Nhầm lẫn giữa thực phẩm chức năng và thuốc - SOS!
Thực phẩm chức năng (TPCN) là thực phẩm dùng để hỗ trợ
chức năng của các bộ phận trong cơ thể người, có tác dụng
dinh dưỡng, tạo cho cơ thể tình trạng thoải mái, tăng sức đề
kháng và giảm bớt nguy cơ bệnh tật.
Thị trường TPCN ngày càng phức tạp
Các cơ sở sản xuất tân dược không đạt chuẩn GMP không được
phép đăng ký sản xuất dược phẩm đang có xu hướng chuyển sang
sản xuất các loại TPCN do yêu cầu của loại hàng này không khắt
khe như sản xuất thuốc. Muốn đăng ký là thuốc (theo luật dược) cơ
sở sản xuất phải có hồ sơ đăng ký và thời gian phê duyệt cấp số
đăng ký khá lâu, thủ tục cũng phức tạp, do vậy nhiều cơ sở đã
chuyển sang sản xuất TPCN, tự công bố và chịu trách nhiệm trước
sản phẩm của mình. Việc các cơ sở sản xuất tân dược chuyển sang
sản xuất và kinh doanh các sản phẩm TPCN đang làm cho thị
trường này ngày càng nhiều các sản phẩm TPCN "vô thưởng vô
phạt". Các cơ sở sản xuất thuốc y học cổ truyền nhỏ lẻ, gia truyền
sản xuất thuốc Đông y đều đang dần chuyển sang sản xuất và kinh
doanh TPCN. Đây cũng chính là nguyên nhân dẫn đến sự xuất hiện
của hàng loạt TPCN có nguồn gốc là thuốc y học cổ truyền như
dầu gấc, chè giảo cổ lam, cây trinh nữ hoàng cung, nước uống
đóng chai được chế biến từ các loại trà thảo dược Việc cạnh
tranh, nhái mẫu mã của nhau cũng đã thấy với các sản phẩm TPCN
có cùng đối tượng sử dụng. Nhiều loại TPCN trình bày và đóng gói
giống hệt thuốc chữa bệnh đã làm không ít người không phân biệt
được thế nào là TPCN, thế nào là thuốc, khiến cho việc sử dụng
ngày càng có xu hướng lạm dụng.
Thực phẩm chức năng cũng có thể gây dị ứng.
Hiện nay, hầu như tất cả các công ty đang sản xuất, kinh doanh
số dược liệu, vitamin và khoáng chất phối hợp với nhau mà lại
tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng dùng để trị
hàng trăm thứ bệnh nan y từ suy gan, ung thư, đục thuỷ tinh thể,
bướu cổ, lao phổi, đái tháo đường, Parkinson, Alzheimer, viêm
màng ngoài tim cho đến liệt dương, rối loạn chức năng buồng
trứng là không đáng tin cậy. Người tiêu dùng không nên tin vào
những lời quảng cáo thái quá như vậy.
TPCN cũng có thể gây dị ứng nặng nếu dùng không đúng cách
hoặc lạm dụng quá mức. Một phụ nữ 35 tuổi ở TP. Hồ Chí Minh
mắc Lupus ban đỏ từ nhiều năm không khỏi, đã mua uống một loại
TPCN và hai tuần sau nhập Bệnh viện Da liễu trong tình trạng mụn
nước, bóng nước to mọc đầy cánh tay, ngực và lưng. Bệnh nhân bị
hội chứng Steven-Johnson, một dạng dị ứng nghiêm trọng gây trợt
lở da, có thể đe dọa đến tính mạng.
Thay lời kết
Những người sử dụng TPCN để phòng bệnh thường là những
người có thu nhập khá trong xã hội, có trình độ nhận thức cao và
đặc biệt có ý thức chăm lo sức khỏe cho mình. Tuy nhiên, cần lưu
ý khi sử dụng sản phẩm nào, người tiêu dùng nên chọn lựa kỹ càng
nguồn gốc sản xuất và nhất thiết phải được sự chỉ dẫn của các nhà
chuyên môn. Các loại TPCN thường hay dùng là cho các bệnh mạn
tính có thời gian điều trị kéo dài như tim mạch, đái tháo đường,
ung thư, gut, viêm gan, lao và đặc biệt là các loại TPCN có
nguồn gốc tự nhiên hỗ trợ tăng miễn dịch như cây lô hội, gấc,
nhàu, tỏi, tảo xoắn nên việc sử dụng cũng phải cân nhắc, có sự
tiết chế cần thiết. Không có sản phẩm nào hoàn thiện và an toàn
tuyệt đối cả. Người tiêu dùng cần cảnh giác trước các lời quảng
cáo theo kiểu truyền miệng, bán hàng đa cấp để tránh tiền mất, tật
mang.