Ứng dụng ánh sáng trong điều trị bệnh da
Ánh sáng là một phần không thể thiếu được trong cuộc sống.
Ánh sáng giúp con người nhìn thấy sự vật, tổng hợp vitamin D
tại da, giữ ẩm, diệt tác nhân gây bệnh, điều trị bệnh. Điều trị
bệnh da bằng ánh sáng là phương pháp sử dụng ánh sáng (chủ
yếu là tia cực tím) để điều trị bệnh da.
Ứng dụng ánh sáng trong điều trị như thế nào?
Việc ứng dụng ánh sáng trong điều trị bệnh đã có từ rất lâu nhưng
chủ yếu mới sử dụng ánh sáng mặt trời. Sau thế kỷ 19, ánh sáng tử
ngoại mới được nhận biết. Hiện nay, ứng dụng ánh sáng (quang trị
liệu và quang hoá trị liệu) trong điều trị bệnh da rất đa dạng như
điều trị bệnh vảy nến, bạch biến, viêm da cơ địa, rụng tóc thể
mảng, sẩn cục, xơ cứng bì khu trú, lichen phẳng

Tuy nhiên, những phụ nữ có thai và cho con bú tuyệt đối không sử
dụng điều trị bằng phương pháp PUVB. Ngoài ra, người có tiển sử
bệnh bị khối u ở da, bệnh có rối loạn sửa chữa nhân (khô da sắc tố,
hội chứng Cockayne gây rối loạn quá trình này). Người có tiền sử
người bệnh được điều trị trước đó bằng tia xạ, arsenic hay người
mắc bệnh lupus ban đỏ hệ thống đều không sử dụng phương pháp
này.
Một số trường hợp được bác sĩ chỉ định tương đối như một số bệnh
có thể bị nặng lên khi chiếu tia UV, như: pemphigus và
pemphigoid ; đang điều trị thuốc ức chế miễn dịch; bệnh
Porphyrie, dày sừng ánh sáng; bệnh lý gan thận nặng; đục nhân
mắt.
Điều trị bệnh da bằng ánh sáng có tác dụng phụ không?
Những tác dụng cấp tính là đỏ da, dát bỏng, bọng nước, nôn, buồn
nôn (đối với Psoralen dạng uống), ngứa, chóng mặt, đau đầu, viêm
da dầu, trứng cá. Những tác dụng phụ mạn tính có thể gặp khi điều
trị bệnh da bằng ánh sáng là thoái hóa da: teo da, rối loạn sắc tố,

uống hoặc tiêm tĩnh mạch như
aminolevulinic acid (ALA) Trong
cơ thể, các chất này tập trung với
nồng độ cao ở tế bào ung thư và chỉ
gây nên phản ứng khi có ánh sáng
với bước sóng phù hợp chiếu trực tiếp lên vùng da mà ở đó có tổn
thương ung thư. Phản ứng quang động lực giữa chất nhạy cảm ánh
sáng và ôxy có tác dụng tiêu diệt tế bào ung thư. Ứng dụng điều trị
trong các bệnh: dày sừng ánh nắng ở mặt và da đầu; ung thư tế bào
đáy; bệnh Bowen; vảy nến
Quang lọc máu ngoài cơ thể: Phương pháp sử dụng bức xạ cực tím
chiếu trực tiếp vào máu của bệnh nhân nhằm phá hủy tế bào
lympho T bất thường, kích thích sản xuất tế bào T ức chế đặc hiệu
và sản xuất các cytokine INF, IL-1, IL-6. Quá trình điều trị: máu
được lấy ra khỏi cơ thể đến hệ thống chiếu tia, rồi được chiếu bức
xạ UV, máu này sau được chiếu tia sẽ được truyền lại cơ thể sau
khi chiếu. Ứng dụng điều trị trong: Hội chứng Sezary; Bệnh tự
miễn như: xơ cứng bì toàn thể, Pemphigus vulgaris, viêm khớp
dạng thấp.
Một số phương pháp mới

Kết quả điều trị vảy nến sau
29 quang trị liệu UVB.
Laser excimer: Bản chất laser cũng là ánh sáng nhưng có một số
đặc điểm: chùm ánh sáng hội tụ, một bước sóng, ánh sáng laser có
bước sóng 308nm được dùng trong điều trị bạch biến, vảy nến thể
khu trú, đảo ngược, mụn mủ lòng bàn tay - bàn chân, thể móng.
Ánh sáng xanh và đỏ trong điều trị trứng cá: có tác dụng diệt
P.acne, chiếu 15 phút/ngày trong 12 tuần.
Cùng với sự phát minh mới về kỹ thuật, ứng dụng ánh sáng trong