42

- Chính sách tài chính có tác dụng đẩy mạnh quá trình
CNH -HĐH đất nớc: để tiến hành CNH - HĐH thì đòi hỏi
phải có đầu t. Muốn vậy phải có một nền tài chính thặng d
mới giải quyết đợc nhu cầu vốn. Để tăng mức vốn phải giải
quyết mối quan hệ giữa tích luỹ và tiêu dùng theo hớng tiết
kiệm. Điều này cũng giải quyết phần nào yêu cầu KTTT.
- Chính sách tài chính góp phần tích cực ổn định kinh tế
vĩ mô: Để ổn định kinh tế, đòi hỏi phải có một ngân sách
Nhà nớc lành mạnh mà các khoản chi đợc trang trải từ
thuế. Vì vậy Nhà nớc đã sử dụng công cụ tài chính để kích
thích sản xuất hàng hoá phát triển đồng thời kết hợp với các
công cụ quản lý vĩ mô khác để kiểm soát và đẩy lùi lạm phát
tạo môi trờng thuân lợi cho nền kinh tế phát triển trong
trạng thái ổn định với hiệu quả cao.
* Chính sách tiền tệ: chính sách tiền tệ là một trong
những chính sách lớn của Nhà nớc, là công cụ sắc bén để
quản lý nền kinh tế thị trờng, vai trò quan trọng của chính
sách tiền tệ đợc thể hiện.
- Nhà nớc sử dụng chính sách tiền tệ để điều tiết khối
lợng tiền tệ trong lu thông cho phù hợp với yêu cầu phát
triển kinh tế xã hội. Ngân hàng Nhà nớc có thể áp dụng
nhiều biện pháp để cho khối lợng tiền tệ tăng lên hoặc giảm

43

xuống nhằm duy trì mối quan hệ cân đối số hàng hoá với
lợng tiền.
- Nhà nớc sử dụng chính sách tiền tệ kết hợp chính sách

dụng chính sách ngoại hối nhằm thể hiện các nghiệp vụ hối
đoái, tổ chức và điều tiết thị trờng hối đoái trong nớc
theo dõi diễn biến của cán cân thanh toán quốc tế nhằm
tìm kiếm nguồn tài trợ, nguồn vốn từ nớc ngoài và thu hút
kiều hối, ổn định tỷ giá hối đoái nhằm kìm chế lạm phát ổn
định giá cả trong nớc, tổ chức quản lý chặt chẽ nợ nớc
ngoài.
Về chính sách tín dụng, thông qua các ngân hàng trung
ơng, xuất phát từ nhu cầu của thị trờng và các nhà doanh
nghiệp vay vốn để đầu t sản xuất. Nhà nớc sử dụng chính
sách tín dụng nhằm thể hiện mục tiêu của chính sách tiền tệ
đồng thời tăng cờng vai trò quản lý của Nhà nớc đối với
các tổ chức tín dụng.
* Chính sách tài chính đối ngoại.

45

Nhà nớc sử dụng chính sách đối ngoại nhằm tiếp nhận
viện trợ hoặc vay vốn từ nớc ngoài, tiếp nhận vốn liên
doanh, chuyển giao công nghệ giữa trong nớc với nớc
ngoài. Sử dụng chính sách tài chính đối ngoại nhằm thực
hiện các quan hệ quốc tế, các hoạt động kinh tế liên quan
tới nhập khẩu và xuất khẩu. Nhà nớc thông qua đó điều
chỉnh sao cho hợp lý nhằm thúc đẩy nền kinh tế trong nớc
phát triển.
* Chính sách lao động tiền lơng: Nhà nớc đã và đang
từng bớc đổi mới chế độ lao động tiền lơng cho phù hợp
với cơ chế thị trờng có sự quản lý Nhà nớc mà đỉnh cao là
việc Quốc hội Ban hành bộ luật lao động. Về lao động, Nhà
nớc đã ban hành Nghị quyết 120/HĐBT xây dựng việc làm

phơng kế hoạch hoá là công cụ duy nhất để chính phủ có
thể chuyển tải nội dung đờng lối chính sách kinh tế quản lý
tập trung. Kế hoạch giúp cho không những chính phủ mà cả
các nhà sản xuất kinh doanh nhìn nhận đúng hớng đi sao

47

cho có lơị nhất bởi kế hoạch cũng nh một dự án đợc đa ra
bàn luận phân tích trớc khi đa vào sử dụng.
Có thể nói, kế hoạch đóng vai trò rất quan trọng trong sự
phát triển kinh tế. Kế hoạch có đúng có hiệu quả thì nền
kinh tế thông qua đó mà có điều kiện để phát huy những mặt
tích cực. Thực tế cho thấy các nớc trên thế giới và cả Việt
Nam ta khi bớc vào xây dựng nền kinh tế đều đa ra những
kế hoạch nhằm định hớng cho các hoạt động kinh tế trong
tơng lai. Kế hoạch đó có thể là ngắn hạn trung hạn hay dài
hạn, 5 năm, 10 năm 20 năm hoặc có thể dài hơn.
3. Thực trạng quản lý kinh tế của Nhà nớc ở Việt
Nam hiện nay.
Khác với một số nớc trên thế giới, chúng ta tiến lên
CNXH từ một nớc nông nghiệp nghèo nàn và lạc hậu mà bỏ
qua giai đoạn phát triển lên chủ nghĩa t bản. Bởi vậy chúng
ta gặp rất nhiều khó khăn trong việc xây dựng và phát triển
nền kinh tế đó là do chúng ta cha chuẩn bị đợc cơ sở vật
chất kỹ thuật để tiến lên CNXH. Mặt khác nền kinh tế của
nớc ta trớc đây dập khuôn theo mô hình kinh tế của Liên
xô với chế độ xã hội công hữu về t liệu sản xuất dới hai
hình thức là sở hữu toàn dân và sở hữu tập thể trong đó sở
hữu toàn dân đóng vai trò chủ đạo. Xuất phát từ quan niệm


50

kết luận

Đối với Việt nam từ một nớc nông nghiệp lạc hậu tiến
lên XHCN, từ nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung quan liêu
bao cấp sang nền KTTT định hớng XHCN thì vai trò nhà
nớc là vô cùng quan trọng. Thông qua vai trò quản lý điều
hành nền kinh tế của nhà nớc sẽ tạo ra cho nền kinh tế nớc
ta một trình độ phát triển mới tránh nguy cơ tụt hậu xa hơn
so với các nớc trong khu vực và trên thế giới, đồng thời cải
thiện nâng cao đời sống vật chất đời sống tinh thần của nhân
dân.
Hơn 10 năm đổi mới chuyển đổi từ nền kinh tế đã đem
lại cho Việt Nam những thành tựu to lớn cực kỳ quan trọng.
Đó chính là mốc mới trong sự phát triển t tởng của Đảng.
Từ đại hội 6 năm 1986 Đảng ta đã khởi xớng quá trình
chuyển đổi nền kinh tế theo KTTT định hớng XHCN phải
có sự quản lý của nhà nớc. T tởng đại hội 7 (1991) lại
một lần nữa nhấn mạnh quá trình chuyển đổi là cần thiết và
vai trò kinh tế của Nhà nớc là yếu tố quyết định tới sự phát
triển nền kinh tế. Vì vậy Đảng và Nhà nớc ta cần có những
chính sách giải pháp nhằm phát huy nâng cao hơn nữa những

51

mặt tích cực của nền kinh tế thị trờng và hạn chế tối đa mặt
tiêu cực. Đồng thời nhà nớc phải nâng cao hơn nữa hiệu lực
và vai trò kinh tế trong việc quản lý điều tiết ở tầm vĩ mô nền
kinh tế. Phát triển kinh tế gắn liền với phát triển xã hội nhằm