C¸c sai sãt th êng gÆp trong
lËp vµ tr×nh bµy bctc
2
Nội dung chính
I. Sai sót chung trong việc lập và trình bày BCTC
II. Sai sót do thiên lệch về kế toán cho mục đích
thuế
III. Sai sót về phân loại chi phí và vốn hóa chi phí
IV. Sai sót trong ghi nhận doanh thu
V. Sai sót trong kế toán các khoản dự phòng và
chi phí
VI. Sai sót trong lập BCTC hợp nhất và kế toán
hợp nhất kinh doanh
VII. Sai sót trong kế toán thuế thu nhập hoãn lại
3
I. Sai sót chung trong việc lập và trình bày BCTC
1. Không xác định đúng CMKT, chế độ KT phải áp dụng
2. Chưa phân loại đúng TS & nợ phải trả ngắn hạn, dài hạn
3. Chưa ghi nhận đúng qui định của CMKT
4. Không lập dự phòng cho tài sản và nợ phải trả.
5. Không phản ánh đúng TS & nguồn vốn, doanh thu, chi
phí
6. Số liệu giữa các BCTC có nhiều sai, mâu thuẫn
7. TMBCTC không đầy đủ các nội dung theo quy định.
4
II. Sai sót do thiên lệch về kế toán cho
mục đích thuế
Nguyên nhân
•
Chưa phân biệt rõ các quy định về thuế và kế toán, đặc
biệt là chưa phân biệt rõ lợi nhuận kế toán và thu nhập

nhất về việc chi phí nào được vốn hóa (chi phí
quảng cáo, chi phí phải trả, )
2. Chưa vận dụng hoặc hiểu đúng quy định về các
chi phí được vốn hoá
3. Do thói quen/quan niệm "chưa có doanh thu thì
chưa ghi nhận chi phí“
4. Cố tình vốn hóa chi phí với nhu cầu làm báo cáo
đẹp hơn
7
III. Sai sót về phân loại chi phí và vốn hóa
chi phí (tt)
Sai sót thường gặp
1. Chi phí trước hoạt động
2. Hạch toán chênh lệch tỷ giá
3. Hạch toán chi phí lãi vay
4. Hạch toán chi phí nghiên cứu, triển khai, chi
phí quảng cáo và TSCĐ vô hình
8
III. Sai sót về phân loại chi phí và vốn hóa
chi phí (tt)
Sai sót thường gặp (tt)
1. Chi phí trước hoạt động:
Chi phí trước hoạt động phải được hạch toán vào
chi phí khi phát sinh, ngoại trừ:
•
Chi phí thành lập doanh nghiệp
•
Chi phí đào tạo
•
Chi phí quảng cáo

d) Chưa hạch toán lãi vay phải trả cho phù hợp theo từng
hình thức thanh toán từng khoản vay.
11
III. Sai sót về phân loại chi phí và vốn hóa
chi phí (tt)
Sai sót thường gặp (tt)
4. Hạch toán chi phí nghiên cứu, triển khai:
–
Khó khăn trong việc phân định giai đoạn nghiên cứu
và giai đoạn triển khai.
Theo VAS 04 – Tài sản cố định vô hình:
-
Toàn bộ chi phí nghiên cứu phải ghi nhận là chi phí
sxkd trong kỳ khi phát sinh.
-
Nếu không thể phân biệt được giai đoạn nghiên cứu
với giai đoạn triển khai của dự án nội bộ để tạo ra
TSCĐ vô hình của DN thì ghi vào chi phí sxkd.
-
Chi phí triển khai chỉ được ghi nhận là TSCĐ vô
hình nếu thỏa mãn 7 điều kiện, còn lại ghi nhận vào
chi phí trong kỳ.
- Trao đổi về chi phí sx thử.
12
IV. Sai sót trong ghi nhận doanh thu
1. AD CMKT trong ghi nhận doanh thu chưa phù hợp
(CMKT số 14, 15, 05 – BĐSĐT, 06 – Thuê TS…)
2. Chưa phân biệt doanh thu kế toán và doanh thu và thu
nhập khác chịu thuế
3. Ghi nhận doanh thu theo tiến độ phát hành hóa đơn thay

Sai sót thường gặp
•
Các khoản đầu tư
•
Các khoản phải thu
•
Hàng tồn kho
•
Dự phòng phải trả
•
Thuyết minh BCTC
15
V. Sai sót trong kế toán các khoản dự
phòng và chi phí (tt)
1. Các khoản đầu tư
•
Không trích lập hoặc lập không đầy đủ các loại dự
phòng, hoặc
•
Trích lập dự phòng trên thông tin về giá trị hợp lý
không phù hợp. Trình tự giá trị hợp lý dùng tham
chiếu nên sử dụng là:
•
Giá trị thị trường
•
Giá trị tương đương trên thị trường
•
Giá trị xác định từ các phương pháp định giá (ví dụ
phương pháp dòng tiền chiết khấu
16

Không phản ánh đầy đủ các khoản chi phí phải ghi nhận
vào giá vốn hàng bán
•
Chưa lập dự phòng phải trả
•
Thuyết minh BCTC chưa đầy đủ
18
VI. Sai sót trong lập BCTC hợp nhất và kế
toán hợp nhất kinh doanh
Nguyên nhân
1. Chưa phân biệt được sự khác biệt giữa tỷ lệ sở hữu vốn và
quyền biểu quyết khi xác định quyền kiểm soát
2. Tính phức tạp của chuẩn mực hợp nhất BCTC, đòi hỏi nhiều
thời gian cho việc hạch toán đúng.
3. Hướng dẫn của Bộ TC chưa đầy đủ, có thay đổi khó khăn cho
việc triển khai
4. Chưa nhận thức đúng
a) Yêu cầu đánh giá lại tài sản phục vụ cho việc hạch toán giao dịch mua,
bán công ty con và công ty liên kết, liên doanh.
b) Yêu cầu có hoặc không phải đánh giá lại TS khi chuyển đổi DN 100%
vốn NN thành cty CP hoặc chuyển đổi cty NN thành cty TNHH nhà
nước 1 t.viên hoặc chuyển đổi loại hình DN.
5. Chưa thiết lập được hệ thống sổ và lập báo cáo tổng hợp, đối
chiếu các thông tin về giao dịch nội bộ phải loại trừ khi tổng hợp
và hợp nhất BCTC.
19
VI. Sai sót trong lập BCTC hợp nhất và
kế toán hợp nhất kinh doanh (tt)
Sai sót thường gặp
•

21
VII. Sai sót trong kế toán thuế thu nhập
hoãn lại (tt)
Ví dụ về chênh lệch vĩnh viễn
•
Chi phí không được chấp nhận cho mục đích tính thuế
–
Tiền phạt;
–
Lãi tiền vay quá tỷ lệ khống chế quy định;
–
Các loại Chi phí vượt quá tỷ lệ, định mức quy định;
•
Thu nhập được miễn thuế:
–
Cổ tức, lợi nhuận được chia;
–
Thu nhập từ hoạt động SXKD hàng hoá dịch vụ của DN có số
LĐ là người khuyết tật, sau cai nghiện, người nhiễm HIV
–
Thu nhập từ hoạt động dạy nghề dành riêng cho người dân
tộc thiểu số, người khuyết tật,…
VII. Sai sót trong kế toán thuế thu nhập
hoãn lại (tt)
Các t.hợp có thể phát sinh chênh lệch tạm thời
•
Đầu tư ngắn hạn (thuần)
•
Phải thu khách hàng (thuần)
•