Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
MỞ ĐẦU
Không ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng và tài sản con người, không mang lại
những cảnh tượng hãi hùng, không mấy liên quan đến đời sống hằng ngày của mỗi người
dân nhưng “rửa tiền” đang hàng ngày ảnh hưởng đến từng chủ thể trong nền kinh tế và
trở thành mối lo ngại của hầu hết các quốc gia trên thế giới. Bằng những thủ đoạn tinh
vi, các băng nhóm tội phạm tìm một “lí lịch sạch sẽ” cho những đồng tiền bất chính của
mình. Những hoạt động này gây ra những ảnh hưởng tiêu cực cho nền kinh tế vĩ mô nói
chung và thị trường tài chính nói riêng.
Nếu bạn không phải là một nhà phân tích kinh tế khi nghe đến thuật ngữ “rửa
tiền”, có lẽ bạn chỉ hiểu đơn giản rằng đó cũng chỉ là một hình thức phạm pháp như giết
người hoặc cướp của vậy thôi. Đối với người dân bình thường thì loại tội phạm này có vẻ
như là vô hại vì hầu như loại tội phạm này chỉ xuất hiện trên thị trường vĩ mô của nền
kinh tế nếu như không quan tâm tới thì sẽ ít ai mà biết được tác hại của rửa tiền bởi vì nó
không có nạn nhân cụ thể,không có những mất mát hay làm xuất hiện những cảnh tượng
hãi hùng.
Xuất phát từ những điều trên, nhoms chúng em quyết định lựa chọn đề tài “rửa
tiền và ảnh hưởng của nó đén nền kinh tế Việt Nam” làm đè tà tiểu luận.
Trong quá trình hoàn thành bài tiểu luận này. Do kiến thức của chúng em còn hạn
hẹp nên không tránh được những thiếu sót. Chúng em rất mong được sự góp ý của cô để
bài tiểu luận được hoàn thiện hơn.
Chúng em xin trân thành cảm ơn!
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 1
PHOTO QUANG TUẤN
ĐT: 0972.246.583 & 0166.922.4176
Gmail: ; Fabook: vttuan85
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Chương 1: Cơ sở lí luận
1. Rửa tiền là gì và độ lớn của nó ở các nền kinh tế
Rửa tiền theo Liên hợp quốc dựa vào công ước Venna (1988) và công ước Palermo
Lần đầu tiên xuất hiện trên báo chí Mỹ vào năm 1973 trong vụ bê bối tài chính
Watergate nổi tiếng nước Mỹ nhưng phải đợi 5 năm sau đó thuật nhữ “rửa tiền” mới
chính thức được sử dụng trong một số văn bản pháp lý của tòa án Mỹ. Thuật ngữ này trở
nên phổ biến trong những thập kỉ gần đây bởi trính phổ biến và ảnh hưởng sâu rộng của
nó không chỉ bó hẹp trong phạm vi của nước Mỹ nữa. Tổ chức chống rửa tiền Quốc Tế
(finance Action Task Force) đã định nghĩa hoạt động rửa tiền là:
• Việc giúp đỡ đối tượng phạm pháp lản tránh sự trừng phạt của pháp luật.
• Việc cố ý che giấu nguồn gốc, bản chất, việc cất giấu, di chuyển hay chuyển quyền
sở hữu tài sản phạm pháp.
• Việc cố ý mua, sở hữu hay sử dụng tài sản phạm pháp
Như vậy, hiểu một cách khái quát thì “rửa tiền là toàn bộ các hoạt động được tiến
hành một cách cố ý nhằm hợp pháp hóa tiền và tài sản có nguồn gốc từ tội phạm.”
2. Nguồn gốc tiền "bẩn"
Cùng một đặc điểm là do phạm pháp nhưng nơi bắt nguồn của tiền bẩn thì rất đa
dạng và phong phú. Ngoài các nguồn gốc chung như: từ việc buôn lậu, từ các ổ nhóm tội
phạm hay từ các phi vụ gian thương thì tiền bẩn còn có những đặc trưng tiêu cực ở Việt
Nam là từ việc lạm dụng thân thế chính trị hay là các mối quan hệ thân cận với các yếu
nhân.
a. Từ buôn hàng cấm và tổ chức tội phạm: Buôn bán trong nước hoặc qua biên
giới như: ma túy, vũ khí, và rượu, thuốc lá v.v. nhằm thu lợi bất hợp pháp. Bên cạnh đó là
các tổ chức tội phạm như làm tiền giả, tống tiền, tổ chức đánh bạc, hoạt động bảo kê, mại
dâm, cướp bóc
b. Từ lạm dụng thân thế chính trị hoặc các yếu nhân đặc biệt: Tiền do những
người làm lãnh đạo cấp cao, hay chính người thân của họ nhận tham ô hối lộ. Hay là việc
lợi dụng chức vụ ví dụ như: lợi dụng việc biết trước các thông tin về chủ trương, chính
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 3
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
sách, qui hoạch v.v để trục lợi, điển hình là trường hợp con lợi dụng uy tín cha trong vụ
mua bán quota ở Bộ Thương mại
hình hay công ty ma ở nước ngoài Sau đó những kẻ rửa tiền sẽ đầu tư tiền này vào các
hoạt động kinh tế hợp pháp.
Yêu cầu cơ bản để việc rửa tiền được thành công là phải khéo léo xóa được mọi dấu vết
giấy tờ giao dịch. Tránh khai báo hải quan, xâm nhập cài người vào hệ thống ngân hàng,
trì hoãn cung cấp chứng từ là những thủ đoạn phổ biến giúp bọn tội phạm đạt mục đích
này.
a. Các phương tiện rửa tiền
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 5
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Có được tiền bẩn rồi thì bước tiếp theo là tẩy rửa
sao cho tiền càng sạch càng tốt. Nơi "gửi gắm" của bọn
tội phạm thường là ngân hàng, internet, chứng khoán
hay thậm chí là đánh bạc, cá độ để tạo độ trong sạch
cho đồng tiền của chúng trước khi mang tiền tham gia
vào thị trường tài chính.
• Qua ngân hàng:Các ngân hàng thường được
chọn lựa không những vì khả năng của chúng có
thể giao dịch với các khoản tiền rất lớn, mà còn
vì một khi đồng tiền lọt được vào tài khoản của
ngân hàng, nó lập tức trở thành một đồng tiến
sạch, từ đó có thể thực hiện được ngay các lệnh thanh toán với số lượng lớn đến
bất kỳ đâu, mà không gây ra bất cứ một sự nghi ngờ gì về tính hợp pháp của
chúng. Việc chuyển tiền giữa các ngân hàng có thể không thuộc phạm vi báo cáo
nghi vấn rửa tiền; do vậy các nhân viên ngân hàng bị mua chuộc có thể tạo điều
kiện dễ dàng hơn để che đậy việc chuyển những khoản tiền lớn bất hợp pháp giữa
các tài khoản với nhau. Ngân hàng Thuỵ Sĩ chính là thiên đường của bọn rửa tiền
vì ở đây có chất lượng dịch vụ tốt và nguyên tắc tôn trọng bí mật khách hàng khá
nổi tiếp.
• Đầu tư: Tiền bất hợp pháp thường được đầu tư vào các lãnh vực nhà hàng, sòng
khoảng 10.5% và hoạt động không khai báo khác là 10%. So với hoạt động kinh tế ngầm
của các khu vực trên thế giới thì, ở châu Phi chiếm 44%, ở Trung và Nam Mỹ chiếm 39%
và 35% ở Châu Á. Với đặc điểm của từng nền kinh tế và chất lượng của hoạt động thống
kê ở từng nước thì lượng tiền được rửa sẽ chiếm ít hoặc nhiều trong các hoạt đông kinh tế
ngầm, tuy nhiên, một điều chắc chắn rằng nó có tương quan thuận với nhau. Như vạy
chúng ta thấy dù ít hay nhiều thì hoạt động rửa tiền ở VN có thể tồn tại và nếu tính quy
đổi theo tỉ lệ % nào đó đối với hoạt động kinh tế ngầm theo nghiên cứu của Stoyan nêu
trên thì VN củng có cơ sở quan tâm và nghiên cứu đến chủ đề này khá phức tạp và khó
đo lường này.
2.Nạn rửa tiền ảnh hưởng mang tầm quốc gia
Hoạt động rửa tiền, bề ngoài có vẻ như vô hại đến con
người như các loại tội phạm khác nhưng kì thực là loại hoạt
động có tổ chức và vô cùng nguy hiểm và mang tầm ảnh
hướng vô cùng to lớn tới quốc gia. Cụ thể đó là ảnh hưởng
đến sự tồn vong quốc gia, ảnh hưởng tới kinh tế vĩ mô và
GDP của một đất nước
a. Ảnh hưởng đến sự tồn vong quốc gia: Tiền "bẩn"
đóng vai trò rất quan trọng trong sự tồn vong của một quốc
gia. Các nguồn này sẽ làm lũng đoạn nền kinh tế quốc gia.
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 8
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Theo bà Susan J Adams, trưởng đại diện IMF tại VN, VN cần phải cảnh giác với các
dòng tài chính phi pháp này bởi lẽ nếu để chúng chảy vào, sớm muộn gì nền kinh tế và hệ
thống tài chính tiền tệ quốc gia cũng sẽ bị tàn phá. Ngoài ra nó cón làm mất uy tín của
quốc gia và do đó làm giảm đi những cơ hội tăng trưởng từ nguồn đầu tư nước ngoài và
các nhà đầu tư không còn thấy cơ hội để đầu tư vào quốc gia đó nữa.
b. Ảnh hưởng đến nền kinh tế vĩ mô: Hoạt động rửa tiền ảnh hưởng tới nền kinh
tế vĩ mô đến rất nhiều mặt của kinh tế vĩ mô như: Hệ thống ngân hàng bị suy yếu, thậm
chí còn bị bọn tội phạm thao túng, cầu tiền tệ đột biến và lãi suất cùng với tỉ giá hối đoái
giới rất quan tâm, vì nó gây ra hậu quả kinh tế, xã hội nghiêm trọng ảnh hưởng tới an
ninh quốc gia và uy tín quốc tế của quốc gia, làm suy yếu nền kinh tế, cũng như cải tổ
nền kinh tế.
Rửa tiền không chỉ giúp cho tội phạm che giấu được nguồn gốc của những khoản
tiền bất hợp pháp mà còn tạo ra cơ sở cho chúng hưởng thụ và sử dụng những đồng tiền
đã được tẩy rửa để phục vụ cho những hoạt động tội phạm khác.
Nếu không phải là một nhà nghiên cứu kinh tế, khi nghe đến thuật ngữ “rửa tiền”có
lẽ ta chỉ biết rằng đấy đơn giản chỉ là một loại tội phạm mà thôi. Đối với người dân bình
thường loại tội phạm này có vẻ vô hại bởi nó chẳng có ảnh hưởng nhiều tới cuộc sống
của họ như giết người hay cướp của, và tạm thời không thấy được nạn nhân hay mất mát
to lớn. Phần lớn chúng ta cho rằng hoạt động rửa tiền chẳng liên quan hay ảnh hưởng gì
tới mình, một số người khác lại cho rằng đó chỉ là một căn bệnh xảy ra ở phương Tây.
Song nếu suy nghĩ như vậy e rằng còn chưa chính xác, sau đây nhóm chúng tôi xin cung
cấp một số thong tin sơ lược về loại tội phạm tài chính nguy hiểm này cũng như một số
tác động của hoạt động rửa tiền đến đời sống của chúng ta để mọi người có thêm những
hiểu biết về nó.
4. Tác động của rửa tiền
a. Tác động của rửa tiền lên phát triển kinh tế
Về mặt phát triển kinh tế, khối lượng tiền rửa sẽ có tác động xấu đến nền kinh tế qua 3
kênh chính như sau:
• Thứ nhất, làm xói mồn hệ thống tài chính;
• Thứ hai, tác động làm giảm hiệu quả của khu vực chính thức;
• Thứ ba, tác động đến khu vực nước ngoài bằng cách bóp méo giá cả và làm chệch
hướng các dòng vốn quốc tế.
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 10
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
b. Tác động lên hệ thống tài chính
Tăng trưởng kinh tế và hệ thống tài chính có tương quan với nhau, dù rằng cho đến
hiện nay vẫn còn một số kết luận rằng phát triển hệ thống tài chính sẽ kéo theo tang
chính thức.
Trong một nghiên cứu chuẩn bị cho Báo cáo giao dịch và trung tâm phân tích Úc,
tổ chức tư vấn dịch vụ Jonh Walker đã sử dụng nô hình Input – Output phân tích kịch
bản tác động của việc rửa tiền. Trong một kịch bản trung hòa nhất cho thấy tác động
ròng như sau: 1 tỷ đô la của tiền rửa làm giảm đi khoảng 1,13 tỷ giá trị sản lượng, 609
ngàn thu nhập và 25 việc làm. Đây là một tác động thật sự lớn, và thực tế ở các nền
kinh tế lớn có số tiền được rửa là nhiều hơn chứ không phải dừng lại như kịch bản đã
phân tích.
d. Tác động đến khu vực nước ngoài
Có 2 tác động kinh tế chính của việc rửa tiền đến khu vực nước ngoài đối với một nền
kinh tế là làm giảm đầu tư nước ngoài và bóp méo giá cả ngoại thương.
• Giảm đầu tư nước ngoài sẽ dẫn đến những khuyến khích sai lệch trong danh
mục đầu tư hoặc lựa chọn đầu tư nước ngoài. Chính sự phân bổ này trong
ngắn hạn sẽ làm giảm các dòng vốn đầu tư, và trong dài hạn sẽ làm nền kinh
tế không tiếp thu được những tác động lan tỏa của đầu tư nước ngoài.
• Hoạt động rửa tiền thông qua hoạt động xuất nhạp khẩu sẽ bóp méo giá cả
ngoại thương. Về mặt lý thuyết, nếu như hiền tượng này lặp đi lạp lại với số
lượng lớn có thể dẫn đến làm thay đổi cơ cấu kinh tế đất nước và tạo sự cân
bằng giả tạo. Một lúc nào đó, việc rửa tiền hoàn tất hoặc rút ra khỏi một nước
đột ngột với số lượng lớn có thể dẫn đến khủng hoảng tiền tệ hoặc khủng
hoảng ngân hang, chưa kể đến những hậu quả như thay đổi tỷ giá hối đoái
thực và làm mất cân bằng giữa khu vực hàng ngoại thương và phi ngoại
thương.
5. Một số ví dụ về rửa tiền tại Việt N am
a. Thủ thuật rửa tiền của Trần Quang Duy
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 12
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Làm đại lý bán vé máy bay cho Hãng Tiger Airways, Duy tung tờ rơi quảng cáo
bánvé rẻ hơn rất nhiều so với giá thực. Khách đặt vé, Duy dùng tài khoản "chùa" mua vé
Và mỗi lần thêm một khách hàng đặt mua vé thông qua chỗ của hắn ta thì những đồng
tiền hắn đánh cắp được từ thẻ tín dụng của người nước ngoài sẽ được "rửa sạch" trước
khi vào túi của Trần Quang Duy.
Thủ đoạn của hacker này qua tham khảo trong giới kinh doanh trên mạng, "hắn" được
đánh giá là gã hacker tinh quái nhất. Đó là khi nhận được nhu cầu của khách hàng, Duy
vào mạng của Hãng Tiger Airways để làm thủ tục đặt vé cho khách hàng.
Sau đó Trần Quang Duy xâm nhập, "bẻ khoá" dữ liệu trong thẻ tín dụng của các khách
hàng là người nước ngoài rồi sử dụng thông tin từ thẻ tín dụng cá nhân để chuyển tiền trả
cho Hãng Tiger Airways.
Còn khách hàng của Duy có thể nhận vé trực tiếp hoặc thông qua các đại lý bán vé máy
bay và trả tiền trực tiếp hoặc chuyển tiền vào tài khoản cá nhân cho Trần Quang Duy.
Như vậy, Duy không dùng tiền của khách mua vé máy bay để chuyển trả cho Hãng
Tiger Airways mà đút túi mình còn tiền đặt mua vé cho khách,
Trần Quang Duy lại "móc túi" của những cá nhân người nước ngoài thông qua những cú
đánh cắp dữ liệu trên thẻ tín dụng ngân hàng. Bằng thủ đoạn này, trên một tài khoản cá
nhân, hành vi ăn cắp, rửa tiền "bẩn" của Duy là rất khó phát hiện.
Theo thông tin ban đầu thì hacker này đã chiếm đoạt khoảng 100 triệu đồng của
các nạn nhân và có ít nhất 10 trường hợp du khách là người trong nước mua vé từ đại lý
vé máy bay giá rẻ của Trần Quang Duy để bay từ Việt Nam đi Singapore bị "rớt" lại do
khi làm thủ tục check-in tại sân bay, các nhân viên an ninh phát hiện vé họ đang sử dụng
là "sản phẩm" của những phi vụ đánh cắp dữ liệu từ thẻ tín dụng cá nhân.
Công tác điều tra ban đầu còn được biết: Hacker Trần Quang Duy không chỉ "kinh
doanh" bán vé máy bay giá rẻ, hắn còn tham gia "làm ăn" ở một số dịch vụ mua bán hàng
qua mạng khác
b. Hoạt động đầu tư của Viet-Can Resorts & Plantation
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 14
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Sản xuất, tiêu thụ ma túy và rửa tiền!
Lê Thị Phương Mai - 38 tuổi, là một phụ nữ gốc Việt - cùng với Ze Wai Wong - 46
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 15
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
Trước khi bị bắt khoảng ba tháng, tức vào đầu năm 2004, Lê Thị Phương Mai cùng
một số người khác dưới danh nghĩa người của Công ty Viet - Can Resorts & Plantation
Inc., có trụ sở tại 857 Unit 1, Somerset St. West Ottawa. Ontario (Canada), đã về VN tìm
“cơ hội đầu tư”.
Lê Thị Phương Mai được đích thân ông Phạm Văn
Chi lúc đó là chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa (hiện là phó
bí thư Tỉnh ủy Khánh Hòa) tiếp đón. Ông Chi kể lại:
Phương Mai tự giới thiệu là người con của quê hương
Khánh Hòa, có thiện chí muốn đầu tư vào Khánh Hòa,
đồng thời đưa thư tay của ông Thắng (thương vụ trưởng
Thương vụ VN ở Canada), giới thiệu “đây là người VN quê
Khánh Hòa, là người Việt thành đạt nhất ở Canada. Đề nghị
giúp đỡ ”, nên UBND tỉnh mới lên kế hoạch làm việc, tiếp
xúc. “Lúc đó Phương Mai khoe công ty có đầu tư một dự
án trồng rừng bằng một loại gỗ quí tại Lâm Đồng.
Còn tỉnh Khánh Hòa lâu rồi không có ai đầu tư dự án
lớn nên nghe 25 triệu USD là mừng húm ”, ông Chi nói.
Sau lần ra mắt sơ khởi với ông chủ tịch UBND tỉnh, vào tháng 1-2004 Lê Thị Phương
Mai và ba người nước ngoài nữa cùng là đại diện của Công ty Viet - Can đã làm việc lần
thứ hai với lãnh đạo tỉnh và các ban, ngành liên quan tại trụ sở UBND tỉnh, để bàn kế
hoạch đầu tư 25 triệu USD vào dự án khu nghỉ mát và căn hộ cho thuê tại Dốc Lết, thuộc
huyện Ninh Hòa (Khánh Hòa).
Sau đó, Công ty Viet - Can Resorts & Plantation Inc. làm tờ trình xin phép đầu tư
dự án khu nghỉ mát cao cấp với công nghệ cao, đầy đủ tiện nghi, thân thiện với môi
trường thích hợp cho tất cả các mùa. Trong đó có các hạng mục chủ yếu như 100 căn hộ
villa năm sao; 100 căn hộ villa bốn sao; các cơ sở hạ tầng cho khu nghỉ mát, nhà hàng,
quầy bán hàng, trò chơi thể thao. Dự án này sẽ đem lại thêm 400 công việc làm cho công
là một vài hecta, đó là trách nhiệm của UBND tỉnh”. Trong khi đó, người đặt bút ký
“đồng ý chủ trương” là ông Phạm Văn Chi thì giải thích: “Dự án thông qua rồi nhưng sau
đó một số thành viên trong Công ty cổ phần Phương Mai lục tục rút vốn, cả năm sau
không thấy đá động gì nên chúng tôi chỉ để cho Công ty Phương Mai 10ha, còn để lại cho
hai công ty khác đầu tư (trong đó Viet - Can 70ha)”.
“Ông có biết Lê Thị Phương Mai là trùm ma túy và sau khi từ VN trở về
Canada đã bị bắt?”. “Tôi không biết Lê Thị Phương Mai là ai, thấy có thư giới thiệu của
Thương vụ VN ở Canada, quê ở Khánh Hòa, lại có thiện chí đầu tư thì chấp nhận. Nhưng
nó hoạt động “ngầm” rồi đem tiền đi rửa thì làm sao mà biết được?”, ông Chi nói. “Thế
khi nghe tin Phương Mai bị bắt, ông có suy nghĩ gì không?”. “Nó chưa lập dự án trình
chúng tôi thì bị bắt, theo tôi cũng là bình thường thôi. Nhưng cũng may là chưa có dự
án, chứ nếu phê duyệt dự án đầu tư cho nó rồi thì ”.
Ai đã dẫn lối chỉ đường cho Phương Mai vào VN rửa tiền dưới bóng một “nhà đầu
tư” và Phương Mai còn có các hoạt động rửa tiền nào khác tại VN ? Đó là những câu hỏi
mà dư luận đang đặt ra
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 17
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
c. Có dấu vết của tội phạm rửa tiền tại Công ty xăng dầu - Tổng Công ty Hàng
không VN
Ngày 27/5, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ cho
biết con số bị can trong vụ án tham ô xảy ra tại Công ty Xăng dầu hàng không thuộc
Tổng Công ty Hàng không Việt Nam đã lên đến 18 đối tượng.
Điều đặc biệt của vụ án này là cơ quan điều tra đã phát hiện ra dấu vết của tội phạm
rửa tiền.
Kết quả điều tra bước đầu cho thấy, với thủ đoạn lập các chứng từ thanh toán khống
tiền cước phí vận chuyển và hao hụt xăng dầu, các đối tượng đã tham ô khoảng 50 tỷ
đồng và dùng số tiền này cùng nhau lập Công ty cổ phần Nam Vinh.
Năm 2001, bị can Đỗ Sĩ Huấn - khi ấy đang là Chánh Văn phòng Tổng Công ty Hàng
không Việt Nam, 51 tuổi - đã xin nghỉ hưu sớm để làm Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần
chức trong phòng, chống rửa tiền; hợp tác quốc tế trong lĩnh vực phòng, chống rửa tiền.
Điều 2. Đối tượng áp dụng
1. Nghị định này áp dụng đối với các cá nhân, cơ quan, tổ chức Việt Nam, cá nhân,
tổ chức nước ngoài và những người không có quốc tịch cư trú hoặc hoạt động trên lãnh
thổ Việt Nam, có giao dịch hoặc cung ứng dịch vụ cho khách hàng liên quan đến giao
dịch tiền tệ hay tài sản khác tại Việt Nam.
2. Nghị định này cũng áp dụng đối với cá nhân, tổ chức nước ngoài không cư trú,
không hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam, nhưng có giao dịch hoặc cung ứng dịch vụ cho
khách hàng liên quan đến giao dịch tiền tệ hay tài sản khác tại Việt Nam.
3. Trường hợp Điều ước quốc tế mà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký
kết hoặc gia nhập có quy định khác với Nghị định này thì áp dụng quy định của Điều ước
quốc tế đó.
Điều 3. Giải thích từ ngữ
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 19
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
1. Rửa tiền là hành vi của cá nhân, tổ chức tìm cách hợp pháp hoá tiền, tài sản do
phạm tội mà có thông qua các hoạt động cụ thể sau đây:
a) Tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào một giao dịch liên quan đến tiền, tài sản
do phạm tội mà có;
b) Thu nhận, chiếm giữ, chuyển dịch, chuyển đổi, chuyển nhượng, vận chuyển, sử
dụng, vận chuyển qua biên giới tiền, tài sản do phạm tội mà có;
c) Đầu tư vào một dự án, một công trình, góp vốn vào một doanh nghiệp hoặc tìm
cách khác che đậy, nguỵ trang hoặc cản trở việc xác minh nguồn gốc, bản chất thật sự
hoặc vị trí, quá trình di chuyển hoặc quyền sở hữu đối với tiền, tài sản do phạm tội mà có.
2. Định chế tài chính là bất kỳ tổ chức nào có tiến hành kinh doanh một hoặc nhiều
hoạt động, gồm: nhận tiền gửi; cho vay; thuê mua tài chính; chuyển tiền hay giá trị; phát
hành và quản lý các phương tiện thanh toán; bảo lãnh và cam kết tài chính; kinh doanh
ngoại hối, các công cụ thị trường tiền tệ, chứng khoán có thể chuyển nhượng; tham gia
phát hành chứng khoán; quản lý danh mục đầu tư của cá nhân, tập thể; quản lý tiền mặt
Điều 5. Trách nhiệm tham gia phòng, chống rửa tiền
1. Phòng, chống rửa tiền là trách nhiệm của mọi cá nhân, cơ quan, tổ chức.
2. Nghiêm cấm các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc tạo điều kiện cho hoạt
động rửa tiền.
3. Nhà nước có chính sách khuyến khích, bảo vệ cá nhân, cơ quan, tổ chức tham
gia phòng, chống rửa tiền; khuyến khích các tổ chức, cá nhân đã có hành vi rửa tiền tự ra
đầu thú hoặc khai báo cho các cơ quan nhà nước có thẩm quyền; tổ chức đấu tranh chống
tội phạm có liên quan đến rửa tiền.
Điều 6. Các cá nhân, tổ chức có trách nhiệm phòng, chống rửa tiền
1. Các định chế tài chính có trách nhiệm thực hiện các biện pháp phòng, chống rửa
tiền theo Nghị định này gồm:
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 21
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
a) Các tổ chức được thành lập và hoạt động theo quy định của Luật Các tổ chức tín
dụng;
b) Các tổ chức môi giới, đầu tư tiền tệ hoặc cung ứng dịch vụ thanh toán trên lãnh
thổ Việt Nam;
c) Các tổ chức phát hành, niêm yết, giao dịch, kinh doanh, lưu ký, thanh toán bù
trừ chứng khoán;
d) Các tổ chức có đăng ký kinh doanh ngoại tệ, vàng bạc, đá quý;
đ) Các công ty bảo hiểm, môi giới bảo hiểm và các tổ chức có hoạt động liên quan
tới các chương trình hưu trí hay an sinh, kinh tế, xã hội;
e) Các tổ chức tại Việt Nam thay mặt hoặc đại diện cho các định chế tài chính của
nước ngoài.
2. Các cá nhân, tổ chức khác có trách nhiệm phòng, chống rửa tiền theo quy định
tại Nghị định này gồm:
a) Các luật sư, các công ty tư vấn pháp lý, các văn phòng luật sư, các công ty luật
hợp danh khi thực hiện các giao dịch tiền tệ hay tài sản khác thay mặt cho khách hàng;
b) Các tổ chức kinh doanh trò chơi may rủi, sòng bạc hoặc xổ số; các tổ chức kinh
b) Khi xuất hiện các giao dịch tiền mặt như quy định tại Điều 9 Nghị định này;
c) Khi các giao dịch có dấu hiệu đáng ngờ theo quy định tại Điều 10 Nghị định
này;
d) Tuỳ theo tính chất và quy mô giao dịch mà các cá nhân, tổ chức nêu tại Điều 6
Nghị định này thấy cần phải nhận biết.
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 23
Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM
2. Yêu cầu nhận biết khách hàng:
a) Bảo đảm độ tin cậy, kịp thời của thông tin nhận biết khách hàng;
b) Bảo đảm bí mật thông tin nhận biết cho khách hàng.
3. Nội dung thông tin nhận biết khách hàng:
Các cá nhân, tổ chức nêu tại Điều 6 Nghị định này có trách nhiệm tự thiết kế mẫu
nhận biết khách hàng, trong đó phải có các yếu tố sau:
a) Ngày, tháng, năm mở tài khoản hoặc thực hiện giao dịch;
b) Họ và tên cá nhân hoặc người đại diện cho cơ quan, tổ chức có nhu cầu giao
dịch; số hộ chiếu, chứng minh nhân dân hay giấy tờ tuỳ thân khác; địa chỉ nơi ở hoặc nơi
đăng ký hộ khẩu thường trú;
c) Tên giao dịch đầy đủ và vắn tắt, số đăng ký kinh doanh, số đăng ký nộp thuế,
địa chỉ đặt trụ sở của tổ chức hoặc chủ sở hữu có nhu cầu hoặc đã uỷ quyền cho bên thứ
ba giao dịch;
d) Tên giao dịch, địa chỉ, số chứng minh hoặc số đăng ký kinh doanh của cá nhân,
tổ chức có liên quan tới giao dịch, đặc biệt là bên uỷ quyền giao dịch và bên hưởng lợi
trong giao dịch đó;
đ) Hình thức, mục đích, giá trị giao dịch;
e) Họ, tên cá nhân, nhân viên thực hiện nhận biết khách hàng.
4. Biện pháp nhận biết khách hàng:
Trong trường hợp có nghi ngờ về thông tin nhận biết khách hàng do khách hàng
cung cấp, các cá nhân, tổ chức nêu tại Điều 6 Nghị định này có thể xác định tính xác thực
của những thông tin này bằng các cách sau:
GVHD: Trần Thị Yến Lớp: CDTD12TH
Trang 25