- 1 -
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THU HIỀN
NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH
CHO CÁC DOANH NGHIỆP
NGÀNH DU LỊCH TỈNH LÂM ĐỒNG
SAU KHI GIA NHẬP WTO
Chuyên ngành: KINH TẾ TÀI CHÍNH – NGÂN HÀNG
Mã số: 60.31.12
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
1.2.1. WTO - Lịch sử hình thành và phát triển.........................................................6
1.2.1.1. WTO là gì? ..........................................................................................6
1.2.1.2. Gia nhập WTO.....................................................................................7
1.2.2. Vai trò của WTO và lợi ích từ WTO ..............................................................8
1.3.Việt Nam gia nhập WTO - điều kiện cần thiết để hội nhập và phát triển
kinh tế...............................................................................................................................8
1.3.1. Các lợi ích cho Việt Nam khi là thành viên WTO..........................................9
1.3.2. Các thách thức về kinh tế khi Việt Nam là thành viên WTO.......................10
1.4. Năng lực cạnh tranh và nâng cao trong lĩnh vực kinh tế...................................12
1.4.1.Cạnh tranh......................................................................................................12
1.4.2. Năng lực cạnh tranh và nâng cao năng lực cạnh tranh cho các doanh
nghiệp .............................................................................................................................14
KẾT LUẬN CHƯƠNG I ................................................................................................18
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG NGÀNH DU LỊCH LÂM
ĐỒNG.............................................................................................................................19
2.1. Thực trạng ngành du lịch Việt Nam.....................................................................19 - 3 -
2.1.1. Thực lực ngành du lịch Việt Nam ................................................................19
2.1.2. Những thuận lợi và khó khăn của du lịch Việt Nam khi gia nhập WTO .....27
2.1.2.1 Những thuận lợi..................................................................................27
2.2.2.2. Những khó khăn................................................................................29
2.2. Thực trạng ngành du lịch Lâm Đồng hiện nay ...................................................30
2.2.1. Thực lực ngành du lịch Lâm Đồng hiện nay ................................................30
2.2.1.1. Thực lực về cơ sở du lịch...................................................................30
2.2.1.2. Thực lực về hoạt động kinh doanh ....................................................30
2.2.1.3. So sánh hoạt động và hiệu quả kinh doanh của ngành du lịch
Lâm Đồng với một số địa phương trong nước trong những năm gần
đây.................................................................................. ................................35
3.3.2. Đa dạng hóa sản phẩm du lịch.....................................................................58
3.3.3. Đảm bảo chính sách thông thoáng, tạo điều kiện cho sự đi lại, ăn ở của
du khách, đặc biệt là khách nước ngoài trong suốt quá trình lưu trú......................59
3.3.4. Nhà nước nên khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia phát triển
du lịch trên cơ sở qui hoạch phát triển du lịch tổng thể của nhà nước ..................60
3.4. Giải pháp tài chính nhằm gia tăng năng lực cạnh tranh của ngành du lịch
tỉnh Lâm Đồng...............................................................................................................61
3.4.1. Xác định nhu cầu vốn cho đầu tư phát triển .................................................61
3.4.2. Giải pháp khuyến khích, kêu gọi đầu tư.......................................................62
3.4.3. Các quan điểm thu hút vốn đầu tư................................................................62
3.4.4. Giải pháp tăng cường nguồn lực tài chính cho hoạt động đầu tư.................63
3.4.4.1. Nguồn nội lực ....................................................................................63
3.4.4.2. Nguồn ngoại lực ................................................................................64
3.5. Các giải pháp hỗ trợ...............................................................................................65
3.5.1. Phối hợp với các ngành kinh tế kỹ thuật và văn hóa xã hội có liên quan.....65
3.5.2. Công tác xúc tiến quảng bá du lịch...............................................................66
3.5.3. Một số ý kiến đề xuất với chính quyền địa phương .....................................67
KẾT LUẬN CHƯƠNG III.............................................................................. ...............69
KẾT LUẬN.....................................................................................................................70
TÀI LIỆU THAM KHẢO...............................................................................................71 - 5 -
DANH MỤC VIẾT TẮTDN Doanh nghiệp
DNNN Doanh nghiệp nhà nước
FDI Vốn đầu tư nước ngoài trực tiếp
GDP Thu nhập quốc dân
Bảng 2.2 - Cơ cấu doanh thu du lịch trên tổng doanh thu quốc gia.......................... 23
Bảng 2.3 - Lượt khách cả nước................................................................................. 24
Bảng 2.4 - Số khách quốc tế đến Việt Nam.............................................................. 25
Bảng 2.5 - Khách quốc tế đến Việt Nam 4 tháng đầu năm 2007.............................. 26
Bảng 2.6 - Số doanh nghiệp du lịch của tỉnh Lâm Đồng.......................................... 30
Bảng 2.7 - Lượng khách du lịch hàng năm tỉnh Lâm Đồng .................................... 31
Bảng 2.8 - Các chỉ tiêu về du lịch Lâm Đồng........................................................... 32
Bảng 2.9 - So sánh thu nhập du lịch với các ngành kinh tế trong các năm .............. 33
Bảng 2.10 - Số khách quốc tế đến Việt Nam............................................................ 34
Bảng 2.11 - Chi tiêu của khách quốc tế một ngày .................................................... 35
Bảng 2.12 - Đánh giá về cảnh quan môi trường du lịch Việt Nam........................... 36
Bảng 3.1 - Các chỉ tiêu phát triển du lịch chủ yếu của Lâm Đồng đến năm 2020 ... 60
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒBiểu đồ 2.1 - Cơ cấu các doanh nghiệp lữ hành quốc tế Việt Nam.......................... 22
Biểu đồ 2.2 - Cơ cấu khách đến theo phương tiện.................................................... 25
Biểu đồ 2.3 - Cơ số phòng so với lượng khách và số lao động ngành du lịch tỉnh
Lâm Đồng (2000 - 2006)........................................................................................... 31
- 7 -
- 8 -
với nền du lịch các nước trong khu vực và các nước trên thế giới. Đề tài có ý nghĩa
quan trọng trong giai đoạn hiện nay, khi nước ta đã gia nhập WTO, nền kinh tế
nước ta đứng trước một thử thách to lớn, những cơ hội, thời cơ lớn đến với chúng
ta, nhưng những thử thách, khó khăn cũng rất nhiều. Trong nước đang phát sinh 2
luồng tư tưởng chính, một quá lạc quan cho là chỉ có thuận lợi, kinh tế nước ta sắp
phất lên nhanh chóng; một quá bi quan lại chỉ nhìn thấy thách thức, sợ nền kinh tế
của ta sẽ không đứng vững. Mặt khác, thực trạng của ngành du lịch nước ta nói
chung và của Lâm Đồng nói riêng lại quá nhiều bất cập và tụt hậu khá xa so với các
nước trong khu vực và trên thế giới. Đề tài đã có cái nhìn tổng quát và đã đi thẳng
vào thực tế để đề ra được những giải pháp mang tính tương đối toàn diện cho sự
phát triển của du lịch Lâm Đồng trong tương lai, thời kỳ sau gia nhập WTO, trong
đó có những giải pháp đáng chú ý và có tính khả thi.
2. Mục đích - nội dung nghiên cứu
a.Mục đích: Đề tài hệ thống hóa về lý luận và thực tiễn liên quan đến ngành
du lịch Lâm Đồng, đối chiếu với những yêu cầu của hội nhập toàn cầu hiện nay để
đề ra những giải pháp thích hợp giúp đẩy mạnh hoạt động của ngành du lịch Lâm
Đồng, nâng cao sức cạnh tranh để ngành du lịch Lâm Đồng có thể nhanh chóng hội
nhập với ngành du lịch trong khu vực và trên thế giới.
b. Nội dung nghiên cứu
- Tìm hiểu việc gia nhập WTO đã tác động đến hoạt động của các doanh
nghiệp ngành du lịch Việt Nam nói chung và ngành du lịch Lâm Đồng nói riêng
như thế nào.
- Nghiên cứu thực trạng ngành du lịch Việt Nam và của ngành du lịch tỉnh
Lâm Đồng hiện nay.
- Các giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp
ngành du lịch tỉnh Lâm Đồng sau khi Việt Nam gia nhập WTO.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu là năng lực hoạt động và năng lực cạnh tranh của các
doanh nghiệp ngành du lịch tỉnh Lâm Đồng. - 10 -
Chương I
TỔNG QUAN VỀ TOÀN CẦU HÓA
VÀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NỀN KINH TẾ1.1. Toàn cầu hóa
1.1.1. Toàn cầu hóa
Toàn cầu hóa được định nghĩa bởi nhiều cách:
- Trước hết đó là quá trình hình thành và phát triển các thị trường toàn cầu,
vượt ra khỏi phạm vi của bất cứ quốc gia nào.
- Toàn cầu hóa là một xu hướng làm cho mối quan hệ xã hội trở nên ít bị
ràng buộc bởi địa lý lãnh thổ [11]
- Toàn cầu hóa là những quan niệm có nhiều mặt và nó bao quát cả lĩnh vực
kinh tế, chính trị, xã hội và các hậu quả của sự chi phối (Ban thư ký WTO)
- Quá trình toàn cầu hóa sẽ làm cho các nước gia tăng sự phụ thuộc, tương
trợ lẫn nhau mà trước hết là về mặt kinh tế, các luồng giao thương hàng hóa và
quyền lực của mỗi nước sẽ vươn ra khỏi phạm vi một lãnh thổ để đến các nơi khác
có ưu thế hơn, qua đó chúng sẽ được sử dụng hợp lý hơn.
- Và cuối cùng, toàn cầu hóa đòi hỏi các nước phải luôn vận động phát triển
vì các lợi thế của các quốc gia khác đã trở thành áp lực đối với quốc gia. Nếu ta
không nỗ lực sẽ dễ dàng bị đào thải, tụt hậu.
Có thể hiểu toàn cầu hoa theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp như sau:
Theo nghĩa rộng: xác định toàn cầu hóa như một hiện tượng hay một quá
trình trong quan hệ quốc tế làm tăng sự phụ thuộc lẫn nhau trên nhiều mặt của đời
sống xã hội (cả kinh tế, chính trị, an ninh, văn hóa đến môi trường, thể chế v.v...)
1- Khu vự hóa mậu dịch tự do: Là giai đoạn đầu của tiến trình hội nhập kinh
tế. Ở giai đoạn này, các nền kinh tế thành viên tiến hành cắt giảm và loại bỏ dần các
hàng rào thuế quan, các hạn chế định lượng và các biện pháp phi thuế quan trong
thương mại nội khối. Tuy nhiên, họ vẫn độc lập thực hiện chính sách thuế quan đối
với các nước ngoài khối. Ví dụ: khu vực mậu dịch tự do Bắc Mỹ (NAFTA), khu
vực mậu dịch tự do ASEAN (AFTA). - 12 -
2- Liên minh thuế quan: Đây là giai đoạn tiếp theo trong tiến trình hội nhập.
Tham gia vào liên minh thuế quan, các thành viên ngoài việc hoàn tất việc loại bỏ
thuế quan và các hạn chế về số lượng trong thương mại nội khối, phải cùng nhau
thực hiện một chính sách thuế quan chung đối với các nước ngoài khối. Ví dụ:
nhóm ANDEAN và liên minh thuế quan giữa cộng đồng kinh tế Châu Âu, Phần
Lan, Áo, Thụy Điển.
3- Thị trường chung: Là mô hình liên minh thuế quan cộng thêm với việc bãi
bỏ các hạn chế đối với việc lưu chuyển của các yếu tố sản xuất khác. Như vậy,
trong một thị trường chung, không những hàng hóa, dịch vụ mà hầu hết các nguồn
lực khác (vốn, kỹ thuật, công nghệ, nhân công,…) đều được tự do lưu chuyển giữa
các thành viên. Ví dụ: cộng đồng kinh tế Châu Âu (EC) trước đây.
4- Liên minh kinh tế: Là mô hình hội nhập ở giai đoạn cao dựa trên cơ sở mô
hình thị trường chung cộng thêm với việc phối hợp các chính sách kinh tế giữa các
thành viên. Ví dụ: liên minh Châu Âu (EC).
5- Liên minh toàn diện: Là giai đoạn cuối cùng của quá trình hội nhập. Các
thành viên thống nhất về chính trị và các lĩnh vực kinh tế, bao gồm cả các lĩnh vực
tài chính, tiền tệ, thuế và các chính sách xã hội. Như vậy, ở giai đoạn này, quyền lực
quốc gia ở các lĩnh vực được chuyển giao cho một cơ cấu cộng đồng. Đây thực chất
là một giai đoạn xây dựng một kiểu nhà nước liên bang hoặc các “cộng đồng an
ninh đa nguyên” theo mô thức Deutsch. Ví dụ: quá trình thành lập Hoa Kỳ từ các
thuộc địa cũ của Anh và thống nhất nước Đức từ các tiểu vương quốc trong liên
phán gia nhập và kết nạp. Điều khác biệt là về thời gian và thỏa thuận đáp ứng yêu
cầu từ các bên liên quan.
Đàm phán gia nhập WTO cần phải qua 2 giai đoạn:
1. Công khai hóa chính sách về cơ chế thương mại có liên quan đến hiệp
định WTO. Trong quá trình nhóm công tác WTO xem xét, các thành viên còn lại sẽ
có quyền đặt các câu hỏi mà họ quan tâm, liên quan đến lĩnh vực kinh tế.
2. Đàm phán trải qua 2 tiến trình: đàm phán đa phương và song phương.
Đàm phán đa phương thực chất là cuộc họp của nhóm công tác WTO với nước
muốn gia nhập WTO, còn đàm phán song phương là đàm phán theo yêu cầu của các
nước thành viên. Cụ thể nước ta khi gia nhập WTO, có 28 nước yêu cầu đàm phán - 14 -
song phương với ta. Trong đó có 3 nước ta đã có ký kết song phương từ trước, còn
lại ta phải đàm phán với 25 nước trước khi nhóm công tác của WTO xét kết nạp
nước ta.
1.2.2. Vai trò của WTO và lợi ích từ WTO
- Đây là tổ chức góp phần gìn giữ hòa bình.
- Giải quyết các tranh chấp thương mại trong nội bộ WTO một cách xây
dựng.
- WTO hành động theo pháp luật quốc tế, không dựa vào quyền lực.
- Cắt giảm thuế và hàng rào phi thuế quan.
- Người tiêu dùng có nhiều cơ hội và quyền lựa chọn hơn.
- Tăng thu nhập cho người dân và quốc gia.
- Giúp tăng trưởng kinh tế của mọi quốc gia thành viên.
- Cắt giảm chi phí, hiệu quả kinh tế cao hơn.
- Bảo vệ quyền lợi kinh tế của quốc gia thành viên.
- Giúp định ra hệ thống chính sách kinh tế quốc tế hoàn thiện hơn.
1.3. Việt Nam gia nhập WTO - điều kiện cần thiết để hội nhập và phát triển
với thị trường rộng lớn hơn, cùng với chế độ đối xử bình đẳng như đối với mọi
thành viên khác của tổ chức. Đây là cơ hội pháp lý để chúng ta tạo lập và tăng
cường vị thế trên thương trường, từng bước xóa bỏ sự phân biệt đối xử trong kinh
doanh. Những cam kết giảm trợ cấp, mở rộng hạn ngạch nhập khẩu của các nước,
nhất là các nước thuộc nhóm phát triển sẽ giúp Việt Nam dành được vị thế trên thị
trường quốc tế, tạo điều kiện thúc đẩy sản xuất trong nước, tạo công ăn việc làm,
tăng thu ngoại tệ cho ngân sách nhà nước.
Mở rộng thị trường xuất khẩu, đa dạng hóa các mối quan hệ kinh tế thương
mại vừa là động lực, vừa là áp lực để các doanh nghiệp Việt Nam nhìn lại mình,
hiểu được thực chất điểm mạnh, điểm yếu, từ đó đổi mới, tổ chức lại theo hướng
gọn nhẹ, hiệu quả. Gia nhập WTO, thị trường được mở rộng thông qua việc tạo lập
môi trường kinh doanh ổn định với quan hệ thương mại được ràng buộc chặt chẽ,
minh bạch và có khả năng dự báo trước. - 16 -
- Trở thành thành viên WTO là một bước tiến lớn và quan trọng trong quá
trình hội nhập vào nền kinh tế thế giới để từ đó tiếp cận với những thành quả của
cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật đã, đang và sẽ diễn ra mạnh mẽ trên thế giới.
Thông qua làm việc trực tiếp với nước ngoài, Việt Nam không chỉ tiếp thu được với
công nghệ sản xuất hiện đại mà còn học hỏi được kinh nghiệm quản lý.
- Giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế trên cơ sở các quy định của
WTO sẽ giúp Việt Nam tránh được sức ép của các nước lớn. Vào WTO, những
nước yếu như Việt Nam sẽ có quyền thương lượng và khiếu nại một cách công bằng
với các cường quốc thương mại trong tranh chấp dựa trên những luật lệ chung. Ta
sẽ tránh được tình trạng bị ép thuế suất cao.
- Gia nhập WTO, việc thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài sẽ thuận lợi
hơn. Vì khi là thành viên của WTO, các nhà đầu tư nước ngoài sẽ không còn e ngại
với việc thay đổi Chính sách của Chính phủ Việt Nam; môi trường pháp lý sẽ rõ
ràng, minh bạch hơn, đặc biệt WTO có hiệp định về các biện pháp đầu tư liên quan
cho ngân sách này khó được đảm bảo. Điều này sẽ kéo theo khó khăn cho kế hoạch
chi ngân sách.
- Hệ thống pháp lý Việt Nam còn nhiều bất cập, thiếu đồng bộ, phải sửa đổi,
bổ sung nhiều và liên tục. Có lúc còn biểu hiện sự chủ quan, duy ý chí, chưa thật sự
quan tâm đến quy luật khách quan, quy luật thị trường cũng như các chuẩn mực
quốc tế. Đây là thách thức không chỉ về việc khó thực hiện đầy đủ các cam kết khi
gia nhập WTO mà còn kéo dài thêm những bất ổn, khó khăn đối với các doanh
nghiệp trong nước. Ta cần nhanh chóng bổ sung và sửa đổi những bất cập về các
văn bản pháp lý cần thíết trong lĩnh vực thương mại cho phù hợp luật pháp quốc tế.
- Hiện nay, nguồn nhân lực ở nước ta còn biểu hiện nhiều hạn chế, đội ngũ
cán bộ chưa được đào tạo và trang bị kiến thức cần thiết về chuyên môn, nghiệp vụ
để hội nhập kinh tế quốc tế. Bên cạnh những tồn tại về nhân lực, công tác quản lý
nhà nước cũng là những thách thức không nhỏ. Công tác quản lý còn nhiều chồng
chéo, sự phân cấp không rõ ràng về con người và nghĩa vụ. Từ đó dẫn đến nhiều
khó khăn, chậm chạp về tổ chức thực hiện, nhiều biểu hiện quan liêu, tham nhũng,
việc chỉ đạo chưa sâu sát và không kịp thời. - 18 -
- Việc thực thi luật bảo vệ sở hữu trí tuệ chưa đáp ứng yêu cầu hội nhập
quốc tế. Điều này đang gây ra nhiều hệ lụy và thiệt thòi cho các doanh nghiệp của
nền kinh tế đang phát triển như nước ta.
- Hiện nay, các doanh nghiệp Việt Nam chưa hiểu thật thấu đáo về quy định
của WTO, phần lớn các doanh nghiệp Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, hoạt
động kinh doanh theo kiểu gặp đâu làm đó, không có chiến lược thị trường, chưa có
hướng đầu tư phát triển cụ thể, chưa chuẩn bị đội ngũ nhân lực với những hiểu biết
cần thiết khi hội nhập… Như vậy, khó tránh khỏi sự đào thải tất yếu của quy luật
cạnh tranh. Do đó, khi gặp phải những tranh chấp trong kinh doanh, các doanh
nghiệp sẽ phải thuê luật sư nước ngoài và giải quyết tranh chấp ở tòa án ngoài lãnh
thổ Việt Nam. Điều này sẽ gây khó khăn và tốn kém thêm chi phí cho doanh
không bị chậm so với chính mình, để vượt lên chính mình.
Để bảo đảm cho cạnh tranh luôn được duy trì và phát huy được mặt tích cực
của nó thì phải tạo lập môi trường cạnh tranh lành mạnh, tức là cạnh tranh phải
đúng luật. Điều đó đòi hỏi phải tăng cường vai trò của Nhà nước trong việc tạo lập
khung pháp luật để duy trì và khuyến khích cũng như kiểm soát cạnh tranh.
Trong một thời gian dài ở Việt Nam trước đây, cạnh tranh được nhìn nhận
dưới góc độ tiêu cực: cạnh tranh gắn với đổ vỡ, cạnh tranh là tiêu diệt lẫn nhau, là
“cá lớn nuốt cá bé”. Nhận thức không đầy đủ về cạnh tranh đã dẫn tới không thừa
nhận cạnh tranh, tạo ra sự độc quyền và nuôi dưỡng độc quyền trong nền kinh tế.
Cho đến nay, việc hạn chế cạnh tranh, duy trì độc quyền đối với doanh nghiệp Nhà
nước trong một số ngành, lĩnh vực vẫn còn nặng nề.
Trong điều kiện kinh tế thị trường hiện đại, cần có nhận thức mới và đúng về
cạnh tranh, ý nghĩa của cạnh tranh và việc nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh
nghiệp.
Cạnh tranh là động lực cho phát triển của doanh nghiệp và toàn bộ nền kinh tế.
Cạnh tranh thúc đẩy các doanh nghiệp nâng cao năng lực sản xuất - kinh doanh
(năng lực tổ chức quản lý, trình độ công nghệ, trình độ tay nghề...), nâng cao năng
suất lao động và hiệu quả sử dụng nguồn lực. Theo ông Michael Fairbanks - một
chuyên gia nghiên cứu và tư vấn về năng lực cạnh tranh, thì cạnh tranh tạo động lực
tối đa hoá hiệu quả sử dụng các nguồn lực trong nền kinh tế. Ngoài ra, cạnh tranh - 20 -
mang lại lợi ích cho người tiêu dùng vì được sử dụng hàng hoá rẻ hơn, chất lượng
cao hơn, hậu mãi tốt hơn.
Cạnh tranh không chỉ nhằm “tiêu diệt lẫn nhau”, “cá lớn nuốt cá bé”. Thực tế
cho thấy, trong điều kiện kinh tế thị trường hiện đại, các doanh nghiệp với đủ loại
quy mô từ cực lớn, lớn, vừa, nhỏ và cực nhỏ vẫn cùng tồn tại và phát triển. Mỗi loại
quy mô đều tìm thấy chỗ đứng của mình. Các doanh nghiệp nhỏ và cực nhỏ vẫn tìm
thấy “khe, ngách” để tồn tại và phát triển, nhiều doanh nghiệp loại này vươn lên
đứng vững trước các áp lực cạnh tranh như: đối thủ cạnh tranh trực tiếp, đối thủ
cạnh tranh tiềm ẩn, khách hàng, nhà cung cấp và sản phẩm thay thế. Năng lực cạnh
tranh của doanh nghiệp có thể được xem xét dựa vào các tiêu chí như: cơ sở vật
chất; năng lực khoa học công nghệ trong việc phát triển sản phẩm mới, nghiên cứu
triển khai; khả năng về marketing; khả năng liên kết, sáp nhập; khả năng tài chính
và khả năng mềm dẻo của cơ cấu tổ chức.
Các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp trong ngành du lịch,
thường là các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Để nâng cao năng lực cạnh tranh các doanh
nghiệp vừa và nhỏ, cần chú ý những vấn đề sau đây:
-Năng lực cạnh tranh là kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố và chịu tác động của
nhiều nhân tố bên trong và bên ngoài doanh nghiệp.
-Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là khả năng giành được lợi ích kinh tế
của mình thông qua việc đua tranh để giành những điều kiện sản xuất hoặc tiêu thụ
hàng hoá tốt hơn.
-Theo ý kiến về năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp do Giáo sư Michael
Porter - Đại học Harvard (Hoa Kỳ) đề xuất, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp
phụ thuộc vào 4 nhóm yếu tố: 1) Các điều kiện về cầu; 2) Các điều kiện về yếu tố
sản xuất; 3) Chiến lược của doanh nghiệp, cơ cấu và đối thủ cạnh tranh; 4) Các
ngành liên quan và sự hỗ trợ.
Như vậy, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trước hết thể hiện khả năng
của doanh nghiệp về quản lý, tiếp thị, trình độ công nghệ... Tuy nhiên, năng lực
cạnh tranh không đơn thuần chỉ là tổng cộng các năng lực đó, mà còn là sự phù hợp
của năng lực bên trong với nhu cầu thị trường và với điều kiện bên ngoài. Nếu sự
phù hợp đó đạt mức tối ưu thì năng lực cạnh tranh tăng lên theo cấp số nhân. - 22 -
Do vậy, để nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, bên cạnh việc
nâng cao năng lực bên trong doanh nghiệp thì cần tạo lập môi trường bên ngoài
doanh nghiệp. Điều đó vừa tạo điều kiện thuận lợi và quan trọng hơn là tạo động
quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
- Để nâng cao năng lực cạnh tranh cần nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu
quả. Điều này đòi hỏi nỗ lực rất lớn trên mọi mặt của doanh nghiệp: từ đổi mới
công nghệ, đổi mới tổ chức, nâng cao tay nghề cho người lao động, nâng cao năng
lực quản lý, có chiến lược marketing tốt... Tuy nhiên, tất cả các yếu tố đó đều không
nằm ngoài vấn đề nâng cao năng lực của con người trong doanh nghiệp. Do đó, đầu
tư vào vốn con người, đào tạo đội ngũ nhân viên và quản lý là những khâu trung
tâm trong chiến lược nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Như ông
Michael Fairbanks - chuyên gia tư vấn về năng lực cạnh tranh có nói: “Sự phát triển
kinh tế trong tương lai sẽ phụ thuộc vào nguồn nhân lực tinh nhuệ và thái độ tích
cực cạnh tranh, học hỏi, tin tưởng, hợp tác và đầu tư vào các yếu tố lợi thế phức
tạp”.
- Nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bảo đảm tính vững chắc, tức
là có thể duy trì khả năng lâu dài và liên tục cả trong hiện tại và tương lai. Để đảm
bảo tính vững chắc, việc nâng cao năng lực cạnh tranh cần dựa trên lợi thế so sánh
động, có giá trị gia tăng cao, không nên phụ thuộc quá lớn vào lợi thế lao động rẻ,
tài nguyên sẵn có, vì như thế chỉ làm nghèo quốc gia đi mà thôi.
- Ngoài ra, để bảo đảm tính bền vững thì việc nâng cao năng lực cạnh tranh
phải dựa trên các biện pháp lành mạnh (đúng luật), khoa học (đúng quy luật, vận
dụng thành tựu khoa học - công nghệ) và phù hợp với xu thế chung như thân thiện
với môi trường và chú trọng khía cạnh xã hội của sự phát triển.
- Việc nâng cao năng lực cạnh tranh không chỉ là nhiệm vụ của các doanh
nghiệp mà là nhiệm vụ quan trọng của tất cả các cơ quan chính quyền và của toàn
xã hội, là một trong những giải pháp quan trọng nhất để thực hiện thành công sự
nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước trong điều kiện hội nhập kinh tế
quốc tế hiện nay.
- 25 -
Chương II
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG
NGÀNH DU LỊCH LÂM ĐỒNG
Trước khi đi vào nghiên cứu thực trạng ngành du lịch Lâm Đồng, ta nghiên
cứu qua về thực trạng ngành du lịch Việt Nam, vì du lịch Lâm Đồng nằm trong tổng
thể ngành du lịch của cả nước.
2.1. Thực trạng ngành du lịch Việt Nam
2.1.1. Thực lực ngành du lịch Việt Nam:
Du lịch Việt Nam đã có những bước phát triển và đang hội nhập vào quá trình
phát triển của du lịch thế giới. Vị thế du lịch Việt Nam ngày càng được khẳng định
và nâng cao.
Thực hiện Chiến lược phát triển du lịch và Chương trình hành động quốc gia
về du lịch, chúng ta đã đầu tư hàng nghìn tỷ đồng, riêng trong 5 năm qua là 2.146 tỷ
đồng hỗ trợ đầu tư hạ tầng kỹ thuật ở các khu du lịch trọng điểm và thu hút được
hơn 190 dự án đầu tư trực tiếp của nước ngoài vào du lịch với tổng số vốn là 4,64 tỷ
USD.
Hàng trăm khách sạn, khu du lịch cao cấp được xây mới, gia tăng số lượng
phòng khách sạn và sản phẩm du lịch đạt tiêu chuẩn phục vụ khách quốc tế. Công
tác xúc tiến, quảng bá, đào tạo nhân lực cũng được đẩy mạnh. Năm 2005 đạt 3,43
triệu lượt khách quốc tế .
Chúng ta cũng đã ban hành Luật Du lịch và nhiều văn bản hướng dẫn tạo ra
một môi trường pháp lý rõ ràng hơn trong hoạt động kinh doanh du lịch. Trong quá
trình đổi mới và hội nhập quốc tế, lực lượng kinh doanh du lịch nước ta cũng đã