1
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH
CHƯƠNG VIII
ĐỘNG CƠ THÚC ĐẨY
2
MỤC TIÊU CHƯƠNG VIII
 Mô tả khái niệm động cơ thúc đẩy và mô hình động cơ
thúc đẩy
 Phân biệt những cách tiếp cận khác nhau trong nghiên
cứu động cơ thúc đẩy:
cách tiếp cận truyền thống, cách
tiếp cận các mối quan hệ con người, cách tiếp cận nguồn
nhân lực, cách tiếp cận hiện đại.
 Các lý thuyết về nội dung của động cơ thúc đẩy
 Các lý thuyết thúc đẩy theo tiến trình.
 Lý thuyết về sự tăng cường động cơ thúc đẩy.
 Thiết kế công việc mang tính thúc đẩy
 Những cách thức nhà quản trị có thể sử dụng để động
viên nhân viên tại nơi làm việc.
3
ĐỘNG CƠ THÚC ĐẨY
 Động cơ thúc đẩy: những nỗ lực cả bên trong lẫn bên ngoài
của con người có tác dụng khơi dậy lòng nhiệt tình và sự kiên trì
theo đuổi một cách thức hành động đã xác định.
 Hiểu biết về động cơ thúc đẩy giúp nhà quản trị:
 Biết được cái gì thôi thúc con người hành động
 Điều gì ảnh hưởng đến sự lựa chọn hành động, và
 Tại sao họ kiên trì theo đuổi hành động
 Động viên: những tác động hướng đích của nhà quản trị nhằm
khích lệ nhân viên
 nâng cao thành tích

 Nhấn mạnh mối quan hệ xã hội, nhóm làm việc
 Cách tiếp cận nguồn nhân lực
 Nhân viên là một thực thể phức tạp và được thúc đẩy bởi nhiều yếu
tố (nhu cầu cầu kinh tế + nhu cầu xã hội)
 Cách tiếp cận hiện đại
 Lí thuyết về nội dung của động cơ thúc đẩy
 Lí thuyết thúc đẩy theo tiến trình
 Lí thuyết tăng cường về động cơ thúc đẩy
6
CÁC LÍ THUYẾT VỀ
NỘI DUNG CỦA ĐỘNG CƠ THÚC ĐẨY
 Nhấn mạnh đến các nhu cầu, những thứ tạo ra động lực thúc đẩy con
người
 Mỗi con người đều có những nhu cầu cơ bản như ăn uống, sự thành
đạt, tiền bạc…
 Nhu cầu là động lực bên trong thúc đẩy nổ lực hành động
 Việc hiểu biết nhu cầu của nhân viên giúp nhà quản trị xây dựng hệ
thống phần thưởng nhằm thoả mãn nhu cầu của họ, và qua đó hướng
sự nỗ lực của họ đến việc hoàn thành mục tiêu chung của tổ chức
 Các lí thuyết về nội dung của động cơ thúc đẩy:
 Thuyết phân cấp nhu cầu Maslow
 Thuyết ERG
 Thuyết hai yếu tố
 Lí thuyết thúc đẩy theo nhu cầu
7
THUYẾT PHÂN CẤP NHU CẦU CỦA A. MASLOW
Nhu cầu hoàn
thiện
Cơ hội được đào tạo,
sự phát triển, trưởng

trong công việc
Sự thoả mãn
ngoài công việc
8
THUYẾT ERG
 Do Clayton Aldefer đề xuất
 ERG (Existence, Relatedness, Growth) → xác định 3 nhóm
nhu cầu cơ bản:
 Những nhu cầu về sự sinh tồn (tồn tại)
 Những nhu cầu về quan hệ giao tiếp
 Những nhu cầu về sự phát triển
Æ Mỗi cá nhân có thể linh hoạt trong việc lựa chọn nhu cầu tùy
khả năng của mình
Æ Nhân viên có sự tham gia đóng góp ý kiến Æ cảm thấy được
thừa nhận
9
THUYẾT HAI YẾU TỐ (F. HERZBERG)
•Giám sát
•Chính sách công ty
•Mối quan hệ với giám sát viên
•Điều kiện làm việc
•Lương
•Mối quan hệ với đồng nghiệp
•Mối quan hệ với nhân viên
•Sự an toàn
•Thành tựu
•Sự công nhận
•Bản thân công việc
•Tính trách nhiệm
•Sự thăng tiến

 Thuyết kỳ vọng
12
THUYẾT CÔNG BẰNG
 Được phát triển bởi J. Stacy Adams
 Tập trung vào cảm nhận của mỗi người về cách họ được
đối xử ra sao so với người khác
 Con người được khuyến khích tìm kiếm sự công bằng
xã hội trong các phần thưởng mà họ kì vọng đối với
thành tích
 Nếu con người nhận được sự đãi ngộ công bằng với
người khác trong cùng một mức đóng góp, họ sẽ tin
rằng họ được đối xử công bằng
 Đánh giá công bằng qua tỷ lệ giữa sự đóng góp (trình
độ, kinh nghiệm, sự nỗ lực, kỹ năng …) và kết quả nhận
được (việc trả lương, sự công nhận, lợi nhuận, sự thăng
tiến …)
13
THUYẾT CÔNG BẰNG
 Những phương pháp chung nhất để giảm sự không công
bằng
 Thay đổi những đóng góp trong công việc (đầu vào) Æ vd:
làm việc tăng lên
 Thay kết quả nhận được (đầu ra) Æ vd: đòi hỏi tăng lương
 Thay đổi cảm nhận
 Rời bỏ công việc
14
THUYẾT KỲ VỌNG
 Động cơ thúc đẩy sẽ phụ thuộc vào sự mong đợi của các cá
nhân về
 khả năng thực hiện nhiệm vụ của họ

phần thưởng
Sự nỗ lực theo nhận
thức khả năng nhận
thưởng
Sự
nỗ lực
Sự
thực hiện
nhiệm vụ
Phần thưởng
nội tại
Nhận thức
nhiệm vụ
Phần thưởng
hợp lý theo
nhận thức
Khả năng làm
một nhiệm vụ
cụ thể
Phần thưởng
bên ngoài
Sự
thỏa mãn
17
ILÝ THUYẾT VỀ SỰ TĂNG CƯỜNG
ĐỘNG CƠ THÚC ĐẨY
 Thuyết tăng cường chú trọng mối quan hệ giữa hành
vi và kết quả.
 Hành vi là một chức năng chịu sự chi phối của kết
quả (phần thưởng hay hình phạt)

việc chậm
Khen ngợi nhân viên
Đề cử tăng lương
Khiển trách nhân
viên, đưa ra những
tuyên bố tiêu cực
Tránh khiển trách,
những tuyên bố tiêu
cực
Giữ lại
phần tăng lương,
phần thưởng
19
LÝ THUYẾT VỀ SỰ TĂNG CƯỜNG
ĐỘNG CƠ THÚC ĐẨY
 Chương trình tăng cường
20
THIẾT KẾ CÔNG VIỆC MANG TÍNH THÚC ĐẨY
 Đơn giản hóa công việc
 Cắt giảm bớt số lượng các nhiệm vụ một
người phải làm
 Sự luân chuyển công việc
 Sự mở rộng công việc
 Làm phong phú công việc
21
THIẾT KẾ CÔNG VIỆC MANG TÍNH THÚC ĐẨY
 Mô hình đặc điểm công việc
-Kỹ năng
-Nhận diện công việc
-Tầm quan trọng của

những người cấp dưới trong một tổ chức.
 Nhân viên nhận được thông tin từ công ty
 Nhân viên có kiến thức để góp phần vào những mục tiêu của
công ty
 Nhân viên có quyền lực để ra những quyết định độc lập
 Nhân viên được thưởng dựa vào hoạt động của công ty
 Tạo ý nghĩa cho công việc