Lời cảm ơn
Thực tập tốt nghiệp là quá trình hoàn thiện kiến thức, kết hợp giữa lý
thuyết và phương pháp làm việc, năng lực công tác tại thực tế của mỗi sinh
viên sau khi ra trường nhằm đáp ứng yêu cầu của thực tiễn và nghiên cứu
khoa học.
Được sự đồng ý của Ban Giám hiệu Nhà trường, Ban Chủ nhiệm khoa
Tài nguyên và Môi trường, trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, em được
tiến hành thực tập tại cục thẩm định và đánh giá tác động môi trường và thực
hiện đề tài “Đánh giá hiện trạng chất lượng nguồn nước của dự án xây
dựng và cải tạo hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải.”
Để đạt được kết quả như ngày hôm nay, em xin chân thành bày tỏ lòng
cảm ơn đến các thầy, cô giáo đã tận tình giảng dạy và giúp đỡ em trong suốt
quá trình học tập. Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới cô giáo Ts.
Nguyễn Thị Lợi đã tận tình hướng dẫn em hoàn thành bản khóa luận này.
Em chân thành cảm ơn tới các cô chú, anh chị cán bộ cục thẩm định và
đánh giá tác động Môi Trường đã tạo mọi điều kiện giúp đỡ em trong suốt
quá trình thực tập để nâng cao kiến thức thực tiễn và hoàn thành tốt quá
trình thực tập tốt nghiệp.
Do thời gian, kinh nghiệm và kiến thức còn hạn chế nên luận văn của em
không tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót, em rất mong được sự đóng góp ý
kiến của các thầy cô giáo để bài luận văn của em được hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
Nguyễn Văn Nhật
ADB Ngân hàng châu á
BHH Bắc Hưng Hải
BOD
Biochemical Oxygen
Demand
!"B$(0010'CD3E0C """""""""""""""""""""""""""""""B6
!"!$(0010'3E0C """"""""""""""""""""""""""""""""BB
!"F$*70<GCD08H70=>010@51./6?#?""BF
!"I$JK+%4K8%L&>H;M0=>#?@51""""""""""""""""""""""""""BA
!"A$N*(OH7;M;@/&<P/QCD0/R"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!?
SD/QCD0/R;T/GK(00UVL&<P6F/Q;CW0
GK+%7B2CXO CYLE00:@$""""""!6
Z2CX$L&<P[/Q"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7PX]\V/YL&<PF;@/$%
^_%3>`_3>`_%a50b-_%
*>""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7>aK/cb^"/YL&<P#;@/d%eK
f>"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7H1KL&<P6/Q$ag>_eP"
"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7/bhc"bL&<P#/Qd^i>"" !6
Z2 CY$L&<P#B/Q""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7>L&<P!/Q$j+>kl>_%TH_
bHLCW_PbM""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7>aM0L&<P6/Q$%1=PL%bHL
CW"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7mnL&<P!/Q$%bh*L_%`_%
^eT_^o>""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7>L&<P#;@/d`5>"""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7J CYL&<P#;@/d,L""""""""""""""""""""""""!6
Z2E0$L&<PB/Q"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7)LL&<PdJU]""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
\7aCYLL&<P6;@/$LL<
*7"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!6
!"p$N*(OH7;M;@/&<P/QCD0^/""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!B
G*H%=P&W./6?##"""""""""""""""""""""""""""""""FF
!"#F$%&CW0100Y8d0VG*H3c6??["""""""FI
!"#I$%&CWCD0 8H7*H3O6??["""""""""FA
u/BvLPw""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""FA
!"#A$%&CW010&H7CD0 '10>*H3\
6??["""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""Fp
/BvLP""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""Fp
x Fp
!"#p$10H7;M.0Cy.&50s &/V*Cy"""""""I#
a
Trang
""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""6
""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""6
J^#zb{|"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""#
J^#zb{|"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""#
1.1. Tính cấp thiết của đề tài 1
1.1. Tính cấp thiết của đề tài 1
1.2. Mục đích của đề tài 2
1.2. Mục đích của đề tài 2
1.3. Mục tiêu của đề tài 2
1.3. Mục tiêu của đề tài 2
1.4. Ý nghĩa của đề tài 3
1.4. Ý nghĩa của đề tài 3
1.5. Yêu cầu của đề tài 3
1.5. Yêu cầu của đề tài 3
J^6}f|~a•|"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!
J^6}f|~a•|"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""!
2.1. Cơ sở khoa học của đề tài 4
2.1. Cơ sở khoa học của đề tài 4
2.1.1. Khái niệm về môi trường , ô nhiễm môi trường 4
"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""#p
J^Bb€•‚Oƒ|~J•„JJ…†|
"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""#p
3.1. Đối tượng nghiên cứu 18
3.1. Đối tượng nghiên cứu 18
3.2. Địa điểm và và thời gian nghiên cứu 18
3.2. Địa điểm và và thời gian nghiên cứu 18
3.3. Nội dung nghiên cứu 18
3.3. Nội dung nghiên cứu 18
3.3.1. Điều kiện tự nhiên- kinh tế - xã hội khu vực hệ thống thủy lợi 18
3.3.1. Điều kiện tự nhiên- kinh tế - xã hội khu vực hệ thống thủy lợi 18
3.3.2. Đánh giá hiện trạng chất lượng nguồn nước của dự án xây dựng cải tạo
hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải 18
3.3.2. Đánh giá hiện trạng chất lượng nguồn nước của dự án xây dựng cải tạo
hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải 18
3.4. Phương pháp nghiên cứu 18
3.4. Phương pháp nghiên cứu 18
3.4.1. Phương pháp điều tra thu thập thông tin thứ cấp 18
3.4.1. Phương pháp điều tra thu thập thông tin thứ cấp 18
3.4.2. Phương pháp lấy mẫu nước thải 18
3.4.2. Phương pháp lấy mẫu nước thải 18
3.4.3. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu 18
3.4.3. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu 18
3.4.4. Phương pháp điều tra khảo sát thực địa 19
3.4.4. Phương pháp điều tra khảo sát thực địa 19
3.4.5. Phương pháp so sánh kết quả phân tích 19
3.4.5. Phương pháp so sánh kết quả phân tích 19
3.4.6. Phương pháp thống kê và tham vấn cộng đồng 19
3.4.6. Phương pháp thống kê và tham vấn cộng đồng 19
3.4.7. Tổng hợp viết báo cáo 19
nước của hệ thống 56
4.4. Những giải pháp nhằm khắc phục và hạn chế
nguồn nước 60
4.4. Những giải pháp nhằm khắc phục và hạn chế
nguồn nước 60
J^Fa|‡~ˆ""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""IB
J^Fa|‡~ˆ""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""IB
5.1 Kết luận 63
5.1 Kết luận 63
5.2. Kiến nghị 65
5.2. Kiến nghị 65
~a•|‰""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""II
~a•|‰""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""II
J^#
zb{|
#"#"(0<G0=>;-L
Việt Nam hiện nay là nước có nền kinh tế đang tăng trưởng mạnh so
với khu vực. Trong đó kinh tế nông nghiệp có vai trò khá quan trọng đối với
nền kinh tế quốc dân, bởi vì vấn đế sản xuất nông nghiệp đã tạo công ăn việc
làm, ổn định đời sống cho phần lớn người dân Việt Nam sống ở khu vực nông
thôn(khoảng 73% dân số). Do vậy vấn đề đầu tư phát triển sản xuất nông
nghiệp là một trong những mục tiêu đặt ra cần được giải quyết. Một trong
những vẫn đề cần được giải quyết đó là xây dựng, nâng cấp các hệ thống tưới
tiêu để phục vụ sản xuất nông nghiệp, nhằm nâng cao năng suất sản lượng cây
trồng đáp ứng nhu cầu lương thực, thực phẩm cho người dân cũng như xuất
khẩu tăng trưởng thu nhập cải thiện đời sống nông thôn.
Cho tới nay, tưới trong nông nghiệp là ngành sử dụng nước nhiều nhất
ở Việt Nam, khai thác nước cho tưới vượt quá 65,5 tỉ m3 một năm (chiếm
khoảng 80% tổng khối lượng nước sử dụng). Lúa là cây trồng chính, chiếm
trên 80% tổng diện tích tưới. Tuy nhiên, diện tích đất trồng lúa đã giảm xuống
Từ những vấn đề nêu trên cùng với sự hướng dẫn của thầy cô trong
trường, khoa Tài Nguyên & Môi Trường, tôi đã thực hiện đề tài: “Đánh giá
hiện trạng chất lượng nguồn nước của dự án xây dựng và cải tạo hệ thống
thủy lợi Bắc Hưng Hải.”
#"6":0;(00=>;-L
- Đánh giá hiện trạng môi trường nước từ các nguồn của hệ thống thuỷ
lợi Bắc Hưng Hải.
- Tìm hiểu những ảnh hưởng nguồn nước của hệ thống tới những hoạt
động của người dân và các xí nghiệp lân cận.
#"B":00=>;-L
- Xác định được quy mô hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải trong khu vực.
- Xác định được ô nhiễm nguồn nước của hệ thống.
- Tìm hiểu những ảnh hưởng của môi trường nguồn nước đến sức khỏe
người dân.
- Đề xuất một số giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường nước tại khu
vực xung quanh hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải.
2
#"!"Šg>0=>;-L
* Ý nghĩa trong học tập
- Tạo cho sinh viên cơ hội nâng cao kiến thức, tiếp cận với thực tiễn,
vận dụng lý thuyết đã học vào thực tế, rèn luyện kỹ năng tổng hợp và phân
tích số liệu
- Quá trình thực hiện đề tài, sinh viên được đóng vai trò như một cán bộ
tập sự, làm bước đệm chuẩn bị công việc trong tương lai
* Ý nghĩa trong quản lý môi trường
- Nâng cao công tác quản lý môi truờng tại các cấp cơ sở thuộc diên
quản lý của hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải.
* Ý nghĩa trong thực tiễn
- Đề tài nghiên cứu vấn đề môi trường nước, một vấn đề bức xúc của
người dân địa phương
của từng quốc gia và ở từng thời kì. Nó là nơi chứa đựng, đồng hóa các chất
thải của con người trong quá trình sử dụng các tài nguyên thải vào môi
trường. Các tài nguyên sau khi hết hạn sử dụng, chúng bị thải vào môi trường
dưới dạng các chất thải. Các chất thải này bị các quá trình vật lý, hóa học,
sinh học phân hủy thành các chất vô cơ, vi sinh quay trở lại phục vụ con
người. Tuy nhiên chức năng là nơi chứa đựng chất thải của môi trường là có
giới hạn. Nếu con người vượt quá giới hạn này thì sẽ gây ra mất cân bằng sinh
thái và ô nhiễm môi trường.
- Khái niệm ô nhiễm môi trường.
Theo Luật Bảo vệ môi trường Việt Nam: “Ô nhiễm môi trường là sự
làm thay đổi tính chất của môi trường, vi phạm tiêu chuẩn môi trường”.
Trên thế giới, ô nhiễm môi trường được hiểu là việc chuyển các chất
thải hoặc năng lượng vào môi trường đến mức có khả năng gây hại đến sức
khỏe con người, đến sự phát triển sinh vật hoặc làm suy giảm chất lượng môi
trường. Các tác nhân ô nhiễm bao gồm các chất thải ở dạng khí (khí thải),
lỏng (nước thải), rắn (chất thải rắn) chứa hóa chất hoặc tác nhân vật lý, sinh
học và các dạng năng lượng như nhiệt độ, bức xạ.
Tuy nhiên, môi trường chỉ được xem là bị ô nhiễm nếu trong đó hàm
lượng, nồng độ hoặc cường độ các tác nhân trên đạt đến mức có khả năng tác
động xấu đến con người, sinh vật và vật liệu.
4
- Khái niệm ô nhiễm môi trường nước.
Ô nhiễm nước là sự thay đổi theo chiều xấu đi các tính chất vật lý - hoá
học - sinh học của nước, với sự xuất hiện các chất lạ ở thể lỏng, rắn làm cho
nguồn nước trở nên độc hại với con người và sinh vật. Làm giảm độ đa dạng
sinh vật trong nước. Xét về tốc độ lan truyền và quy mô ảnh hưởng thì ô
nhiễm nước là vấn đề đáng lo ngại hơn ô nhiễm đất.
Ô nhiễm nước xảy ra khi nước bề mặt chảy qua rác thải sinh hoạt, nước
rác công nghiệp, các chất ô nhiễm trên mặt đất, rồi thấm xuống nước ngầm Ô
nhiễm nước và hậu quả của nó .
- Nguyên lý về tính thống nhất vật chất thới giới gắn tự nhiên, con
người và hội thành một hệ thống rộng lớn “Tự nhiên – Con người – Xã hội”,
trong đó yếu tố con người giữ một vài trò quan trọng.
- Sự phụ thuộc của mỗi quan hệ con người và tự nhiên vào trình độ
phát triển của xã hội. Tự nhiên và xã hội đều đó có một quá trình lịch sử phát
triển lâu dài và phức tạp. Con người xuất hiện trong giai đoạn cuối của quá
trình tiến hoá lâu dài của tự nhiên.
- Sự điều khiển một cách có ý thức mối quan hệ giữa con người và tự
nhiên: Sự phát triển của xã hội loài người ngày nay đang hướng tới các mục
tiêu cơ bản là sự phồn thịnh về kinh tế, bình đẳng và công bằng về hưởng thụ
vật vật chất và môi trường trong sạch, duy trì và phát triển các di sản văn hoá
của nhân loại. Để tồn tại và phát triển, con người phải tiến hành điều khiển có
ý thức quan hệ giữa xã hội và tự nhiên (Nguyễn Ngọc Nông, và cs, 2006)[8].
2.1.4. Cơ sở khoa học kỹ thuật, công nghệ của quản lý môi trường
Quản lý môi trường là việc thực hiện tổng hợp các biện pháp khoa học,
kỹ thuật, kinh tế, luật pháp, xã hội nhằm bảo vệ môi trường sống và phát triển
bền vững kinh tế, xã hội.
Từ những năm 1960 đến nay, nhiều số liệu, tài liệu nghiên cứu về môi
trường đã được tổng kết và biên soạn thành các giáo trình, chuyên khảo.
Trong đó, có nhiều tài liệu cơ sở, phương pháp luận nghiên cứu môi trường,
các nguyên lý và quy luật môi trường.
6
Nhờ kỹ thuật và công nghệ môi trường, các vấn đề ô nhiễm do hoạt
động sản xuất của con người đang được nghiên cứu, xử lý hoặc phòng tránh,
ngăn ngừa. Các kỹ thuật phân tích, đo đạc, giám sát chất lượng môi trường
như kỹ thuật viễn thám, tin học, được phát triển ở nhiều nước trên thế giới.
Quản lý môi trường là cầu nối giữa khoa học môi trường với hệ thống “
Tự nhiên – Con người – Xã hội” đã được phát triển trên nền phát triển của các
bộ môn chuyên ngành (Nguyễn Ngọc Nông và cs, 2006)[5].
2.1.5. Cơ sở kinh tế của quản lý môi trường
+ Công ước về buôn bán các loại động thực vật có nguy cơ tuyệt chủng
(CITTES).
+ Công ước về ngăn ngừa ô nhiễm do tàu biển (MARPOL).
+ Công ước của liệp hợp quốc về sự biến đổi môi trường.
+ Công ước của liên hợp quốc về luật biển.
+ Công ước Viên về bảo vệ tầng ozon.
+ Công ước về sự thông báo sớm có sự cố hạt nhân.
+ Công ước khung của Liệp hiệp quốc về sự kiến đổi khí hậu.
+ Công ước về đa dạng sinh học.
Trong phạm vi quốc gia, vấn đề môi trường được đề cập trong nhiều bộ
luật. Gần đây nhà nước ta đã ban hành hàng loạt văn bản mới có liên quan đến
vấn đề môi trường và bảo vệ môi trường như:
- Luật số 52/2005/QH11 ngày 29/11/2005 của nước công hoà xã hội
chủ nghĩa Việt Nam về bảo vệ môi trường (Luật Bảo vệ môi trường)[3].
- Nghị định số 80/2006/NĐ - CP ngày 09/8/2006 của Chính phủ về việc
quy định chi tiết và hướng dẫn thi một số điều của Luật bảo vệ môi trường.
- Nghị định số 21/2008/NĐ - CP ngày 28/02/2008 của Chỉnh phủ về
sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 80/2006/NĐ- CP ngày 09/8/2006
của Chính phủ về quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của
Luật bảo vệ môi trường.
- Nghị định số 81/2006/NĐ - CP ngày 09/8/2006 của Chính phủ về sử phạt
vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.
- Thông tư số 07/2007/TT – BTNMT ngày 03/7/207 của Bộ tài nguyên
Môi trường hướng dẫn phân loại và quyết định danh mục cơ sở gây ô nhiễm
cần phải sử lý.
8
- Nghị định số 117/2007/NĐ - CP ngày 11/7/2007 của Chỉnh phủ về
sản xuất, cung cấp và tiêu thụ nước sạch.
- Nghị định số 81/2007/NĐ - CP ngày 23/5/2007 của Chính phủ quy
định tổ chức, bộ phận chuyên môn vê bảo vệ môi trường tại cơ quan nhà
* Luật Hàng hải
* Luật Đất đai
* Luật Dầu khí
* Luật Khoáng sản
* Luật Bảo vệ và phát triển rừng
* Bộ luật hình sự
* Luật tài nguyên nước
6"6"<;-/V*CyLG1*@
Môi trường là không gian sống của con người và sinh vật. Trong quá
trình tồn tại và phát triển con người cần có các nhu cầu tối thiểu về không khí,
độ ẩm, nước, nhà ở cũng như các hoạt động vui chơi giải trí khác. Tất cả các
nhu cầu này đều do môi trường cung cấp. Tuy nhiên khả năng cung cấp các
nhu cầu đó của con người là có giới hạn và phụ thuộc vào trình độ phát triển
của từng quốc gia và ở từng thời kì. Nó là nơi chứa đựng, đồng hóa các chất
thải của con người trong quá trình sử dụng các tài nguyên thải vào môi
trường. Các tài nguyên sau khi hết hạn sử dụng, chúng bị thải vào môi trường
dưới dạng các chất thải. Các chất thải này bị các quá trình vật lý, hóa học,
sinh học phân hủy thành các chất vô cơ, vi sinh quay trở lại phục vụ con
người. Tuy nhiên chức năng là nơi chứa đựng chất thải của môi trường là có
giới hạn. Nếu con người vượt quá giới hạn này thì sẽ gây ra mất cân bằng sinh
thái và ô nhiễm môi trường.
2.2.1. Dân số, nghèo đói và môi trường
Mối đe doạ chủ yếu đối với môi trường ở hầu hết các nước là việc hàng
năm thế giới có thêm gần 90 triệu dân, nhất là các nước ở thế giới thứ 3, nơi
chiếm 94% tỷ lệ tăng dân số của thế giới và là nơi mà các hệ thống hỗ trợ cho
đời sống tại địa phương đã và đang suy thoái, nhu cầu của con người đã vượt
quá khả năng cung cấp của rừng, đồng ruộng và đồng cỏ chăn nuôi.
10
Sức ép dân số đang đè nặng lên nhiều mặt của môi trường thế giới.
Trước hết là vì diện tích trái đất vẫn y nguyên mà dân số thì tăng gấp nhiều lần
cho khu vực công nghiệp là khu vực mà năng suất lao động được nâng cao
nhanh chóng. Nhờ đó, kinh tế sẽ tăng trưởng nhanh hơn.
Tuy nhiên,công nghiệp hóa đã nảy sinh những tác động lớn đối với môi
trường sống do chất thải công nghiệp gia tăng gây ra ô nhiễm tiếng ồn, không
khí, nước, đất
Mặt khác, cùng với quá trình công nghiệp hóa sẽ phát triển. Sự hình
thành và phát triển đô thị đã có những ảnh hưởng đáng kể đến môi trường và
tài nguyên thiên nhiên, đến sự cân bằng sinh thái: tài nguyên đất bị khai thác
triệt để để xây dựng đô thị, làm giảm diện tích cây xanh và mặt nước, cùng
với nhu cầu nước phục vụ sinh hoạt, dịch vụ, sản xuất ngày càng tăng làm suy
thoái nguồn tài nguyên nước và gây ra úng ngập; nhiều xí nghiệp, nhà máy
gây ô nhiễm môi trường lớn nằm ở giữa các khu dân cư; đô thị hoá dẫn đến
chiếm dụng đất, ảnh hưởng đến vấn đề phát triển kinh tế, an ninh lương thực,
đời sống của nhân dân; bùng nổ giao thông gây ô nhiễm môi trường; đô thị
hóa làm tăng việc di dân từ nông thôn ra thành thị , gây nên áp lực về nhà ở
và ô nhiễm môi trường.
2.2.3. Toàn cầu hoá và môi trường
Toàn cầu hoá kinh tế đang là xu thế không thể đảo ngược. Người ta đã
nói rất nhiều về mặt tốt của nó như: đẩy nhanh quá trình nhất thể hoá cộng
đồng thế giới, đưa các nước lạc hậu hoà nhập vào thị trường thế giới, làm thay
đổi lối sống của hàng tỷ con người… đồng thời cũng nói rất nhiều về mặt trái
của toàn cầu hoá đối với đời sống kinh tế - xã hội của loài người, trong đó có
vấn đề về môi trường.
Vào nửa sau của thế kỷ XX, áp lực của con người đối với thiên nhiên
đó mạnh tới mức làm cho thiên nhiên mất đi khả năng tự phục hồi. Hiểm hoạ
sinh thái toàn cầu ngày càng tăng lên. Do bị ô nhiễm nặng nề mà khí hậu và
thời tiết toàn cầu đang thay đổi thất thường, đang nóng dần lên qua từng năm.
Đây thực sự là mối nguy lớn và khú lường.
Hiểm hoạ khác về môi trường liên quan tới những vùng rộng lớn quanh
năm đóng băng. Trong trường hợp nhiệt độ tăng làm cho trái đất nóng lên,
giống cây, cho năng suất cao, sử dụng phân bón hóa học và hóa chất bảo vệ
thực vật nhằm tăng cao năng suất sản lượng cây trồng, cùng với đó là những
tác động xấu tới môi trường.
13
Hàng năm có ít nhất 1.420 loại phân bón hóa học được đưa vào sử dụng.
Chính nguồn phân bón hóa học này đã gây những tác động lớn đến môi
trường đất, nguồn nước mặt, nước ngầm.
Bên cạnh đó việc sử dụng các loại hóa chất bảo vệ thực vật bao gồm
thuốc trừ sâu, thuốc trừ nấm,thuốc trừ chuột…. Các loại này có đặc điểm rất
độc đối với mọi loại sinh vật tồn dư trong môi trường đất, nước tác động
không phân biệt. Việc lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật đã và đang gây ô
nhiễm có tính cục bộ đối với môi trường đất, nước, gây ngộ độc đói với người
sử dụng, ảnh hưởng xấu tới các động vật khác.
6"B",,VŒ/CD0*DLd>/
2.3.1. Tình hình ô nhiễm nước trên thế giới
Trong thập niên 60, ô nhiễm nước lục địa và đại dương gia tăng với
nhịp độ đáng lo ngại. Tiến độ ô nhiễm nước phản ánh trung thực tiến bộ phát
triển kỹ nghệ. Ta có thể kể ra đây vài thí dụ tiêu biểu như: Anh Quốc chẳng
hạn: Ðầu thế kỷ 19, sông Tamise rất sạch. Nó trở thành ống cống lộ thiên vào
giữa thế kỷ này. Các sông khác cũng có tình trạng tương tự trước khi người ta
đưa ra các biện pháp bảo vệ nghiêm ngặt.
Nước Pháp rộng hơn, kỹ nghệ phân tán và nhiều sông lớn, nhưng vấn
đề cũng không khác bao nhiêu. Dân Paris còn uống nước sông Seine đến cuối
thế kỷ 18. Từ đó vấn đề đổi khác: các sông lớn và nước ngầm nhiều nơi
không còn dùng làm nước sinh hoạt được nữa, 5.000 km sông của Pháp bị ô
nhiễm mãn tính. Sông Rhin chảy qua vùng kỹ nghệ hóa mạnh, khu vực có
hơn 40 triệu người, là nạn nhân của nhiều tai nạn (như cháy nhà máy thuốc
Sandoz ở Bâle năm 1986) thêm vào các nguồn ô nhiễm thường xuyên.
Ở Hoa Kỳ tình trạng thảm thương ở bờ phía đông cũng như nhiều vùng
khác. Vùng Ðại hồ bị ô nhiễm nặng, trong đó hồ Erie, Ontario đặc biệt
có hệ thống nghiền và xử lý chất thải ở mức chuẩn tối thiểu. Các chất thải
không được qua xử lý bị xả ra sông, hồ xung quanh các thành phố. Các con
sông như Tô Lịch, Kim Ngưu và sông Sài Gòn bị ô nhiễm nghiêm trọng.
Chính phủ VN khuyến khích các hoạt động phát triển kinh tế đồng thời có lợi
cho môi trường và vì thế, theo những thông tin mới được công bố, Chính phủ
hiện đang phối hợp với Gamuda - tập đoàn phát triển cơ sở hạ tầng và bất động
sản hàng đầu tại Malaysia - nhằm cải tạo công viên Yên Sở thành một công
viên mang tầm cỡ quốc tế. 5 hồ trong công viên sẽ được nạo vét, nhà máy xử lý
15
nước thải sẽ được xây dựng với khả năng xử lý nửa lượng nước thải của HN,
góp phần giảm ô nhiễm nước và không khí cho các khu vực lân cận.
Hiện nay ở Việt Nam, mặc dù các cấp, các ngành đã có nhiều cố gắng
trong việc thực hiện chính sách và pháp luật về bảo vệ môi trường, nhưng tình
trạng ô nhiễm nước là vấn đề rất đáng lo ngại. Tốc độ công nghiệp hoá và đô
thị hoá khá nhanh và sự gia tăng dân số gây áp lực ngày càng nặng nề dối với
tài nguyên nước trong vùng lãnh thổ. Môi trường nước ở nhiều đô thị, khu
công nghiệp và làng nghề ngày càng bị ô nhiễm bởi nước thải, khí thải và chất
thải rắn. ở các thành phố lớn, hàng trăm cơ sở sản xuất công nghiệp đang gây
ô nhiễm môi trường nước do không có công trình và thiết bị xử lý chất thải. Ô
nhiễm nước do sản xuất công nghiệp là rất nặng. Ví dụ: ở ngành công nghiệp
dệt may, ngành công nghiệp giấy và bột giấy, nước thải thường có độ pH
trung bình từ 9-11; chỉ số nhu cầu ô xy sinh hoá (BOD), nhu cầu ô xy hoá học
(COD) có thể lên đến 700mg/1 và 2.500mg/1; hàm lượng chất rắn lơ lửng
cao gấp nhiều lần giới hạn cho phép.Hàm lượng nước thải của các ngành này
có chứa xyanua (CN
-
) vượt đến 84 lần, H
2
S vượt 4,2 lần, hàm lượng NH
3
/ngày; hiện mới chỉ có 5/31 bệnh
viện có hệ thống xử lý nước thải, chiếm 25% lượng nước thải bệnh viện;
36/400 cơ sở sản xuất có xử lý nước thải; lượng rác thải sinh hoại chưa được
thu gom khoảng 1.200m
3
/ngày đang xả vào các khu đất ven các hồ, kênh,
mương trong nội thành; chỉ số BOD, oxy hoà tan, các chất NH
4
, NO
2
, NO
3
ở
các sông, hồ, mương nội thành đều vượt quá quy định.
17