Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA KINH TẾ - QUẢN TRỊ KINH DOANH
BẢN NHÁP LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH HOẠT ĐỘNG
THẺ TẠI NGÂN HÀNG SACOMBANK
CHI NHÁNH CẦN THƠ
Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thực hiện:
ThS. TRƯƠNG CHÍ HẢI NGUYỄN MỘNG THÙY
MSSV: 4043476
Lớp: Tài chính – tín dụng 2 K30
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang i
Cần Thơ -
05/2008
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
LỜI CẢM TẠ
Trong quá trình học tập tại trường Đại học Cần Thơ cùng với sự giảng dạy
và truyền đạt kiến thức của các thầy, cô Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh đã
giúp cho em có những kiến thức cơ bản về chuyên ngành Tài chính – tín dụng.
Với sự giới thiệu của thầy cô Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh và sự đồng ý
của Ban Giám đốc Ngân hàng Thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín Cần
Thơ, em đã được tiếp nhận và thực tập tại ngân hàng.
Qua thời gian thực tập em đã có đi sát thực tế để đối chiếu với những kiến
thức đã học ở trường. Nhờ sự nhiệt tình giúp đỡ và sự chỉ dẫn tận tình của các
anh chị trong ngân hàng, nay em đã hoàn thành thuận lợi luận văn tốt nghiệp của
mình với đề tài: “Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại ngân hàng Sacombank
Cần Thơ, ngày tháng năm 2008
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang iv
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
BẢN NHẬN XÉT LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
• Họ và tên người hướng dẫn: …………………………………………………
• Học vị: ………………………………………………………………………………
• Chuyên ngành: ………………………………………………………………
• Cơ quan công tác: …………………………………………………………………….
• Tên học viên: ………………………………………………………………………
• Mã số sinh viên: ………………………………………………………………………
• Chuyên ngành: ………………………………………………………………
• Tên đề tài: …………………………………………………………………………….
NỘI DUNG NHẬN XÉT
GIỚI THIỆU 1
1.1. ĐẶT VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1
1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 2
1.2.1. Mục tiêu chung 2
1.2.2. Mục tiêu cụ thể 2
1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU 2
1.4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU 2
1.4.1. Không gian 2
1.4.2. Thời gian 3
1.4.3. Đối tượng nghiên cứu 3
1.5. LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU 3
CHƯƠNG 2
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 5
2.1. PHƯƠNG PHÁP LUẬN 5
2.1.1. Phương pháp luận về phân tích hoạt động kinh doanh 5
2.1.1.1. Khái niệm về phân tích hoạt động kinh doanh 5
2.1.1.2. Đối tượng và mục đích của phân tích hoạt động kinh doanh 5
2.1.1.3. Sự cần thiết khách quan của phân tích hoạt động kinh doanh 5
2.1.1.4. Trình tự phân tích hoạt động kinh doanh 6
2.1.2. Tổng quan về thẻ thanh toán 6
2.1.2.1. Khái niệm về thẻ thanh toán 6
2.1.2.2. Phân loại thẻ thanh toán 7
2.1.2.3. Các thành phần tham gia hoạt động kinh doanh thẻ 9
2.1.2.4. Lợi ích của thẻ thanh toán 10
2.1.2.5. Qui trình thanh toán bằng thẻ thanh toán 11
2.1.2.6. Các thuật ngữ được sử dụng 12
2.1.2.7. Sự phát triển của hệ thống ATM tại Việt Nam hiện nay 13
2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 17
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang vi
Trang vii
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
CHƯƠNG 4
NHỮNG YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HOẠT ĐỘNG THẺ CỦA NGÂN
HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN – CHI NHÁNH CẦN THƠ 44
4.1. MÔI TRƯỜNG BÊN TRONG 44
4.1.1. Tình hình hoạt động kinh doanh 44
4.1.2. Nguồn nhân lực 45
4.1.3. Trình độ công nghệ 46
4.1.4. Mạng lưới giao dịch 46
4.1.5. Hoạt động Marketing 47
4.2. MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI 48
4.2.1. Môi trường pháp lý 48
4.2.2. Lộ trình hội nhập và định hướng của hệ thống ngân hàng Việt Nam49
4.2.3. Tình hình phát triển tại Cần Thơ 50
4.2.4. Môi trường cạnh tranh 52
4.2.5. Thị trường chủ thẻ 57
CHƯƠNG 5
MỘT SỐ BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG THẺ CHO NGÂN
HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN – CHI NHÁNH CẦN THƠ 59
5.1. CƠ SỞ ĐƯA RA BIỆN PHÁP 59
5.2. CÁC BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG THẺ 60
5.2.1. Nâng cao chất lượng sản phẩm dịch vụ 60
5.2.1.1. Triển khai nhiều sản phẩm và dịch vụ mới 61
5.2.1.2. Phát triển hệ thống ATM 62
5.2.2. Tăng cường công tác Marketing 62
5.2.2.1. Tăng cường quảng bá trên các phương tiện truyền thông 63
5.2.2.2. Tiếp cận phát triển thị trường chủ thẻ 64
5.2.3. Phát triển nguồn nhân lực 65
5.2.4. Các biện pháp hạn chế rủi ro 66
Bảng 4: Danh sách các điểm đặt máy ATM Sacombank tại Cần Thơ 41
Bảng 5: Doanh số thanh toán thẻ tại Sacombank Cần Thơ 41
Bảng 6: Kết quả kinh doanh dịch vụ thẻ tại Sacombank Cần Thơ 42
Bảng 7: Tình hình nhân sự tại Sacombank Cần Thơ 45
Bảng 8: Ưu và nhược điểm của các đối thủ cạnh tranh 55
Bảng 9: Phân tích SWOT 60
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang xi
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
DANH SÁCH CÁC TỪ VIẾT TẮT
NHTM : Ngân hàng thương mại
NHNN: Ngân hàng nhà nước
NHTMCP SGTT: Ngân hàng thương mại cổ phẩn sài Gòn Thương Tín
Tp. HCM: Thành phố Hồ Chí Minh
HĐQT: Hội đồng Quản trị
TTKDTM: thanh toán không dùng tiền mặt
BP : Bộ phận
BP. TD DN
o
: Bộ phận tín dụng doanh nghiệp
BP. TT QTế: Bộ phận thanh toán quốc tế
BP. DV & TG: Bộ phận dịch vụ và tiền gởi
P. GD: Phòng giao dịch
HĐTD: Hoạt động tín dụng
TCTD: tổ chức tín dụng
ATM: máy rút tiền tự động
POS: máy thanh toán thẻ tại các điểm bán hàng
IFC: công ty tài chính Quốc tế
ANZ: tập đoàn ngân hàng Úc và NewZeland
Sacombank Cần Thơ thời gian qua đã đạt được những kết quả rất khả quan: số
lượng thẻ phát hành, số lượng máy ATM và doanh số thanh toán thẻ liên tục tăng
qua 3 năm làm cho lợi nhuận từ hoạt động tẻh cũng gia tăng. Tuy nhiên, cũng có
những tồn tại cần khắc phục như chất lượng thẻ còn hạn chế, hệ thống máy ATM
tuy có tăng nhưng còn ít, hoạt động Marketing vẫn chưa mạnh… Đề tài cũng
phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động thẻ, và tìm ra những điểm mạnh,
điểm yếu, cơ hội và thách thức của ngân hàng trong lĩnh vực này. Dựa trên cơ sở
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang xiii
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
đó đưa ra các biện pháp phát triển hoạt động thẻ như: nâng cao chất lượng sản
phẩm dịch vụ, các biện pháp đầy mạnh hoạt động marketing, các biện pháp phát
triển nguồn nhân lực và các biện pháp tăng cường phòng ngừa rủi ro.
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang xiv
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
CHƯƠNG 1
GIỚI THIỆU
1.1. ĐẶT VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
Nền kinh tế Việt Nam đang gia nhập nền kinh tế thế giới và trong khu
vực. Trong bối cảnh đó, hệ thống tài chính của Ngân hàng Việt Nam cần có
những bước chuyển biến mới với các loại hình kinh doanh phong phú. Đặc biệt,
thanh toán trao đổi cần mở rộng và phát triển hiện đại hơn điển hình là sự ra đời
của thẻ thanh toán.
Thẻ thanh toán là một sản phẩm dịch vụ hiện đại của ngân hàng, sự ra đời
của thẻ thanh toán đã giúp cho người dân trong xã hội thay đổi cách thức chi tiêu,
giao dịch thanh toán của mình phù hợp với việc công nghiệp hoá, hiện đại hoá
đất nước hiện nay. Từ việc chỉ sử dụng tiền mặt trong chi tiêu người dân đã dần
quen với việc thanh toán không dùng tiền mặt không chỉ vậy mà còn giúp cho
người dân quen với hình ảnh của ngân hàng hơn. Bên cạnh đó, việc phát hành thẻ
- Đề xuất một số biện pháp phát triển hoạt động thẻ cho ngân hàng
Sacombank Cần Thơ.
1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
Trong quá trình nghiên cứu, những câu hỏi được đặt ra là:
- Ngân hàng Sacombank đang có những sản phẩm thẻ nào và tình hình
hoạt động của dịch vụ thẻ ra sao?
- Những yếu tố nào ảnh hưởng đến hoạt động thẻ tại ngân hàng?
- Hiện ngân hàng Sacombank Cần Thơ có những điểm mạnh và điểm yếu
gì trong hoạt động thẻ? Trong điều kiện kinh tế hiện nay có những cơ hội và
thách thức mà ngân hàng phải đương đầu là gì?
- Ngân hàng cần có những biện pháp nào để phát triển hoạt động thẻ trong
thời gian sắp tới?
1.4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
1.4.1. Không gian
Đề tài được thực hiện tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – chi
nhánh Cần Thơ.
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang 2
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
1.4.2. Thời gian
Số liệu sử dụng phân tích là kết quả hoạt động kinh doanh dịch vụ thẻ của
ngân hàng từ năm 2005 - 2007. Đề tài được thực hiện từ 11/02/2008 đến
05/2008.
1.4.3. Đối tượng nghiên cứu
- Các số liệu phát sinh trong bảng báo cáo của Ngân hàng TMCP Sài Gòn
Thương Tín - Chi nhánh Cần Thơ.
- Trong phân tích đối thủ cạnh tranh có đề cập đến một số đối thủ cạnh
tranh trong lĩnh vực thẻ như: Vietcombank, EAB, ACB…
1.5. LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU
- Thị trường Tài chính Tiền tệ: Số 1+2 (01/01/2006): Góp phần phát triển
nhuận hoạt động thẻ tại Vietcombank.
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang 4
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
CHƯƠNG 2
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1. PHƯƠNG PHÁP LUẬN
2.1.1. Phương pháp luận về phân tích hoạt động kinh doanh
2.1.1.1. Khái niệm về phân tích hoạt động kinh doanh
Phân tích hoạt động kinh doanh hiểu theo nghĩa chung nhất là quá trình
nghiên cứu tất cả các hiện tượng, các sự vật có liên quan trực tiếp và gián tiếp với
hoạt động sản xuất kinh doanh của con người. Quá trình phân tích được tiến hành
từ bước khảo sát thực tế đến tư duy trừu tượng, tức là việc quan sát thực tế, thu
thập thông tin số liệu, xử lý phân tích các thông tin số liệu, đến việc đề ra các
định hướng hoạt động tiếp theo.
2.1.1.2. Đối tượng và mục đích của phân tích hoạt động kinh doanh
Đối tượng của phân tích hoạt động kinh doanh suy đến cùng là kết quả
kinh doanh.
Phân tích hoạt động kinh doanh là đánh giá quá trình hướng đến kết quả
hoạt động kinh doanh, với sự tác động của các nhân tố ảnh hưởng và được biểu
hiện thông qua các chỉ tiêu kinh tế.
Phân tích hoạt động kinh doanh đi vào những kết quả đạt được, những
hoạt động hiện hành và dựa trên kết quả phân tích đó để quyết định quản trị kịp
thời trước mắt – ngắn hạn hoặc xây dựng chiến lược dài hạn.
Có thể nói một cách ngắn gọn, đối tượng của phân tích là quá trình kinh
doanh và kết quả kinh doanh – tức sự việc đã xảy ra trong quá khứ, phân tích, mà
mục đích cuối cùng là đúc kết chúng thành quy luật để nhận thức hiện tại và
nhắm đế tương lai cho tất cả các mặt hoạt động của một doanh nghiệp.
2.1.1.3. Sự cần thiết của phân tích hoạt động kinh doanh
Khác với kế toán – có tính chất pháp lệnh và mang tính chuẩn mực, phân
2.1.2. Tổng quan về thẻ thanh toán
2.1.2.1. Khái niệm về thẻ thanh toán
Đối với thẻ thanh toán có nhiều khái niệm để diễn đạt nó, mỗi một cách
diễn đạt nhằm làm nổi bật một nội dung nào đó. Sau đây là một số khái niệm về
thẻ thanh toán:
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang 6
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
- Thẻ thanh toán - là một phương tiện thanh toán tiền mua hàng hoá, dịch
vụ hoặc có thể được dùng để rút tiền mặt tại các Ngân hàng đại lý hoặc các máy
rút tiền tự động.
- Thẻ thanh toán là một loại thẻ giao dịch tài chính được phát hành bởi
ngân hàng, các tổ chức tài chính hay các công ty.
- Thẻ thanh toán là một phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt mà
người chủ thẻ có thể sử dụng để rút tiền mặt hoặc thanh toán tiền mua hàng hoá,
dịch vụ tại các điểm chấp nhận thanh toán bằng thẻ.
- Thẻ thanh toán là phương thức ghi sổ những số tiền cần thanh toán thông
qua máy đọc thẻ phối hợp với hệ thống mạng máy tính kết nối giữa ngân hàng/ tổ
chức tài chính với các điểm thanh toán (Merchant). Nó cho phép thực hiện thanh
toán nhanh chóng, thuận lợi và an toàn đối với các thành phần tham gia thanh
toán.
Tóm lại: các cách diễn đạt trên đều phản ánh lên đây là một phương thức
thanh toán mà người sở hữu thẻ có thẻ dùng để thanh toán tiền mua hàng hoá
dịch vụ hay rút tiền mặt tự động thông qua máy đọc thẻ hay các máy rút tiền tự
động.
2.1.2.2. Phân loại thẻ thanh toán
Có nhiều cách để phân loại thẻ thanh toán: phân loại theo công nghệ sản
xuất, theo chủ thể phát hành, theo tính chất thanh toán của thẻ, theo phạm vi lãnh
thổ…
a. Phân loại theo công nghệ sản xuất: có 3 loại
+ Thẻ online: là loại thẻ mà giá trị những giao dịch được khấu trừ
ngay lập tức vào tài khoản chủ thẻ.
+ Thẻ offline: là loại thẻ mà những giá trị giao dịch được khấu trừ
vào tài khoản chủ thẻ sau đó vài ngày.
- Thẻ rút tiền mặt (Cash card): là loại thẻ rút tiền mặt tại các máy rút tiền
tự động hoặc ở ngân hàng. Với chức năng chuyên biệt chỉ dùng để rút tiền, yêu
cầu đặt ra đối với loại thẻ này là chủ thẻ phải ký quỹ tiền gởi vào tài khoản ngân
hàng hoặc chủ thẻ được cấp tín dụng thấu chi mới sử dụng được. Thẻ rút tiền mặt
có hai loại:
+ Loại 1: chỉ rút tiền tại những máy tự động của ngân hàng phát
hành.
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang 8
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
+ Loại 2: được sử dụng để rút tiền không chỉ ở ngân hàng phát
hành mà còn được sử dụng để rút tiền ở các ngân hàng cùng tham gia tổ chức
thanh toán với ngân hàng phát hành thẻ.
c. Phân loại theo phạm vi lãnh thổ:
- Thẻ trong nước: là thẻ được giới hạn trong phạm vi một quốc gia, do vậy
đồng tiền giao dịch phải là đồng bản tệ nước đó.
- Thẻ quốc tế: đây là loại thẻ được chấp nhận trên toàn thế giới, sử dụng
các ngoại tệ mạnh để thanh toán.
d. Phân loại theo chủ thể phát hành:
- Thẻ do ngân hàng phát hành (Bank Card): là loại thẻ do ngân hàng phát
hành giúp cho khách hàng sử dụng một số tiền do ngân hàng cấp tín dụng.
- Thẻ do tổ chức phi ngân hàng phát hành: là loại thẻ du lịch và giải trí của
các tập đoàn kinh doanh lớn hoặc các công ty xăng dầu lớn, các cửa hiệu lớn…
phát hành như Diner’s Club, Amex…
2.1.2.3. Các thành phần tham gia hoạt động kinh doanh thẻ:
Hoạt động phát hành, sử dụng và thanh toán thẻ ngân hàng trong nước có
đơn vị chấp nhận thẻ. Các ngành kinh doanh của các đơn vị chấp nhận thẻ trãi
rộng từ những cửa hiệu bán lẻ đến các nhà hàng ăn uống, khách sạn, sân bay…
2.1.2.4. Lợi ích của thẻ thanh toán
a. Đối với xã hội:
- Nhanh chóng, chính xác và tiện lợi hơn trong việc dùng thẻ thanh toán
tiền, hàng hoá, dịch vụ: người ta không cần phải mang theo nhiều tiền để mua
hàng, không phải nhận những tờ tiền lẻ, tiền giả, tiền rách, không tốn nhiều thời
gian để kiếm, đếm…
- Giảm được nhiều chi phí cho xã hội: thanh toán qua thẻ sẽ giảm được
một khối lượng tiền mặt trong lưu thông, từ đó giảm được một khoảng chi phí rất
lớn cho việc in ấn, vận chuyển, bảo quản, kiểm đếm, nhân sự thực hiện…
- Góp phần kiểm soát và tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước, khi mà
hầu hết các khoản thu nhập và chi phí đều thanh toán qua ngân hàng thì việc tính
thuế và thu thuế sẽ dễ dàng hơn, hạn chế tình trạng trốn thuế.
b. Đối với ngân hàng phát hành thẻ:
Ngân hàng phát hành thẻ có thể tìm kiếm được lợi nhuận khi phát hành
thẻ vì thu được chi phí của hai bên: phí thu từ thẻ và từ đại lý chấp nhận thẻ.
Thông qua các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt, các ngân hàng có
GVHD: ThS. Trương Chí Hải SVTH: Nguyễn Mộng Thùy
Trang 10
Phân tích tình hình hoạt động thẻ tại Ngân hàng Sacombank chi nhánh Cần Thơ
thể đa dạng danh mục sản phẩm của mình phục vụ khách hàng, tạo điều kiện để
thu hút khách hàng đến giao dịch với ngân hàng. Mặt khác, ngân hàng còn huy
động được lượng lớn tiền gửi tiết kiệm với lãi suất hấp dẫn.
c. Đối với ngân hàng thanh toán:
Ngân hàng thanh toán có thể gia tăng lợi nhuận từ phần hoa hồng được
hưởng khi làm trung gian thanh toán, có thêm các dịch vụ thanh toán mới để
phục vụ khách hàng hiện có, góp phần duy trì sự trung thành của khách hàng.
d. Đối với đơn vị chấp nhận thẻ:
Thông qua việc làm đại lý chấp nhận thẻ, các đơn vị kinh doanh có thể thu