Khóa luận tốt nghiệp Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
Tên đề tài: Những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng
khoán của các Công ty chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam
MỤC LỤC
  
LỜI NÓI ĐẦU
Chương I . Tổng quan về nghiệp vụ môi giới của các công ty chứng khoán
I - Khái quát chung về thị trường chứng khoán .............................................................. 1
1. Khái quát v th tr ng ch ng khoánề ị ườ ứ .......................................................................... 1
1.1 Khái ni m v ch c n ng c a th tr ng ch ng khoán ệ à ứ ă ủ ị ườ ứ ............................................... 1
1.2 Các ch th tham gia ho t ng trên th tr ng ch ng khoán ủ ể ạ độ ị ườ ứ ................................... 3
2. Công ty ch ng khoánứ ......................................................................................................... 5
2.1 Khái ni m công ty ch ng khoán ệ ứ ................................................................................... 5
2.2 Nguyên t c ho t ng c a công ty ch ng khoánắ ạ độ ủ ứ ......................................................... 6
2.3 Các nghi p v c a công ty ch ng khoán ệ ụ ủ ứ ..................................................................... 7
II - Tổng quan về nghiệp vụ môi giới chứng khoán ........................................................... 9
1. Môi giới chứng khoán là gì ? ................................................................................................ 9
1.1 L ch s hình th nh ị ử à ........................................................................................................ 9
1.2 Khái ni m môi gi i ch ng khoán ệ ớ ứ ................................................................................. 11
1.3 Phân lo i môi gi i ch ng khoán ạ ớ ứ ................................................................................... 12
2. Ch c n ng, vai trò c a nghi p v môi gi i ch ng khoán ứ ă ủ ệ ụ ớ ứ ...................................... 14
2.1 Ch c n ng c a ngh môi gi i ch ng khoán ứ ă ủ ề ớ ứ ................................................................ 14
2.2 Vai trò c a môi gi i ch ng khoán ủ ớ ứ ................................................................................ 16
III - Công ty chứng khoán với chức năng môi giới chứng khoán.............................. 18
1. Ho t ng c a m t công ty môi gi i ch ng khoán ạ độ ủ ộ ớ ứ ................................................. 18
2. Nghi p v môi gi i c a công ty môi gi i ch ng khoán ệ ụ ớ ủ ớ ứ .......................................... 20
2.1 Trình t x lý v th c hi n các l nh c a khách h ng ự ử à ự ệ ệ ủ à .............................................. 20
2.2 Nh ng quy nh c n th c hi n trong nghi p v môi gi i ch ng khoánữ đị ầ ự ệ ệ ụ ớ ứ .................... 22
2.3 L a ch n lo i hình giao d ch - môi gi i ự ọ ạ ị ớ ..................................................................... 23
3. K n ng nghi p v c b n c a ng i môi gi i ch ng khoánỹ ă ệ ụ ơ ả ủ ườ ớ ứ .............................. 25
3.1 Kỹ năng tìm kiếm khách hàng ...................................................................................................... 26

I - Tầm quan trọng của việc phát triển nghiệp vụ MGCK ở Việt Nam ................................. 72
II - Định hướng cho sự hình thành và phát triển nghiệp vụ môi giới chứng khoán ở
Việt Nam ......................................................................................................................................... 75
1. Chi n l c phát tri n th tr ng ch ng khoán giai o n 2002 - 2010 ế ượ ể ị ườ ứ đ ạ .............. 75
Khóa luận tốt nghiệp Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
2. nh h ng phát tri n nghi p v MGCK c a các CTCK trong th i gian t iĐị ướ ể ệ ụ ủ ờ ớ .... 78
III - Những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới của các công ty chứng
khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam ........................................................................... 81
1. Gi i pháp t phía U ban ch ng khoán Nh n c ả ừ ỷ ứ à ướ ................................................ 81
1.1 Th ng nh t nh n th c v vai trò c a môi gi i ch ng khoán trong giai o n u ố ấ ậ ứ ề ủ ớ ứ đ ạ đầ
c a th tr ng ch ng khoán Vi t Nam ủ ị ườ ứ ệ ....................................................................... 81
1.2 Ho n thi n khung pháp lý cho ho t ng c a các công ty ch ng khoán à ệ ạ độ ủ ứ ........................... 82
1.3 Nghiên c u v cho phép th nh l p nhi u lo i công ty ch ng khoán ứ à à ậ ề ạ ứ ....................... 84
1.4 T ng n ng l c v v n cho các công ty ch ng khoán ă ă ự ề ố ứ ................................................. 85
1.5 H tr c p gi y phép ho t ng cho các công ty ch ng khoán v c p gi y phép ỗ ợ ấ ấ ạ độ ứ à ấ ấ
h nh ngh cho ng i môi gi i ch ng khoán à ề ườ ớ ứ .............................................................. 86
1.6 a d ng hóa các lo i hình d ch v môi gi i Đ ạ ạ ị ụ ớ .............................................................. 89
1.7 Th nh l p Hi p h i nh ng ng i môi gi i ch ng khoán à ậ ệ ộ ữ ườ ớ ứ ......................................... 90
1.8 Lu t hóa tiêu chu n o c ngh nghi p i v i ng i môi gi i ch ng khoán ậ ẩ đạ đứ ề ệ đố ớ ườ ớ ứ . . 91
1.9 Tuyên truy n v o t o ki n th c v th tr ng ch ng khoán ề à đà ạ ế ứ ề ị ườ ứ ............................... 92
2. Gi i pháp t phía các công ty ch ng khoán Vi t Namả ừ ứ ệ ............................................. 93
2.1 M r ng ph m vi ho t ng theo h ng chuyên môn hóa t ng nghi p v ở ộ ạ ạ độ ướ ừ ệ ụ ............. 93
2.2 Nâng cao hi u qu ho t ng c a b ph n phân tích th tr ng ph c v ệ ả ạ độ ủ ộ ậ ị ườ để ụ ụ
cho nghi p v môi gi i ch ng khoán ệ ụ ớ ứ .......................................................................... 93
2.3 Phát tri n hình th c môi gi i ch ng khoán i n t m t cách h p lý ể ứ ớ ứ đ ệ ử ộ ợ ...................... 94
2.4 Xây d ng v áp d ng quy trình nghi p v môi gi i CK ự à ụ ệ ụ ớ
theo tiêu chu n qu c t ISO 9000 ẩ ố ế ................................................................................ 95
2.5 Tuy n ch n v o t o i ng nhân viên MGCK c a công ty ch ng khoán ể ọ à đà ạ độ ũ ủ ứ ....... 95
2.6 Hi n i hóa c s v t ch t, ph ng ti n kinh doanh ệ đạ ơ ở ậ ấ ươ ệ ............................................. 96
2.7 Xây d ng chi n l c khách h ng to n di n, h p lý ự ế ượ à à ệ ợ ................................................ 97

BẢNG KÝ HIỆU CHỮ VIẾT TẮT
  
TTCK Thị trường chứng khoán
TTGDCK Trung tâm giao dịch chứng khoán
SGDCK Sở giao dịch chứng khoán
UBCKNN Uỷ ban chứng khoán Nhà nước
MGCK Môi giới chứng khoán
CK Chứng khoán
ARSC Công ty TNHH chứng khoán Ngân hàng Nông nghiệp và Phát
triển nông thôn Việt Nam ( Agriseco )
ACBS Công ty TNHH chứng khoán ACB
BVSC Công ty cổ phần chứng khoán Bảo Việt
BSC Công ty TNHH chứng khoán Ngân hàng đầu tư và phát triển Việt Nam
FSC Công ty cổ phần chứng khoán Đệ Nhất
IBS Công ty TNHH chứng khoán Ngân hàng Công thương Việt Nam
TSC Công ty TNHH chứng khoán Thăng Long
SSI Công ty cổ phần chứng khoán Sài Gòn
VCBS Công ty TNHH chứng khoán Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam
Khóa luận tốt nghiệp Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
LỜI NÓI ĐẦU
  

Việt Nam đang trên con đường đổi mới đất nước và hội nhập quốc tế. Trong nền
kinh tế thị trường, nhu cầu giao dịch trao đổi, đầu tư kinh doanh của xã hội ngày
càng cao. Thị trường chứng khoán (TTCK) ra đời và ngày càng phát triển, mở ra
những lĩnh vực kinh doanh và cơ hội làm ăn mới, đồng thời tạo vốn cho nền kinh tế
quốc dân, giúp cho các doanh nghiệp sử dụng vốn linh hoạt hơn, có hiệu quả hơn.
Sau hơn 2 năm hoạt động, tuy quy mô thị trường còn nhỏ bé, vai trò tác động đến
nền kinh tế chưa lớn, nhưng có thể nói đây là bước thí điểm, tập dượt ban đầu, tạo
điều kiện cho công chúng làm quen với một lĩnh vực mới.

thị trường chứng khoán Việt Nam.
Các kết quả nghiên cứu được trình bày theo bố cục sau:
Chương 1 : Tổng quan về hoạt động MGCK của công ty chứng khoán: Cung cấp
những kiến thức cơ sở về TTCK, công ty chứng khoán; bản chất, vai
trò của môi giới chứng khoán; quy trình nghiệp vụ môi giới của công ty
chứng khoán và những kỹ năng cơ bản của một người làm MGCK.
Chương 2: Thực trạng hoạt động môi giới chứng khoán của các công ty chứng
khoán trên thị trường chứng khoán chứng khoán Việt Nam: Đi sâu
vào tìm hiểu về các cơ sở tiền đề phục vụ cho hoạt động môi giới, đánh
giá thực trạng hoạt động môi giới chứng khoán của các công ty chứng
khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong suốt thời gian qua,
từ đó nêu lên những kết quả đạt được, đồng thời chỉ ra những tồn tại,
vướng mắc trong hoạt động MGCK và những nguyên nhân của nó.
Khóa luận tốt nghiệp Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
Chương 3 : Những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động MGCK của các
công ty chứng khoán trên TTCK Việt Nam: Đưa ra một cách hệ thống
các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động MGCK của các công
ty chứng khoán trên TTCK Việt Nam ở tầm vi mô, đồng thời có các
giải pháp từ phía UBCKNN nhằm hoàn thiện môi trường hoạt động,
tạo điều kiện phát triển nghiệp vụ MGCK như một bộ phận quan trọng
của chiến lược phát triển tổng thể ngành chứng khoán.

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
Nu nh cỏch õy khong trờn 10 nm, vic kinh doanh bt ng sn ó khin
nhiu ngi nhanh chúng tr nờn giu cú thỡ vi vic ra i v hot ng ca
TTCK, s lng nh u t pht lờn nh th trng ny cú th s ln hn th nhiu.
Song tr thnh mt nh u t thnh cụng, bờn cnh nhiu yu t khỏc, bn
khụng th quờn c mt iu ú l la chn cỏc t chc trung gian - nhng ngi
MGCK thớch hp. Kinh nghim cho thy hu ht cỏc TTCK cú t chc, k c cỏc

[1]
. Dch ra ting Vit l: " TTCK l mt th trng cú t chc, ni
cỏc CK c mua bỏn theo nhng nguyờn tc nht nh". nh ngha ny ó a ra
mt thut ng l chng khoỏn. CK c kt hp t hai t ng ngha l chng v
khoỏn, u cú ngha l bng chng (evidence).
Theo The American Heritage Dictionary of the English Language, Dell, 1971,
p.633, trong ting Anh, securities cú ngha l written evidence of ownership, ngha
l chng t s hu bng vn bn"
[ 2]
.
Ngh nh 48/ CP - N ngy 11/ 7/ 1998 quy nh: Th trng giao dch tp
trung l a im hoc h thng thụng tin, ti ú cỏc CK c mua, bỏn hoc l ni
tham kho thc hin cỏc giao dch CK "
[3]
.
Tuy nhiờn, trong i sng kinh t, thut ng TTCK ó thoỏt ly nh ngha ban
u v ó cú thờm nhiu ni dung mi. Núi túm li, " TTCK l th trng m ú
ngi ta phỏt hnh cỏc loi chng khoỏn huy ng vn v tin hnh cỏc hot
ng mua bỏn, chuyn nhng chng khoỏn kim li "
[4]
. Vic kim li thụng
qua TTCK ch yu da vo kinh nghim mua bỏn chng khoỏn n chờnh lch
giỏ hoc t cỏc hot ng u t vo TTCK nhn c tc, trỏi tc.
1.1.2 Chc nng ca th trng chng khoỏn
Th trng chng khoỏn cú cỏc chc nng ch yu sau õy:
- Th nht, TTCK to ra mt kờnh huy ng vn hu hiu cho nn kinh t.
Khi cỏc nh u t tham gia vo TTCK, h mua chng khoỏn ca cỏc t chc phỏt
11
Longman Dictionary of Business English, 1985
2 2

ỏnh mt cỏch chớnh xỏc cỏc bin ng ca nn kinh t, qua ú Chớnh ph cú th
a ra cỏc quyt nh mt cỏch nhanh chúng v hp lý. Mt khỏc, Chớnh ph cng
cú th thụng qua th trng chng khoỏn mua bỏn cỏc loi trỏi phiu bự p
thiu ht ngõn sỏch, iu tit lng tin cung ng trờn th trng v qun lý lm
phỏt.
1.2 Cỏc ch th tham gia hot ng trờn th trng chng khoỏn
1.2.1 T chc phỏt hnh
T chc phỏt hnh l nhng t chc thc hin vic huy ng vn thụng qua th
trng chng khoỏn bng cỏch phỏt hnh cỏc loi chng khoỏn nh c phiu, trỏi
3

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
phiu, chng ch qu u t ... niờm yt trờn th trng, to ra nhng hng húa
ch o trờn th trng chng khoỏn.
Nh cú th trng chng khoỏn, cỏc hng húa ny mi cú c tớnh thanh
khon, cỏc khon vn tm thi nhn ri cú th chuyn thnh vn di hn u t
cho phỏt trin kinh t.
1.2.2 Nh u t
L nhng cỏ nhõn hoc t chc cú vn tm thi nhn ri tham gia mua bỏn
trờn TTCK vi mc ớch tỡm kim li nhun. Cỏc nh u t t chc thng l cỏc
qu u t, cỏc cụng ty bo him, cỏc cụng ty ti chớnh, cỏc qu lng hu ... õy
l nhng nh u t cú tim lc ti chớnh di do, cú kinh nghim v cú nhng nh
hng khụng nh n hot ng ca th trng chng khoỏn.
1.2.3 Cỏc cụng ty chng khoỏn
Cụng ty chng khoỏn (CTCK) l nhng cụng ty hot ng trong lnh vc
chng khoỏn bng cỏch cung cp cỏc dch v cho cụng chỳng u t hoc trc tip
ng ra kinh doanh CK to ra li nhun. Cỏc CTCK cú vai trũ vụ cựng quan
trng trờn TTCK. Nú l cu ni gia nh u t v TTCK. cú th tham gia mua
bỏn trờn TTCK, nh u t phi tỡm n cỏc CTCK nh l trung gian mụi gii

chng khoỏn
Trung tõm thanh
toỏn bự tr v
lu ký CK
Ngõn h ng thanh
toỏn c ch nh
Trung tõm
o t o
ng nh CK
Cỏc cụng ty CK,
cụng ty lu ký
Cỏc t chc
u t
Cỏc cỏ nhõn
u t
Cỏc Ngõn h ng
thng mi cú t i
khon tin gi
ca cỏc t chc
v
cỏ nhõn u t

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
thc hin c vai trũ trung gian mụi gii mua bỏn, phỏt hnh chng khoỏn, t vn
u t v thc hin mt s dch v khỏc cho c ngi u t v ngi phỏt hnh.
Cỏc cụng ty chng khoỏn l tỏc nhõn quan trng thỳc y s phỏt trin ca nn
kinh t núi chung v ca th trng chng khoỏn núi riờng. Nh cỏc cụng ty chng
khoỏn m cỏc c phiu v trỏi phiu lu thụng, buụn bỏn tp np trờn th trng
chng khoỏn, qua ú, mt lng vn khng l c a vo u t t nhng

7
PTS. inh Xuõn H, Qun lý v cỏc nghi p v giao dch trờn th trng chng khoỏn, NXB Thng kờ, H N i
1999, T. 328
6

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
- Kinh doanh cú k nng, tn ty, cú tinh thn trỏch nhim.
- Phi cú hp ng vi khỏch hng khi thc hin cỏc dch v cho h.
- Khụng tin hnh cỏc hot ng cú th lm cho khỏch hng v cụng chỳng
u t hiu sai v giỏ c, giỏ tr v bn cht ca chng khoỏn hoc cỏc hot ng
gõy thit hi cho khỏch hng.
- Phi m bo cú i ng nhõn viờn kinh doanh CK cú k nng, cú trỡnh
chuyờn mụn ỏp ng c yờu cu v ũi hi ca TTCK.
- Tỏch bit ti sn ca khỏch hng vi ti khon ca mỡnh nhm bo v ti sn
ca khỏch hng.
- Khụng c bỏn chng khoỏn mỡnh khụng s hu, hoc khi khụng cú lnh
ca khỏch hng, tr trng hp c UBCKNN cho phộp.
- m bo ngun ti chớnh trong cam kt kinh doanh CK vi khỏch hng.
- Khụng nhn lnh mua hoc bỏn chng khoỏn ca khỏch hng ngoi phm vi
cụng ty hoc ngoi SGDCK.
- Khụng tham gia cỏc hot ng kinh doanh ngoi phm vi giy phộp c cp.
2.3 Cỏc nghip v ca cụng ty chng khoỏn
Cụng ty chng khoỏn l mt nh ch ti chớnh trung gian, kinh doanh chng
khoỏn chuyờn nghip. hu ht cỏc quc gia, cụng ty chng khoỏn thng kinh
doanh 3 loi nghip v c bn:
[8]

* Mụi gii chng khoỏn, tc l mua bỏn CK cho khỏch hng hng hoa hng.
* T doanh, tc l mua bỏn CK bng vn ca mỡnh hng chờnh lch giỏ.

doanh CK, CTCK mun thc hin nghip v ny cn cú iu kin nh:
- Mc vn phi ỏp ng c quy nh ca UBCKNN, chng hn nh Nht
Bn l 3 t yờn; i Loan l 20 triu ụ la i Loan; cũn Vit Nam l 12 t ng.
- Ban giỏm c v nhõn viờn kinh doanh chng khoỏn ca cụng ty phi cú kin
thc v kinh nghim v nghip v t doanh chng khoỏn.
2.3.3 Nghip v bo lónh phỏt hnh chng khoỏn
Bo lónh phỏt hnh l vic CTCK h tr n v phỏt hnh huy ng vn bng
cỏch bỏn CK trờn th trng. S h tr ú giỳp n v phỏt hnh nm chc kh
nng huy ng vn v cú k hoch s dng vn huy ng. Cú 3 hỡnh thc bo lónh
phỏt hnh m th gii thng ỏp dng: bo lónh chc chn, bo lónh c gng ti a,
bo lónh bo m tt c hoc khụng.
8

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
thc hin vic bo lónh phỏt hnh, cụng ty CK v cụng ty phỏt hnh phi
tin hnh ký kt mt bn hp ng, trong ú phi cú nhng iu khon c bn nh:
phng thc bo lónh; giỏ CK khi bỏn trờn th trng; quyn v ngha v mi bờn ...
2.3.4 Nghip v t vn u t
Thụng qua vic phõn tớch CK trờn th trng, phõn tớch tỡnh hỡnh ti chớnh ca
doanh nghip, phõn tớch cỏc d ỏn u t ... cỏc cụng ty CK s cung cp cỏc thụng
tin v t vn cho cỏc nh u t mt cỏch cú hiu qu.
Nghip v ny khụng yờu cu phi cú vn ln m ũi hi cỏc cụng ty CK phi
cú i ng cỏn b t vn cú kin thc v k nng chuyờn mụn cao, a ra nhng
nhn xột v phỏn oỏn ỳng, phự hp vi din bin cng nh nhng thay i ca
th trng. Tuy nhiờn i vi nghip v ny, nh t vn luụn luụn phi t ra thn
trng khi a ra nhng li bỡnh lun v giỏ tr ca cỏc loi CK vỡ iu ny cú th
nh hng trc tip n tõm lý v quyt nh ca cỏc nh u t.
2.3.5 Nghip v qun lý danh mc u t
õy l hot ng qun lý vn ca khỏch hng thụng qua vic mua, bỏn v nm

[ 9]
Trong lch s nn kinh t ca loi ngi, hot ng mụi gii ti chớnh ó xut
hin khỏ sm trong lch s tin t. Cú th núi, tin thõn ca hot ng mụi gii ti
chớnh l ngi th vng, ngi lm ngh i tin, sau ú ti cỏc hot ng u t
bt ng sn, u t v kinh doanh CK ... Ngy nay, cỏc ngõn hng thng mi,
qu u t ... cng tham gia vo hot ng ny, bờn cnh ú l cỏc cụng ty mụi
gii, cỏc nh mụi gii chuyờn nghip c hỡnh thnh trong lnh vc kinh doanh
CK. S xut hin ny cng l do tớnh tt yu ca vic phỏt trin TTCK v nhu cu
ca cụng chỳng u t. Thot tiờn, rt nhiu ngi cho rng ai cng cú th bc
vo TTCK mua bỏn cỏc CK m h cn. Song trong thc t, vic ny khụng n
gin n nh vy bi bn thõn TTCK luụn luụn cha ng s bin ng m khụng
phi ai cng cú th d tớnh c. Hn na, cú nhiu thụng tin m ch mt s
chuyờn gia nht nh cú trỡnh chuyờn mụn, cú kh nng ti chớnh mi d bỏo
c. Chớnh vỡ th, nu mun u t vo cỏc c phiu, trỏi phiu trờn th trng
chng khoỏn, chc chn nh u t s phi thụng qua - trc tip hoc giỏn tip -
mt t chc trung gian ca th trng. Cỏc cụng ty CK cú h thng ng dõy v
9
Steven R. Drozdect v Karl F. Gretz, Broker's edge, American
10

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
cỏc c quan chi nhỏnh cỏc thnh ph ln, iu ú lm cho cỏc dch v ca h cú
kh nng phc v cụng chỳng u t CK mt cỏch cú hiu qu v nhanh chúng. Vỡ
th, cỏc nh u t hon ton cú th tin tng vo cỏc nh MGCK ny.
Túm li, cỏc nh mụi gii chng khoỏn l chic cu ni gia nh u t vi
nh phỏt hnh trờn TTCK. Cỏc nh u t buc phi thụng qua cỏc trung gian mụi
gii chng khoỏn mua bỏn chng khoỏn khụng ch do nguyờn tc hot ng
trung gian ca SGDCK m cũn vỡ chớnh li ớch ca h nh vo s giỳp ca cỏc
nh MGCK. Nu khụng cú nhng ngi mụi gii cú s phõn tớch cn thit v

cũ t, cũ xe ... cng khụng phi l loi trung gian ch tr nh nhiu ngi vn quan
nim. Cỏc t chc hay cỏ nhõn hnh ngh MGCK phi cõn nhc rt nhiu khi tin
hnh cụng on mụi gii cho khỏch hng vỡ quyn li ca h gn lin vi s thnh
cụng trong cỏc thng v ca khỏch hng. tr thnh mt nh MGCK gii, cú
ting tm v cú nhiu khỏch hng ch cú th lm c nu nh khỏch hng ca
nh mụi gii ú thu c nhiu li nhun. cỏc TTCK cú t chc, cỏc nh MGCK
khụng hot ng vi t cỏch cỏ nhõn c lp. Mi cỏ nhõn ngi MGCK dự hot
ng trong lnh vc no cng thng i din cho cụng ty chng khoỏn. Vỡ vy,
cỏc cụng ty chng khoỏn phi chn ngi mụi gii cú phm cht o c, cú kin
thc chuyờn mụn v TTCK núi chung v v MGCK núi riờng.
[ 12]
1.3 Phõn loi mụi gii chng khoỏn
Theo s phỏt trin ca TTCK, nhng ngi mụi gii trong lnh vc chng
khoỏn cng dn dn phỏt trin theo hng chuyờn mụn húa, theo lnh vc hot
ng, hay loi hỡnh cung cp dch v ...
1.3.1 Phõn loi theo loi dch v cung cp
Nu nh ỏnh giỏ theo tiờu chớ loi dch v cung cp thỡ ngi ta thng chia
mụi gii trung gian lm hai loi l: mụi gii ton phn v mụi gii bỏn phn.
[13]
a. Mụi gii ton phn ( Full - service)
L nhng ngi MGCK cú th cung cp y cỏc dch v cú liờn quan n
chng khoỏn cho khỏch hng nh: i din cho khỏch hng thng lng mua
hoc bỏn chng khoỏn; thay mt khỏch hng gii quyt mi vn liờn quan n
chng khoỏn ca khỏch hng... H cung cp mt di dch v hon ho, t vic a
ra nhng kt qu nghiờn cu, phõn tớch, cho li khuyờn, n vic theo dừi ti khon
v kp thi a ra nhng khuyn ngh cn thit cho khỏch hng. Túm li, vi t
cỏch l mt c vn ti chớnh, ngi MG dch v y cú th phc v ngi u t
12
Bựi Nguyờn Ho n, Th trng chng khoỏn v cỏc cụng ty c phn, NXB Chớnh tr quc gia, nm 2001, T.
101

s hu hoc thuờ ch cho mỡnh, thc hin cỏc lnh giao dch cho bt k mt cụng
ty mụi gii no thuờ mỡnh. Trong trng hp mt nh MGCK ca mt cụng ty CK
khụng cú kh nng thc hin cỏc lnh giao dch ca mỡnh, hoc vng mt trong
phũng giao dch, ngi ny cú th chuyn mt s lnh cho nh mụi gii c lp.
14 14
Hc vin t i chớnh NewYork, Hoa K , Nhng kin thc c bn v th trng chng khoỏn v mụi gi i chng
khoỏn, NXB Th gii H N i 1993, T. 72
13

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
Cụng ty CK s tr cho nh mụi gii c lp mt khon phớ trờn cỏc dch v ca anh ta.
Trc õy, khon phớ tr cho nh mụi gii c lp l 2 ụla cho 100 c phiu mua bỏn
h cụng ty CK (iu ny gii thớch ti sao li cú tờn gi l nh mụi gii 2 ụla). Tuy
nhiờn, hin nay, khon phớ ca cỏc nh mụi gii c lp thng ln hn 2 ụla.
c. Nh giao dch chng khoỏn cú ng ký (Registered Floor Trader)
Mt s ngi mua ch trờn SGDCK ch nhm mc ớch mua bỏn chng khoỏn
cho chớnh bn thõn h. Nhng ngi ú c gi l nh giao dch chng khoỏn cú
ng ký, khụng thuc v mt cụng ty mụi gii no. Tuy nhiờn, do s gia tng cỏc
nguyờn tc v cỏc quy nh nờn hot ng ca h b hn ch rt nhiu. Ngy nay,
cỏc nh giao dch chng khoỏn ny hoc h tr cho cỏc nh mụi gii chuyờn mụn vi
t cỏch l nhng ngi to lp th trng hoc hot ng nh l nh mụi gii 2 ụla.
d. Nh mụi gii chng khoỏn chuyờn mụn ( Specialist )
Mi chng khoỏn niờm yt ti SGDCK ch c buụn bỏn trờn mt v trớ nht
nh trong phũng giao dch, v trớ ny c gi l quy. Trong mi quy cú
mt s nh mụi gii c gi l nhng nh mụi gii chuyờn mụn. H chu trỏch
nhim mua bỏn mt loi chng khoỏn nht nh, ó c Hi ng qun tr ca
S giao
dch chng khoỏn phõn cụng.
Nh mụi gii chuyờn mụn thc hin hai chc nng ch yu:

nhõn viờn mụi gii, tip ú nhõn viờn mụi gii mi cú th cung cp cho khỏch
hng theo nhng yờu cu c th. Nhng thụng tin ny thng bao gm: din
bin tng th ca TTCK, ng thỏi ca tng khu vc kinh t hay hot ng ca
tng cụng ty trong tng khu vc khỏc nhau.
Hng ngy, ngi MGCK tip cn vi mt mng li thụng tin in t, cung
cp cỏc tin tc ti chớnh liờn tc c cp nht v lói sut th trng, tin kinh t
v cỏc thụng tin th trng khỏc. nhng th trng phỏt trin, ngi MGCK
luụn luụn l nhng ngi trc tiờn nhn c nhng tin tc mi nht t khp
ni liờn quan n c phiu ca khỏch hng. Nu khụng cú ngi MGCK, nh
u t ph thuc ch yu vo ngun thụng tin bỏo cỏo hng thỏng, quý v c
phiu ang nm gi, nhng thụng tin ny rt cú th chm hoc khụng y dn
n khụng hiu qu trong hot ng kinh doanh.
15
TS. Trn Th Thỏi H , Mt s vn v hỡnh th nh v phỏt tri n ngh MGCK, ( t i nghiờn c u khoa hc
cp b - UBCKNN 2000 ), T. 9
15

Khóa luận tốt nghiệp
Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động môi giới chứng khoán
Khi th trng phỏt trin vi nhiu loi hng húa phong phỳ, nhiu cụng c phỏi
sinh thay cho nhng hng hoỏ thụng thng thỡ vai trũ ca ngi MGCK cng
quan trng. Ngi MGCK cú th gii thiu cho khỏch hng nhng hng húa
mi, cú cht lng hoc xut mt danh mc u t hp lý v hiu qu.
Mc dự MGCK v t vn u t l hai nghip v khỏc nhau nhng trong hot
ng mụi gii, vic s dng chc nng t vn khỏ nhiu. Nh u t thng
trụng ch vo ngi MGCK bit khi no nờn mua, khi no nờn bỏn v din
bin th trng hin ti nh th no. giỳp khỏch hng a ra quyt nh,
ngi MGCK s xem xột cỏc yu t nh h s giỏ/ thu nhp (P/ E); hỡnh mu d
oỏn v thu nhp v giỏ; tỡnh trng chung nhúm ngnh ca c phiu; trng thỏi
tng th ca th trng.

k hoch ti chớnh cho khỏch hng ...
2.2 Vai trũ ca mụi gii chng khoỏn
Mụi gii chng khoỏn khụng ch l kt qu ca quỏ trỡnh phỏt trin nn kinh t
th trng m ng thi nú cũn cú vai trũ ngc li l gúp phn thỳc y s phỏt
trin ca nn kinh t cng nh ci thin mụi trng kinh doanh. Vai trũ ny ca
mụi gii chng khoỏn c nhỡn nhn trờn nhng khớa cnh sau:
2.2.1 Gim chi phớ giao dch
Trờn th trng ca nhng hng húa thụng thng, tin hnh giao dch, ngi
mua v ngi bỏn phi gp g nhau, tha thun giỏ c, kim tra cht lng hng
húa ... Tuy nhiờn, trờn TTCK, do hng húa l nhng sn phm ti chớnh bc cao,
vỡ vy khụng d gỡ m khỏch hng cú th tip cn mua bỏn cng nh kim tra
cht lng; nu cú thỡ chi phớ thu thp, x lý cỏc thụng tin liờn quan n cỏc
loi CK v tin hnh giao dch l rt ln. to thun li cho khỏch hng,
CTCK s ng ra lm cỏc cụng vic ú, bi vỡ ch cú CTCK hot ng chuyờn
nghip mi cú th trang tri c khon chi phớ khng l y. Nh vy, vai trũ
ca hot ng MGCK l tit kim chi phớ cho tng giao dch c th cng nh
hot ng tng th ca ton th trng, nh ú giỳp nõng cao tớnh thanh khon
cho cỏc loi chng khoỏn núi riờng v cho TTCK núi chung.
2.2.2 Phỏt trin sn phm v dch v trờn th trng
Cụng ty chng khoỏn v cỏc nhõn viờn mụi gii chng khoỏn khi thc hin vai
trũ lm trung gian gia ngi mua v ngi bỏn, m c th õy l ngi bỏn
17