VẤN ĐỀ Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG BỞI
THẠCH TÍN (ASEN)
 CÁC NỘI DUNG CHÍNH:
I) Giới thiệu về thạch tín(Asen).
II) Các nguyên nhân gây ra sự nhiễm độc thạch tín (asen)
trong đất và nước ngầm.
III) Tác hại của thạch tín(Asen) đến sức khoẻ của con người.
IV) Các phương pháp phòng ngừa và xử lý loại bỏ thạch tín
(Asen) trong môi trưòng bị ô nhiễm.

I)Giới thiệu về thạch tín(Asen).
1)Thạch tín (Asen) là gì?
Asen là tên Việt gọi nguyên tố số 33 lượng
bảng tuần hoàn Men-đê-lê-ép, tên Anh là Arsenic.
Nguyên tố Asen có kí hiệu là As.
Thạch tín là tên gọi thông thường chỉ nguyên tố
asen, nhưng cũng đồng thời dùng chỉ hợp chất
ôxit của asen hóa trị III (As2O3).Ôxit này màu
trắng, dạng bột, tan được trong nước, độc gấp 4
lần thủy ngân. Khi uống phải một lượng thạch tín
bằng nửa hạt ngô, người ta có thể chết ngay tức
khắc .
Hinh1. Cấu tử Asen

2)Sự phân bố của Asen trong tự nhiên.
-Asen là thành phần tự nhiên của vỏ trái đất, có mật độ khoảng 1 đến 2 mg asen/kg
đất. Một số quặng chứa nhiều asen như là pyrit, manhezit, Trong các quặng này,
asen tồn tại ở dạng hợp chất với lưu huỳnh rất khó tan trong nước như:
asenopyrit(FeAsS), realgar(AsS), orpiment(As2S3)….
-Asen có trong các đá: hàm lượng Asen trong các đá magma từ 0.5-2.8ppm, các đá


-Thạch tín có thể thâm nhập quá trình cấu thành các tổ hợp hữu cơ hay thẩm thấu vào
mọi bề mặt có đất sét, chất kết tủa hay chất hữu cơ.

-Ơ những vùng đồng bằng có phù sa bồi tích thì nước ngầm thường nhiễm thạch tín.
những hạt As không tan trong phù sa sẽ bị khử từ As5+(không tan) thành As3+ (tan trong
nước) trong môi trường yếm khí do vi sinh vật tạo ra.

2) Hoạt động nhân sinh.
- Viêc khoang giếng nước không hợp lí hoặc các cuộc khai
thác mỏ có thể làm cho Asen tích tụ trong đất hoà tan vào trong
nước ngầm
- Đốt nhiên liệu hoá thạch,đốt rác, nấu chảy quặng, luyện kim
khai thác và chế biến quặng nhất là quặng sulfur và asenua, sản
xuất và sử dụng thuốc trừ sâu diệt cỏ, phân hoá học, vủ khí hoá
học…
.
Ở Nga trước đây việc đốt than làm nhiệt năng đã thải vào
không khí khoảng 3000 tấnAs/năm. Trong nông nghiệp, sử dụng
phân bón, thuốc bảo vệ thực vật chứa As, thúc đẩy As phân tán
vào môi trường nước và trầm tích.

3) Tác hại của thạch tín(Asen) đến sức khoẻ của con người.
-Asen là một chất rất độc, độc gấp 4 lần thuỷ ngân. Hàm lượng asen trong
nước sinh hoạt phải < 0,01 mg/l(Tiêu chuẩn của Tổ chức Y Tế Thế Giới (WHO))
mới là đạt yêu cầu. Theo Tổ chức Y tế thế giới WHO cứ 10.000 người thì có 6
người bị ung thư do sử dụng nước ăn có nồng độ asen > 0,01 mg/l nước. Đối với
TCVN, hàm luong As trong nước sinh hoạt < 0.05mgAs/lit.
-Asen không gây mùi vị khó chịu khi có mặt trong nước ngay cả ở lượng đủ
làm chết người, nên không thể phát hiện bằng cảm quan.

răng, khớp, gây bệnh tim mạch, cao huyết áp.
-Asen làm thay đổi cân bằng hệ thống enzim của cơ
thể, làm biến đổi gen ở trẻ em.Phần lớn những gene này
có xu hướng kết hợp với các quá trình viêm nhiễm của
trẻ, trong tương lai sẽ khiến trẻ tăng nguy cơ mắc các
căn bệnh ung thư.

Hinh2. Bàn tay bị nhiễm thạch tín

Theo khảo sát của LHQ thì các bệnh như dịch tả, AIDS hay các
bệnh lây nhiễm khác thì số ca lây nhiễm cao nhất chỉ khoảng 60
triệu người/năm, nhưng mỗi năm trên thế giới có 140 triệu ca
nhiễm độc arsen. Chính vì thế, người ta đã ví thực trạng ngộ độc
arsen là vụ ngộ độc thế kỷ. Và sự lây nhiễm của thạch tín lên cơ
thể con người được các nhà khoa học còn gọi asen là “sát thủ vô
hình”.III) Các phương pháp phòng ngừa và
xử lý loại bỏ Thạch tín (Asen) trong
môi trưòng bị ô nhiễm.
Các gia đình sử dụng nước giếng
khoan nên xử lý bằng phương pháp sục
khí, giàn mưa, bồn lắng, lọc vừa để khử
sắt, vừa loại bỏ được asen trong nước.
Hinh3. Dàn mưa oxi hoá sắt và Asen.

-Loc nước bị nhiễm thạch tín
bằng túi lọc. Askhok Gadgil
(ngườiLawrence Berkeley) và

từ này có khả năng hút thạch tín mạnh gấp 100
lần so với các hạt sắt sừ có kích thước đang được
sử dung hiên nay để lọc nước khắp nơi.
- Có thể phát hiện ra arsen trong nước sinh hoạt
bằng cách sử dụng bộ thử nhanh Test-kit do
UNICEF cung cấp.

- Dò nước ô nhiễm thạch tín bằng vi khuẩn phát sang: lọi dụng khả
năng nhạy cảm với As cùa vi khuẩn Escherichia coli để biến đổi
gen sao cho chúng phát sang khi dò thấy As trong nước.
- Áp dụng công nghệ nano: Dùng một khoáng dạng gi sắt,Fe
3
O
4

hay còn gọi là magnetite, nghiền thành bột tinh thể mịn đến kích thước
<12 nanomet, các hạt sắt từ này có khả năng hút thạch tín mạnh gấp
100 lần so với các hạt sắt sừ có kích thước đang được sử dung hiên nay
để lọc nước khắp nơi.
Có thể phát hiện ra arsen trong nước sinh hoạt bằng cách sử dụng bộ
thử nhanh Test-kit do UNICEF cung cấp.

KẾT LUẬN
Các quá trình tự nhiên như quá trình nhiệt dịch tạo quặng sulfur, phun trào núi
lửa, sự thoái hoá đất đá, khử các hidroxit sắt chứa As, oxi hoá khoáng vật sulfur
chứa As trong trầm tích và các hoạt động nhân sinh đã làm cho hàm lượng As có
trong nước ngầm ngày càng cao, vượt quá mức giới hạn cho phép là 0.05mg/lit
(TCVN).
Hiện nay nhiều người dân đang sống trong tình trạng nước sinh hoạt bị nhiễm
thạch tín đe doạ đến sức khoẻ cùa hang triệu người dân trong cả nước. đặt biệt là