SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: “Vận dụng phương pháp dạy học hợp tác
theo nhóm nhỏ ở trên lớp trong dạy học
tiếng Anh – THPT ”

Người viết: Bùi Thị Thúy
Tổ: Ngoại Ngữ
Trường: THPT Đào Duy Từ
Thanh Hóa, tháng 5 năm 2013
1
NỘI DUNG
I. Phần mở đầu.
1. Lý do chọn đề tài.
2. Mục đích nghiên cứu.
3. Đối tượng nghiên cứu.
II. Chương I : Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sử dụng phương pháp
dạy học hợp tác theo nhóm nhỏ.
1. Cơ sở lý luận.
2. Cơ sở thực tiễn.
III. Chương II: Vận dụng phương pháp dạy học hợp tác theo nhóm nhỏ
vào dạy học môn tiếng Anh ở các trường THPT.
1. Khả năng vận dụng.
2. Quy trình tổ chức hoạt động học tập.
3. Thiết kế một số bài giảng.
4. Kết quả đạt được.
2
PHẦN MỞ ĐẦU
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Đề tài xác định cơ sở lý luận và quy trình của việc vận dụng phương pháp
dạy học hợp tác theo nhóm nhỏ vào dạy học tiếng Anh – Trung học phổ thông.
Việc thực hiện phương pháp này nhằm phát huy tính tích cực, chủ động sáng
tạo của học sinh, góp phần nâng cao dạy và học môn tiếng Anh.
III - ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
Đối tượng nghiên cứu: Phương pháp dạy học hợp tác theo nhóm nhỏ
vào dạy học tiếng Anh ở nhà trường trung học phổ thông.
Học sinh phổ thông các khối lớp 10, 11, 12 ở các trường THPT.
4
CHƯƠNG I
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC SỬ DỤNG PHƯƠNG
PHÁP DẠY HỌC HỢP TÁC THEO NHÓM NHỎ TRONG DẠY HỌC
MÔN TIẾNG ANH
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC DẠY HỌC HỢP TÁC THEO NHÓM NHỎ.
1. Lịch sử vấn đề nghiên cứu:
Ở Việt Nam, phương pháp học tập hợp tác nhóm đã được tổ chức dạy
học từ lâu như: “Học thầy không tày học bạn”. Sau cách mạng tháng 8 năm
1945, chúng ta từng có phong trào học tập dân chủ “Bình dân học vụ”, học tập
tổ nhóm. Phong trào “Đôi bạn cùng tiến ” được hội đồng đội Trung ương phát
động trong thời gian dài cả trong kháng chiến và đến tận bây giờ vẫn được duy
trì. Trên thực tế, ở những vùng dân cư thưa thớt, như vùng sâu vùng xa, vùng
núi cao hẻo lánh, chúng ta đã tổ chức dạy học theo các lớp ghép 2, 3 đến 4 trình
độ trong một lớp. Việc tổ chức dạy học lớp ghép như vậy cũng là dựa trên nền
tảng của tổ chức dạy học theo nhóm cùng trình độ.
Những năm cuối thế kỷ XX, học tập nhóm ở Việt Nam luôn diến ra dưới
nhiều hình thức khác nhau: như nhóm tự quản, nhóm học tập, ở một số môn học
như: thể dục, thủ công, âm nhac, ngoại khóa, sinh hoạt câu lạc bộ vv… Gần
đây, với xu hướng đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt
động của người học, các nhà nghiên cứu lý luận dạy học đưa ra bốn đặc trưng
cơ bản:

6
II. CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA VIỆC SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY
HỌC HỢP TÁC THEO NHÓM NHỎ.
1. Đặc điểm tâm lý và nhận thức của học sinh trung học phổ thông
Đề tài nghiên cứu việc sử dụng phương pháp dạy học hợp tác theo nhóm
nhỏ, thông qua chương trình môn tiếng Anh trường trung học phổ thông. Vì
vậy, đối tượng thực nghiệm là học sinh ở độ tuổi 15 – 18.
1.1: Về đặc điểm tâm lý của học sinh
Theo một số nghiên cứu, tâm sinh lý và trình độ nhận thức học sinh
THPT đang đạt tới sự hoàn thiện về mặt thể chất. Do được tiếp cận với các
phương tiện thông tin hiện đại và thu nhận một khối lượng thông tin lớn về
cuộc sống xã hội, nên sự phát triển về tâm lý và nhận thức bộc lộ rõ nét. Các em
có những dấu hiệu về sự trưởng thành : Thường tỏ ra quan tâm đến nhau hơn, tự
tin hơn, quan tâm nhiều hơn đến các vấn đề cấp bách của cuộc sống hàng ngày.
Chính vì thế, nhu cấu được giao tiếp, được tranh luận về những vấn đề lý thuyết
và thực tiễn cũng tăng lên. Các em luôn muốn giáo viên đánh giá đúng khả
năng của mình trong học tập và lao động. Hầu hết các em có tính tự trọng cao
trong học tập, luôn có những xu hướng bảo vệ những ý kiến, những suy nghĩ
độc lập của mình. Các em luôn có tính tích cực cao, thích hoạt động tập thể, sẵn
sàng tham gia công việc chung. Ở lứa tuổi này, hoạt động cảm giác, tri giác đã
đạt được mức độ phát triển cao hơn lứa tuổi THCS. Tính chủ định được phát
triển mạnh ở tất cả quá trình nhận thức. Tri giác có mục đích đã đạt được tới
mức khá cao. Quá trình quan sát trở nên có mục đích , có hệ thống và toàn diện
hơn.
1.2 : Về đặc điểm trí tuệ của học sinh
Năng lực quan sát trở nên sâu sắc và nhạy bén, các em không chỉ ghi
nhớ các sự vật, hiện tượng một các máy móc mà còn biết tổng hợp, so sánh,
phân tích tư duy. Ở độ tuổi này, ghi nhớ có chủ định trong hoạt động trí tuệ
7
đồng thời ghi nhớ logic trừu tượng và ghi nhớ ý nghĩa ngày càng tăng lên rõ

Số lượng thành viên trong mỗi nhóm phụ thuộc vào :
+ Nhiệm vụ bài học cũng như các thiết bị phục vụ cho hoạt động nhóm.
+ Thời gian hoạt động nhóm nhỏ: Thời gian ít nhóm nhỏ sẽ có hiệu quả hơn
nhóm lớn vì trong nhóm nhỏ trách nhiệm của cá nhân cao hơn, mất ít thời gian
khi di chuyển.( Theo kinh nghiệm của các chuyên gia phương pháp dạy học thì
nhóm nhỏ có từ 2 dến 6 học sinh là hiệu quả nhất ).
Học sinh phải chủ động hình thành nhóm học tập khẩn trương theo sự phân
chia của giáo viên.
Bước 2: Giao nhiệm vụ
Nhiệm vụ của từng nhóm phải được giao cụ thể. Xác định rõ mục tiêu về kiến
thức và kỹ năng mà các nhóm cần đạt được. Tốt nhất giáo viên nên giao bằng
phiếu học tập. Phiếu giao việc phải rõ ràng, có thể sử dụng cả hai dạng câu
hỏi: Câu hỏi đóng và câu hỏi mở. Nếu không có phiếu sẵn giáo viên cần viết rõ
ràng yêu cầu làm việc trên bảng.
Quy định thời gian làm việc nhóm.
Giáo viên dự tính thời gian hoạt động nhóm cho thích hợp, đủ để học sinh di
chuyển và thảo luận.
Yêu cầu về cách thức làm việc theo nhóm.
Yêu cầu về cách thể hiện kết quả: viết,vẽ sắm vai…
Giáo viên có thể hỏi học sinh đã hiểu rõ nhiệm vụ của mình chưa.
9
Về phía học sinh:
+ Sau khi nhận nhiệm vụ, các học sinh cần tích cực chủ động nghiên cứu, tìm
tói để lập dàn ý trả lời.
+ Phải xác định nội dung trả lời, dựa vào thông tin nào trong SGK, hay các
phương tiện khác: tranh ảnh, tài liệu bổ sung…
Bước 3: Làm việc trong nhóm
Giáo viên phân công công việc cho từng thành viên, nhóm đầy đủ thường
có các vai:
Người giữ thời gian có nhiệm vụ báo cáo cho cả nhóm biết bao nhiêu

- Nêu vấn đề xác định nhận thức cho học sinh.
- Tổ chức các nhóm, giao nhiệm vụ và định lượng thời gian cho mỗi công
việc.
- Hướng dẫn cách làm việc cho mỗi nhóm.
Mục tiêu thứ 2: Làm việc theo nhóm
- Trao đổi thảo luận trong nhóm hoặc phân công từng cá nhân trong
nhóm làm việc độc lập rồi trao đổi.
- Trình bày kết quả làm việc của nhóm: Có thể cử đại diện hoặc luân
phiên nhau để phát huy hiệu quả đối với mỗi thành viên của nhóm. Trong hki
các nhóm làm việc, giáo viên theo dõi điều chỉnh, đi lại giữa các nhóm để nắm
bắt tình hình, động viên khuyến khích. Giáo viên cũng đóng vai trò hướng dẫn
cách khai thác xử lý thông tin.
Mục tiêu thứ 3: Tiến hành thảo luận và đi đến thống nhất, tổng kết trước
lớp.
- Các nhóm lần lượt báo cáo kết quả.
11
- Thảo luận chung: Giáo viên hướng dẫn học sinh phát hiện, nhận xét, bổ
sung đánh giá hoặc sửa chữa những thiếu sót của nhóm bạn để rút kinh nghiệm
và hoàn thiện kiến thức.
- Giáo viên tổng kết và nêu vấn đề mới.
Tổ chức nhóm và đặc điểm mỗi nhóm:
- Làm việc theo cặp 2 học sinh : Giáo viên giao nhiệm vụ cho học sinh.
Hai học sinh ngồi cạnh nhau cùng thảo luận, trao đổi thông tin để giải quyết
tình huống giáo viên đưa ra. Trong quá trình đó học sinh sẽ thu nhận kiến thức
một cách tích cực.
- Làm việc theo nhóm từ 4-6 học sinh:
+ Chia lớp thành nhiều nhóm nhỏ ( từ 4-6 học sinh, song nên tổ chức
nhóm 4 thì thuận lợi hơn về khoảng ccahs và không gian, tiện trao đổi và thảo
luận, tăng cường độ làm việc của học sinh)
+ Để các nhóm trao đổi và thảo luận các bài tập mà giáo viên giao.

+ Phương pháp triển lãm
Các nhóm vẫn lần lượt trình bày kết quả nhưng tiếp sau đó các học sinh
tự do đi lại, quan sát kết quả của nhóm khác và có thể thảo luận với các thành
viên của nhóm giống như các nghệ sỹ trong buổi triển lãm.
Học sinh có thể minh họa kết quả thảo luận bằng hình vẽ hoặc đóng vai
Bước 5: Tổng kết
Học sinh có thể tự tổng kết hoặc giáo viên tổng kết và đưa vào thông tin
phản hồi để rút ra kiên thức.
2. Vai trò của giáo viên khi tổ chức hoạt động nhóm
a, Thu nhập thông tin về người học
13
Tìm hiểu khả năng và nhu cầu của người học: Dự đoán xem người học
đã có những kiến thức và khả năng gì liên quan đến bài học. Họ có mong muốn
gì khi học nội dung này?
b, Lựa chọn mục tiêu kiến thức, kỹ năng cẫn đạt được khi hoạt động nhóm.
c, Quyết định
- Số lượng học học sinh mỗi nhóm, thành lập nhóm ngẫu nhiên hay chủ
định
- Chuẩn bị tài liệu hay, đồ dùng
- Sắp xếp phòng học, bố trí chỗ học cho từng nhóm
- Chỉ định vai trò từng nhóm, từng thành viên trong nhóm
d, Giám sát can thiệp
- Hỗ trợ để hoàn thành công việc
- Giám sát hành vi của học sinh
- Can thiệp: Đôi khi phải tạm dùng hoạt động của nhóm để hướng dẫn
lại hoặc hỏi học sinh nên làm thế nào ?
e, Đánh giá hoạt động nhóm
- Đánh giá ý thức làm việc của nhóm
- Đánh giá kết quả làm việc
3. Yêu cầu đối với học sinh

thành phố lớn nhiều giáo viên đã sử dụng các băng hình trong các giờ học
trên lớp và thiết kế bài học, trình diễn bài giảng trên lớp bài thiết kế bài học,
trình diễn bài giảng trên lớp với sự trợ giúp của POWER-POINT.
Ngoài yêu cầu chính cho một giờ dạy học tiếng Anh nói chung kể trên
còn có các yêu cầu quan trọng khác cho hoạt động dạy học hợp tác nhóm trên
lớp như sau:
15
- Về kích thước phòng học:Không quá chật, cũng không quá rộng, phòng
học phải có diện tích hợp lý sao cho giáo viên có thể quan sát được sự làm việc
tất cả các nhóm. Nếu phòng học quá chật sẽ rất khó khăn cho việc chia nhóm ,
các nhóm có thể mất trật tự, hiệu quả làm việc không cao.
- Bàn ghế trong lớp cơ động, có thể kê được các bàn liền kề, với nhau
hoặc hai bài có thể quay mặt vào nhau.
- Phiếu học tập ( Do giáo viên chuẩn bị)
- Máy chiếu và bản trong hoặc máy chiếu đa năng PROJECTER (nếu có)
III. THIẾT KẾ BÀI GIẢNG TIẾNG ANH CÓ VẬN DỤNG PHƯƠNG
PHÁP DẠY HỌC HỢP TÁC THEO NHÓM NHỎ

Unit9 : Udersea world (Tiếng Anh 10)
PERIOD 2
(Speaking)
I . Objectives
By the end of the lesson , Ss will be able to :
- offer solutions to sea problems using should \ shouldn’t.
- talk about causes and consequences of sea problems.
- report on discussion results.
II . Procedure
Teacher’s activities
Warm up
Picture describing

offer some possible solutions.
Ask Ss to read through the threats and make sure they
understand them.
Elicits some structures Ss can use to talk about cosequences:
To make sth \ sb + adj
To result in + n
To cause
Ask Ss to work in groups to discuss the threats , their
consequences and possible solutions .
Assign a group leader of each group to make sure that group
members work cooperatively and take notes of other member’s
points.
Go around to observe and offer help.
Take note of Ss’ mistakes for later correction.
Task 3 : Reporting on the discussion results
Call on some Ss to report what their groups have discussed and
ask other Ss to take note and compare with their groups’ ideas.
Feedback and correction
Take notes of Ss’ errors
Give feedback
Correct any typical mistakes.
Wrapping
Summarise the main points
Homework:Remember the main points .
Students work in
groups
Students work in
groups
Students work in
groups

và thảo luận hết các vấn đề như học sinh mong muốn. Có nhiều khi, vì lo cháy
18
giáo án nên dặt ra nhiều vấn để mà học sinh chậm trả lời thì giáo viên lại phải
tự giải thích.
+ Trong một tiết giáo viên không chỉ sử dụng một phương pháp , một
thao tác mà còn phải sử dụng nhiều phương pháp và thao tác khác.
- Về phía học sinh:
+ Trình độ và ý thức không đồng đều dẫn đến ngay trong nhóm có em
làm việc tích cực, có em thờ ơ không quan tâm hoặc làm việc khác.
+ Lớp chia nhiều nhóm nhỏ, học sinh được phép tự do trao đổi sự quán
xuyến của giáo viên tới tùng nhóm không thể hết được.
+ Trước một vấn đề cần thảo luận trong nhóm học sinh chưa biết phân
công công việc cụ thể và sau đó là sự hợp tác để trình bày vấn đề nên còn vụng
về lúng túng.
+ Việc đọc bài, chuẩn bị trước bài học ở nhà chưa thật sự hiệu quả, vẫn
còn mang tư tưởng đối phó nên sự hợp tác nhiều khi không thành công.
* Bài học kinh nghiêm rút ra từ sự vận dụng
- Đối với giáo viên:
+ Cần kiên trì vận dụng phương pháp dạy học tích cực kết hợp với các
phương pháp dạy học truyền thống.
+ Dành thời gian đọc bài và các tài liệu tham khảo về phương pháp dạy
học tích cực để lựa chọn vấn đề tổ chức thảo luận nhóm cho phù hợp.
+ Xây dựng các câu hỏi thảo luận theo trình tự từ thấp đến cao, từ đơn
giản đến phức tạp.
+ Tạo môi trường học tập thân thiện, cởi mở để học sinh chủ động tích
cực, hợp tác học tập
+ Làm cho các em hiểu rõ tác dụng tích cực của phương pháp dạy học
hợp tác cả về lý thuyết và thực hành.
19
+ Kết hợp với giáo viên chủ nhiệm lớp, tổ chức đoàn động viên, lôi cuốn