SỰ PHÁT TRIỂN CỦA
CÁC TƯ TƯỞNG QUẢN TRỊ
CHƯƠNG 2
Mục tiêu
Học xong chương này, sinh viên có thể:
•
Giải thích sự tiến triển lý thuyết quản lý cơ bản
•
Giải thích phương pháp chính trong quan điểm quản lý
cổ điển
•
Mô tả diễn biến quan trọng góp phần tạo hình thành
quan điểm hành vi
•
Giải thích quan điểm chính trong l$ thuyết quản lý định
lượng
•
Thảo luận sự liên quan của l$ thuyết hệ thống và l$
thuyết ngẫu nhiên
Nội dung
•
Bối cảnh ra đời của các học thuyết quản trị
1. Tiếp cận quản trị cổ điển
2. Tiếp cận quản trị hành vi
3. Nền tảng quản trị hiện đại
Phần: Bối cảnh ra đời của
các học thuyết quản trị
•
Người Sumer cổ đại dùng bản ghi chép để hỗ trợ cho
hoạt động của nhà nước và kinh doanh; xây dựng
kim tự tháp, vạn lý trường thành, Đế chế La Mã,
Henri Fayol (1841-1925) đề ra 14 nguyên tắc của quản trị khoa học
để hoàn thành 5 nhiệm vụ của quản trị
•
Max Webber (1864-1920) đề xuất khái niệm tổ chức quan liêu
(Bureaucratic organization)
1. Quan điểm quản trị khoa học của Frederic Taylor
Bốn nguyên tắc hướng dẫn hoạt động:
•
Thiết kế công việc một cách khoa học
•
Lựa chọn công nhân một cách thận trong
•
Đào tạo công nhân để họ biết cách thực hiện công việc và
dùng động lực khen thưởng vật chất.
•
Hỗ trợ công nhân thực hiện công việc bằng cách hoạch định
cụ thể chi tiết công việc của họ và làm giảm những biến động
tại nơi làm việc.
2. Quan điểm quản trị hành chính
5 chức năng quản trị
14 nguyên tắc của tổ chức
1. Phân chia công việc
2. Trách nhiệm đi đôi với quyền hạn
3. Kỷ luật
4. Thống nhất chỉ huy
5. Thống nhất điều khiển
6. Lợi ích của tổ chức phải được ưu tiên trước lợi ích của
cá nhân, hay nhóm
II. Cách tiếp cận theo hành vi
Các giả thuyết:
•
Con người là thực thể có cảm xúc
•
Tổ chức là một hệ thống hợp tác và mang
tính xã hội chứ không phải là một cỗ máy
cơ học: Người lao động có thể thỏa mãn
những nhu cầu cảm xúc và xã hội thông
qua sự tương tác với người khác và các
nhóm phi chính thức
•
Tổ chức luôn tồn tại những cấu trúc, quy
luật, chuẩn mực cả phi chính thức và
chính thức.
1. Quan điểm tổ chức là một cộng đồng
(Follett 1863-1933)
(1) Tổ chức được xem như một cộng đồng trong đó
người lao động và nhà quản lý phải cùng làm việc với
nhau một cách đồng điệu chứ không thể có bộ phận
nào thống trị bộ phận khác;
(2) Kết quả của nhóm không chỉ là một phép cộng
giản đơn năng lực của từng cá nhân mà còn lớn hơn
con số nào do sự phân công và phối hợp;
(3) Nhiệm vụ của nhà quản trị là giúp đỡ mọi người
phối hợp hoạt động với nhau để đạt được lợi ich
chung.
2. Elton Mayo (1880-1949) với hiệu ứng Hawthorne
Nghiên cứu tại Hawthorne
1. Phân tích định lượng
2. Tổ chức như hệ thống
3. Lý thuyết tình huống
4. Quản trị chất lượng
5. Quản trị tri thức và học tập tổ chức
1.Phân tích và các công cụ định lượng
Phân tích định lượng (analytics) là
việc sử dụng và phân tích dữ liệu có
hệ thống để giải quyết các vấn đề và
ra quyết định thích hợp.
Cách tiếp cận định lượng giải quyết
các vướng mắc trong quản trị được
tiến hành như sau:
•
Nhận dạng vướng mắc;
•
Thu thập thông tin có liên quan;
•
Xử lý và phân tích thông tin có hệ
thống;
•
Nhận dạng giải pháp tối ưu.
2.Tổ chức như hệ thống
3. Tiếp cận theo lý thuyết tình huống
Ba yếu tố tạo nên sự khác biệt của tổ
chức này so với tổ chức khác:
•
Các mô hình trí tuệ
•
Các tầm nhìn được chia xẻ
•
Học tập theo nhóm
•
Suy nghĩ toàn hệ thống