ông tác đối ngoại quốc phòng trong tình hình mới
(Những vấn đề thời sự nổi bật trong nớc)
Nh chúng ta đã biết lần đầu tiên Đại họi XI đã đề cập trực tiếp đến công
tác đối ngoại Quốc phòng, đó là: "Tiếp tục mở rộng quan hệ hợp tác Quốc tế
trong lĩnh vực Quốc phòng - an ninh". Điều đó thể hiện: Đảng đánh giá cao
tầm quan trọng của đối ngoại Quốc phòng; đồng thời, đặt ra nhiệm vụ hết sức
nặng nề cho công tác đối ngoại Quốc phòng thời gian tới.
Quán triệt và nắm vững quan điểm của Đảng về đối ngoại quốc phòng là
vấn đề có ý nghĩa hết sức quan trọng, nhằm giúp cho mọi cán bộ, đảng viên nắm
vững quan điểm, chủ trơng của Đảng, Nhà nớc ta về đối ngoại quốc phòng trong
tình hình mới. Qua đó xác định vai trò trách nhiệm của mình trong quán triệt,
tuyên truyền và triển khai thực hiện, góp phần cùng toàn quân thực hiện tốt công
tác đối ngoại Quớc phòng của Đảng trong Quân đội.
Bớc vào tiết mục này tôi xin trình bày với các đồng chí về Công tác đối
ngoại quốc phòng trong tình hình mới.
Nội dung trình bày của tôi xoay quanh 03 vấn đề: Thứ nhất: Quan điểm
của Đảng, Nhà nớc ta về đối ngoại quốc phòng; Thứ hai: Công tác đối ngoại QP
trong thời gian tới; Thứ ba: Trách nhiệm của Quân đội.
Kính tha toàn thể các đồng chí
Trớc khi đề cập đến công tác đối ngoại quốc phòng trong tình hình mới.
Vấn đề đặt ra ở đây là (Đối ngoại quốc phòng, chức năng và mục đích của đối
ngoại QP là gì?)
- Đối ngoại QP là gì: Đối ngoại QP là một bộ phận của nền QP toàn dân,
nằm trong tổng thể các hoạt động đối ngoại về chính trị, kinh tế, ngoại giao, QP,
văn hoá, khoa học của Đảng, Nhà nớc, Quân đội và nhân dân để tạo nên sức
mạnh toàn diện, cân đối, đồng bộ nhằm giữ vững hoà bình, ổn định đất nớc, ngăn
chặn các hoạt động phá hoại, gây chiến, đẩy lùi nguy cơ chiến tranh của kẻ thù,
tạo điều kiện thuận lợi phục vụ công cuộc phòng thủ đất nớc, sẵn sàng đánh
thắng chiến tranh xâm lợc dới mọi quy mô và hình thức.
- Chức năng đối ngoại quốc phòng: Là thiết lập và phát triển quan hệ
quốc phòng với tất cả các nớc trên cơ sở bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau nhằm góp

đúng về mối quan hệ hữu cơ giữa giữ vững độc lập, tự chủ và tăng cờng hơp tác
Quốc tế trên lĩnh vực Quốc phòng. Hội nhập Quốc tế trên lĩnh vực Quốc phòng
nhằm tăng cờng sức mạnh Quốc phòng của đất nớc cả về tiềm lực và thế trận, để
giã vững độc lập, tự chủ của đất nớc, bảo vệ môi trờng hòa bình và phát triển đất
nớc. Ngợc lại, giữ vững độc lập, tự chủ là điều kiện thuận lợi cơ bản để tăng c-
ờng hợp tác Quốc tế về Quốc phòng. Không có độc lập, tự chủ thì không thể hợp
tác Quốc tế thành công. Để hội nhập Quốc phòng cần tiếp tục thực hiện đa dạng
hóa, đa phơng hóa các mối quan hệ, để chúng ta không bị lệ thuộc vào bất cứ
mối quan hệ nào.
Mặt khác, chúng ta cần tích cực, chủ động, sáng tạo trong hợp tác Quốc
phòng, tránh t duy phiến diện, cực đoan, duy ý chí để thúc đẩy các quan hệ Quốc
phòng phát triển cả về bề rộng và chiều sâu.
Hiện nay, Việt Nam đã quan hệ kinh tế, thơng mại và đầu t hơn 160 nớc
và 70 vùng lãnh thổ và đã quan hệ QP chính thức với 65 nớc trong đố có tất cả
các nớc cờng quốc trên thế giới; đã đặt tùy viên QP tại 31 nớc và có 42 nớc đặt
tùy viên QP tại Việt Nam. Chúng ta đã tiến hành đối thoại QP thờng xuyên ở
nhiều cấp độc với các quốc gia trong đó có cơ chế đối thoại QP cấp Thứ trởng
QP hàng năm đã đợc thiết lập với Trung Quốc, Nga, Hòa Kỳ, Nhật Bản, ấn
độ, Cùng với việc trao đổi các đoàn quân sự cấp cao, giao lu sĩ quan trẻ, hợp
tác giữa các nhà trờng, các viện nghiên cứu của Bộ Quốc phòng Việt Nam với
các nớc đợc coi trọng. Đến nay chúng ta đã đón gần
50 đoàn tàu, gần 100 lợt tàu, trên 20 nghìn lợt sĩ quan và thủy thủ Hải quân các
nớc tới thăm các cảng Việt Nam. Từ năm 2008 đến nay ta đã cử các đoàn tàu
Hải quân đi thăm hữu nghị Thái Lan, Trung Quốc, Campuchia, Singgapo
Nh vậy có thể khẳng định quan hệ hợp tác giữa nớc ta với các nớc ngày
càng phát triển theo chiều sâu. Từ quan hệ QP những năm qua đã góp phần tích
cực vào thành tựu đổi mới đất nớc, xây dựng nền QP toàn dân, xây dựng QĐND,
đáp ứng tốt hơn yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện mới. Mặt
khác các nớc hiểu hơn về chính sách QP, văn hóa và con ngời Việt Nam. Chúng
ta cũng cần nhận thức sâu sắc hơn về mục tiêu của hội nhập quốc tế trên lĩnh vực

hành động chống phá mục tiêu của nớc ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ
quốc đều là đối tợng đấu tranh".
Từ nguyên tắc nêu trên, việc xác định đối tợng, đối tác để hợp tác và đấu
tranh trong công tác đối ngoại QP phải lấy lợi ích quốc gia, dân tộc làm tiêu chí
cơ bản. Nguyên tắc này cũng cho thấy quan niệm đối tợng, đối tác không phải là
bất biến. Thông qua hợp tác và đấu tranh chúng ta có thể chuyển hóa đối tợng
thành đối tác. Ngợc lại trong quan hệ với đối tác, không chỉ có hợp tác mà còn
cần phải có đấu tranh. Đấu tranh để giữ vững sự bình đẳng tôn trọng lẫn nhau
cùng có lợi trong hợp tác. Đấu tranh để giải quyết bất động, tăng cờng sự tin cậy
và hiểu biết lẫn nhau, nhằm làm cho hợp tác ngày càng hiệu quả hơn.
II. Công tác đối ngoại quốc phòng trong thời gian tới
Nh đã đợc nêu trên, lần đầu tiên đại hội XI đã đề cập trực tiếp những công
tác đối ngoại QP; đó là: Tiếp tục mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế trong lĩnh
vực quốc phòng, an ninh". Điều đó thể hiện: Đảng đánh giá cao tầm quan trọng
của đối ngoại QP; đồng thời, đặt ra nhiệm vụ hết sức nặng nề cho công tác đối
ngoại QP thời gian tới.
Để hoàn thành trọng trách đợc giao, công tác đối ngoại QP trong thời gian
tới cần quán triệt t duy của Đảng về hội nhập quốc tế, công tác đối ngoại QP
trong thời gian tới cần tập trung thực hiện tốt 5 nhiệm vụ sau đây:
Một là, hợp tác QP trong những năm tới cần đợc tiến hành đồng bộ với hội
nhập quốc tế trên các lĩnh vực khác để tạo thành một thể thống nhất trong chiến
lợc chung của quốc gia, giữ vững mối quan hệ hữu cơ giữa xây dựng và bảo vệ tổ
quốc. Đối ngoại QP không chỉ nhằm tăng cờng khả năng QP của đất nớc mà còn
phải tạo điều kiện thuận lợi cho sự nghiệp CNH, HĐH, phát triển kinh tế - xã hội
của đất nớc.
Từ đó ta có thể nói hợp tác QP là một yếu tố không thể thiếu và cần đợc
phát triển để trở thành một trong những khâu trọng yếu đáp ứng các nhu cầu hội
nhập quốc tế của đất nớc. Trên tinh thần "phát triển kinh tế là nhiệm vụ trọng
tâm" của đất nớc trong suốt thời kỳ quá độ lên CNXH, công tác đối ngoại QP
phải đấu tranh giữ vững môi trờng hòa bình, ổn định, tạo điều kiện thuận lợi cho

Chúng ta cần chú ý thích đáng để mở rộng hợp tác với các đối tác lớn nh:
Nga, ấn Độ, Mỹ, đáp ứng các nhu cầu QP của đất nớc.
Cần kết hợp chặt chẽ giữ hợp tác song phơng và hợp tác đa phơng trong
một chiến lợc, kế hoạch thống nhất, nhằm phát huy các u điểm của các loại hình
hợp tác, tạo ra các cơ chế hợp tác thích hợp để nâng cao thế và lực của ĐNQP
Việt Nam nói riêng, thế và lực của nền QP toàn dân nói chung.
Hai là, tham gia bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền và lợi ích quốc gia,
bảo vệ môi trờng hòa bình và ổn định trong khu vực và trên thế giới. ĐNQP phải
trở thành một trong những lực lợng nòng cốt cùng toàn dân thực hiện thắng lợi
chiến lợc bảo vệ tổ quốc. Trong điều kiện đất nớc hội nhập ngày càng sâu vào
thế giới và khu vực, các vấn đề liên quan tới quốc phòng - an ninh của nớc ta
ngày càng liên kết chặt chẽ với các vấn đề an ninh của các nớc láng giềng, của
khu vực và quốc tế.
Nắm vững hai mặt hợp tác và đấu tranh trong quan hệ quốc tế, ĐNQP phải
thực hiện đấu tranh đối với các hành động xâm phạm chủ quyền, đồng thời, thực
hiện hợp tác để bảo vệ các lợi ích quốc gia. Chúng ta đấu tranh không khoan nh-
ợng trong những vấn đề có tính nguyên tắc nhng mềm dẻo, linh hoạt trong các
vấn đề cụ thể để có thể hợp tác giải quyết các bất đồng. Mặt khác, cần thông qua
hợp tác để tác động, đấu tranh nhằm hạn chế các hoạt động xâm phạm chủ
quyền của tổ quốc.
Ba là, công tác ĐNQP phải góp phần quan trọng trong đấu tranh chống
"diễn biến hòa bình", bạo loạn lật đổ, bảo vệ Đảng, chế độ XHCN và ổn định
chính trị để phát triển đất nớc. Mặt khác, ĐNQP phải đấu tranh có hiệu quả đối
với âm mu nhằm "phi chính trị hóa" quân đội, tách quân đội ra khỏi sự lãnh đạo
của Đảng.
Bốn là, ĐNQP phải tích cực góp phần xây dựng quân đội cách mạng,
chính quy, tinh nhuệ, từng bớc hiện đại, thông qua các hoạt động hợp tác, đối
ngoại QP phải góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội có bản lĩnh chính trị
vững vàng, tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của tổ
quốc, tiếp thu các kiến thức quân đội hiện đại của thế giới, tranh thủ các nguồn

5. ĐNQP phải kết hợp chặt chẽ giữa phòng và chống. Thông qua mở rộng
quy mô và nâng cao hiệu quả hợp tác, ĐNQP tăng cờng sự hiểu biết và tin cậy
lẫn nhau giữa quân đội và nhân dân ta với quân đội nhân dân các nớc hiểu rõ hơn
đờng lối, chính sách đúng đắn của Đảng và Nhà nớc, bản chất tốt đẹp của chế độ
XHCN làm thất bại ngay từ bên ngoài các luận điệu tuyên truyền chống chế độ
XHCN của các thế lực thù địch.
6. Kiên quyết đấu tranh với nhận thức cho rằng, công tác đối ngoại chỉ
mang tính chất lễ tân nên khi tiến hành chỉ chú trọng hình thức, không chú trọng
hiệu quả đối với quốc phòng - an ninh của đất nớc cũng nh việc thực hiện nhiệm
vụ của cơ quan, đơn vị mình.
Kết luận
ĐNQP là một bộ phận của nền QP toàn dân, nằm trong tổng thể các hoạt
động đối ngoại về chính trị, kinh tế, ngoại giao, quốc phòng, văn hóa, khoa học
của Đảng, Nhà nớc, quân đội và nhân dân để tạo nên sức mạnh toàn diện, cân
đối, đồng bộ nhằm giữ vững hòa bình, ổn định đất nớc, ngăn chặn các hoạt động
phá hoại, gây chiến, đẩy lùi nguy cơ chiến tranh của kẻ thù, tạo điều kiện thuận
lợi phục vụ công cuộc phòng thủ đất nớc, sẵn sàng đánh thắng chiến tranh xâm l-
ợc với mọi quy mô và hình thức.
Quan triệt và nắm vững quan điểm của Đảng về ĐNQP là vấn đề có ý
nghĩa hết sức quan trọng, nhằm giúp cho mọi cán bộ, đảng viên, chiến sĩ,
QNCN, CNVQP nắm vững quan điểm, t tởng chỉ đạo, nguyên tắc và nhiệm vụ,
phơng châm của mở rộng đối ngoại nói chung và đối ngoại QP nói riêng. Nhằm
tăng cờng sức mạnh QP của đất nớc cả về tiềm lực và thế trận, để giữ vững độc
lập, tự chủ của đất nớc, bảo vệ môi trờng hòa bình và phát triển đất nớc, đây là
mục tiêu cơ bản của công tác ĐNQP./.
Nội dung trình bầy của tôi đến đây là hết.
(Xin chân thành cảm ơn!)
Ngời soạn
Thiếu tá Nguyễn Bá Lịch