SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

LÀM THẾ NÀO ĐỂ TỔ CHỨC
TỐT TRÒ CHƠI DÂN GIAN
CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6
TUỔI I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất đầy nắng gió. Tuổi thơ của tôi gắn liền với
những trò chơi dân gian, cùng bạn bè ngày ngày vui đùa trên những đồi cát
trắng, nhất là những buổi chiều nắng xế với các trò chơi như thả diều hay đuổi
bắt…Cũng bởi thế mà tôi yêu thích nghề dạy trẻ để mãi được sống và nh
ớ về
tuổi thơ êm đềm ấy. Sau khi tốt nghiệp ra trường, tôi không ở lại thành thị như
các bạn lựa chọn, mà ước muốn của tôi là được trở về quê hương để được tự tay
mình chăm sóc những đứa trẻ nghèo, truyền dạy cho trẻ những trò chơi lý thú và
bổ ích. Bởi tôi biết rằng, những trò chơi ấy để lại những ấn tượng vô cùng mạnh
mẽ và sâu sắc trong lòng trẻ thơ. Hơn ai hết qua 3 năm đào tạo trên giảng đường
tôi nhận thức được rằng: “Chơi là cuộc sống của trẻ, tổ chức trò chơi chính là
tổ chức cuộc sống cho trẻ”. Trò chơi là một hoạt động không thể thiếu trong
cuộc sống hằng ngày của trẻ. Đặc biệt là ở trường mầm non cũng như trong bất
kì hoạt động nào cũng đều có các trò chơi nhằm mục đích ôn luyện và củng cố

Xuất phát từ vai trò quan trọng của trò chơi dân gian đối với trẻ và nhu cầu
hưởng thụ hoạt động này, tôi thấy việc tổ chức cho trẻ chơi trò chơi dân gian là
một việc làm vô cùng quan trọng và có ý nghĩa. Nhưng làm thế nào để tổ chức
trò chơi dân gian cho trẻ một cách có hiệu quả? Điều này quả không dễ dàng đối
với tất cả các giáo viên mầm non.
Với đề tài này tôi biết đã thu hút được sự quan tâm nghiên cứu của rất nhiều
bạn đồng nghiệp trong ngành. Với đề tài tôi đang viết nó có những điểm mới:
Tôi dành sự quan tâm trong việc khơi dậy ở trẻ tình yêu gắn bó đối với các trò
chơi dân gian nhằm khôi phục nét văn hoá tốt đẹp của dân tộc. Chú trọng tính
tích cực tham gia hoạt động của trẻ, kích thích sự sáng tạo của trẻ trong quá
trình chơi đặc biệt là ở những trò chơi mà trong đó trẻ tự tay làm nên những đồ
vật bằng học liệu sẵn có trong thiên nhiên.
Là một giáo viên được nhà trường phân công trực tiếp phụ trách lớp 5-6
tuổi ở trường mầm non chúng tôi, đứng trước thực trạng hiện nay, tôi luôn đau
đáu trong lòng mình phải làm sao đây để tìm ra những giải pháp, cách làm hay
để tổ chức tốt các trò chơi dân gian một cách có hiệu quả nhất. Từ những thực tế
của lớp mình phụ trách, tôi đã nghiên cứu và quyết định chọn đề tài: “Làm thế
nào để tổ chức tốt các trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi”.
Đây là một đề tài khó nhưng với tình yêu nghề, tình yêu trẻ và với tâm
nguyện sẽ góp một phần công sức nhỏ bé của mình vào việc thực hiện phong
trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” của bộ GD & ĐT
cũng như việc góp phần giữ gìn và bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc Việt Nam
nên tôi cố gắng tìm tòi nghiên cứu để thực hiện đề tài này đạt hiệu quả hơn.
2. Phạm vi ứng dụng:
Trò chơi dân gian là một loại hình văn hoá rất đặc trưng của dân tộc Việt
Nam. Không chỉ ở bậc học mầm non mà ở mọi bậc học nào hay những lễ hội
truyền thống của dân tộc, đâu đâu cũng có bóng dáng của trò chơi dân gian. Bất
cứ ở lứa tuổi nào cũng có thể tham gia vào các trò chơi dân gian. Nó như là một
sợi dây vô hình kết nối tình đoàn kết dân tộc vô cùng mạnh mẽ, không chỉ kết
nối tình bạn đồng trang lứa mà nó còn là sợi dây gắn bó tình cảm giữa miền

liệu, có chút ít vốn hiểu biết về một số trò chơi dân gian truyền miệng.
Được sự quan tâm nhiều mặt của lãnh đạo địa phương, bậc học mầm non,
của Ban giám hiệu nhà trường tạo điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy
học như: Phòng học mới khang trang, có khuôn viên rộng rãi thoáng mát, tranh
ảnh, sách báo, đồ dùng đồ chơi đầy đủ. Bản thân được dự giờ thường xuyên của
của chuyên môn nhà trường trong công tác bồi dưỡng lý thuyết lẫn thực hành.
Bản thân là một giáo viên đứng lớp mẫu giáo lớn, đã nhiều năm công tác, có
tinh thần trách nhiệm cao trong việc chăm sóc giáo dục trẻ, hiểu tâm sinh lí và
nguyện vọng của trẻ trong độ tuổi mẫu giáo lớn khi tham gia vào các trò chơi
dân gian.
Đã có những chính sách ưu đãi, khuyến khích của trung ương, địa phương về
chế độ đời sống, tiền lương, đời sống giáo viên đã ổn định nên chị em đã thực sự
yên tâm gắn bó với nghề nghiệp.
100% trẻ đã được học qua lớp mẫu giáo nhỡ nên đã được tham gia một số
trò chơi và thuộc lời đồng dao của một số trò chơi dân gian. Các cháu năng
động, khoẻ mạnh, thích tìm tòi khám phá những điều mới lạ xung quanh.
Được phụ huynh quan tâm hỗ trợ các nguyên vật liệu dễ kiếm ở địa phương
để làm đồ dùng đồ chơi phục vụ cho các trò chơi. Đồ chơi đơn giản, dễ kiếm,
đảm bảo an toàn cho trẻ và đảm bảo khoa học.
1.2. Khó khăn :
Các cháu lớp tôi chủ yếu là con của những gia đình nông dân thuần tuý nên
khó có điều kiện chăm sóc cho các cháu đầy đủ dẫn đến sự tiếp thu của các cháu
không đồng đều, có những cháu sinh đầu năm, có những cháu sinh cuối năm, có
những cháu phát âm chưa rõ ràng còn nói lắp, nói ngọng, có những cháu còn
chậm, nhút nhát chưa tự tin, mạnh dạn chưa hứng thú trong giờ học, giờ chơi.
Thời gian tổ chức cho trẻ chơi rất hẹp, vì đa số trò chơi dân gian chỉ tổ chức
lồng ghép với các hoạt động khác.
Quan điểm của một số phụ huynh chỉ chú trọng đến việc học chưa chú ý tạo
điều kiện để cho trẻ được hoạt động vui chơi. Dẫn đến việc trẻ tham gia các trò
chơi dân gian ở lớp cũng như ở gia đình đạt kết quả chưa cao.

biện pháp sau:
2. Biện pháp :
2.1. Lập kế hoạch :
Như chúng ta đã biết vui chơi là hoạt động đặc trưng của trẻ ở trường mầm
non. Chơi chính là cuộc sống của trẻ. Đặc biệt là ở lứa tuổi mẫu giáo, chơi là
hoạt động chủ đạo của trẻ. Điều này được thể hiện rất rõ trong cuộc sống hằng
ngày của trẻ ở trường mầm non. Qua trò chơi trẻ được bộc lộ hết mình một cách
tích cực và chủ động, những màu sắc xúc cảm chân thực của trẻ được thể hiện.
Hoạt động vui chơi đã tạo ra sự biến đổi về chất trong tâm lí của trẻ. Tất cả các
trò chơi trong lứa tuổi này trẻ đều thích, nhưng hấp dẫn hơn cả vẫn là trò chơi
dân gian. Vì trò chơi dân gian không đòi hỏi phức tạp mà nó đơn giản dễ chơi,
trẻ tự tin hoà mình vào trò chơi một cách vô tư, thoải mái , số lượng tham gia
không hạn chế. Đặc biệt hơn trò chơi dân gian thường gắn với các bài đồng dao
(có vần, có điệu). Khi tham gia trò chơi trẻ được ca hát, nhảy múa, đối
đáp…Qua đó vốn từ của trẻ được phong phú, ngôn ngữ mạch lạc. Qua trò chơi
dân gian các trẻ nhút nhát, tự kỷ được hoà đồng hơn với các bạn trong nhóm lớp.
Để tổ chức tốt các trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo, đầu tiên tôi lập kế hoạch
hoạt động rõ ràng để tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi dân gian sao cho phù hợp
với từng chủ đề của lớp mình phụ trách.
Trước hết để lập được kế hoạch tôi luôn bám sát chương trình mục tiêu chăm
sóc giáo dục trẻ, với những nội dung công việc rõ ràng cụ thể :
TT

Tên chủ đề Tên trò chơi Ghi
chú

1 Trường mầm non Ô ăn quan, trốn tìm.
2 Bản thân Nhảy dây, nu na nu nống.
3 Gia đình Rồng rắn, lộn cầu vồng, chuyền thẻ.
4 Nghề nghiệp Kéo cưa lừa xẻ, dệt vải.

chui, nếu chui nhầm phải ra ngoài một lần chơi.
Đối với các trò chơi gắn với các bài đồng dao, tôi luôn tập thuộc lời diễn
cảm, phân biệt được giọng đối thoại trong nội dung bài đồng dao phản ánh điều
gì, cần đọc sao cho truyền cảm, gây hứng thú cho trẻ.
Ví dụ : Khi tôi dạy trẻ bài đồng dao « Nu na nu nống ».
Nu na nu nống
Cái bống nằm trong
Con ong nằm ngoài
Củ khoai chấm mật
Phật ngồi phật khóc
Con cóc nhảy ra
Con gà tú hụ
Nhà mụ thổi xôi
Nhà tôi nấu chè
Tay xoè chân thụt.
Đây là bài đồng dao trong trò chơi thuộc chủ đề bản thân, tôi đọc thuộc với
nhịp thơ 2/2, nhịp độ chậm, chú ý chữ khó đọc, khó hiểu, tôi giải thích cho trẻ
đọc nhiều lần . Khi đọc diễn cảm tôi kết hợp thể hiện điệu bộ nét mặt phù hợp
với nội dung bài đồng dao, đặc biệt tôi lựa chọn nhiều hình thức tổ chức khác
nhau để thu hút sự chú ý của trẻ và khi đứng trước trẻ tôi luôn tự tin vào cách tổ
chức của mình.
Với trẻ trong độ tuổi mẫu giáo lớn (5-6 tuổi) khả năng chú ý có chủ định và
nhận thức của trẻ cao hơn so với các trẻ ở lứa tuổi trước. Vì thế khi tổ chức các
trò chơi dân gian cho trẻ, tôi đã lựa chọn những trò chơi dài hơn, khó hơn. Khi
lựa chọn những trò chơi dân gian cho trẻ lớp mình, tôi chọn trò chơi không quá
dễ cũng không quá khó đối với trẻ. Đặc biệt chú ý đến việc lồng ghép ôn bài củ
và làm quen các kiến thức mới, thông qua đó giúp trẻ củng cố tư duy, phát triển
ngôn ngữ, vận động. Chuẩn bị tốt đồ dùng đồ chơi để lôi cuốn thu hút trẻ tham
gia càng đông càng tốt, từ đó tôi cũng đã lựa chọn được những trò chơi phù hợp
với lớp tôi như : Mèo đuổi chuột, bịt mắt bắt dê, rồng rắn lên mây, cướp cờ,

như : cành cây, lá cây, tre, nứa…những vật liệu phế thải như : chai nhựa, vải
vụn. Ngoài ra tôi cũng huy động ở các bậc phụ huynh sưu tầm thêm những
nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương để tạo ra những đồ dùng đồ chơi an toàn,
đẹp mắt thu hút sự chú ý của trẻ, kích thích trẻ tham gia vào trò chơi. Và với đồ
dùng đồ chơi tự làm khi đưa vào sử dụng trong trò chơi dân gian tôi thấy trẻ rất
hào hứng, hứng thú chơi.
Điều đó chứng tỏ rằng đồ dùng đồ chơi phục vụ cho trò chơi dân gian rất
quan trọng. Vì thế trước khi tổ chức cho trẻ chơi 1 trò chơi dân gian nào đó, giáo
viên cần tìm hiểu kĩ về cách chơi, luật chơi, xác định những đồ dùng đồ chơi
phù hợp với trò chơi để từ đó có thể chuẩn bị đầy đủ các yếu tố cần thiết cho trò
chơi để trò chơi được tổ chức tốt hơn, hiệu quả hơn.
Dạy trẻ đọc thuộc lời ca (với những trò chơi có lời đồng dao)
Hầu hết trò chơi dân gian trẻ em Việt nam đều gắn liền với những bài đồng
dao. Đó là những câu vè ngắn gọn, có nhịp điệu, âm thanh dễ thuộc, dễ nhớ
được sử dụng trong khi chơi, nhưng thiếu nó thì trò chơi khó có thể tiến hành
được. Và khi chơi trẻ không đơn thuần thực hiện các vận động của mình mà
chúng thường vừa chơi vừa hát hoặc đọc lời đồng dao nào đó.
Ví dụ : Chơi « Kéo cưa lừa xẻ » thì trẻ hát hoặc đọc :
Kéo cưa lừa xẻ
Ông thợ nào khoẻ
thì ăn cơm vua
Ông thợ nào thua
Về bú tý mẹ.
Hay khi chơi « lộn cầu vồng » thì trẻ hát hoặc đọc :
Lộn cầu vồng
Nước sông nước chảy
Có cô mười bảy
Có chị mười ba
Ra lộn cầu vồng …
Những câu hát tuy chưa có mạch ý rõ ràng nhưng nếu thiếu nó thì trò chơi

« chuyền thẻ » như là một bài học về đếm số, tính nhẩm đồng thời còn là một
bài tập thể dục, luyện cơ tay (ở cổ tay, cánh tay, khuỷu tay) cho trẻ em. Những
động tác như : « Nâng lấy một, chộp lấy đôi, sang tay que ra tay chống… » giúp
trẻ trở nên nhanh nhẹn, khéo léo đồng thời ngôn ngữ của trẻ cũng trở nên uyển
chuyển qua các vần điệu dân gian.
+ Với lĩnh vực thẩm mĩ (môn giáo dục âm nhạc) tôi lựa chọn những trò chơi
có gắn với lời ca, có vần, có điệu như các trò chơi : Tập tầm vông, hát chuyền
sỏi…Khi chơi «Tập tầm vong » hai trẻ ngồi đối mặt nhau, vừa hát vừa theo nhịp
đập lòng bàn tay vào nhau : hoặc đập thẳng, hoặc đập chéo, hoặc một cao một
hạ thấp, hoặc kết hợp nhiều cách khác nhau. Qua đó giúp trẻ củng cố và phát
triển kĩ năng hát, vận động, sự phối hợp nhịp nhàng của từng đôi chơi.
+ Với lĩnh vực phát triển thể chất tôi lựa chọn những trò chơi vận động để
trẻ được vận động chân tay, chạy nhảy, lộn vòng… gây không khí vui nhộn và
sinh động như : Nhảy lò cò, kéo co, cướp cờ, mèo đuổi chuột …Qua đó giúp trẻ
rèn luyện thân thể khoẻ mạnh, hoạt bát.
Ví dụ :: với trò chơi « cướp cờ » đòi hỏi các cháu cần có một sức khoẻ tốt,
sự dẻo dai, sức nhanh, mạnh của đôi bàn chân để có thể chơi tốt, và khi đã cướp
được cờ thì phải chạy thật nhanh mang cờ về phe mình sao cho bạn đối phương
không bắt kịp thì sẽ ghi được điểm và thắng phe đối phương.
Khi tổ chức trò chơi dân gian trong hoạt động chung, tôi cũng lưu ý một điều
đó là : phải lựa chọn trò chơi phù hợp với chủ đề và đề tài bài dạy. Chẳng hạn
với chủ đề nghề nghiệp cho trẻ chơi trò chơi : Dệt vải, kéo cưa lừa xẻ. Với chủ
đề thế giới động vật cho trẻ chơi : Mèo đuổi chuột, bịt mắt bắt dê, bắt vịt con ….
Đối với hoạt động ngoài trời : Có thể nói rằng, ở hoạt động này trẻ được hít
thở khí trời, được tiếp xúc với thiên nhiên, với cảnh vật xung quanh, thả mình
vào những trò chơi vui nhộn cùng bạn bè. Tôi đã tận dụng khoảng không gian
thoáng mát của sân trường để tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻ, với hoạt
động này giáo viên nên lựa chọn những trò chơi vận động nhằm tăng cường sức
khoẻ và rèn luyện các yếu tố thể lực cho trẻ như : Mèo đuổi chuột, cướp cờ, kéo
co…

thi như : Hội thi « bé với ca dao - dân ca », hội thi « bé với ca dao – đồng dao -
hò khoan Lệ Thuỷ » nhân các ngày 20/11, 8/3…
Ngoài ra bản thân tôi thường xuyên nghiên cứu tài liệu, tìm đọc sách báo để
sưu tầm các trò chơi dân gian. Không ngừng học hỏi, nâng cao trình độ chuyên
môn nghiệp vụ, thao giảng dự giờ, đúc rút kinh nghiệm cho bản thân. Luôn tiếp
thu lắng nghe ý kiến góp ý chân thành của bạn bè đồng nghiệp, cũng như hội
đồng chuyên môn. Từ đó rút ra kinh nghiệm cho bản thân tổ chức tốt các trò
chơi dân gian cho trẻ. Vì đặc điểm của trò chơi dân gian là không quy định số
lượng người chơi nhất định nên mỗi khi tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi dân
gian, tôi luôn động viên khuyến khích các cháu cùng chơi. Làm cho trò chơi
mang tính tập thể cao, lôi cuốn nhiều trẻ chơi.
Ví dụ : Với trò chơi « mèo đuổi chuột » thì thêm người vào chơi vòng chơi
sẽ rộng ra chứ trò chơi không thay đổi gì nên mỗi khi chơi trò chơi này tôi luôn
động viên tất cả các cháu trong lớp cùng tham gia chơi, hình thành ở các cháu ý
thức, tinh thần tập thể cao. Phối hợp cùng nhau để chơi được trò chơi.
2.5. Phối hợp với phụ huynh :
Tôi thiết nghĩ với bất kì một hoạt động nào của trẻ ở trường mầm non thì
việc phối kết hợp giữa phụ huynh và cô giáo là không thể thiếu được. Tôi
thường tận dụng khoảng thời gian đón trẻ và trả trẻ để trao đổi với phụ huynh về
ý nghĩa của các trò chơi dân gian và sự cần thiết cho trẻ tham gia vào trò chơi
dân gian đó. Gợi ý cho phụ huynh một số trò chơi dân gian để phụ huynh về nhà
tập cho trẻ. Mặt khác qua các cuộc họp phụ huynh. Tôi thường xây dựng kế
hoạch vận động phụ huynh ủng hộ nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương phù hợp
với trò chơi dân gian.
3. Kết quả :
Sau một thời gian vận dụng và thực hiện các biện pháp trên để tổ chức trò
chơi dân gian cho trẻ. Tuy thời gian đầu còn gặp nhiều bỡ ngỡ khó khăn nhưng
bản thân tôi đã nổ lực phấn đấu làm việc hết mình nên lớp tôi đã đạt được một
số kết quả đáng phấn khởi sau :


thức tổ chức nên khi tổ chức cho trẻ hoạt động chơi một cách nhẹ nhàng, linh
hoạt, trẻ hứng thú tích cực mạnh dạn và tự tin khi tham gia trò chơi, sáng tạo
hơn trong việc làm đồ dùng đồ chơi tận dụng từ những nguyên vật liệu sẵn có ở
địa phương.
Đối với phụ huynh: Các bậc phụ huynh đã nắm được tầm quan trọng của
việc đưa trò chơi dân gian vào giảng dạy. Nhìn thấy con em mình ngày càng
hoạt bát nhanh nhẹn, có tinh thần đoàn kết giúp đỡ nhau. Tôi đã tạo được sự tin
tưởng ở phụ huynh. Đa số phụ huynh nhiệt tình giúp giáo viên trong công tác
sưu tầm các trò chơi dân gian cổ xưa, đồng thời ủng hộ nguyên vật liệu để làm
đồ dùng đồ chơi.
III. PHẦN KẾT LUẬN :
1. Ý nghĩa :
Trò chơi dân gian là một loại hình văn hoá dân gian đặc sắc của mỗi dân tộc,
không có dân tộc nào lại không có những trò chơi riêng cho con em mình. Nó có
tầm quan trọng rất lớn đối với sự phát triển toàn diện của trẻ nhỏ. Qua các trò
chơi trẻ không những được thoả mãn nhu cầu vui chơi mà còn góp phần nâng
cao nhận thức, phát triển tình cảm, phát triển ngôn ngữ và sự phối hợp linh hoạt
của các giác quan, tăng cường thể lực giúp trẻ trở thành nguồn nhân lực tài giỏi
của đất nước trong tương lai.
Bằng việc vận dụng các biện pháp trên để tổ chức các trò chơi dân gian cho
trẻ, không những giúp trẻ thoả mãn nhu cầu ước muốn được vui chơi. Mà tôi
thấy trẻ lớp tôi ngày càng hoạt bát, nhanh nhẹn hơn, có vốn hiểu biết rộng mở về
thế giới xung quanh cùng bạn bè chia sẻ niềm vui. Làm cho tuổi thơ của trẻ trở
thành một kí ức đẹp. Trong xã hội hiện đại, trẻ em cần có những trò chơi hiện
đại nhưng không thể thiếu được những trò chơi dân gian truyền thống. Nó chính
là sự tiếp nối các giá trị văn hoá dân tộc từ đó góp phần tạo dựng nên nhân cách
văn hoá dân tộc cho trẻ.
Việc tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi dân gian trong các trường học nói
chung và trường mầm non nói riêng là rất cần thiết và quan trọng. góp phần vào
việc bảo tồn những giá trị văn hoá sinh hoạt tốt đẹp của cha ông ta để lại. Đồng

dân gian nhằm tuyên truyền nâng cao nhận thức, tầm quan trọng của trò chơi
dân gian trong đời sống trẻ thơ.
+ Đối với lãnh đạo địa phương: Tạo điều kiện quan tâm hơn nữa đến bậc học
mầm non. Đầu tư cơ sở vật chất xây dựng thêm phòng học. Nhất là khu vực lẽ,
để trẻ có một không gian rộng rãi, thoáng mát, một môi trường xanh – sạch –
đẹp thuận tiện cho việc học tập và vui chơi của trẻ. Mặt khác vào các ngày lễ,
ngày hội những trò chơi dân gian truyền thống nên được đưa vào như một nội
dung của ngày lễ , để khôi phục lại những trò chơi dân gian truyền thống đang
dần bị đánh mất ở địa phương như trò chơi đánh cù, đánh quay
+ Đối với nhà trường: Cần tạo điều kiện cho chị em học hỏi, sưu tầm thêm
các trò chơi mới và hình thức tổ chức các trò chơi dân gian ở các trường bạn qua
các buổi sinh hoạt chuyên đề, dự giờ góp ý. Vào các ngày hội, ngày lễ như 8/3,
20/10, 20/11 tăng cường đưa các trò chơi dân gian vào dưới hình thức tổ chức
các hội thi như: Hội thi “ Bé với ca dao – dân ca – hò khoan Lệ Thuỷ” hay hội
thi “ Bé với ca dao – đồng dao”
+ Đối với phụ huynh: Cần dành nhiều thời gian quan tâm đến con em mình,
giải thích cho trẻ hiểu được ý nghĩa của các trò chơi dân gian. Sưu tầm và truyền
dạy cho trẻ thuộc những lời đồng dao liên quan đến các trò chơi dân gian.
Trên đây là toàn bộ bản sáng kiến của tôi. Tôi mong rằng những biện pháp
này sẽ áp dụng có hiệu quả hơn khi được các bạn đồng nghiệp góp ý kiến và tích
cực đổi mới trong quá trình vận dụng. Trong quá trình thực hiện chắc rằng
không tránh khỏi những thiếu sót. Kính mong sự giúp đỡ, góp ý của hội đồng
khoa học nhà trường, của hội đồng chuyên môn bậc học mầm non để bản sáng
kiến của tôi hoàn thiện hơn./.

I. PHẦN MỞ ĐẦU:
1. Lý do chọn đề tài:
Như chúng ta đã biết, lứa tuổi mẫu giáo, tức là trẻ 3-4 tuổi đã có khả năng đi
từ suy nghĩ sang hành động, biến những hành động của mình thành hành động thực
tiễn, thực hiện những dự định của mình. Năng lực này của trẻ thể hiện trong các hình
thức hoạt động, trước hết là trong trò chơi ở hoạt động góc. Sự xuất hiện dự định gắn
liền với sự phát triển óc tưởng tượng sáng tạo của trẻ. Khi chơi, tư duy và óc tưởng
tượng của trẻ làm việc rất tích cực. Tính sáng tạo được khẳng định qua việc khi chơi
trẻ không “coppy” lại cuộc sống mà chỉ bắt chước những gì chúng nhìn thấy, tổng
hợp lại những biểu tượng của mình và thể hiện thái độ, suy nghĩ cũng như tình cảm
của mình đối với những gì chúng thể hiện trong trò chơi. G.L. Rosanh- nhà đạo diễn
phim nổi tiếng đã viết: “Tất cả các loại trò chơi của trẻ em đều là thế giới huyền ảo,
nhưng trong thế giới huyền ảo, đứa trẻ không bao giờ đánh mất “cái tôi” thực của
mình, trẻ giống như một nghệ sĩ. Như vậy trò chơi của trẻ có thể gọi là trò chơi nghệ
thuật còn sự huyền ảo của trò chơi trẻ em là sự huyền ảo của nghệ thuật”. Nhưng óc
sáng tạo không ngẫu nhiên xuất hiện mà có sự tác động có hệ thống của các nhà giáo
dục. Vì vậy ở trường mầm non, giáo viên giữ vai trò là điểm tựa, là người hướng
dẫn, tổ chức, tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ chơi một cách có hệ thống, đặc biệt là
các trò chơi ở hoạt động góc nhằm phát huy tối đa tính tích cực, sáng tạo của trẻ.
Chơi là một hoạt động tự lập của trẻ, chơi không nhằm tạo ra sản phẩm mà
chủ yếu nhằm thoả mãn nhu cầu chơi của trẻ, được bắt chước làm người lớn của trẻ.
Chơi của trẻ không phải thật mà là giả vờ nhưng cái giả vờ ấy của trẻ lại mang tính
chân thực. Động cơ chơi của trẻ không nằm trong kết quả chơi mà nằm trong các
hành động chơi của trẻ và chính các hành động chơi của trẻ lại kích thích chúng
chơi và duy trì hứng thú chơi.
Ví dụ : Ở góc xây dựng, trẻ giả vờ đóng vai chú công nhân, những việc làm
của trẻ thể hiện rất cần cù, cặm cụi làm công việc của người công nhân đồng thời trẻ

Vì vậy tôi đã tìm nhiều hình thức để giúp trẻ phát huy tính sáng tạo của mình, đặc
biệt là kích thích sự sáng tạo của trẻ thông qua hoạt động góc. Đó cũng là lí do để tôi
chọn đề tài “ Làm thế nào để phát huy tính sáng tạo của trẻ 3-4 tuổi khi chơi hoạt
động góc”.
Qua một thời gian tìm hiểu nh»m phục vụ cho việc nghiên cứu đề tài của
mình, tôi cũng đã biÕt có nhiều người nghiên cứu về lĩnh vực hoạt động góc cho trẻ
mầm non nhưng hầu như những đề tài đó chỉ đưa ra được các biện pháp giúp trẻ
chơi tốt ở hoạt động góc hay việc tìm ra nguồn nguyên vật liệu, đồ dùng đồ chơi để
cho trẻ chơi ở hoạt động góc chứ chưa có đề tài nào nghiên cứu về khả năng phát
huy tính sáng tạo của trẻ khi chơi hoạt động góc. Vì vậy tôi đã mạnh dạn chọn đề tài
này để nghiên cứu.
2. Phạm vi áp dụng đề tài:
Đề tài của tôi có cái mới là đi sâu vào việc phát huy tính sáng tạo của trẻ khi
chơi hoạt động góc. Việc phát huy tính sáng tạo của trẻ thì bất kì nơi đâu, bất kì lúc
nào và ở lĩnh vực nào chúng ta cũng có thể áp dụng được, nhưng bản thân tôi là một
giáo viên mầm non đang dạy lớp 3-4 tuổi trên địa bàn xã Hồng Thuỷ nên tôi muốn
tập trung khai thác thế mạnh của trẻ trong phạm vi trường mầm non. Điều cụ thể hơn
nữa là tôi hướng vào việc phát huy tính sáng tạo của trẻ khi chơi hoạt động góc.
Vì thế phạm vi đề tài của tôi áp dụng cho trẻ 3-4 tuổi khi chơi hoạt động góc ở
trường mầm non địa bàn xã Hồng Thuỷ.
II. PHẦN NỘI DUNG:
1. Thực trạng:
Trường Mầm non Hồng Thủy là một trường có bề dày về thành tích nhiều
năm. Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên đa số trẻ, khoẻ, nhiệt tình, yêu nghề, yêu
trẻ, tích cực học tập bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, năng lực sư
phạm, chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ.
1.1. Thuận lợi:
Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo phòng giáo dục và UBND xã Hồng
Thuỷ. Hội cha mẹ học sinh. Đặc biệt là sự chỉ đạo sát sao của bộ phận mầm non và
hơn thế nữa cơ sở vật chất đầy đủ tạo điều kiện thuận lợi cho việc chăm sóc và giáo

định, trẻ chưa tự chọn góc chơi cho chính trẻ, đa số trẻ còn nhầm lẫn giữa góc chơi
này với góc chơi kh¸c, trẻ không hứng thú trong khi ch¬i, một số trẻ chưa biết sử
dụng đồ chơi đúng mục đích dẫn đến giờ hoạt động góc đạt tỷ lệ thấp so víi yªu cÇu.
Cụ thể, qua khảo sát tôi đã thống kê được c¸c th«ng sè sau:

Nội dung
Số lượng Tỷ lệ
-

Tr
ẻ

ch
ơ
i h
ứng

th
ú

20/39

51,4%

-

K
ỹ

n


48,7% Trong năm học này, tôi tiếp tục thực hiện chương trình giáo dục mầm non
mới và soạn bài đầy đủ, đi đúng phương pháp và đưa ra nhiều hình thức giảng dạy
nhằm đưa lại kết quả cao nhất đối với trẻ. Khi lên lớp, tôi thực hiện đúng lịch sinh
hoạt và tổ chức đầy đủ các hoạt động trong ngày cho trẻ. Lớp tôi phụ trách là lớp 3-4
tuổi, trẻ bước đầu tiếp xúc với môi trường ở trường mầm non nên tôi tận dụng mọi
cơ hội cho trẻ được hoạt động để kích thích sự sáng tạo của trẻ, đặc biệt là vào các
giờ hoạt động góc. Tuy nhiên, số trẻ thì đông với 39 cháu mà phòng học chật hẹp
không đủ không gian cho trẻ hoạt động. Qua sự theo dõi liên tục trong các buổi hoạt
động góc của trẻ, tôi nhận thấy vốn kinh nghiệm của trẻ về thế giới xung quanh còn
ít, chưa phong phú đa dạng nên khả năng vận dụng vào các vai chơi còn nghèo nàn
và chưa sáng tạo.
Vì điều kiện kinh tế của địa phương nên trường tôi chưa có lớp nhà trẻ. Đa số
trẻ trong lớp đều mới bắt đầu đi học mẫu giáo, lần đầu tiên rời xa vòng tay của bố
mẹ để đến với trường mầm non nên trẻ còn nhút nhát, rụt rè, chưa mạnh dạn tự nhiên
trước đám đông. Trẻ luôn thực hiện theo những gì cô yêu cầu, thực hiện theo sự sắp
đặt của cô chứ chưa có sự sáng tạo hay thể hiện cá tính của bản thân vào trong các
hoạt động chơi của mình. Một số trẻ phát âm chưa chuẩn nên còn có sự chênh lệch
trong viÖc tiếp thu kiến thức.
Mới vào đầu năm học đồ dùng đồ chơi còn hạn chế, các nguyên vật liệu cho
trẻ chơi còn nghèo nàn chưa đảm bảo đầy đủ cho trẻ hoạt động. Hơn nữa trẻ 3 – 4
tuổi vừa mới bước qua giai đoạn hoạt động vui chơi nhưng vẫn còn mang nặng tính
hoạt động với đồ vật nên trẻ thường hay tranh giành đồ chơi với bạn, trẻ hay chơi
một mình chứ chưa biết thể hiện vai chơi, giao lưu, phối hợp cùng bạn. Trẻ chơi
chưa có ý thức giữ gìn bảo vệ đồ chơi, chưa biết sắp xếp đồ chơi gọn gàng, ngăn
nắp.
Mặt khác, việc tuyên truyền với các bậc phụ huynh học sinh chưa sâu sát, chặt

vi tính
Các tài liệu, sách vở và các đồ dùng học tập, đồ chơi của trẻ cũng được lãnh
đạo nhà trường tuyển chọn, mua sắm và trang bị cho các lớp giúp giáo viên có thêm
cơ sở vật chất để sáng tạo trong việc tổ chức cho trẻ hoạt động.
Được sự quan tâm chỉ đạo của nhà trường, điều kiện cơ sở vật chất của lớp đã
phần nào được trang bị đầy đủ thuận lợi cho trẻ hoạt động. Từ đó khả năng sáng tạo
của trẻ ngày càng nâng cao.
2.2. Xây dựng các góc cho trẻ hoạt động:
Góc hoạt động là khu vực riêng biệt trong lớp nơi trẻ có thể tự làm việc một
mình hoặc một nhóm nhỏ theo hứng thú và nhu cầu riêng để xem xét, tìm hiểu,
khám phá cái mới, hoạt động với đồ vật và rèn luyện kĩ năng. Việc trang trí và sắp
xếp các góc chơi sẽ góp phần tạo nên sự thành công khi tổ chức cho trẻ hoạt động.
Sau khi nghiên cứu đặc điểm của phòng học mà lớp tôi đang đảm nhận, tôi
chia lớp thành các góc cho các hoạt động chơi khác nhau.
Yếu tố đầu tiên cần nghĩ đến là phải tách xa các góc chơi ồn ào với các góc
chơi yên tĩnh vì vậy tôi đã bố trí góc tạo hình, góc sách xa với góc xây dựng, góc
phân vai hay góc âm nhạc để trẻ không làm phiền lẫn nhau khi chơi. Bên cạnh đó
các góc chơi cũng cần có ranh giới, có độ ngăn cách nhất định để trẻ có đủ độ yên
tĩnh vì đây là nơi an toàn để trẻ tập trung thử nghiệm những ý tưởng của mình. Tôi
dùng các giá đựng thấp, dễ di chuyển để tạo thành những vách ngăn đảm bảo có lối
vào và đường đi rõ ràng, giảm tối đa ảnh hưởng giữa các góc, giữa trẻ với trẻ làm
gián đoạn hoạt động chơi qua đó cô giáo có thể bao quát được tất cả các góc chơi mà
không bị che khuất.
Một yếu tố nữa cũng không kém phần hấp dẫn trẻ khi đến với các góc chơi là
việc đặt tên góc. Do đó tôi đã suy nghĩ là phải làm sao đặt tên góc cho phù hợp, dễ
hiểu đối với trẻ và thu hút sự tò mò của trẻ.
Ví dụ: Trước đây tôi thường đặt tên các góc như góc nghệ thuật, góc phân vai
nhưng lúc tôi giới thiệu và hướng cho trẻ vào góc chơi thì trẻ 3-4 tuổi rất phân vân

Trích đoạn Thực trạng:

---