SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
TRƯỜNG THPH CHU VĂN AN – HÀ NỘI
**************
ĐỀ TÀI DỰ THI KHOA HỌC, KỸ THUẬT
DÀNH CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CẤP THÀNH PHỐ
LẦN THỨ TƯ (NĂM HỌC 2014 - 2015).
VAI TRÒ CỦA NỮ SINH THPT TRONG
VIỆC HẠN CHẾ TỶ LỆ HÚT THUỐC LÁ
Ở CÁC NAM SINH THPT
Khoa học xã hội & hành vi
NGƯỜI HƯỚNG DẪN
ThS.Trần Khánh Long
Đơn vị công tác: Trường Đại học Y
tế Công cộng
TÁC GIẢ
1.Đào Xuân Hoàng Lớp: 10 Sinh
Trường: THPT Chu Văn An – Hà Nội
2.Trần Bảo Châu Lớp: 12 Anh
Trường: THPT Chu Văn An – Hà Nội
Hà Nội, tháng 12 năm 2014
I.ĐẶT VẤN ĐỀ
Hút thuốc lá ở học sinh THPT đang là mối quan ngại hiện nay của xã hội. Hiện
nay, tình trạng hút thuốc ở học sinh THPT gia tăng nhanh hơn so với tỷ lệ hút
thuốc của sinh viên các trường đại học. Tiếp đó, so với các nước phát triển khác
như Mỹ, Nhật Bản, Singapore hay Canada thì con số học sinh hút thuốc lá ở Việt
Nam còn cao hơn nhiều. Cụ thể là tỉ lệ thanh thiếu niên hút thuốc tại Mỹ là 20%,
còn ở Việt Nam là 26%. Một thực trạng rất đáng báo động hiện nay là số người
hút thuốc ngày càng trẻ hóa, và hình ảnh những cậu học trò mới học cấp 2, trên
vai vẫn đeo khăn quàng đỏ mà trên môi đã phì phèo điếu thuốc không phải hiếm
gặp. Theo báo cáo của Tổ chức Y Tế Thế giới, tỷ lệ học sinh trong độ tuổi 13-15
hút thuốc lá là 10,4-22,9%, trong đó có khoảng 5-8% số học sinh được khảo sát

tổ chức Y tế thế giới và UNICEF tiến hành trong thời gian 2 năm với 7.584
thanh thiếu niên trong độ tuổi 14-25 tại 42 tỉnh, thành phố của Việt Nam cho
thấy 43,6% nam thanh thiếu niên cho biết đã từng hút thuốc với tỷ lệ hút thuốc
lá tăng theo tuổi. Có khoảng 1/5 số nam thành thị trong độ tuổi 14-17 đã từng
hút thuốc (21,7%), tỷ lệ này tăng lên đáng kể ở nhóm tuổi 18-21 (57,7%) và hơn
3/4 (tương đương với 77%) nam giới trong độ tuổi từ 22-25 có hút thuốc. Độ
tuổi trung bình của thanh thiếu niên khi hút điếu thuốc lá đầu tiên là 16,9. Có tới
71,7% nam thanh niên đã từng hút thuốc lá cho biết hiện nay vẫn đang hút, tỷ lệ
này ở nhóm tuổi 14-17 là 45% ở khu vực thành thị và 51,3% ở khu vực nông
thôn. Con số này ở nhóm tuổi 18-21 và 22-25 lần lượt là 42,4% và 60,2%. Lứa
tuổi vị thành niên con trai thường có xu hướng nghe và làm theo lời bạn đồng
niên, đặc biệt là bạn gái. Như vậy nếu như người con gái khuyên ngăn bạn trai
mình bỏ thuốc thì rất có thể họ sẽ nghe theo hoặc ít nhất là sẽ không làm hút
thuốc lá thụ động ảnh hưởng người khác. Vì thế nữ sinh có thể đóng vai trò rất
quan trọng trong việc tác động thay đổi hành vi của nam sinh. Việc các bạn nữ
tác động làm cho bạn trai không hút thuốc sẽ có hiệu quả hơn rất nhiều so với
việc tuyên truyền về tác hại của thuốc lá hay tác động từ phía gia đình do ở lứa
tuổi này, học sinh nam thường nghe theo lời của bạn bè, đặc biệt là bạn nữ.
Tính mới và tính sáng tạo của đề tài:
- Nâng cao vai trò của học sinh, dùng ảnh hưởng của từng cá nhân và
nhóm, đặc biệt là cá nhân nữ và nhóm nữ sinh THPT ngăn chặn và giảm
tình trạng hút thuốc lá trong học sinh THPT, từ đó gián tiếp làm giảm tỷ lệ
hút thuốc lá trên toàn quốc.
- Giảm số học sinh đã hút thuốc lá, ngăn ngừa và giảm số học sinh có ý
định sẽ hút thử thuốc lá. Góp phần cải thiện môi trường học không khói
thuốc, cải thiện sức khỏe trẻ em vị thành niên. Góp phần xây dựng lối sống
văn minh, văn hóa và lành mạnh trong cộng đồng vị thành niên.
III. QUÁ TRÌNH NGHIÊN CỨU VÀ KẾT QUẢ
• Đối tượng nghiên cứu: Các bạn học sinh tại một số trường THPT trên địa bàn
thành phố Hà Nội.

- 90,6% các bạn ủng hộ không hút thuốc trong trường.
- 100% các bạn biết hút thuốc là có hại.
- 100% các bạn nam hút thuốc sẽ dập thuốc nếu bị các bạn gái yêu cầu.
- 81,25% các bạn không đồng tình với việc hút thuốc lá ở lứa tuổi của mình
2. Em đã thử triển khai thành lập 1 nhóm các bạn nữ không thích khói thuốc lá,
kết hợp với phong trào của Đoàn thành niên là xây dựng văn hóa văn minh
học đường – không khói thuốc. Nhóm này sẽ theo dõi, nhắc nhở các bạn hút
thuốc trong lớp. Đồng thời cũng sẽ có hoạt động sinh hoạt của nhóm trong
các giờ sinh hoạt cuối tuần của lớp nói về tác hại của thuốc lá và hướng dẫn
các bạn bỏ thuốc. Một số tài liệu đã được chuẩn bị là:
Phỏng vấn về hiểu biết tác hại của khói thuốc
3. Em đã thiết kế và thử nghiệm một số huy hiệu, logo “không khói thuốc” để
tặng cho các bạn trong lớp nhằm cổ vũ và phần nào đó nhắc nhở các bạn
trong lớp không hút thuốc.
Mẫu logo in trên huy hiệu và sticker
Các huy hiệu có thể đeo trên áo hoặc trên cặp sách, balo để có thể nhìn thấy
thường xuyên và gây sự chú ý. Cũng như vậy đối với các logo, có thể phát,
dán dễ dàng vào các địa điểm thường tập trung đông học sinh hoặc các chỗ
học sinh hay hút thuốc lá.
4. Em đã xin phép nhà trường và lớp dán những tấm biển nội quy không hút
thuốc ở hành lang và phòng học nhằm nhắc nhở và nâng cao ý thức của các
bạn trong lớp đối với việc không hút thuốc.
Kế hoạch sắp tới:
Trên cơ sở những hoạt động và kết quả đã đạt được như em vừa trình bày ở
trên. Sắp tới em sẽ tiếp tục triển khai mở rộng các hoạt động:
1. Tiến hành điều tra trên phạm vi toàn trường của mình và mở rộng ra nhiều
trường THPH khác trên địa bàn thành phố Hà Nội bao gồm cả trường công
lập và dân lập.
2. Mở rộng các nhóm nữ sinh không khói thuốc, mỗi lớp sẽ có 1 nhóm như
vậy. Hình thức sinh hoạt nhóm, thông qua kênh Facebook và Twister.

sinh, thành lập các CLB
“không khói thuốc”
Thày, cô,
bạn bè
01/15-02/ Nhân rộng tầm ảnh
hưởng của nữ sinh,
làm giảm tỷ lệ hút
thuốc lá ở nam sinh
4 Điều tra lại, đánh giá ảnh
hưởng của nữ sinh làm
giảm tỷ lệ hút thuốc lá
Thày, bạn
bè
02/15-03-
15
Đánh giá vai trò của
nữ sinh
Tài liệu tham khảo
/> /> /> />ua=1
/> /> />SUID=1&DOCT=1
IV.KẾT LUẬN
Thuốc lá rất dễ nghiện nhưng đã nghiện lại rất khó bỏ. Các bạn học sinh cũng
chưa hình dung hết khi đã nghiện thuốc lá không những phải mang theo gánh
nặng kinh tế mà còn mang theo suốt đời gánh nặng bệnh tật. Bên cạnh những tác
hại trực tiếp dễ nhận thấy ở các đối tượng hút thuốc, hít phải khói thuốc lá thụ
động cũng gây ảnh hưởng nghiêm trọng không kém. Học sinh THPT là lứa tuổi
sống và hoạt động theo nhóm rất mạnh, vì vậy việc dùng vai trò của nữ học sinh
tác động lên nam học sinh nhằm giảm tỷ lệ hút thuốc ở các nam sinh, ngăn chặn
ý định sẽ hút thuốc lá sẽ phần nào giảm được một tỷ lệ lớn những đối tượng bị
ảnh hưởng bởi thuốc lá nói chung, bao gồm cả người hút thuốc và không hút

D. Chắc chắn là có
6. Bạn đã bao giờ khuyên bạn mình không hút thuốc nữa chưa?
A. Đã từng
B. Chưa bao giờ
7. Nếu không làm gì, tại sao?
A. Thấy không cần thiết
B. Nói nhiều lần nhưng không hiệu quả
C. Sợ bị cho là khó tính
D. Sợ ảnh hưởng đến quan hệ ở trường
E. Khác ( ghi rõ)………………………
8. Những lý do gì khiến bạn lên tiếng phản đối việc hút thuốc?
A. Lo ngại về sức khỏe người hút
B. Lo ngại về sức khỏe bản thân
C. Khó chịu với mùi thuốc lá
D. Khác( ghi rõ)…………………………
9. Khi được khuyên không hút thuốc, bạn của bạn phản ứng như thế nào?
A. Không phản ứng gì, vẫn hút như bình thường
B. Ngần ngại, nói lại nhưng không bỏ thuốc
C. Đi ra chỗ khác hút
D. Không hút khi có mặt bạn
10. Bạn có thường xuyên hút thuốc không?
A. Không hút
B. Nhiều hơn 5 điếu/ngày
C. 3-5 điếu/ngày
D. Ít hơn 3 điều/ngày
E. Thỉnh thoảng 1-2 điếu/tuần
11. Bạn hay hút thuốc ở đâu? (bạn có thể chọn nhiều lựa chọn)
A. Cổng trường
B. Quán game
C. Ngoài đường

A. Đồng ý
B. Không đồng ý
C. Không biết
17. Bạn nghĩ sao về nhận định “Hút thuốc làm cho bạn trông trưởng thành hơn”
A. Đồng ý
B. Không đồng ý
C. Không biết
18. Bạn nghĩ sao về nhận định “Hút thuốc làm cho bạn trông ngầu/kool/phong
cách hơn”
C.
19.Bạn nghĩ sao về nhận định “”
20. Bạn nghĩ sao về nhận định “Hút thuốc lá 1 lần thì không có hại”
a. Đồng ý
b. Không đồng ý
c. Không biết
21. Bạn nghĩ sao về nhận định “Hút thuốc lá rất thú vị.”
A. Đồng ý
B. Không đồng ý
C. Không biết
22. Bạn có nghĩ rằng hút thuốc lá là có hại cho sức khỏe của bạn
A. Chắc chắn không
B. Có lẽ không
C. Có lẽ có
D. Chắc chắn là có
23. Bạn có nghĩ rằng khói thuốc lá của người khác là có hại cho bạn?
A. Chắc chắn không
B. Có lẽ không
C. Có lẽ có
D. Chắc chắn là có
24. Cha mẹ hoặc người chăm sóc của bạn từng cấm bạn hút thuốc lá?

A. Bệnh Phổi, phế quản , Ho và Viêm họng
B. Bệnh Tim Mạch
C. Ung Thư
D. Lao Phổi
E. Giảm Khả năng tình dục
F. Gầy yếu suy nhược
G. Khác ( ghi rõ)……………………….
30. Theo bạn cần có thái độ như thế nào với người hút thuốc lá trong trường?
A. Lên tiếng phản đối
B. Không có ý kiến gì
C. Đồng tình
D. Khác……………………….
31. Theo bạn, nếu một người đàn ông được mời hút thuốc mà từ chối thì có bất
lịch sự không?
A. Có
B. Có thể( tùy tình huống)
C. Không
D. Không biết/ không trả lời
32. Theo bạn, nếu một học sinh nam để bạn nữ hít phải khói thuốc của mình thì
có chấp nhận được không?
A. Hoàn toàn chấp nhận được
B. Chấp nhận được
C. Không chắc chắn/ không có ý kiến
D. Không chấp nhận được
E. Hoàn toàn không chấp nhận được
33. Giả sử bạn đang hút thuốc, nếu 1 bạn nữ sinh yêu cầu bạn không hút nữa,
bạn sẽ làm gì?
A. Dập bỏ thuốc luôn
B. Đi ra chỗ khác hút tiếp
C. Không phản ứng gì, vẫn hút bình thường

D. Không tự tin lắm
E. Rất không tự tin
39. Bạn có cảm thấy khó chịu khi có người hút thuốc ở trong trường không?
A. Rất khó chịu
B. Khó chịu
C. Bình thường
D. Không khó chịu
40. Theo bạn có nên cấm hút thuốc trong trường không?
A. Có
B. Không
41. Theo bạn nên cấm những ai hút thuốc trong trường?
A. Học sinh
B. Giáo viên
C. Nhân viên khác (bảo vệ, lao công…)
D. Tất cả mọi người
42. Bạn đã bao giờ nghe/ xem/ đọc các thông tin về tác hại của hút thuốc và khói
thuốc chưa?
A. Có
B. Không
C. Không biết/ không để ý
43. Trong 4 tuần qua, bạn có nghe/xem/đọc thấy những thông tin về tác hại của
khói thuốc và thuốc lá không?
A. Thường xuyên
B. Thỉnh thoảng
C. Hiếm khi
D. Không biết/ không có/ không nghe
E. Khi bạn nghe/xem/đọc những thông tin trên thì bạn cảm thấy?
F. Chú ý
G. Không chú ý lắm
H. Không thích