B GIÁO DC - ÀO TO
TRNG I HC THNG LONG
KHÓA LUN TT NGHIP
MT S NHN XÉT V NHN THC CA
BNH NHÂN I VI BNH TNG HUYT ÁP
TI KHOA NI - BNH VIN VIT NAM CU BA Sinh viên thc hin: Quách Th Anh Th
Mã sinh viên: B00038
Chuyên ngành: iu Dng


Chuyên ngành: iu Dng

Hà Ni, 2011
Thang Long University Library

i

LI CM N

Qua thi gian hc tp và rèn luyn ti trng i hc Thng Long, ngoài s n
lc ca bn thân tôi còn đc s ch bo tn tình ca các thy, cô giáo đn nay tôi đã
hoàn thành khoá lun tt nghip ca mình.
Tôi xin bày t lòng cm n sâu sc đn các thy cô giáo khoa iu Dng cùng
các thy cô giáo trong trng i hc Thng Long đã dy bo dìu dt tôi trong sut
thi gian hc và thc tp.
Tôi xin bày t lòng bit n chân thành sâu sc nht ti Thc s Trn Th Nguyt
Nga - Trng khoa Ni bnh vin Vit Nam Cu Ba là ngi đã trc tip hng dn tôi
tn tình trong sut thi gian thc tp va qua đ tôi hoàn thành báo cáo thc tp ca
mình.
Qua đây tôi xin chân thành cm n Ban lãnh đo bnh vin Vit Nam Cu Ba,
cán b nhân viên trong khoa Ni đã to điu kin thun li đ tôi hoàn thành tt ni
dung đ tài.
Tôi xin chân thành cm n nhng ngi thân trong gia đình đã đng viên, khích
l, giúp đ và to điu kin thun li cho tôi trong sut thi gian theo hc ti trng và

5.1.Tim: 4
5.2. Mch não: Xut huyt não, tc mch não… 4
5.3. Thn: 4
5.4. áy mt: 4
5.5.Bnh đng mch ngoi vi: 5
6. Mc đích và nguyên tc điu tr tng huyt áp: 5
7. Ch đ điu tr tng huyt áp không dùng thuc (thay đi li sng ) 5
7.1. Gim cân nng nu tha cân: 5
7.2. Hn ch ru: 5
7.3. Luyn tp th lc phù hp theo mc đ bnh 6
7.4. Ch đ n 6
7.5. B thuc lá, thuc lào 6
CHNG 2: I TNG VÀ PHNG PHÁP NGHIÊN CU 7
1.i tng nghiên cu: 7
2.Thi gian và đa đim nghiên cu: 7
3. Phng pháp nghiên cu: 7
4.X lý s liu: 8
5. o đc trong nghiên cu: 8
CHNG 3: KT QU NGHIÊN CU: 9
1. Tình hình đi tng nghiên cu: 9
Thang Long University Library

iii
2.ánh giá kin thc ca bnh nhân v bnh tng huyt áp: 9
2.1. Lý do BN phát hin bi tng huyt áp 9
2.2. Bnh nhân quan nim v phòng và điu tr huyt áp: 10
2.2.1. Quan nim v phòng huyt áp 10
2.2.2 Quan nim v điu tr huyt áp 11
2.3. Hiu bit ca bnh nhân v du hiu khi b THA 12
2.4. Kin thc ca bnh nhân v bién chng bnh THA 13

Bng 10: So sánh thái đ x trí ca BN khi thy đau ngc 14
Bng 11: So sánh kin thc ca BN v ch đ n ung, sinh hot trc và sau khi
GDSK 15
Bng 12: Mc đích ca BN đi khám bnh 15
Bng 13: T l v nhu cu t vn ca BN 16
Bng 14: T l v t vn theo ngh 17
Bng 15: T l v t vn theo la tui 17
Bng 16: So sánh kin thc ca BN trc và sau khi GDSK 18

Thang Long University Library

v
DANH MC BIU 

Biu đ 1: T l đi tng nghiên cu 9
Biu đ 2: Quan nim v điu tr huyt áp 11
Biu đ 3: Du hiu khi b THA 12
Biu đ 4: Nhu cu t vn ca BN 16

ngi bnh và là gánh nng cho gia đình và xã hi[2][3]. Ngày nay đã có khá nhiu thay
đi trong quan nim v tng huyt áp, phng thc điu tr cng nh vic giáo dc kin
thc cho bnh nhân đã có tác đng đn tiên lng ca huyt áp.

Nhn thc ca ngi bnh v tng huyt áp hin còn cha đy đ. Ngi bnh
còn cha đánh giá đúng v nhng nguy c và hu qu ca bnh tng huyt áp gây ra.
Ngi b tng huyt áp thng đánh giá các nguy c thc t không đy đ, hoc b b
sót.Vì vy nhiu ngi còn coi thng và điu tr không thng xuyên bnh tng huyt
áp hoc cho rng tng huyt áp là bnh có th cha khi hoàn toàn.[12]

Tháng 12/2008, Th tng Chính ph đã ký quyt đnh đa d án phòng chng
tng huyt áp thành chng trình mc tiêu quc gia. Vic t vn, tuyên truyn là mt
trong nhng bin pháp đ điu tr bnh tng huyt áp ca ngi thy thuc và s góp
phn đáng k đ đt đc hiu qu kim soát tt huyt áp cho ngi bnh, phòng tránh
nhng bin chng đáng tic có th xy ra.

Ti bnh vin Vit Nam Cu Ba vic t vn tuyên truyn phòng bnh, trong đó có
bnh tng huyt áp còn nhiu hn ch, cha thng xuyên. Chính vì vy tôi tin hành
nghiên cu này nhm hai mc tiêu:
1. Kho sát v nhn thc ca bnh nhân đi vi bnh tng huyt áp.
2. Mô t s thay đi v nhn thc ca bnh nhân v tng huyt áp ti khoa
Ni bnh vin Vit Nam Cu Ba.

Thang Long University Library

2
CHNG 1: TNG QUAN
1. nh ngha huyt áp:
Huyt áp là áp lc máu  trong lòng đng mch. Huyt áp đc to ra do lc co bóp
ca tim và sc cn ca đng mch.

3
3. Phân tng nguy c tim mch[6]:
Bng 2: Phân tng nguy c tim mch
Bnh cnh Huyt áp
bình
thng
Tin tng
huyt áp
Tng huyt
áp đ 1
Tng huyt áp
đ 2
Tng huyt áp
đ 3
Huyt áp
tâm thu
120- 129
mmHg và
Huyt áp
tâm trng
80-84
mmHg
Huyt áp
tâm thu
130-139
mm Hg và/
hoc Huyt
áp tâm
trng 85-
89 mmHg

yu t nguy
c tim
mch
Nguy c
thp
Nguy c
thp
Nguy c
trung bình
Nguy c trung
bình
Nguy c rt
cao
Có ≥ 3 yu
t nguy c
tim mch
hoc hi
chng
chuyn hóa,
hoc tn
thng c
quan đích,
hoc đái
tháo đng
Nguy c
trung bình
Nguy c
cao
Nguy c
cao

5.4. áy mt:
- Xut huyt võng mc
- Thoái hóa võng mc

5
5.5.Bnh đng mch ngoi vi:
- Phình / tách thành đng mch ch.
- Bnh đng mch ngoi vi khác
6. Mc đích và nguyên tc điu tr tng huyt áp[6]:
- Ngn nga lâu dài các bin chng.
- a đc huyt áp v tr s bình thng ( < 140/90 mmHg, nu có đái tháo đng
hoc nguy c cao khác thì huyt áp phi < 130/ 80 mmHg ).
- iu tr ht sc tích cc  nhng bnh nhân có tn thng c quan đích.
- Phi cân nhc tng cá th bnh nhân, các bnh kèm theo, các yu t nguy c, các tác
dng ph và nh hng có th ca thuc mà có ch đ dùng thuc thích hp.
- Nu không có nhng tình hung tng huyt áp cp cu thì huyt áp nên h t t đ
tránh nhng bin chng thiu máu c quan đích ( não ).
- Vic giáo dc bnh nhân cn phi nhn mnh:
+ iu tr tng huyt áp là mt điu tr sut đi
+ Triu chng c nng ca tng huyt áp không phi lúc nào cng gp và không
phi luôn luôn tng xng vi mc đ nng nh ca tng huyt áp.
+ Ch có tuân th ch đ điu tr thích hp mi gim đc đáng k các tai bin do
tng huyt áp.
7. Ch đ điu tr tng huyt áp không dùng thuc (thay đi li sng )[6]
Là phng pháp điu tr bt buc dù có kèm theo dùng thuc hay không.
7.1. Gim cân nng nu tha cân:
- Ch đ gim cân cn đc bit đc nhn mnh  nhng bnh nhân nam gii béo phì
th trung tâm ( bng ).
- Vic gim béo phì đã đc chng minh làm gim cholesterol và gim phì đi tht
trái.

- Dùng du thc vt thay cho m đng vt, nên chn cách làm chín thc phm ít du
m nh luc, hp.

7.5. B thuc lá, thuc lào:
- Cn ht sc nhn mnh và cng quyt trong mi trng hp.
- ây là mt trong nhng nguy c mnh nht ca các bin chng tim

7
CHNG 2: I TNG VÀ PHNG PHÁP NGHIÊN CU
1.i tng nghiên cu:
- Tiêu chun la chn:
+ Tt c bnh nhân (BN) tng huyt áp (THA) tnh táo, tip xúc tt.
+ BN đang đc điu tr ni trú ti khoa Ni bnh vin Vit Nam Cu Ba Hà Ni.
- Tiêu chun loi tr:
+ Tt c các bnh nhân tng huyt áp không đng ý tham gia vào nghiên cu.
2.Thi gian và đa đim nghiên cu:
- Thi gian nghiên cu: T tháng 8 nm 2010 đn ht tháng 9 nm 2010
- a đim nghiên cu: Ti khoa Ni bnh vin Vit Nam Cu Ba
3. Phng pháp nghiên cu:
- Phng pháp nghiên cu: Tin cu
- Phng pháp chn mu: Chn mu thun tin
- C mu: 52 bnh nhân tng huyt áp
- Phng pháp thu thp s liu:
+ Phng vn ln 1: Phng vn trc tip bnh nhân tng huyt áp ngày đu vào
khoa Ni bnh vin Vit Nam Cu Ba.
+ Sau khi phng vn ln 1, kt hp vi iu dng trng khoa, và các iu
dng viên khoa Ni t chc giáo duc sc khe (GDSK) v bnh tng huyt áp cho
bnh nhân.
+ Phng vn ln 2: Phng vn trc tip các bnh nhân tng huyt áp sau khi
đc giáo dc sc kho, trc khi ra vin 1 ngày.

CHNG 3: KT QU NGHIÊN CU:
1. Tình hình đi tng nghiên cu:
61.5%
38.5%
20 Nam
32 N

Biu đ1: T l đi tng nghiên cu
Nhn xét:
Trong tng s 52 BN nghiên cu có 20 BN nam chim 38,5%, 32 n
chim 61,5%.
2.ánh giá kin thc ca bnh nhân v bnh tng huyt áp:
2.1. Lý do BN phát hin bi tng huyt áp
Bng 3: Lý do phát hin tng huyt áp trc và sau GDSK
Kt qu Trc GDSK
S lng T l %
Có triu chng 27 51,9%
Không có triu chng 25 48,1%
Nhn xét: Trc GDSK BN phát hin THA có triu chng là 51,9%., s ngi
đc phát hin ra THA do vô tình đi khám phát hin trc GDSK là 48,1%.
Thang Long University Library

10
2.2. Bnh nhân quan nim v phòng và điu tr huyt áp:
2.2.1. Quan nim v phòng huyt áp
Bng 4: So sánh quan nim v phòng huyt áp ca bnh nhân
Kt qu Trc GDSK Sau GDSK

toàn
18 34,6% 1 1,9%
Không điu tr khi hoàn
toàn
34 65,4% 51 98,1%
18
34
1
51
0
10
20
30
40
50
60
Trc GDSK Sau GDSK
Có th điu tr
khi hoàn toàn
Không điu tr
khi hoàn toàn

Biu đ2: Quan nim v điu tr huyt áp
Nhn xét:
Sau GDSK s BN quan nim THA có th điu tr khi hoàn toàn gim
hn ch còn 1 BN chim 1,9%, quan nim không khi hoàn toàn tng lên rõ rt lên ti 51
BN chim 98,1%

Còn 11 BN chim 21,2% không bit du hiu khi THA. Thc t này
cho thy BN b THA có triu chng là 41 BN tng s BN đn điu tr ti khoa ni,
chim 78,8%.

13
2.4. Kin thc ca bnh nhân v bién chng bnh THA
Bng 7: T l BN bit v bin chng bnh THA
Bién chng Trc GDSK Sau GDSK
S lng T l % S lng T l %
Nhi máu c tim 35 67,3% 52 100%
Suy tim 32 61,5% 52 100%
Xut huyt não 34 65,4% 52 100%
Nhi máu não 29 55,9% 52 100%
Suy thn 27 51,9% 46 88,5%
ái tháo đng 26 50% 44 84,6%
Bnh võng mc mt 23 44,2% 51 98,1%
Bin chng mch máu 18 34,6% 48 92,3%
Nhn xét: Trc khi GDSK BN bit đc bin chng nhi máu c tim là cao
nht. Sau GDSK t l BN bit đc các bin chng tng hn rõ rt > 80% nh suy thn,
đái tháo đng, bin chng mch não, có nhiu bin chng BN đc bit ti 100% nh
nhi máu não, suy tim, xut huyt não.
2.5. K nng ca bnh nhân v điu tr THA
Bng 8: So sánh k nng ca BN v điu tr THA
Kt qu Trc GDSK Sau GDSK

2.7. Thái đ x trí ca bnh nhân THA khi thy đau ngc
Bng 10: So sánh thái đ x trí ca BN khi thy đau ngc
Biu hin Trc GDSK Sau GDSK
S lng T l % S lng T l %
o HA ngay, nu cao ung
thuc theo BS t ván
29 55,8% 48 94,1%
i cp cu ngay néu ung
thuc không đ
13 25% 11 21,2%
in thoi xin ý kin t vn
ca BS
24 46,2% 6 11,5%
Ch cn nm ngh 20 38,5% 6 11,5%
Nhn xét: Có ti 48 BN chim 94,1% có ý kin đo HA ngay, nu cao ung
thuc theo BS t vn. 15
2.8. Kin thc ca bnh nhân tng huyt v ché đ n ung, sinh hot
Bng 11: So sánh kin thc ca BN v ch đ n ung, sinh hot trc và sau khi GDSK
Ý ki
n bnh nhân

Tr
c GDSK

S
au GDSK


Nhn xét:
Có 16 BN chim 30,8% cho rng không hút thuc lá, thuc lào. Tng
cng n rau xanh hoa qu ti là 15 BN chim 28,8% T l này còn khiêm tn, chng
t ý thc ca BN v thay đi li sng, sinh hot còn thp. Sau GDSK nhn thc BN tng
lên đng k.
2.9. Mc đích ca bnh nhân đi khám bnh ti phòng khám chuyên khoa
Bng 12: Mc đích ca BN đi khám bnh
Kt qu Trc GDSK Sau GDSK
S lng T l % S lng T l %
Khám phát hin bnh và
điu tr
43 82,7% 52 100%
c
c
p thuc theo
BHYT
34 65,4% 44 84,6%
Bit đc tình trng sc
kho ca mình
34 65,45 35 67,3%
Nhn xét: Qua phng vn BN đã nhn thc đúng hn tm quan trng ca sc
kho có ti 52 BN chim 100% là có nhu cu khám đ phát hin bnh và điu tr. Có
nhng BN cn c cp thuc theo ch đ BHYT và bit tình trng sc khe ca mình.
Thang Long University Library

16
2.10. Nhu cu t vn ca bnh nhân cao huyt áp v bnh
Bng 13: T l v nhu cu t vn ca BN
Kt qu Trc GDSK Sau GDSK
S lng T l % S lng T l %

BN cho rng vic t vn GDSK là rt cn thit và cn thit.

17
2.11. Nhu cu t vn sc khe theo ngh nghip
Bng 14: T l v t vn theo ngh Ngh

Trc GDSK Sau GDSK
Rt cn và
cn GDSK
Không cn
GDSK
Rt cn và
cn GDSK
Không cn
GDSK
Hu trí
43 (82,7%) 1(1,9%) 44(84,6%) 0
Cán b vn phòng


Thang Long University Library

18
3. im trung bình kin thc ca bnh nhân THA
Bng 16: So sánh kin thc ca BN trc và sau khi GDSK
Kt qu Trc GDSK Sau GDSK p
im TB kin thc v
phòng và điu tr THA
14,7 ± 5,6 21,9 ± 1,4 < 0,01

Nhn xét
: im trung bình kin thc THA ca các đi tng nghiên cu trc
GDSK là 14,7 ± 5,6. Sau GDSK, đim trung bình kin thc tng 7,2 đim. S khác bit
này có ý ngha thng kê vi p < 0,01