SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
A/ MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài:
Trong giai đoạn đất nước đang đổi mới, hòa nhập cùng thế giới việc học ngoại
ngữ là rất quan trọng với tất cả mọi người chúng ta. Nó giúp chúng ta có thể hội
nhập cùng sự phát triển nhanh chóng của thế giới về mọi mặt. Về bản thân, tôi nhận
thấy việc học ngôn ngữ ngoài việc nắm vững kiến thức về hệ thống ngữ pháp điều
không kém phần quan trọng để giúp học tốt ngoại ngữ đó là vốn từ vựng. Nhưng để
học và dạy từ vựng như thế nào cho thật hiểu quả đó là lý do tôi chọn đề tài này.
Giáo dục có vai trò rất quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của xã hội và
là tiêu chuẩn đánh giá sự phát triển của một quốc gia. Vì giáo dục cung cấp nhân lực
và nhân tài cho xã hội. Đặc biệt trong thời đại ngày nay, công nghệ khoa học kỹ
thuật đang phát triển rất nhanh. Nước ta đang trong thời kì hội nhập quốc tế. Để lónh
hội được những tinh hoa văn hóa, khoa học kó thuật tiến bộ, hiện đại của các quốc
gia phát triển đòi hỏi chúng ta phải có trình độ ngoại ngữ nhất đònh. Mà tiếng anh là
ngôn ngữ quốc tế, là phương tiện giao lưu quốc tế hữu hiệu nhất. Vì thế, Tiếng Anh
là môn học không kém phần quan trọng đối với thế hệ trẻ đặc biệt thế hệ học sinh.
Hơn nữa, trong bối cảnh hiện nay, toàn ngành giáo dục và đào tạo đang nổ lực
đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo
của học sinh trong hoạt động học tâp. Và trong dạy học ngoại ngữ , những đònh
hướng đổi mới này càng đúng vì không ai có thể thay thế người học trong việc nắm
các phương tiện ngoại ngữ và sử dụng chúng trong hoạt động giao tiếp bằng chính
năng lực giao tiếp của mình. Giao tiếp là mục tiêu cuối cùng của việc dạy và học
ngoại ngữ ở nhà trường phổ thông. Điều này có nghóa là giáo viên phải phối hợp rèn
luyện đồng thời cả bốn kó năng ngoại ngữ cho các em học sinh. Nhưng để thực hành
bất kì kó năng nào đòi hỏi các em phải có vốn từ vựng cần thiết.
Tuy nhiên, việc học từ vựng tiếng Anh đối với học sinh THCS hoàn toàn
không đơn giản, nhất là đối với học sinh lớp 7. Đối với học sinh khối 7, tiếng Anh là
một môn học mới lạ. Đa số các em cảm thấy việc học từ vựng rất khó học và mau
quên do hệ thống phát âm và chữ viết khác tiếng mẹ đẻ.
* Điều tra:
a.Dự giờ: Qua dự giờ các đồng nghiệp trong và ngoài trường và đúc kết ra
được một số kinh nghiệm dạy từ vựng.
b.Thực nghiệm: thực nghiệm của bản thân qua các bài dạy trên lớp, áp dụng
một số thủ thuật dạy từ vựng trong mỗi tiết dạy và tự đánh giá hiệu quả của các thủ
thuật đó.
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 2 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
c.Đàm thoại: Qua các cuộc họp tổ, thảo luận về những vấn đề khó trong
phương pháp giảng dạy tiếng Anh và phương pháp dạy từ vựng mới.
d.Kiểm tra: qua kết quả kiểm tra chất lượng học sinh, giáo viên tự nhận xét
đánh giá hiệu quả của việc sử dụng thủ thuật dạy từ vựng và đề ra những giải pháp
phù hợp hơn.
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 3 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
B.NỘI DUNG
1/ Cơ sơ lý luận:
- Hiện nay, trong nhà trường trung học, trung học phổ thông giáo dục học
sinh trở thành một người toàn diện, có đủ trí thức và phẩm chất tốt nhằm đáp ứng
yêu cầu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài phục vụ cho sự
nghiêp công nghiêp hoá, hiện đại hoá đất nước. Do đó bất kì môn học nào cũng có
tầm quan trọng của nó, riêng đối với bộ môn tiếng Anh cũng có vai trò lớn vận dụng
kiến thức đã học vào cuộc sống và mọi lónh vực khác.
- Theo Nghò quyết số 40/2000/QH10, ngày 09 tháng 12 năm 2000 của quốc
hội khoá X về đổi mới chương trình giáo dục phổ thông trung học đã khẳng đònh là “
Xây dựng nội dung chương trình, phương pháp giáo dục, sách giáo khoa phổ thông
mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn bộ thế hệ trẻ em”. Vì thế mà việc đổi
mới phương pháp dạy và học là một yêu cầu cần thiết trong giai đoạn hiện nay.
Ngoài ra sách còn được thiết kế với nhiều tranh ảnh màu, rõ nét, sinh động và
phù hợp với nội dung của từng bài. Do đó, khoảng 60% học sinh lớp 7A1 hứng thú và
thích tìm hiểu bài ở nhà trước khi đến lớp. Hơn nữa, tranh ảnh minh họa còn hổ trợ
cho giáo viên trong việc dạy từ vựng và thiết lập tình huống giao tiếp cho học sinh
trong hoạt động học tập.
Có không ít học sinh đầu tư cho môn học, tự giác học tập, tích cực tham gia
phát biểu ý kiến xây dựng bài và vận dụng linh hoạt, sáng tạo các kiến thức ( từ
vựng, cấu trúc) đã thu được vào thực hành giao tiếp.
- Trường có giáo viên tâm huyết với nghề, kiến thức vững vàng, hiểu biết về
phương pháp dạy học mới, có tay nghề khá giỏi. Do đó, bản thân được học hỏi kinh
nghiệm giảng dạy và những sáng kiến qua dự giờ, trao đổi, thảo luận.
- Bản thân được phân công giảng dạy tiếng Anh 7 theo chương trình mới năm
năm liên tục nên ít nhiều đã đút kết được một số kinh nghiệm giảng dạy, đặc biệt có
chú ý đến phương pháp dạy từ vựng. Hơn nữa, tôi luôn tìm tòi nghiên cứu tài liệu, tự
bồi dưỡng nâng cao kiến thức và chuyên môn nghiệp vụ, luôn cố gắng đầu tư soạn
giảng theo phương pháp mới, luôn suy nghó cố gắng thiết kế hoạt động học tập cho
học sinh theo hướng tích cực, chủ động và sáng tạo, đặc biệt luôn phân loại và sử
dụng thủ thuật dạy từ vựng cho hầu hết mỗi tiết dạy. Sau đó, tự rút kinh nghiệm cho
bản thân để có giải pháp thích hợp cho tiết học sau tốt hơn.
- Trường có ba máy cassette, học sinh thường xuyên làm quen với giọng đọc của
người bản xứ.
- Trường có riêng phòng máy chiếu và hệ thống âm thanh tốt nên thuận lợi cho
giáo viên cần giảng dạy giáo án điện tử.
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 5 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
- Giáo viên tự sưu tầm, làm thêm đồ dùng dạy học cho hầu hết mỗi tiết dạy để
thực hiện tốt việc dạy từ vựng, gây hứng thú, óc tò mò và phát huy tính chủ động của
học sinh.
- Một số phụ huynh học sinh rất quan tâm đến việc học của con em và tạo cho
trong việc dạy từ trừu tượng và chưa thiết lập tình huống, ngữ cảnh phù hợp để học
sinh tham gia đoán nghóa của từ một cách hiệu quả.
-Trường chưa có bộ tranh Tiếng anh 7 nào do đó chưa đủ đáp ứng cho mỗi tiết
dạy, không thuận lợi cho việc áp dụng phương pháp dạy học mới.
Những khó khăn nêu trên là những biểu hiện về dạy và học từ vựng tiếng
Anh 7 trường THCS Tân Hưng. Từ thực trạng trên, với cương vò là một giáo viên dạy
bộ môn tiếng Anh, tôi đặt ra nhiệm vụ cho mình là nghiên cứu và đổi mới phương
pháp dạy từ vựng tiếng Anh 7 đạt hiệu quả. Thực tế cho thấy chất lượng dạy học
tiếng Anh và khả năng vận dụng kiến thức vào giao tiếp của học sinh sẽ không được
cải thiện nếu như vẫn tiếp tục duy trì dạy từ vựng theo lối: thầy cung cấp từ và ngữ
nghóa, học sinh ghi nhận và tiếp thu. Hơn nữa cách dạy học đó đã quá lạc hậu và
không còn đáp ứng được yêu cầu dạy học ngoại ngữ trong thời kỳ mới.
3/ Nội dung vấn đề:
*Để giúp học sinh cảm thấy thoải mái, hứng thú học từ vựng, ghi nhớ từ nhanh
hơn, lâu hơn, có thể sử dụng vốn từ mới học vào thực hành tại lớp trôi chảy và chủ
động huy động vốn từ đã tích lũy được để bắt chước, tái hiện, tìm tòi cách ứng xử và
ứng xử sáng tạo trong các tình huống giao tiếp. Thì vấn đề đặt ra đối với giáo viên
trong quá trình soạn giảng và dạy từ vựng là:
Chọn từ để dạy.
Sử dụng những thủ thuật phù hợp để làm rõ nghóa từ.
Tăng cường sự tham gia của học sinh ở bước giới thiệu từ mới.
Sử dụng phối hợp các kó năng trong khi giới thiệu từ mới.
* Biện pháp và quá trình thực hiện:
1/ Chọn từ để dạy:
Thông thường trong một bài học sẽ luôn luôn có từ mới. Song không phải từ
mới nào cũng cần đưa vào dạy như nhau. Để lựa chọn từ để dạy, giáo viên cần xem
xét những câu hỏi sau:
a/ Từ chủ động hay bò động?
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 7 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 8 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
Để tránh tình trạng giới thiệu những từ không cần thiết và mất thời gian, giáo
viên có thể dùng những thủ thuật nhằm phát hiện xem các em đã biết những từ đó
chưa và biết đến đâu. Giáo viên có thể dùng các thủ thuật như: eliciting,
brainstorming, network,… trước khi giới thiệu từ mới.
Ex: Unit 13 Activities Period 80 (A1) trang 129, giáo viên ôn lại từ đã học bằng
thủ thuật network.
2/ Những thủ thuật làm rõ nghóa từ:
Qua quá trình nghiên cứu tài liệu và thực nghiệm giảng dạy trên lớp, bản thân
đã rút ra được một số thủ thuật làm rõ nghóa từ như sau:
a)Dùng trực quan: đồ vật thật (realia), tranh ảnh (picture), hình vẽ phát họa
(hình que), hình cắt dán từ tạp chí, cử chỉ điệu bộ (mime) …có tác dụng mạnh mẽ đến
hứng thú học tập của học sinh và giúp học sinh ghi nhớ từ nhanh hơn, lâu hơn.
Ex 1: Unit 5 Work and play– B1 trang 56: giáo viên sử dụng tranh vẽ hoặc
tranh photo để giới thiệu các từ sau: play blindman’s buff
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 9 / 24
sports
basketball
badminton
tennis
football
volleyball
table tennis
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
turtle (n)
crab (n)
Ex 4: Unit 12Let’s eat! A 3 trang 116: giáo viên sử dụng đồ vật thật hoặc vật
mẫu để giới thiệu các từ sau: a plate, a pan, chopsticks, a spoon, soy sauce, salt,
pepper.
Ex 5 : Unit 12 Let’s eat! B 1 trang 119: giáo viên dạy từ “dirty”. Giáo viên giơ
đồ lau bảng sạch lên và nói “It is clean”. Sau đó lấy đồ lau đó lau bảng làm cho nó
dơ và nói “Now it is dirty”
Ex 6: Giáo viên dùng cử chỉ, điệu bộ để dạy các từ sau: to cut (Unit 9 – B1
trang 92), to comb (Unit 10 – A 3 trang 101)
b) Dùng từ đã học :
b1. Đònh nghóa (definition), miêu tả, giải thích (explanation ): học sinh sẽ
dựa vào từ đã học và hiểu biết cơ bản đời thường để đoán ra nghóa của từ qua đònh
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 13 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
nghóa của giáo viên bằng tiếng Anh. Thủ thuật này tạo cho học sinh sự tò mò và có
nhu cầu tham gia vào quá trình học tập đồng thời rèn luyện kó năng nghe cho học
sinh.
Ex 1 : Unit 6 After school - B2 trang 65 để dạy từ teenager giáo viên đònh nghóa
như sau:
A teenager who is a person aged between 13 and 19 years old.
Ex 2: Unit 7 The world of work – B1 trang 76 để dạy từ homeless people, a
mechanic giáo viên đònh nghóa như sau:
Homeless people are people who have no house to live.
A mechanic is a person whose job is to repair and work with machines.
Ex 3 : Unit 3 At home – A 1 trang 29 để dạy từ a bathroom giáo viên miêu tả
player (A soccer player is a person who plays soccer)
b4. Tạo tình huống (situation), ví dụ (example): giáo viên thiết lập tình
huống đơn giản hoặc cho ví dụ dể hiểu bằng tiếng Anh, học sinh đoán nghóa qua tình
huống, và có thể bắt chước, sử dụng từ vào ngữ cảnh giao tiếp đồng thời rèn luyện kó
năng nghe.
Ex 1: Unit 7 The world of work – A 1 trang 72, giáo viên thiết lập tình huống để
dạy cụm từ be late for school như sau:
Your classes start at one o’clock. You come to school at a quarter past one. You
are late for school.
Ex 2: Unit 9 At home and away – B1 trang 92, giáo viên thiết lập tình huống để
dạy từ clever như sau:
Mrs. Mai always makes beautiful dress. She is very clever.
Ex 3: Unit11 Keep fit, stay healthy– A 1 trang 107, giáo viên cho ví dụ để dạy
từ weight, height như sau:
My weight is 46 kilos.
My height is 1 meter 57 centimeters.
Ex 4: Unit 14Freetime Fun – B1 trang 144, giáo viên cho ví dụ để dạy từ
cartoon như sau:
I like cartoons such as: Tom and Jerry, Doremon,…
b5. Đoán nghóa trong ngữ cảnh (context): học sinh đoán nghóa của từ qua
ngữ cảnh trong bài do giáo viên trích ra hoặc thiết kế.
Ex: Unit12 Let’s eat! – B1 trang 119, học sinh đoán nghóa của từ terrible, to
make qua các ngữ cảnh sau:
Ba has a stomachache. He feels terrible.
Dirty vegetables can make people sick.
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 15 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
c) Dòch sang tiếng mẹ đẻ (translation): giáo viên chỉ nên sử dụng thủ thuật này
khi dạy từ bò động hoặc những từ trừu tượng khó áp dụng những thủ thuật trên. Vì
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
Dưới đây là một tiết dạy được biên soạn và áp dụng các thủ thuật dạy từ vựng
Week: 27 UNIT 12: LET’S EAT !
Period: 77 Lesson 4: B1
I/ Aim:
- By the end of the lesson, Ss will have practiced integrated skills through the
conversation about stomachache.
- Ss will be able to understand the reason why Ba had to go to the doctor.
- Students will also be familiar with how to use “It must be…”, “It (be) probably …”
II/ Language contents:
*Grammar:
Past simple tense.
It must be …
It (be) probably…
*Vocabulary: dirt, dirty, terrible, soup, carefully, to make.
III/ Techniques: slap the board, rub out and remember, true or false statements,
scanning, ordering words, pairs work, groups work.
IV/ Teaching aids:
- a picture page 119 of Ba and doctor
- a picture of soup
- a cassette player
V/ Procedures:
T’s and Ss’ activities Contents
-T manages Ss to play “Slap the
board” to review some words.
1/ Warm up (5 minutes)
*Slap the board:
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 17 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
context Ba has a stomachache.
He feels terrible.
Dirty vegetables can make you
sick.
You must wash the vegetables
carefully before you eat.
-T shows the model sentences and
explains
-T checks Ss’ vocabulary by playing
2/ Presentation ( 13 minutes)
*New words:
-soup: canh
-dirty (adj.) dirt (n)
-terrible (adj.)
-to wash carefully
well
-to make: làm cho
*Model sentences:
-It must be something you ate
(chắc chắn là …)
-It was probably the spinach
(có lẽ là …)
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 18 / 24
to say
stomachache
fine
fish
better
eat stomachacheeat
wash
1. Ba ate fish, rice, soup and spinach.
2. His Mom and Dad didn’t eat spinach.
3. His Mom washed the spinach.
*Scanning: checking listening task’s answers
Answer keys: 1 T, 2 T, 3 F
*Reading task ( page 119)
Answer keys:
1. doctor 2. sick 3. asked
4. ate 5. spinach 6. was
7. carefully/well
8. vegetables
9. make
10. the doctor
11. medicine
4/ Production: (7 minutes)
*Ordering words:
wash / a stomachache / because / Ba / the
spinach / didn’t / carefully / had / he
Ba had a stomachache because he didn’t wash
the spinach carefully.
*Marks
5/ Homework (5minutes)
-Learn new words
-Read B1 fluently
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 19 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
-T gives marks.
T sets the homework
Ss listen
Ts % Ts % Ts % Ts % Ts % Ts % Ts %
7A1 36 Lần 1
7A1 36 Lần 2
7A1 36 Lần 3
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh
1.Bài học kinh nghiệm:
Qua quá trình nghiên cứu và sử dụng một số thủ thuật dạy từ vựng vào hầu
hết mỗi tiết dạy tiếng Anh 7 ở khối lớp 7 của trường THCS Tân Hưng năm học
2009-2010. Bản thân tôi đã đút kết được một số kinh nghiệm như sau:
- Dạy từ vựng chỉ là một phần của tiết học tuy nhiên nó đóng vai trò cực kì
quan trọng trong sự thành công của cả tiết học bởi vì việc thực hành mẫu câu,
rèn luyện kó năng giao tiếp có lưu loát, trôi chảy, thuận lợi hay không tùy thuộc
vào việc học sinh có đọc được từ, nắm được nghóa và sử dụng vốn từ vựng mới
được hay không.
-Với việc áp dụng sáng kiến kinh nghiệm này trong quá trình dạy từ vựng
cho học sinh khối lớp 7, tôi nhận thấy đa số học sinh hứng thú hơn, tham gia vào
quá trình học tập nhiều hơn, các em cảm thấy tự tin hơn trong thực hành và giao
tiếp. Nhờ vậy tiết học ngày càng sinh động hơn, hiệu quả hơn.
Tuy nhiên bản thân vẫn còn gặp một số khó khăn:
-Qua thực tế giảng dạy cho thấy vẫn còn một số từ học sinh không thể đoán
được nghóa do tình huống hay ngữ cảnh mà giáo viên thiết kế chưa phù hợp với
trình độ học sinh. Mặt khác, giáo viên đôi khi gặp khó khăn trong soạn giảng
như lựa chọn thủ thuật phù hợp để thiết kế dạy một số từ trừu tượng.
-Ngoài ra, vẫn còn một số học sinh thụ động, không tham gia quá trình học
tập, không hiểu được tình huống hay ngữ cảnh mà giáo viên đưa ra do vốn từ
của các em quá hạn hẹp.
Tôi tin rằng bất cứ giáo viên nào đầu tư và áp dụng những thủ thuật dạy từ
vựng từ sáng kiến kinh nghiệm này vào soạn giảng cũng sẽ thu được nhiều
thành công trong kết quả học từ vựng của học sinh nói riêng và chất lượng bộ
TRƯỜNG THCS TÂN HƯNG.
Nhận xét:
Xếp loại:
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG KHOA HỌC
Ý KIẾN NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC PHÒNG
GIÁO DỤC TÂN CHÂU
Người thực hiện : Nguyễn Thò Chuyên Trang 23 / 24
SKKN: Một số thủ thuật dạy từ vựng tiếng Anh 7 _Trường THCS Tân Hưng - Tân Châu-Tây
Ninh