Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
A / ĐẶT VẤN ĐỀ :
Lý do chọn đề tài :
Công nghệ thông tin là công cụ đắc lực hỗ trợ đổi mới phương pháp
giảng dạy, học tập và hỗ trợ đổi mới quản lý giáo dục, góp phần nhằm nâng
cao hiệu quả và chất lượng giáo dục. Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo, công
nghệ thông tin bước đầu đã được ứng dụng vào giảng dạy, học tập. Thực tế
qua các tiết thao giảng có ứng dụng công nghệ thông tin cho thấy trong lĩnh
vực giáo dục đào tạo, công nghệ thông tin có tác dụng mạnh mẽ, thay đổi
phương pháp dạy học, đó là phương pháp dạy học một cách trực quan, sinh
động bằng những hình ảnh, âm thanh, video .v.v làm cho học sinh thích thú
chú ý, tập trung vào bài giảng của giáo viên, sự tiếp thu nội dung bài học được
tốt hơn, khắc sâu kiến thức nội dung bài giảng hơn. Thực tế đó đòi hỏi cần
phải nhanh chóng nâng cao chất lượng giảng dạy bằng cách phát huy những
ưu thế của lĩnh vực công nghệ thông tin, phải biết vận dụng nó, biến nó thành
công cụ phục vụ hiệu quả trong sự nghiệp giáo dục.
Tuy nhiên, so với nhu cầu thực tiễn hiện nay, việc ứng dụng công nghệ
thông tin trong giảng dạy còn rất hạn chế. Do một số nguyên nhân về cơ sở vật
chất chưa đầy đủ, trình độ về công nghệ thông tin của giáo viên còn thấp, chưa
đồng đều, một số giáo viên còn giữ phương pháp truyền thống chưa muốn áp
dụng công nghệ thông tin vào trong bài giảng, một số giáo viên có nhiệt huyết
nhưng trong quá trình soạn bài giảng đôi khi cần những kỹ thuật, kỹ năng mà
kiến thức về công nghệ thông tin của giáo viên chưa được cập nhật, bồi dưỡng
nên gặp nhiều khó khăn và mất nhiều thời gian để đầu tư cho một bài giảng
điện tử.
Nhằm khắc phục những hạn chế trên và tạo cho giáo viên sự tự tin trong
việc soạn các bài giảng điện tử. Tôi mạnh dạn đưa ra một số phương pháp áp
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 1
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
dụng trong đợt bồi dưỡng kiến thức công nghệ thông tin cho giáo viên ở
trường tôi bước đầu đạt được nhiều kết quả khả quan.
- Có thể nói khó khăn lớn nhất khi thực hiện một bài giảng điện tử đó là
trang thiết bị, phương tiện. Mặc dù trong xu thế công nghệ thông tin phát triển
như vũ bão hiện nay nhưng việc trang bị những phương tiện giảng dạy như
máy tính xách tay, máy chiếu đa chức năng (Multimedia projector) vẫn còn là
một yêu cầu rất khó khăn với các nhà trường.
- Phần lớn các giáo viên ngại sử dụng các bài giảng điện tử vì cho rằng
mất nhiều thời gian để chuẩn bị một bài giảng. Việc thực hiện bài giảng một
cách công phu bằng các dẫn chứng sống động trên các slide là một điều không
phải dễ dàng với nhiều giáo viên. Để có một bài giảng như thế đòi hỏi phải
mất nhiều thời gian chuẩn bị trong khi số tiết của mỗi giáo viên trong tuần là
khá lớn.
- Ngoài kiến thức chuyên môn, để thực hiện được một bài giảng điện
tử, giáo viên cần phải trang bị được cho mình những kiến thức căn bản về vi
tính, sử dụng thành thạo phần mềm Power Point, biết khai thác tài liệu phục
vụ giảng dạy từ nhiều nguồn khác nhau như sưu tầm trên Internet, từ các đĩa
phim tài liệu … Công việc này đòi hỏi giáo viên phải có niềm đam mê thật sự
với công việc, sự sáng tạo, sự nhạy bén, tính thẩm mỹ để săn tìm tư liệu từ
nhiều nguồn. Trong khi trình độ sử dụng máy vi tính, sử dụng các phần mềm
tiện ích và khai thác thông tin từ mạng Internet của đa số giáo viên còn hạn
chế thì đây cũng là một trở ngại không nhỏ đến việc áp dụng công nghệ thông
tin vào trong giảng dạy.
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 3
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
II / BIỆN PHÁP THỰC HIỆN :
Qua các số liệu kết quả của hai năm vừa qua tôi mạnh dạn đưa ra một
số phương pháp áp dụng cho đợt bồi dưỡng kiến thức công nghệ thông tin cho
giáo viên trong đầu năm học 2009 – 2010 như sau:
- Bồi dưỡng củng cố lại kiến thức về sử dụng phần mềm trình chiếu
Power Point, kết hợp với phần mềm ViOLET.
- Sưu tầm trên mạng Internet các mẫu hình nền, ảnh động .v.v… tạo
Phần V: Giới thiệu một số chương trình tiện ích (âm thanh, phim ảnh)
Phầm VI: Hướng dẫn giáo viên tự lắp ráp thiết bị nghe, nhìn
Kết quả qua 6 buổi học tất cả giáo viên đều tiếp thu tốt và thực hiện
được các bài tập theo yêu cầu của chương trình.
2/ Sưu tầm trên mạng Internet các mẫu hình nền, ảnh động tạo thành
một thư viện nhỏ để giáo viên trang trí cho các slide trong Power Point:
Nhằm để giúp cho giáo viên tạo được các slide Power Point sinh
động, tôi đã sưu tầm rất nhiều hình nền, ảnh động từ các nguồn trên
Internet, từ các đĩa CD bán ngoài thị trường rồi sắp xếp lại theo từng nhóm,
thư mục (Folder) giúp cho giáo viên dễ dàng tìm kiếm.
Thư viện hình ảnh sưu tầm
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 5
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
3/ Cung cấp và hướng dẫn cho giáo viên một số phần mềm tiện ích:
Khi sưu tầm các đoạn phim video hay các đoạn âm thanh từ trên
mạng Internet hoặc từ đĩa CDROM thường có những trở ngại gây khó khăn
trong việc sử lý những nguồn tài liệu trên để đưa vào Phần mềm trình chiếu
Power Point như:
- Phần mềm Power Point chỉ liên kết được một số tập tin Video có
phần đuôi như: *.MPEG; *.DAT; *.AVI; *.WMV. Nhưng đa số các tập tin
Video được tải từ mạng đều ở các dạng nén như MP4 hoặc dạng Flash.
- Đa số các đoạn phim, âm thanh với thời lượng quá dài nếu không
biết cắt xén, chọn lọc thì sẽ gây mất nhiều thời gian ảnh hưởng đến bài
giảng (cháy giáo án).
Hiểu được khó khăn trên tôi đã cung cấp và hướng dẫn cho giáo viên
một số phần mềm tiện ích để giáo viên xử lý được các tài liệu sưu tầm.
Phần mềm chuyển đổi các File Video (Magic Video Converter)
Đây là phần mềm có thể chuyển đổi tất cả các loại Video giúp cho giáo
viên sử lý những đoạn phim minh họa khi tải từ mạng Internet hoặc sưu tầm từ
đĩa về máy.
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 8
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
(Hướng dẫn giáo viên tìm và tải bài giảng nghiên cứu)
Giáo viên có thể thu thập nguồn tư liệu được sưu tầm từ học sinh để phục
vụ cho bài giảng, với hình thức cho từng nhóm học sinh sưu tầm tư liệu theo
từng chủ đề của môn học. Với trình độ CNTT của các em được học từ lớp 6,
cộng thêm sự tiếp cận rất nhạy bén về kiến thức mạng Internet của em học sinh,
tôi tin rằng kho tư liệu của mỗi giáo viên ngày càng phong phú hơn giúp giáo
viên soạn các bài giảng chất lượng hơn, nhanh chóng hơn.
(Học sinh sưu tầm tư liệu theo chủ đề môn học)
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 9
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
5/ Tham khảo tài liệu rồi viết lại giáo trình hướng dẫn học Power
Point, kết hợp với phần mền ViOLET tạm gọi là (Giáo trình mở):
Đây là một trong những biện pháp mà tôi tâm đắc và dành rất nhiều thời
gian nghiên cứu mới thực hiện được. Giáo trình giúp cho giáo viên ôn lại kiến
thức Power Point và ViOLET trong những lúc rảnh rỗi hay ở nhà mà không
cần có sự hướng dẫn trực tiếp của giáo viên chuyên trách.
Giáo trình được viết trên nền Word 2003 được trình bày bằng những
hình ảnh minh họa có hướng dẫn cụ thể, rõ ràng, dễ hiểu.
(Một trang của giáo trình mở)
Gọi là giáo trình mở là vì nó được liên kết với các đoạn phim hướng dẫn
minh họa bằng các đoạn phim Media Flash Player chỉ cần ấn giữ phím Ctrl và
Click chuột vào những phần mình quan tâm (các phần chữ màu xanh có gạch
dưới) thì một đoạn phim hướng dẫn xuất hiện giải đáp cho giáo viên.
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 10
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
(Phim hướng dẫn tạo chữ nghệ thuật trong slide Power Point)
Phim hướng dẫn Flash Player được tạo ra bởi phần mềm Wondershare
DemoCreator đây là phần mềm chụp và ghi lại các thao tác đang thực hiện trên
53 tiết
HKI năm học 2009 – 2010
353 tiết
Vệ chất lương:
Tất cả các tiết thao giảng vòng trường, vòng Huyện có ứng dụng
công nghệ thông tin đều đạt yêu cầu, các tiết dự thi giáo viên giỏi Huyện,
Tỉnh có ứng dụng công nghệ thông tin được công nhân loại giỏi như sau:
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 13
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
Năm Học
Số tiết
thao giảng
Số tiết thi GV
giỏi Huyện đạt
loại giỏi
Số tiết thi GV giỏi
Tỉnh đạt loại giỏi
2007 – 2008: 10 đạt 10
2008 – 2009: 33 đạt 18 2
HKI 2009 - 2010 230 đạt Đang thi Đang thi
* Trong đợt thao giảng huyện lần 2 năm học 2009 – 2010 tổ chức tại
trường có 24/24 tiết thao giảng đều sử dụng bài giảng điện tử thì đều được
đánh giá đạt yêu cầu về chất lượng.
* Trong các đợt thi giáo viên giỏi vòng Tỉnh (giải thưởng Võ Minh Đức).
Năm học 2008 – 2009: một giáo viên được công nhận giáo viên
dạy giỏi cấp Tỉnh (Cô Nguyễn Thị Ngọc).
Năm học 2009 – 2010: một giáo viên được Phòng Giáo Dục Huyện
chọn thi vòng Tỉnh (cô Lê Thị Hồng Đào).
II/ Bài học kinh nghiệm:
- Để soạn được một bài giảng điện tử có chất lượng ngoài việc có kiến
NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG XÉT DUYỆT
PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO HUYỆN DĨ AN
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 16
Trường THCS Bình An Sáng Kiến Kinh Nghiệm
NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG XÉT DUYỆT
SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TỈNH BÌNH DƯƠNG
Người viết: Lê Minh Hiếu Trang: 17