Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
MỤC LỤC
I. ĐẶT VẤN ĐỀ:
1. Lý do chọn đề tài.
2. Mục đích và phạm vi, giới hạn đề tài:
a. Mục đích chọn dề tài.
b. Phạm vi, giới hạn.
3. Phương pháp và đối tượng nghiên cứu:
a. Phương pháp nghiên cứu
b. Đối tượng nghiên cứu.
II. NỘI DUNG:
1. Cơ sở lý luận.
2. Phân tích thực trạng.
3. Mô tả giải pháp :
a. Xác đònh vò trí, số tiết văn bản nhật dụng trong chương trình ngữ văn 8.
b. Phương pháp dạy văn bản nhật dụng “ Thông tin trái đất năm 2000” có
ứng dụng phần mềm Powerpoint.
III. KẾT LUẬN:
1. Về phía giáo viên.
2. Về phía học sinh.
3. Rút kinh nghiệm.
4. Kết luận.
♦ TÀI LIỆU THAM KHẢO .
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
1
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
PHƯƠNG PHÁP DẠY VĂN BẢN NHẬT DỤNG:
“ THÔNG TIN VỀ NGÀY TRÁI ĐẤT NĂM 2000”
những vấn đề cấp bách nhất trong cuộc sống hiện tại và biết mình cần phải làm gì?.
+ Về tính cấp thiết :
Như chúng ta đã biết, nhiệm vụ và trách nhiệm của các thầy, cơ giáo dứng trên
bục giảng khơng chỉ đem những kiến thức truyền đạt cho học sinh mà còn phải
mang tâm huyết của mình của mình dạy cho các em, để sau này lớn lên trở thành
người cơng dân tốt góp phần bảo vệ và xây dựng q hương đất nước ngày càng
giàu, đẹp. Hơn nữa học văn khơng chỉ là học cách đọc, viết mà còn học cả cách
làm người. Chính vì điều đó đã thơi thúc tơi thực hiện đề tài “ Phương pháp dạy
văn bản nhật dụng “ Thơng tin về ngày trái đất năm 2000” trong ngữ văn 8, tập 1
có ứng dụng phần mềm Poweroint”.
2. M ục đích và phạm vi, giới hạn của đề tài:
a. Mục đích :
Nhằm nâng cao chất lượng dạy học, phát huy tính tích cực và sáng tạo của học
sinh thơng qua việc giảng dạy văn bản “Thơng tin về ngày trái đất năm 2000” có
ứng dụng phần mềm Powerpoint. Giúp các em tiếp thu tri thức nhanh và dễ dàng,
đồng thời giáo dục các em ý thức giữ gìn và bảo vệ mơi trường.
b. Phạm vi, giới hạn:
- Sử dụng phương pháp vấn đáp, gợi mở, tích cực của học sinh.
- Có ứng dụng cơng nghệ thơng tin trong giảng dạy để gây hứng thú cho học
sinh.
- Thảo luận nhóm.
3. Phương pháp và đối tượng ngiên cứu:
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
3
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
* Phương pháp:
- Từ thực tế giảng dạy nhiều năm của bản thân.
-Nghiên cứu lí luận, quan sát thực tiễn và học hỏi đồng nghiệp qua các tiết thao
Hiện nay, đất nước ta đang trên đà phát triển về nhiều mặt. Song bên cạnh
đó thì cũng có tồn tại nhiều mặt nhất là vấn đề ơ nhiễm mơi trường. Một trong
những nguồn gây ơ nhiễm mơi trường nghiêm trọng nhất là rác thải, trong đó khó
xử lí nhất là rác thải cơng nghiệp và rác thải sinh hoạt. Trách nhiệm xử lí rác thải
cơng nghiệp chủ yếu là cơ quan nhà nước và lãnh đạo các doanh nghiệp. Còn rác
thải sinh hoạt gắn chặt với đời sống mỗi con người, vì thế mỗi người phải có sự
hiểu biết tối thiểu về nó và cùng nhau tham gia xử lí nó. Chính vì ngun nhân đó
đã khiến tơi thực hiện đề tài “Phương pháp dạy văn bản nhật dụng “Thơng tin về
ngày trái đất năm 2000” trên phần mềm Powerpoint”. Nhằm giúp các em học sinh
thấy được tác hại, mặt trái của việc sử dụng bao bì ni lơng và tự mình hạn chế hạn
chế sử dụng bao bì ni lơng, đồng thời vận động mọi người cùng thực hiện theo.
Qua đó giáo dục các em có ý thức và có những việc làm bảo vệ thiên nhiên, mơi
trường.
Để đạt dược những điều mong muốn trên thì điều quan trọng khơng thể thiếu
là người dạy phải biết kết hợp các phương pháp vào trong giảng dạy để đạt hiệu
quả cao. Chính vì vậy, tơi mới quyết định ứng dụng cơng nghệ thơng tin vào trong
bài dạy này và thơng qua những hình ảnh minh họa sinh động từ trong thực tế cuộc
sống sẽ giúp tiết học thêm sơi nổi, tạo sự hứng thú, phát huy được tính tích cực của
học sinh và giúp các em tiếp thu nội dung bài học nhanh chóng, dễ dàng. Đồng
thời các em sẽ thấy được mình sẽ làm gì sau tiết học này.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
5
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
3. Mơ tả giải pháp:
a. Xác định vị trí, số tiết văn bản nhật dụng trng chương trình ngữ văn 8.
Số tiết là có ba tiết:
* Nhân xét về chương trình văn bản nhật dụng lớp 8.
Thực tế, cả năm học chương trình có 3 tiết đều rơi vào học kỳ 1. Số bài tuy ít
hiểu các tư liệu, hình ảnh liên quan đến bài học mới…
• Bước 2: Hoạt động trên lớp:
+ Hoạt động 1 : Ổn định lớp.
+ Hoạt động 2: Kiểm tra bài cũ và việc soạn bài của học sinh.
- Kể tóm tắt phần đầu văn bản “ Hai cây phong ” và cho biết nội dung chính của
văn bản ?
Để tiết dạy được thành cơng, các em hiểu bài và nắm chắc kiến thức tơi đã tiến
hành ơn kiến thức cũ nhằm giúp các em nhớ lại kiến thức đã học ở bài trước có liên
quan đến bài sau. Bởi kiến thức cũ chính là nền tảng, cơ sở vững chắc của bài mới.
Ngồi ra để để dạy bài mới có hiệu quả, tơi còn dành thời gian ít phút để kiểm tra
vở soạn của các em. Việc làm này cũng là để học sinh hình thành thói quen về nhà
soạn bài và chuẩn bị trước ở nhà. Có như vậy thì tiết học mới sinh động và các em
dễ nắm bắt bài hơn.
+ Hoạt động 3: Dạy bài mới.
* Giới thiệu bài:
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
7
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
Với phần này tơi sẽ sử dụng phương pháp dùng hình ảnh trực quan và vấn
đáp . Đầu tiên sẽ trình chiếu cho các em xem tranh ảnh sau và nghe bài hát “Trái
đất này là của chúng mình”.
Kế tiếp tơi sẽ hỏi các em: “Bức tranh đó có ý nghĩa gì ?” thì các em sẽ trả lời
rằng : “Bức tranh đó kêu gọi mọi người hãy chung tay bảo vệ trái đất ngày càng
sạch đẹp”.
Khi học sinh trả lời xong, tơi sẽ nêu lên vấn đề vì sao phải bảo vệ trái đất?
Học sinh sẽ trả lời được đó là do tình trạng ơ nhiễm mơi trường đang làm ảnh
hưởng đến trái đất. Tiếp theo tơi sẽ giảng giải thêm cho các em hiểu thêm về các
Bao ni lơng trơi ra biển -> sinh vật nuốt phải -> chết.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
10
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
Bao ni lơng vứt xuống cống-> tắc đường dẫn nước thải-> ngập lụt về mùa mưa.
làm nghẹt cống.
Sau khi các em xem hình ảnh, tơi đặt câu hỏi: “Việc sử dụng bao bì ni lơng
gây ảnh hưởng gì mơi trường và con người?” thì học sinh sẽ trả lời được rằng : “
Sau khi sử dụng bộc ni lơng xong nếu khơng được xử lí đúng cách sẽ gây nên
những hậu quả sau như là cản trở q trình sinh trưởng của các loại thực vật, làm
tắt các đường dẫn nước ở cống, rãnh, khi trơi ra biển sinh vật nuốt phải sẽ
chết….Còn đối với con người thì gây nên các bệnh nguy hiểm như về não, ung thư,
các dị tật bẩm sinh cho trẻ sơ sinh…”. GV nhận xét phần trả lời của học sinh, chốt
ỳ và cho các em ghi vào vở.
Tiếp theo tơi sẽ cho các em thảo luận nhóm trong vòng 3 phút với câu hỏi sau:
“ Để giải quyết vấn đề này, thì chúng ta cần biện pháp nào ?”. Sau khi các em trả
lời xong giáo viên nhận xét và đưa ra một số biện pháp chính như là dùng giấy, lá
gói đồ, xách làn đi chợ, dùng vật liệu tự hủy… Đồng thời trình chiếu các hình ảnh
minh họa cho học sinh xem.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
11
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________ DÙNG GIẤY , LÁ GĨI THỰC PHẨM.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
13
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
+ Bước 4: Giáo án minh họa bài: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000”
VĂN BẢN: THƠNG TIN VỀ NGÀY TRÁI ĐẤT NĂM 2000
A - Mục đích u cầu:
Giúp học sinh:
- Thấy được tác hại, mặt trái của việc sử dụng bao bì ni lơng, tự mình hạn chế
sử dụng bao bì ni lơng và vận động mọi người cùng thực hiện khi có điều
kiện.
- Thấy được tính thuyết phục trong cách thuyết minh về tác hại của việc sử
dụng bao bì ni lơng cũng như tính hợp lý của những kiến nghị mà văn bản
đề xuất.
- Từ việc sử dụng bao bì ni lơng, có những suy nghĩ tích cực về các việc
tương tự trong vấn đề xử lý rác thải sinh hoạt, một vấn đề vào loại khó giải
quyết nhất trong nhiệm vụ bảo vệ mơi trường.
B- Chuẩn bị:
- Giáo viên: giáo án, sgk, câu hỏi thảo luận, tài liệu tham khảo.
- Học sinh: soạn bài, dụng cụ học tập.
C- Các bước lên lớp:
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ: - Kể tóm tắt phần đầu văn bản “ Hai cây phong ” và cho biết
nội dung chính của văn bản ?
3) Bài mới:
GV trình chiếu cho học sinh xem hình ảnh và bài hát “Trái đất này là của
chúng mình”. Sau đó gv giới thiệu bài mới:
Vì sao chúng ta phải bảo vệ thiên nhiên môi trường ? Chúng có vai trò như
thế nào trong đời sống của con người ? Để giúp các em hiểu rõ vấn đề này ,
- Tìm bố cục của văn
- Học sinh trả lời.
- Học sinh nghe.
- Học sinh đọc.
- Học sinh tìm hiểu chú
thích.
- Học sinh trả lời.
- Thuyết minh.
- Vì nội dung nói về vấn
đề khoa học, đời sống xã
hội.
- 3 đoạn.
I. Giới thiệu chung: (sgk)
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
15
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
bản? nội dung mỗi đoạn?
bố cục bài thuyết minh?
Hoạt động 2: Tìm hiều
văn bản.
GV cho học sinh chơi trò
đốn ý nghĩa của các con
số.
- ở phần mở bài đoạn 1,
những sự kiện nào được
thơng báo?
- Văn bản này nhằm
II – Tìm hiểu văn bản:
1. Hồn cảnh ra đời:
- Ngày 22.4 gọi là ngày
trái đất. Có 141 nước
tham dự.
- Việt nam tham dự năm
2000 với chủ đề “Một
ngày khơng sử dụng bao
bì ni lơng”
Đi từ khái qt đến cụ
thể, thuyết minh bằng số
liệu: Thế giới và Việt nam
rất quan tâm đến vấn đề
bảo vệ mơi trường trái
đất.
2 – Tác hại và biện pháp
hạn chế sử dụng bao bì ni
lơng:
a) Tác hại:
- Làm ơ nhiễm mơi trường
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
16
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
sinh xem hình ảnh minh
họa tác hại của việc sử
dung bao bì ni lơng.
-Việc sử dụng bao bì ni
lơng gây ảnh hưởng gì
thực tế, dễ hiểu, nhớ.
- Hạn chế tối đa việc dùng
bao bì ni lơng.
-Thơng báo cho mọi
người hiểu về hiểm họa
của việc dùng bao bì ni
lơng đối với mơi trường
và sức khỏe con người
- Đó là mọi người đều có
sống.
- Phát sinh nhiều bệnh
hiểm nghèo chết người.
Kết hợp liệt kê và phân
tích
b) Biện pháp hạn chế:
- Hạn chế tối đa việc dùng
bao bì ni lơng.
Tun truyền cho mọi
người.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
17
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
rác bừa bãi, hạn chế việc
sử dụng bao bì ni lông,
không chặt phá rừng bừa
bãi….”.
Sau đó GV sẽ trình chiếu
cho các em xem hình ảnh
người hạn chế dùng bao
bì ni lơng.
- Học sinh trả lời
- Câu cầu khiến
- Nhằm khun mọi người
giữ gìn sự trong sạch của
trái đất.
3 – Kiến nghị về việc bảo
vệ mơi trường trái đất:
- Nhiệm vụ: bảo vệ trái
đất khỏi nguy cơ ơ nhiễm
- Hành động cụ thể: “Một
ngày khơng dùng bao bì
ni lơng”
Câu cầu khiến: Nhằm
giữ gìn sự trong sạch của
trái đất.
4 – Tổng kết:
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
18
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
sạch hơn.
-Để bảo vệ trái đất được
xanh, sạch, đẹp thì
nhiệm vụ của các em
phải làm gì ?
Sau khi học sinh trả lời->
GV nhận xét.
III. KẾT QUẢ
Sau khi vận dụng các phương pháp trên tôi đã đạt được kết quả như sau:
1. Về phía giáo viên:
-Khi vận dụng sáng kiến kinh nghiệm vào trong giảng dạy tôi thấy tự tin hơn
và giờ dạy đạt hiệu quả hơn.
- Tôi cảm thấy thích dạy văn bản nhật dụng vì nó rất hay và phản ánh được
những vấn đề cấp bách nhất trong cuộc sống. Từ đó giúp tôi biết mình phải
làm gì trong cuộc sống hiện nay.
2. Về phía học sinh:
- Các em tỏ ra yêu thích học môn văn hơn nhất là văn bản nhật dụng.
- Nâng cao kiến thức và hiểu biết về cuộc sống xã hội hiện tại.
- Trong lớp tập trung chú ý và tích cực tham gia vào xây dựng bài học.
- Không khí lớp học sôi nổi, không nói chuyện làm việc riêng, hăng hái phát
biểu.
- Có ý thức bảo vệ môi trường và thiên nhiên.
* Sau khi học xong tôi cho học sinh làm kiểm tra 5 phút và tôi thu được kết
quả như sau:
Điểm giỏi là 15 %.
Điểm khá là 30 %.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
20
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
Điểm trung bình là 47%.
Điểm yếu là 5%.
Điểm kém 3%.
Như vậy là so với năm học trước khi mà tơi chưa vận dụng sáng kiến này thì
kết quả đạt được thấp hơn so với năm nay, cụ thể như sau:
giữa trình chiếu và ghi bảng.
4. Kết luận :
Khơng có phương pháp là vạn năng vì vậy trong q trình giảng dạy giáo
viên phải biết kết hợp linh hoạt các phương pháp để làm sao cho phù hợp với từng
đối tượng, từng nội dung bài. Đồng thời còn đòi hỏi người giáo viên phải có sự
sáng tạo, tinh thần học hỏi và phải có lòng u nghề, tận tụy với cơng việc thì mới
gặt hái được thành quả mong muốn.
Trải qua thực tế giảng dạy, tơi thấy rằng việc ứng dụng cơng nghệ thơng tin
vào trong giảng dạy sẽ giúp phát huy được tính tích cực, chủ động của học sinh và
tạo hứng thú cho các em trong q trình lĩnh hội tri thức.
_________________________________________________________________________________________
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
22
Phương pháp dạy văn bản nhật dụng: “Thông tin về ngày trái đất năm 2000” trong Ngữ văn 8–tập 1 có ứng dụng phần mềm Powerpoint
_____________________________________________________________________________________________________
Trong q trình thực hiện đề tài này, tơi nhận thấy phần trình bày còn nhiều
thiếu sót, rất mong được sự đóng góp ý kiến của các đồng nghiệp, các cấp lãnh đạo
để đề tài này được hồn thiện hơn.
• Kiến nghò:
- Thư viện nhà trường nên có tranh ảnh, băng đĩa phục vụ tốt cho q trình
giảng dạy các văn bản nhật dụng.
- Mong Phòng giáo dục chọn một số tiết khó cho giáo viên dạy thực nghiệm
bằng giáo án điện tử để các giáo viên dự giờ, học hỏi và rút kinh nghiệm, vận dụng
vào tiết dạy của mình.
Bình An, ngày 20 tháng 01 năm 2010
Người viết
Đặng Thị Vân
Người thực hiện: GV Đặng Thò Vân
25