TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
KHOA PHÁP LUẬT HÌNH SỰ
BỘ MÔN TÂM LÍHÀ NỘI - 2015
1
BẢNG TỪ VIẾT TẮT
BT BT
CAND Công an nhân dân
GV Giảng viên
GVC Giảng viên chính
KTĐG Kiểm tra đánh giá
TC Tín chỉ
2
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
KHOA PHÁP LUẬT HÌNH SỰ
BỘ MÔN TÂM LÍ
Hệ đào tạo: Cử nhân ngành luật học (chính quy)
Tên môn học: Tâm lí học tội phạm
Số tín chỉ: 02
Loại môn học: Tự chọn
1. THÔNG TIN VỀ GIẢNG VIÊN
1. TS. Bùi Kim Chi - GVC, Trưởng Bộ môn
Điện thoại: 0988745921
E-mail: [email protected]
2. ThS. Dương Thị Loan - GVC, Phó trưởng Bộ môn
Điện thoại: 0912069136
E-mail: [email protected]
3. TS. Chu Văn Đức - GVC
1.2. Đối tượng, nhiệm vụ nghiên cứu của tâm lí học tội phạm
1.3. Các phương pháp nghiên cứu của tâm lí học tội phạm
1.4. Vị trí, vai trò của tâm lí học tội phạm
Vấn đề 2. Nhân cách người phạm tội
2.1. Khái niệm nhân cách người phạm tội
2.2. Cấu trúc nhân cách người phạm tội
2.3. Các kiểu nhân cách người phạm tội
2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến sự hình thành nhân cách người phạm tội
Vấn đề 3. Phân tích tâm lí hành vi phạm tội
3.1. Các khái niệm cơ bản
3.2. Cấu trúc tâm lí của hành vi phạm tội
3.3. Hậu quả tâm lí của hành vi phạm tội
Vấn đề 4. Tâm lí nhóm tội phạm
4.1. Khái niệm, đặc điểm tâm lí của nhóm tội phạm
4.2. Các loại nhóm tội phạm
4.3. Đặc điểm tâm lí của thủ lĩnh trong nhóm tội phạm
4
4.4. Khía cạnh tâm lí của người chưa thành niên thực hiện hành vi
phạm tội
Vấn đề 5. Tâm lí phòng ngừa tội phạm
5.1. Khái niệm phòng ngừa tội phạm
5.2. Đặc trưng của phòng ngừa tâm lí
5.3. Các lí thuyết tâm lí về phòng ngừa tội phạm
5. MỤC TIÊU CHUNG CỦA MÔN HỌC
5.1. Mục tiêu nhận thức
* Về kiến thức
1. Nắm được hệ thống các khái niệm cơ bản của khoa học tâm lí tội
phạm và các phương pháp nghiên cứu của tâm lí học tội phạm;
2. Hiểu được nội dung cơ bản và cách vận dụng các phương pháp tác
động tâm lí trong hoạt động phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh
phán;
5. Hình thành kĩ năng lập luận, thuyết trình;
6. Hình thành và phát triển kĩ năng làm việc theo nhóm.
6. MỤC TIÊU NHẬN THỨC CHI TIẾT
Mục tiêu
Vấnđề
Bậc 1 Bậc 2 Bậc 3
1.
Đối
tượng,
nhiệm
vụ và
phương
pháp
nghiên
cứu của
tâm lí
1A1. Trình bày
được lịch sử phát
triển của tâm lí
học tội phạm.
1A2. Nêu được
đối tượng nghiên
cứu của tâm lí học
tội phạm.
1A3. Nêu được
nhiệm vụ của tâm
1B1. Xác định
được nét đặc trưng
về đối tượng
các phương pháp
nghiên cứu của
tâm lí học tội
phạm.
1A9. Nêu được 8
phương pháp
nghiên cứu của
tâm lí học tội
phạm.
về nhiệm vụ của
tâm lí học tội phạm
với các ngành tâm
lí học ứng dụng
khác.
1B3. Phân tích
được nội dung cơ
bản của 8 phương
pháp nghiên cứu
của tâm lí học tội
phạm.
1B4. Giải thích
được 8 phương
pháp nghiên cứu
của tâm lí học tội
phạm.
hiệu quả của
việc sử dụng 8
phương pháp
nghiên cứu của
tâm lí học tội
cấu trúc nhân cách
người phạm tội.
2B3. Phân tích
được cấu trúc nhân
cách người phạm
tội.
2B4. Phân tích
được các yếu tố
2C1. Phân biệt
được các kiểu
nhân cách người
phạm tội.
2C2. Phân biệt
được các thành
phần cấu trúc
của nhân cách
người phạm tội.
2C3. Đánh giá,
nhận xét được
các yếu tố ảnh
hưởng đến sự
hình thành nhân
7
2A4. Liệt kê được
các kiểu nhân
cách người phạm
tội.
2A5. Kể tên được
các yếu tố ảnh
hưởng đến sự
3A3. Kể tên được
các loại nguyên
nhân của hành vi
phạm tội.
3A4. Liệt kê được
các thành phần
cấu trúc tâm lí
của hành vi phạm
tội.
3B1. Phân tích
được khái niệm
hành vi phạm tội.
3B2. Phân tích
được nguyên nhân
của hành vi phạm
tội.
3B3. Phân tích
được cấu trúc tâm lí
của hành vi phạm
tội.
3B4. Phân tích
được hậu quả tâm
lí của hành vi
phạm tội.
3B5. Giải thích
3C1. Bình luận
được khái niệm
nguyên nhân
của hành vi
phạm tội.
phạm
4A1. Nêu được
khái niệm tâm lí
của nhóm tội
phạm.
4A2. Nêu được
đặc điểm tâm lí
của nhóm tội
phạm.
4A3. Liệt kê
được các loại
nhóm tội phạm.
4A4. Trình bày
được khái niệm
của các loại nhóm
tội phạm.
4A5. Trình bày
được đặc trưng
của các loại nhóm
tội phạm.
4A6. Nêu được
khái niệm thủ
lĩnh trong nhóm
tội phạm.
4A7. Trình bày
được các đặc
4B1. Giải thích
được khái niệm
tâm lí của nhóm tội
phạm.
4C3. Đưa ra
được ý kiến của
cá nhân về thủ
lĩnh trong nhóm
tội phạm.
4C4. Đánh giá,
nhận xét được
các đặc điểm
tâm lí đặc thù
của nhóm người
chưa thành niên
thực hiện hành vi
phạm tội.
9
trưng của thủ lĩnh
trong nhóm tội
phạm.
4A8. Nêu được
khái niệm nhóm
người chưa thành
niên thực hiện
hành vi phạm tội.
4A9. Trình bày
được các đặc
trưng của nhóm
người chưa thành
niên thực hiện
hành vi phạm tội.
tâm lí đặc thù của
nhóm người chưa
phòng ngừa tâm lí.
5B2. Phân tích
được nội dung của
hoạt động phòng
ngừa tội phạm.
5B3. Giải thích
được sự khác nhau
của các lí thuyết
tâm lí về phòng
ngừa tội phạm.
5B4. Phân tích
được các lí thuyết
tâm lí về phòng
ngừa tội phạm.
5C1. Đưa ra
được ý kiến của
cá nhân về
phòng ngừa tội
phạm.
5C2. Đưa ra
được ý kiến của
cá nhân về các
phương pháp
phòng ngừa tội
phạm.
5C3. So sánh
được các lí
thuyết tâm lí về
phòng ngừa tội
phạm.
3. Đặng Thanh Nga, Trương Quang Vinh, Người chưa thành niên
phạm tội. Đặc điểm tâm lí và chính sách hình sự, Nxb. Tư pháp, Hà
Nội, 2012.
* Tạp chí
1. Tạp chí tâm lí học.
2. Tạp chí luật học.
3. Tạp chí nhà nước và pháp luật.
4. Tạp chí dân chủ và pháp luật.
5. Tạp chí nghề luật.
11
9. HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY-HỌC
9.1. Lịch trình chung
Tuần Buổi
Số
tiết
Số giờ
TC
Vấn
đề
KTĐG
1
Lí thuyết 2 2 1 Nhận BT lớn, BT nhóm
Seminar 1 2 1 1
LVN 2 1
Seminar 2 2 1 1
Tự NC 3 1
2
Lí thuyết 2 2 2
Seminar 1 2 1 2
LVN 2 1
Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Lí
thuyết
2
giờ
TC
- Giới thiệu đề cương môn học;
tổng quan về môn học; giới thiệu
các BT lớn; gợi ý để sinh viên
tự đề xuất đề tài.
- Xác định được nét đặc trưng về
đối tượng và nhiệm vụ nghiên cứu
của tâm lí học tội phạm với các
ngành tâm lí học ứng dụng khác.
- Phân tích nội dung cơ bản của
8 phương pháp nghiên cứu của
tâm lí học tội phạm.
* KTĐG: Nhận BT nhóm và
BT lớn.
- Đọc đề cương
môn học.
- Chuẩn bị câu
hỏi về đề cương
và các tài liệu
học tập.
Seminar 1 1 giờ
TC
- Đánh giá, nhận xét về đối
tượng, nhiệm vụ và ý nghĩa
pháp học tập; chỉ dẫn khai thác các nguồn tài liệu.
- Thời gian: Từ 8h00 đến 11h00 thứ sáu
- Địa điểm: Văn phòng Bộ môn tâm lí (phòng A309)
Tuần 2: Vấn đề 2
Hình thức
tổ chức
dạy-học
Số
giờ
TC
Nội dung chính
Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Lí
thuyết
2
giờ
TC
- Xác định bản chất
nhân cách người phạm
tội.
- Phân tích nội dung
cơ bản các kiểu nhân
cách người phạm tội.
- Phân tích được các
yếu tố ảnh hưởng đến
sự hình thành nhân
cách người phạm tội.
* Đọc:
Chương IV Giáo trình
- Phân biệt được các
kiểu nhân cách người
phạm tội. Từ đó, đưa
ra được quan niệm của
cá nhân về từng kiểu
nhân cách người phạm
tội.
- Chuẩn bị câu hỏi và tình
huống thảo luận GV đã
giao và những câu hỏi
tình huống khác.
- Tham gia tích cực vào
quá trình thảo luận trên
lớp.
Tự NC 1 giờ
TC
Nghiên cứu tài liệu và làm BT nhóm.
Tư vấn - Nội dung: Giải đáp, tư vấn về nội dung và phương
pháp học tập; chỉ dẫn khai thác các nguồn tài liệu.
- Thời gian: Từ 8h00 đến 11h00 thứ sáu
- Địa điểm: Văn phòng Bộ môn tâm lí (phòng A309)
Tuần 3: Vấn đề 3
Hình thức
tổ chức
dạy-học
Số
giờ
TC
Nội dung chính
Yêu cầu sinh viên
hành vi phạm tội.
Seminar 2 1
giờ
TC
- Đưa ra ý kiến của cá nhân
về hậu quả tâm lí của hành vi
phạm tội.
- Chuẩn bị câu hỏi
và tình huống thảo
luận GV đã giao và
những câu hỏi tình
huống khác.
- Tham gia tích cực
vào quá trình thảo
luận trên lớp.
Tự NC 1 giờ
TC
Nghiên cứu tài liệu và làm BT nhóm.
Tư vấn - Nội dung: Giải đáp, tư vấn về nội dung và phương
pháp học tập; chỉ dẫn khai thác các nguồn tài liệu.
- Thời gian: Từ 8h00 đến 11h00 thứ sáu
- Địa điểm: Văn phòng Bộ môn tâm lí (phòng A309)
Tuần 4: Vấn đề 4
Hình thức
tổ chức
dạy-học
Số
giờ
TC
Nội dung chính
trong nhóm tội phạm.
- Chuẩn bị câu hỏi và tình
huống thảo luận GV đã
giao và những câu hỏi tình
huống khác.
- Tham gia tích cực vào
quá trình thảo luận trên
lớp.
LVN 1
giờ
TC
- Các nhóm hoàn thiện
BT nhóm.
- Lập biên bản LVN.
- Các thành viên của nhóm
trao đổi để cùng giải quyết
vấn đề hoặc BT tình huống
được giao.
Seminar 2 1
giờ
TC
- Đưa ra ý kiến của cá
nhân về các đặc điểm
của người chưa thành
niên thực hiện hành vi
phạm tội.
- Đưa ra ý kiến của cá
nhân về một số loại trẻ
- Chuẩn bị câu hỏi và tình
huống thảo luận GV đã
2
giờ
TC
- Giải thích điểm đặc
trưng của phòng ngừa
tâm lí.
- So sánh được đặc điểm
tâm lí của các lí thuyết
tâm lí về phòng ngừa tội
phạm.
LVN
1 giờ
TC
Thảo luận vấn đề theo
nhóm
Seminar 1 1
giờ
TC
- Phân biệt được các lí
thuyết tâm lí về phòng
ngừa tội phạm. Từ đó,
đưa ra được quan niệm
của cá nhân về các lí
thuyết tâm lí về phòng
ngừa tội phạm.
- Chuẩn bị câu hỏi và
tình huống thảo luận GV
đã giao và những câu hỏi
tình huống khác.
- Tham gia tích cực vào
Thi kết thúc học phần 70%
11.3. Tiêu chí đánh giá
BT nhóm
- Hình thức: Báo cáo thu hoạch dưới dạng tiểu luận, bài viết từ 5 đến
7 trang trên khổ giấy A4; cỡ chữ 14; font: Times New Roman; kích
19
thước các lề trên, dưới, trái, phải theo thứ tự 2,5cm, 2,5cm, 3,5cm,
2cm, dãn dòng 1,5 lines (yêu cầu đánh máy).
- Nội dung: Giải quyết một trong các BT nhóm (trong bộ BT); thái độ
của các thành viên của nhóm cũng như khả năng phối hợp LVN khi
giải quyết BT được giao.
- Tiêu chí đánh giá:
+ Xác định vấn đề seminar rõ ràng, hợp lí, khả thi;
+ Thể hiện kĩ năng tổ chức, quản lí, điều hành seminar;
+ Chuẩn bị chu đáo, cẩn thận;
+ Tài liệu sử dụng phong phú đa dạng, hấp dẫn;
+ Viết báo cáo học tập đúng quy định;
+ Hình thức seminar sáng tạo.
BT lớn
- Hình thức: Bài luận từ 7 đến 10 trang trên khổ giấy A4; cỡ chữ 14;
font: Times New Roman; kích thước các lề trên, dưới, trái, phải theo
thứ tự 2,5cm, 2,5cm, 3,5cm, 2cm, dãn dòng 1,5 lines, (yêu cầu đánh
máy và đóng thành quyển).
- Nội dung: Giải quyết một BT lớn (trong bộ BT).
- Tiêu chí đánh giá:
+ Thực hiện đúng yêu cầu của bài;
+ Bố cục chặt chẽ;
+ Lập luận logic;
+ Văn phong rõ ràng;
+ Trình bày đẹp, có trích dẫn;