SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM :
" Một số biện pháp rèn kỹ năng nghe tiếng Anh cho học sinh tiểu học"
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài :
Học tiếng Anh đối với người Việt chúng ta không khó. Đối với trẻ tiểu học, khi tư duy
đang trên đà phát triển thì việc học thêm một ngôn ngữ mới ngoài tiếng mẹ đẻ như tiếng Anh,
không phải là vấn đề quá nan giải. Cái khó ở đây là bản tính e dè, rụt re, thiếu tự tin và kém
mạnh dạn của người Á Đông. Nhất là đối với trẻ nhỏ trong độ tuổi tiểu học, bản tính rụt rè, nhút
nhát càng thể hiện rỏ. Đồng thời cách thức giảng dạy thụ động của ngành giáo dục Việt Nam
còn mang tính đọc chép và thầy nói trò nghe, ý kiến của người học chưa được phát huy tốt.
Những tác động chủ quan và khách quan đã ảnh hưởng không nhỏ tới phương pháp giảng dạy
tiếng Anh nói riêng và các môn học khác nói chung của bộ phận lớn giáo viên. Đồng thời ảnh
hưởng trực tiếp tới việc tiếp thu bài học của các học sinh, nhất là học sinh tiểu học.
Xuất phát từ đối tượng của quá trình dạy học là học sinh tiểu học thuộc vùng nông thôn ,
việc học tiếng Anh hoàn toàn mới lạ và ý thức học tập của các em chưa cao, ảnh hưởng đến chất
lượng dạy và học.Trong quá trình giảng dạy, tôi nhận thấy rằng các em còn gặp nhiều khó khăn
trong quá trình nghe . Nghe được xem là một trong các nhân tố quan trọng trong việc học Tiếng
Anh, bởi nghe được và nói được là cơ sở giao tiếp.
Đối với học sinh tiểu học, đọc tiếng Việt cho chuẩn xác, gợi cảm đã là một vấn đề không
dễ, huống gì nói đến việc đọc tiếng Anh lại càng nan giải và khó khăn hơn nhiều; song không
thể để cho học sinh học tiếng Anh cho vui, vô bổ.
Nhiều phương pháp dạy - học được đưa ra trong nghành giáo dục nhằm khắc phục những
hạn chế mà ngành đang đối mặt. Song các vấn đề đã đưa ra còn mang nặng lý thuyết chung
chung và tập trung phần lớn ở các cấp học cao như Đại học. Quan tâm tới phương pháp dạy -
học của bậc tiểu học đang là vấn đề cấp thiết mang tính nền tảng lâu dài cho việc học lên các
cấp học sau này.
Nhằm giúp các em vượt qua trở ngại này để có thể học bộ môn Tiếng Anh tốt hơn.Tôi
chọn đề tài " Một số biện pháp rèn kỹ năng nghe tiếng Anh cho học sinh tiểu học"
II. Giới hạn nghiên cứu:
- Đề tài mang nội dung nghiên cứu về một số biện pháp rèn kỹ năng nghe tiếng Anh cho học
sinh tiểu học khối 3,4,5

dung bài nghe.
- Các chủ đề của nghe có liên quan và kết nối với chủ đề của bài học vì vậy tránh được sự
hoang mang và bỡ ngỡ cho học sinh và học sinh cũng có thể định hình được kiến thức khi vào
tiết học nghe.
- Đội ngũ giáo viên bộ môn Tiếng Anh nhiệt tình , năng động , có kinh nghiệm trong giảng dạy
và dần dần được đào tạo theo chuẩn Châu Âu (B2)
2. Khó khăn
- Nhà trường chưa có phòng nghe nhìn phục vụ cho bộ môn Tiếng Anh
- Khi học sinh nghe giáo viên đọc, các em đã quen với giọng điệu của thầy cô. Ngoài ra thầy cô
còn có thể đọc chậm, dung cử chỉ hoặc hành động để gợi ý những phần nghe khó. Do đó việc
nghe trở nên dễ dàng hơn.Nhưng khi nghe băng, học sinh phải đối mặt với những khó khăn sau:
+ Không kiểm soát được những gì sẽ nghe
+ Lời nói trong băng quá nhanh.
+ Bài nghe có nhiều từ mới.
+ Trọng âm của bài nghe khác.
- Nội dung của bài nghe liên quan đến chủ đề của bài học vì thế không tránh khỏi sẽ có nhiều từ
mới mà học sinh chưa biết hoặc đã biết nhưng không nghe được vì có thói quen đọc sai.
- 2 -
- Tốc độ của bài nghe nhanh hơn so với giáo viên vẫn thường nói cho học sinh nghe trên lớp vì
thế khi bắt đầu vào nghe nội dung của bài học sinh sẽ cảm thấy bỡ ngỡ và khó bắt kịp ngay từ
đầu.
- Học sinh vừa phải nghe băng, vừa hoàn thành các bài tập trong sách giáo khoa, như vậy tất cả
học sinh sẽ khó có thể làm tốt được cùng một lúc hai nhiêm vụ này
Cũng có rất nhiều phương pháp dạy - học tiếng Anh nhằm khắc phục hạn chế trong việc
dạy học tiếng Anh nói chung và phương pháp nghe tiếng Anh nói riêng. Từ việc học tập tham
khảo các phương pháp qua sách báo, thực tiễn giảng dạy hay các diễn đàn trên mạng cũng đã
mở ra rất rộng khắp. Nhưng chủ yếu các phương pháp nhằm vào các bậc học cấp II trở lên nhất
là đối tượng đã đi làm. Việc quan tâm tới những phương pháp dạy học tiếng Anh cho bậc tiểu
học còn chưa được phổ biến rộng rãi, còn mang tính nhỏ lẽ nội bộ trong một số trường. Nhất là
tìm hiểu cụ thể phương pháp dạy nghe tiếng Anh trong bậc tiểu học lại càng chưa được quan

/ I / đọc ngắn như i của tiếng Việt.
- 3 -
/ I: / đọc kéo dài ii.
/ ^ / đọc ă và ơ
/ δ / đặt đầu lưỡi giữa hai hàm răng.
2. Dấu nhấn:
Hướng dẫn học sinh cách đọc dấu nhấn- tức âm đó được đọc mạnh hơn. Dấu nhấn
thường dùng khi một từ có hơn một âm tiết.
Eg: hello / hә'lәu /
* Dấu nhấn thứ nhất và dấu nhấn thứ 2.
Eg: notebook / 'nәutbuk /
* Dấu nhấn trong cụm từ và câu.
Eg: listen and repeat / 'lisn en(d) ri'pi:t /
3. Ngữ điệu:
Ngữ điệu là "âm nhạc" của ngôn ngữ chính là âm lên và xuống khi chúng ta nói. Ngữ
điệu rất quan trọng trong việc diễn tả ngữ nghĩa đặc biệt trong việc tả thái độ của chúng ta
( ngạc nhiên, vui buồn )
Hướng dẫn học sinh nhận thức được hai ngữ điệu cơ bản:
+ Đọc lên giọng: Được dùng trong câu hỏi: Yes / No questions:
- Is your book big ?
- Do you have pets ?
+ Đọc xuống giọng: Được dùng trong câu nói thông thường, mệnh lệnh và câu hỏi: WH-
question:
- What's your name ?
- My name’s Nam.
4. Cách đọc khi thêm "s" và "es"
+ Cách đọc / iz / : Nếu danh từ số ít tận cùng bằng chữ s, x, sh, ch, z thì số nhiều thêm es
đọc / iz /. Nếu danh từ số ít tận cùng bằng chữ ce, se, ge thì số nhiều thêm s cũng đọc /iz /.
Eg: finish / 'finiſ / ; finishes / 'finiſiz /
Sentence / sentәns / ; sentences / sentәnsiz /

thảo luận sau khi nghe.
8. Đảm bảo chất lượng mẫu nghe .
- Băng đài có chất lượng tốt.
- Giáo viên đọc với tốc độ trung bình , phát âm chuẩn xác.
III. Phát huy phương pháp thảo luận nhóm:
Học nhóm có sự dẫn dắt của giáo viên là cách dạy mới , phương pháp học nhóm rất tích
cực. Trẻ được phân nhóm nhỏ từ 3 đến 5 em cùng thảo luận một vấn đề nhỏ trong việc học môn
tiếng Anh, trẻ tự do trao đổi chủ đề mà giáo viên vừa đưa ra. Kết thúc thảo luận trẻ trình bày lại
bằng tiếng Anh, tất nhiên là với khả năng của trẻ.
Ví dụ: Giáo viên đưa ra chủ đề: các nhóm thi nhau viết về các từ tiếng Anh chỉ đồ dùng
trong lớp học, hay các bộ phận trên cơ thể người, các con vật em yêu thích bằng tiếng Anh. Các
nhóm thi nhau xem ai viết được nhiều hơn và cho các nhóm đọc to kết quả của mình. Sau đó
các nhóm lắng nghe và nhân xét cách đọc của nhóm vừa trình bày. Giáo viên chỉ là người
khuyến khích sự tham gia của trẻ và chỉnh những thiếu sót của các em không nên nhận xét đúng
sai rõ ràng. Trong quá trình thảo luận nhóm giáo viên tránh việc chê trẻ trước nhóm bạn, làm trẻ
xấu hổ và lần sau ngại tham gia. Nên cho trẻ biết là cần phải chỉnh sữa thế nào để việc nghe tốt
hơn, giúp trẻ tự tin vào khả năng của chính mình và tự tin khi học. Giúp trẻ tự tin là đã giúp trẻ
học tốt thêm 50% việc học môn tiếng Anh.
IV. Đánh vào tâm lý vui chơi của trẻ:
Hãy để trẻ cùng vui chơi ca hát với tiếng Anh. Để trẻ nghe từng câu từng câu trong bài hát
tiếng Anh và dạy trẻ hát lại câu hát đó. Bài hát nên ngắn gọn dễ nhớ và giải nghĩa tiếng Việt để
trẻ hiểu. Ngoài ra, các bài hát này còn được sử dụng để giải trí, nhằm tạo sự vui tươi, hưng phấn
học tập cho các em hay để minh hoạ cho những tiết học về từ vựng, trọng âm, tiết tấu và một số
điểm ngữ pháp tiếng Anh, giúp các em dễ thuộc bài hơn. Qua đó, bồi dưỡng tâm hồn trong
sáng, yêu thích cái đẹp của văn hoá ngôn ngữ nước ngoài nói chung và cái hay của môn học
tiếng Anh nói riêng, giúp các em hình thành và phát triển nhân cách lẫn kỹ năng nghe tốt hơn.
Việc dạy trẻ hát và nghe các bài hát tiếng Anh rèn luyện kỹ năng nghe cho trẻ rất tốt.
Lồng ghép các bài hát tiếng Anh vào trong những tiết dạy nghe là rất thiết thực. Việc giúp trẻ
nghe tốt tiếng Anh như đã nói ở trên là cần sự kết hợp giữa thầy cô và học trò, giữa gia đình và
nhà trường và rất cần sự giúp đỡ của các vị lãnh đạo trong việc mạnh dạn đổi mới phương pháp

C. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Sau một thời gian áp dụng ,ngoài việc hướng dẫn cho học sinh phát triển kỹ năng nghe
,luôn tạo cho học sinh tính chuyên cần, siêng năng khi luyện kỹ năng nghe tiếng Anh, việc học
của các em đã tăng đáng kể.
Với việc nghe băng một vài lần, học sinh có thể nắm được thông tin chính của bài đồng
thời phát triển được các kỹ năng phụ như : Nghe lướt , khả năng suy luận và đoán nghĩa của từ.
Giờ học sinh động hơn, học sinh được tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau. Học sinh
được rèn luyện cả 4 kỹ năng , đặc biệt là kỹ năng nghe nói.
Phần lớn các em đều thích học nghe tiếng Anh với kết quả HK1 như sau:
- Đối tượng học sinh : Lớp 4B. Tổng số : 29 em.
Chất lượng : Giỏi : 22 em đạt tỉ lệ 75,86 %
Khá : 4 em đạt tỉ lệ 13,79 %
Tb : 3 em đạt tỉ lệ 10,34 %
D. KẾT LUẬN
Mỗi người có một suy nghĩ , mỗi giáo viên có một phong cách lên lớp. Song tôi nghĩ dù
phương pháp nào đi nữa cũng đều có mục đích chung là truyền thụ cho các em học sinh đúng ,
đủ kiến thức , giúp các em hiểu bài và khắc sâu kiến thức một cách nhanh nhất.
- 6 -
Để nâng cao chất lượng giảng dạy, giáo viên phải có tâm huyết với nghề, có trách
nhiệm với tiết dạy của mình, quan tâm đến các đối tượng học sinh và chất lượng giảng dạy thì
mới chọn được phương pháp linh hoạt theo hướng đổi mới phù hợp với học sinh của mình.
Bằng nhiều cố gắng và nỗ lực, với tấm lòng nhiệt huyết dành cho nghề, tôi luôn phấn
đấu và tìm ra cách dạy mới để lôi cuốn học sinh ngày một thêm yêu bộ môn tiếng Anh, học tốt
môn tiếng Anh.
Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ mà bản thân tôi đã đúc rút được trong quá trình
giảng dạy bộ môn tiếng Anh TH trong năm học qua. Có thể còn nhiều thiếu sót, tôi rất mong
nhận được sự đóng góp ý kiến của các đồng nghiệp để bài viết được hoàn chỉnh hơn. Xin chân
thành cảm ơn.
E. KIẾN NGHỊ
- Đối với giáo viên:

1. Tên đề tài:

2. Họ và tên tác giả:
3. Chức vụ: Tổ:
4. Nhận xét của Chủ tịch HĐKH về đề tài:
a) Ưu điểm:

b) Hạn chế:

5. Đánh giá, xếp loại:
Sau khi thẩm định, đánh giá đề tài trên, HĐKH Trường :
thống nhất xếp loại :
Những người thẩm định: Chủ tịch HĐKH
(Ký, ghi rõ họ tên) (Ký, đóng dấu, ghi rõ họ tên)
ký
ký
- 9 -