BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG
KHOA ĐIỀU DƯỠNG
TRẦN ĐỨC VƯỢNG
Mã SV: B00174
CHĂM SÓC, PHỤC HỒI CHỨC NĂNG GIAI ĐOẠN
SỚM CHO BỆNH NHÂN LIỆT NỬA NGƯỜI
DO TAI BIẾN MẠCH MÁU NÃO
CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP CỬ NHÂN HỆ VLVH
Người hướng dẫn:
ThS Vũ Duy Chinh
TỔNG QUAN VỀ TBMMN
ĐẶT VẤN ĐỀ
Nội dung
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHỤC HỒI CHỨC
NĂNG VẬN ĐỘNG CỦA BỆNH NHÂN TBMMN
CHĂM SÓC, PHỤC HỒI CHỨC NĂNG
KẾT LUẬN
ĐẶT VẤN ĐỀ
TBMMN Là một hội chứng thiếu sót chức năng
não khu trú hơn là lan tỏa, xảy ra đột ngột, tồn
tại quá 24 giờ, loại trừ nguyên nhân sang chấn
não.(WTO)
Tỷ lệ người bị mắc căn bệnh này ngày càng gia
tăng trên thế giới và Việt Nam.(Trung Quốc
370/1 vạn dân, Nhật Bản 340-532/1 vạn dân,
Việt Nam 288-416/1 vạn dân).
Để lại các di chứng, thương tật thứ phát cao,
glucose. Tế bào não không có dự trữ
oxy, còn glucose chỉ đủ cung cấp trong
2 phút
YẾU TỐ NGUY CƠ
-Tăng huyết áp
- Đái tháo đường
- Bệnh tim
- Béo phì
- Nghiện rượu
- Nghiện thuốc lá
- Tai biến thoáng qua
- Tăng lipid máu
- Tăng acid uric máu,
nhiễm khuẩn, yếu tố
di truyền, gia đình…
ĐẶC ĐIỂM BỆNH HỌC CỦA TBMMN
TRIỆU CHỨNG LS
- Thay đổi về tri giác, nhận
thức ở các mức độ khác
nhau.
- Khiếm khuyết vận động.
- Các rối loạn cảm giác.
- Rối loạn cơ tròn
- Rối loạn về nuốt
- Rối loạn về nói.
- Rối loạn thần kinh thực
vật và trung tâm điều nhiệt
- Tổn thương các thần kinh sọ.
CÁC THƯƠNG TẬT THỨ
CẤP
các thương tật thứ phát
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
ĐẾN SỰ PHỤC HỒI CN VẬN ĐỘNG CỦA BN TBMMN
CÁC YẾU TỐ
ẢNH HƯỞNG
ĐẾN SỰ PHỤC
HỒI CN VẬN
ĐỘNG CỦA BN
TBMMN
Các yếu tố
khác: liệt mềm
kéo dài, tác động
của nhân viên
PHCN; tâm lý BN,
người nhà BN
Tuổi
Tổn thương não
NHỮNG HẠN CHẾ CỦA CÔNG TÁC
CHĂM SÓC VÀ PHCN CHO BN TBMMN
Không đúng thời điểm
Việc hướng dẫn cho người nhà bn, cho
cộng đồng cách chăm sóc chưa thật chi
tiết, không có tài liệu kèm theo
Việc tham gia của gia đình và cộng đồng
chưa cao
Việc lượng giá tình trạng bệnh và mức độ
ngôn ngữ.
Nguy cơ tổn thương mất
tính toàn vẹn của da liên
quan đến nằm bất động lâu
ngày và giảm cảm giác
KẾT QUẢ MONG ĐỢI
Dần cải thiện được khả
năng hoạt động thể lực và
tự chăm sóc bản
thân,ngăn ngừa các biến
chứng.
Bệnh nhân sẽ thông tin
được bằng cách thay đổi
phương pháp thông tin và
luyên tập phục hồi được
tiếng nói.
Người bệnh sẽ không bị
tổn thương da hoặc sẽ
phục hồi tổn thương da
nhanh chóng nếu đã có.
CHẨN ĐOÁN ĐIỀU DƯỠNG
CHẨN ĐOÁN
Nguy cơ táo bón liên
quan đến nằm bất
động kéo dài.
- Phòng chống loét.
LẬP KẾ HOẠCH CHĂM SÓC
Phục hồi chức năng hạn chế di chứng:
+ Bố trí giường năm
+ Các vị thế nằm đúng theo mẫu phục hồi
+ Tập vận động thụ động nửa người bên liệt
Giáo dục sức khỏe:
+ Người bệnh và gia đình người bệnh biết
được các nguyên nhân, các yếu tố thuận lợi
gây TBMMN, cách phòng, chăm sóc, theo dõi
người bệnh TBMMN.
+ Hướng dẫn gia đình người bệnh biết cách
tập thụ động người bệnh
THỰC HIỆN KẾ HOẠCH
Theo dõi bệnh nhân
Can thiệp y lệnh
Chăm sóc cơ bản
Phục hồi chức năng
CHĂM SÓC BỆNH NHÂN
Chăm sóc da
Chăm sóc mắt
về phía bên liệt. Không kê đầu giường lên cao
quá. Đệm giường chắc, luôn phẳng để đề phòng
loét do đè ép, tốt nhất là dùng loại đệm mút cao
su xốp.
Các vị thế nằm đúng của người bệnh theo
mẫu phục hồi
NẰM NGHIÊNG SANG BÊN LIỆT
Đầu bệnh nhân có gối đõ, hơi
gấp các đốt sống cổ phía trên.
Thân mình ở tư thế nửa người,
có gối đỡ phía lưng.
Vai bên liệt được đưa ra trước,
tay duỗi 90độ với thân, khớp
khuỷu duỗi, cẳng tay xoay
ngửa, cổ tay, các ngón tay duỗi,
dạng.
Khớp háng chân liệt duỗi, khớp
gối hơi gấp.
Tay lành ở trên thân hoặc trên
gối đỡ phía lưng.
Chân lành có gối đỡ ở phía
trước, ngang mức với thân,
khớp háng và gối gấp
Chân bên liệt có gối đỡ dưới kheo
giữ khớp gối gấp, gối đỡ phía mắt cá
ngoài giữ cho chân không đổ
Nên hướng dẫn để người bệnh tự lăn trở nếu khó
khăn trong giai đoạn đầu người nhà có thể hỗ trợ
người bệnh lăn trở.
+ Lăn sang bên liệt: nâng tay và chân bên
lành lên. Đưa chân và tay lành về phía bên liệt.
Xoay thân mình sang bên liệt.
+ Lăn sang bên lành: cài tay lành vào tay liệt.
Giúp người bệnh gập gối và háng bên liệt.
Click icon to add picture
CÁC KỸ THUẬT VỊ THẾ
CÁC BÀI TẬP VẬN ĐỘNG
VẬN ĐỘNG THỤ ĐỘNG
Nguyên tắc chung:
•
Cần phải thực hiện chậm, nhẹ và đều đặn.
Không bao giờ được dùng lực bắt khớp phải vận
động.
•
Tập từng khớp trong một khoảng thời gian nhất
định và theo thứ tự
•
Khi tập phải giữ vị trí chi đó ở vị trí chắc chắn,
một tay ở ngay bên phải trên khớp, tay kia phía
dưới khớp để vận động khớp đó được hết tầm.