MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài:
Về lí luận:
Dân tộc ta, đất nước ta đã trải qua hàng nghìn năm lịch sử với nhiều thành
tựu và chiến công huy hoàng rất đáng tự hào. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy:
“ Dân ta phải biết sử ta
Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam ”
Hai câu thơ mở đầu trong bài “Lịch sử nước ta” của Bác như nhắc nhở
chúng ta đã là người Việt Nam thì dù ở đâu, làm gì và trong thời đại nào cũng
phải biết lịch sử Việt Nam. Đó cũng là một để chúng ta cách thể hiện lòng biết
ơn đối với các thế hệ đi trước.Vì đó là là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta, là
đạo lý muôn đời -“ Uống nước nhớ nguồn”.
Về thực tiễn:
Trong đời sống xã hội, lịch sử có tác dụng quan trọng tham gia tích cực
vào vào đời sống xã hội, giúp chúng ta có thêm những hiểu biết về cuộc đấu
tranh lao động sản xuất, quá trình thống nhất đi lên của xã hội loài người từ quá
khứ đến hiện tại và vươn tới tương lai; vấn đề kinh tế, văn hóa, khoa học tự
nhiên, khoa học xã hội có liên quan. Hơn thế nữa với lợi thế riêng, sử học có tác
dụng giáo dục tư tưởng tình cảm, giáo dục lòng yêu nước, trung thành với Tổ
quốc cho thế hệ trẻ - chủ nhân tương lai của đất nước.
Chính vì thế, môn lịch sử đã được đưa vào chương trình giáo dục nước ta ở
các cấp học, bậc học. Nhưng hiện nay, đa số học sinh đều xem môn học lịch sử
chỉ là môn học phụ, nhàm chán, không thiết thực. Chính vì vậy, tôi quyết định
chọn đề tài “ Một số biện pháp giúp học sinh khối lớp 7 Trường THCS Đoàn
Kết yêu thích môn học lịch sử”
2. Phạm vi, đối tượng nghiên cứu.
- Phạm vi nghiên cứu:
Học sinh lớp 7A3, 7A5 trường THCS Đoàn Kết Thị xã Lai Châu- Lai
Châu.
- Đối tượng nghiên cứu: “Một số biện pháp giúp học sinh khối lớp 7
Trường THCS Đoàn Kết yêu thích môn học lịch sử”

Căn cứ Công văn số 836/LN-SKHCN-SGDĐT ngày 30/11/2011 cả liên
ngành Sở Khoa học Công nghệ - Sở Giáo dục và Đào tạo về việc hướng dẫn
thực hiện sáng kiến kinh nghiệm ngành GD&ĐT;
Căn cứ công văn số 176/SKHCN-QLKH ngày 24/4/2013 của Sở Khoa học
và Công nghệ hướng dẫn viết, đăng ký sáng kiến cấp tỉnh năm 2013.
Công văn số 947/SGDĐT-CNTT ngày 23/9/2013 Sở Giáo dục và Đào tạo
về việc hướng dẫn công tác NCKH và SKKN năm học 2013-2014.
Công văn số 1132/PGDĐT-TĐKT ngày 26/12/2011 của Phòng Giáo dục
và Đào tạo về việc hướng dẫn thực hiện SKKN.
Công văn số 521/PGD&ĐT-TĐKT ngày 23/9/2013 của phòng Giáo dục và
Đào tạo về việc hướng dẫn công tác NCKHSPƯD và SKKN năm học 2013-
2014.
Chương II.
Thực trạng của vấn đề: Một số biện pháp giúp học sinh yêu thích học
môn lịch sử
2.1. Vài nét về địa bàn thực hiện sáng kiến
Chúng tôi thực hiện đề tài này đối với học sinh trường THCS Đoàn Kết
nằm trên địa bàn phường Đoàn Kết thị xã Lai Châu. Là 1 trong 7 xã phường,
nằm ở trung tâm thị xã, gồm 12 tổ dân phố và 1 bản. Đặc biệt, là nơi có Đền thờ
3
Lê Lợi ngay tại trung tâm phường, gần trường học. Nơi đây tập trung đông dân
cư, bao gồm … hộ dân với nhiều ngành nghề.
Ở nơi kinh tế và văn hóa phát triển nên các gia đình rất quan tâm đến việc
học tập của con em mình, luôn sẵn sàng tạo mọi điều kiện tốt nhất để phục vụ
cho sự nghiệp giáo dục. Vì vậy, các em học sinh học tại trường THCS Đoàn Kết
đa số có điều kiện tốt để học tập từ phía gia đình. Tuy nhiên, đến bậc học này
các em đã có ý tưởng nghành nghề nên hướng vào một số môn cơ bản để phân
ban, để thi, học các trường chuyên nghiệp. Chính vì thế, với một số môn học,
đặc biệt là môn lịch sử các em chưa yêu thích, tâm huyết đối với môn học. Từ
đó, hiểu biết kiến thức lịch sử, tinh thần thái độ đối với lịch sử dân tộc cũng

môn học khác được chú trọng hơn để có thể thi vào trường chuyên lớp chọn, thi
vào các trường Đại học nên cũng chưa khuyến khích con em mình dành thời
gian học tập lịch sử, yêu thích môn học lịch sử.
2.3. Nguyên nhân của thực trạng trên:
Theo tôi, có nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn đến thực trạng
trên, nhưng nguyên nhân chủ yếu đó là:
* Nguyên nhân thứ nhất: Nội dung chương trình lịch sử còn qúa tải và hình
thức trình bày chưa hấp dẫn đối với với học sinh.
Mặc dù trong những năm gần đây Bộ Giáo dục &Đào tạo đã thay sách giáo
khoa và thực hiện chương trình giảm tải (gần đây nhất là chương trình giảm tải
của Phòng Giáó dục & Đào tạo thị xã Lai Châu), song nhìn chung sách giáo
khoa lịch sử còn nặng về nội dung chính trị, quá chi tiết về diễn biễn các trận
đánh, nhiều sự kiện, ngày tháng ; chưa chú trọng nội dung kinh tế, văn hóa, xã
hội, xây dựng và bảo vệ đất nước. Hình thức trình bày là yếu tố thu hút đối với
học sinh nhưng hiện nay các kênh hình trong sách giáo khoa còn ít, kích cỡ nhỏ,
màu sắc đơn điệu, mờ nhạt chưa thu hút sự chú ý của học sinh.
Như vậy, nội dung và hình thức của sách giáo khoa lịch sử hiện nay chưa
phù hợp với khả năng nhận thức và cảm quan của học sinh.
* Nguyên nhân thứ hai là chế độ thi cử.
5
Các trường Đại học quân sự trước đây bắt buộc thi môn lịch sử, những năm
gần đây đã bỏ hẳn. Trường Đại học An Ninh ngày trước cũng bắt buộc thi môn
Lịch sử giờ đây chỉ còn một ít chỉ tiêu cho khối C, nhường chỗ cho khối A. Chỉ
tiêu khối A, D còn nhiều hơn các trường Luật, Báo chí, Văn Hóa. Thi đầu vào
cấp III, ngoài đầu vào môn Toán, Văn thì môn thứ ba học sinh được tự chọn. Ở
tỉnh Lai Châu tôi thấy chỉ có huyện Than Uyên lựa chọn môn Sử làm môn bắt
buộc trong kỳ thi đầu vào cấp ba.
* Nguyên nhân thứ ba: Môn lịch sử so với các môn học khác.
Trong chương trình giảng dạy của hệ thống giáo dục phổ thông, thời lượng
học môn lịch sử được bố trí từ 1-2 tiết/ tuần, nhưng Văn, Toán là 4 đến 5

hãy rộng mở cách nghĩ, cách nhìn nhận về môn lịch sử; hãy động viên, khen
ngợi khi con mình yêu thích bộ môn này.
Các trường chuyên nghiệp cũng cần quân tâm đến môn lịch sử hơn nữa,
sinh viên, học viên vẫn phải học và thi môn lịch sử là một phân môn, một học
phần.
Đối với các cấp quản lí, chuyên môn, việc kiểm tra, thi cử sau một quá học
học tập là việc cần thiết. Song, để việc kiểm tra thực sự phát huy được khả năng
tư duy độc lập của mỗi em, nhất là tạo cho các em cảm giác nhẹ nhàng trong thi
cử nên chú trọng những sự kiện lớn, chú ý khả năng khái quát, so sánh, nhận
xét, đánh giá của học sinh;
b. Cần đổi mới phương pháp dạy học lịch sử
Việc đổi mới phương pháp dạy học lịch sử đã được đề cập rất nhiều, song
cần áp dụng 1 số phương pháp đổi mới sau.
Thứ nhất, giáo viên cần tạo sự thoải mái cho học sinh trong giờ học.
Việc xác định thái độ dạy học không thua kém gì việc xác định phương
pháp, mục tiêu dạy học sinh. Để làm được điều này, giáo viên cần tạo ra không
khí thanh bình, không e sợ, lo lắng, phá vỡ sự khuôn cứng, trì trệ; hoặc ra những
câu hỏi phù hợp, động viên, khích lệ học sinh tham gia phát biểu; trao đổi bằng
hình thức tuyên dương hay cộng điểm cho học sinh Vì có lôi cuốn được học
sinh mới thu hút sự tâp trung chú ý của các em, giúp các em chủ động, hứng
khởi trong quá trình học bài.
7
Với biện pháp này, học sinh có quyết tâm học hơn, tự tin tham gia phát
biểu, giờ học trở nên sôi nổi hơn.
Thứ hai, cần áp dụng các phương tiện dạy học hiện đại trong dạy học
lịch sử.
Việc dạy học Lịch sử chỉ với những phương tiện truyền thống như bảng
đen, lời nói của thầy, cô giáo và phương tiện dạy học mang tính tĩnh (Bản đồ,
tranh ảnh, sơ đồ…) chắc chắn mức độ ghi nhớ sẽ không cao và nhanh quên;
trong khi đó, nếu học sinh được xem phim tư liệu, bản đồ, sơ đồ động, tranh

Thứ tư, tổ chức các hoạt động thi tìm hiểu lịch sử.
Giáo viên có thể lựa chọn nhiều hình thức khác nhau. Có thể là ngay trong
tiết học với những yêu cầu ngắn, liên quan trực tiếp tới bài, có thể phối kết hợp
với tổ chức Đội thi tìm hiểu lịch sử vào các giờ chào cờ đầu tuần, hoạt động giáo
dục ngoài giờ lên lớp… Hình thức này giúp học sinh quan tâm hơn đến các sự
kiện, nhân vật lịch sử.
Ví dụ, khi trình bày về vai trò của Trần Hưng Đạo trong cuộc kháng chiến
chống quân xâm lược Mông- Nguyên, giáo viên có thể cho học sinh sưu tầm
tranh, ảnh Trần Hưng Đạo và tự trình bày theo cảm nhận. Các bức tranh, ảnh
trên sẽ cho học sinh cơ hội trình bày những cảm nhận riêng, phát huy được năng
khiếu bình luận, thuyết minh và góp phần tạo cho học sinh có những tình cảm
tốt đối với bộ môn lịch sử.
Hay việc tổ chức trò chơi thi trả lời nhanh, đố vui lịch sử giáo viên chuẩn bị
sẵn trên máy chiếu, các em có thể lựa chọn câu hỏi trả lời theo hình thức cá
nhân, hoặc chia theo đội, phổ biến luật chơi, mỗi đội trả lời số câu hỏi ấn định.
Hoặc trò chơi tìm hiểu về các anh hùng, danh nhân mang tên đường phố.
Ví dụ: Giáo viên cho học sinh quan sát bản đồ thị xã Lai Châu và chỉ cho
học sinh thấy những con đường mang tên của các nhân vật lịch sử như: Trần
Phú, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Văn Trỗi, , Rồi gọi từng học sinh trình bày về
sự hiểu biết của mình về từng nhân vật lịch sử trên
Đó là những trò chơi mà qua đó giáo viên có thể đánh giá được những hiểu
biết của học sinh về các nhân vật lịch sử, các danh nhân. Từ đó giúp cho học
sinh rèn luyện được kỹ năng sử dụng bản đồ các thành phố, thị xã, các em có
9
thêm được những hiểu biết, những tìm tòi về các con đường mang tên các nhân
vật lịch sử, các danh nhân đồng thời cho học sinh niềm thích thú khi học tập
môn lịch sử.
Thứ năm: tổ chức cho học sinh tham quan, dã ngoại; gặp gỡ các lão
thành cách mạng.
Với phương châm vui tươi, lành mạnh, an toàn, bổ ích. Những hoạt động

phục vụ giảng dạy. Tổ chức các buổi học tập lịch sử ngoại khóa, tham quan, du
lịch đến các địa điểm lịch sử ; gặp gỡ, giao lưu các chiến sĩ, anh hùng cách
mạng. Đồng thời chỉ đạo và tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức Đoàn, Đội trong
nhà trường có các hoạt ngoại khóa nhằm nâng cao sự hiểu biết về lịch sử nhất là
trong các buổi chào cờ, hoạt động tập thể có thể thực hiện dưới hình thức như:
Rung chuông vàng, ngoại khóa…
Đối với lãnh đạo cấp trên cần tạo điều kiện, quan tâm tới môn học lịch sử
để các trường học, các giáo viên bộ môn có điều kiện thuận lợi để giảng dạy bộ
môn được tốt hơn.
Sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao với những quyết sách kịp thời, phù hợp sẽ cụ
thể hóa các quan điểm về giáo dục toàn diện. Đây cũng là một trong những điều
kiện hết sức quan trọng để môn học lịch sử được quan tâm nhiều hơn.
3.2. Hiệu quả của Sáng kiến kinh nghiệm
Qua thời gian giảng dạy lịch sử và dự giờ ở các giáo viên giỏi có nhiều
kinh nghiệm nên tôi đã rút ra được nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy, giúp các
em thấy được vai trò quan trọng của bộ môn lịch sử trong cuộc sống, tránh được
cái nhìn và quan niệm chưa phù hợp đối với môn lịch sử. Như vậy qua các
phương pháp trên ta có thể giúp học sinh biết cách học môn lịch sử, đồng thời
các em học sôi nổi hơn, tích cực hơn, giờ học sinh động hơn, hiệu quả từ giờ học
lịch sử sẽ được nâng lên.
Trong quá trình dạy học, tôi luôn cố gắng thực hiện các phương pháp trên
trong mỗi tiết dạy của mình, Chính vì thế mà sự ham thích môn lịch sử của học
sinh ở các lớp tôi dạy vượt hẳn so với thời gian trước đó, từ đó, chất lượng bộ
môn cũng tăng lên.
11
- Kết quả khảo sát: Thái độ yêu thích của Học sinh lớp 7 đối với môn Lịch
sử:
Líp(sÜ sè)
Néi dung
7A5 (33 HS) 7A3 ( 35HS)

thÝch
0 0 5 14
ThÝch
6 18 15 43
RÊt
thÝch
27 82 15 43
3.3. Ứng dụng vào thực tiễn
3.3.1.Bài học kinh nghiệm
Muốn học sinh yêu thích môn lịch sử bản thân người giáo viên lịch sử phải
yêu thích, tâm huyết với nghề.
Học sinh từ đó cũng yêu thích môn học, chịu khó tìm tòi, đầu tư kiến thức
cho vốn lịch sử của mình, điều đó sẽ giúp các em đam mê với môn khoa học
này.
Cần có sự ủng hộ nhiệt tình từ phía BGH nhà trường, phụ huynh học sinh và
toàn xã hội.
3.3.2.Ý nghĩa của Sáng kiến kinh nghiệm.
Học sinh là lứa tuổi đang tiếp thu văn hóa một cách nhanh nhất và đó
cũng là lớp người sau này sẽ viết tiếp những trang sử vẻ vang của dân tộc. Đã có
rất nhiều người cho rằng học sinh thời nay không thích môn lịch sử và học kém
môn này. Nhưng không đó chỉ là cái nhìn một chiều của vấn đề. Thực sự có rất
nhiều em học sinh quan tâm đến những kiến thức lịch sử. Do yếu tố khách quan
12
đã làm cho các em từ yêu thích trở thành không thích, thậm chí chán ghét mà
thôi.
Qua giảng dạy thực tế, tôi khẳng định rằng tình yêu lịch sử của các em
vẫn có và sẽ bùng cháy mạnh mẽ khi có sự tác động tích cực.
Như vậy để nâng cao chất lượng dạy học môn lịch sử ở trường phổ thông,
không chỉ đơn thuần là thay đổi phương pháp giảng dạy. Để thay đổi thực trạng
hiện nay của môn học này hiện nay đòi hỏi những giải pháp đồng bộ từ thay đổi

Tạo điều kiện cấp phát những thiết bị dạy học về các trường nhiều hơn nữa
đặc biệt là máy chiếu đa năng, những thước phim tư liệu lịch sử để tiến tới mỗi
phòng học đều có hệ thống máy chiếu giúp giáo viên ứng dụng công nghệ thông
tin một cách thuận tiện nhất.
* Về phía Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh:
Cần tuyên truyền sâu rộng cho các en học sinh lợi ích của môn học, phối
kết hợp với giáo viên bộ môn để tổ chức các hoạt động ngoại khóa, các cuộc thi
có lồng ghép kiến thức lịch sử.
* Đối với tổ xã hội:
Thường xuyên tổ chức các chuyên đề để nâng cao chất lượng môn Lịch sử,
trong các buổi họp nên đưa các nội dung bài dạy để thảo luận cùng tìm ra những
cách thức tổ chức hay nhất cho mỗi tiết học.
* Đối với giáo viên: Ngoài những kiến thức có trong sách giáo khoa, người
giáo viên cần không ngừng học hỏi, nâng cao trình độ chuyên môn, tham khảo
nhiều tư liệu, tiếp cận sự kiện mới nhất để giảng cho học sinh. Luôn luôn sáng
tạo, tìm tòi để thực hiện những bài giảng cuốn hút học sinh, giúp học sinh yêu
thích môn học lịch sử
14
Lời kết: Trong thời gian đứng trên bục giảng truyền đạt kiến thức đến cho các
em học sinh, tôi luôn mong muốn học sinh yêu thích khoa học lịch sử vì những
cái hay, cái đẹp của bộ môn này. Tuy nhiên, không chỉ ở trường tôi dạy, mà trên
các phương tiện thông tin đại chúng đôi khi đưa các tin bài về vấn đề học sinh
ngày nay thờ ơ với môn học lịch sử. Điều đó khiến cho tôi luôn suy nghĩ tìm tòi
các phương pháp dạy học sao cho học sinh của mình có thể nắm bắt kiến thức
một cách dễ hiểu nhất, giúp các em có hứng thú với bộ môn, tránh được áp lực
khi học bộ môn này. Bởi tôi nghĩ rằng bản thân người giáo viên sẽ tác động trực
tiếp đến thái độ cuả học sinh đối với môn học thông qua mỗi bài giảng. Vậy thì -
trước khi các cấp lãnh đạo có sự đổi mới về nội dung, chương trình sách giáo
khoa, trước khi nhà trường đầu tư về cơ sở vật chất, tổ chức các chuyến tham
quan di tích, công trình lịch sử, các cuộc thi tìm hiểu lịch sử…bản thân tôi và

17
Các em học sinh tham gia Tiết học lịch sử địa phương
tại đền thờ Lê Lợi – Thị xã Lai Châu.
Học sinh tham gia trả lời các câu hỏi lịch sử trong giờ chào cờ.
18
Dùng hình ảnh minh họa kết hợp với các câu chuyện kể
trong giờ học lịch sử.
Áp dụng các phương pháp dạy học tích cực trong giờ học lịch sử
19
MỤC LỤC
NỘI DUNG TRANG
MỞ ĐẦU 1
1. Lý do chọn đề tài 1
Về lí luận 1
Về thực tiễn 1
2. Phạm vi , đối tượng nghiên cứu. 1
3. Mục đích 2
4. Điểm mới của SKKN 2
Chương 1 3
1.1 Các định nghĩa, khái niệm. 3
1.2 Các văn bản, hướng dẫn thực hiện vấn đề sáng kiến 3
Chương 2 4
2.1. Vài nét về địa bàn thực hiện sáng kiến 4
2.2. Thực trạng vấn đề 5
a. Thuận lợi 4
b. Khó khăn 4
2.3. Nguyên nhân 6
Chương 3 7
3.1.Một số biện pháp 7
3.2. Hiệu quả của SKKN 12