1
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

MÔ TẢ SÁNG KIẾN
Mã số: ……………………………………….

1. Tên sáng kiến:
Tích hợp rèn luyện giáo dục kỹ năng sống cho trẻ 5 tuổi.
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Giáo dục mẫu giáo.
3.
Mô tả bản chất của sáng kiến:

3.1: Tình trạng giải pháp đã biết: Ngành Giáo dục nói chung, Giáo dục
Mầm non nói riêng đang đặt ra nhiều thách thức, tình trạng trẻ em vô tư, thờ ơ,
lạnh cảm, chưa có cách xử lý phù hợp với những tình huống diễn ra hằng ngày
như: thưa – gởi, cảm ơn – xin lỗi, thăm hỏi, giúp đỡ,…hay những hành vi gây
hại với môi trường: hái hoa, bẻ cành, dẫm lên thảm cỏ, không thích chăm sóc
cây cối xung quanh,…hoặc việc làm gây hại đến chính bản thân trẻ: xem ti vi
khoảng cách gần, ngủ không đúng giờ,…là nỗi trăn trở của người giáo viên
trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ.
Theo thống kê của nhà nghiên cứu thì tình trạng trẻ em mắc bệnh “trầm cảm”
ngày càng gia tăng, việc dạy cho trẻ có những hành vi, thái độ đúng đắn, phù
hợp với sự phát triển của xã hội là một nhu cầu cấp bách, hay nói đúng hơn là
việc rèn luyện, giáo dục cho trẻ có được “kỹ năng sống”.
* Ưu điểm: Giúp trẻ hòa nhập nhanh vào cuộc sống, vào sự phát triển của xã
hội.
* Khó khăn: Do chưa có sự quan tâm đúng mức và lâu dài nên giáo dục kỹ
năng sống cho trẻ còn gặp khó khăn do điều kiện kinh tế, từ ngữ “kỹ năng sống”
còn xa lạ với các bậc phụ huynh vùng nông thôn,…
Để thực hiện đầy đủ hơn câu nói “Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai”, một

ra cần thực hiện một số quy tắc xã hội: không tự ý nghịch phá đồ chơi ở nhà bạn
khi chưa cho phép, đi đúng phần đường khi tham gia giao thông, ở nơi công
cộng thì không chen lấn, nhường người già, em nhỏ, người tàn tật, không hái
hoa, bẻ cành cũng như không được trêu chọc con vật….); kỹ năng cảm nhận và
thể hiện cảm xúc (ví dụ: trẻ biết cảm xúc khi vui, buồn, giận dữ, lo lắng,…là
3
như thế nào và thể hiện cảm xúc đó qua nét mặt, cử chỉ, lời nói,…phù hợp); kỹ
năng hợp tác, chia sẻ (ví dụ: trẻ cùng chơi với nhau, chia đồ chơi với bạn, cùng
với bạn tạo nên sản phẩm, đỡ bạn bị ngã, chơi với em để mẹ làm việc nhà,…);
kỹ năng an toàn, tự bảo vệ (ví dụ: ăn mặc phù hợp theo mùa, không sợ tiêm
ngừa, tránh xa ao, hồ, sông, suối, không leo trèo, không lại gần ổ điện, không
ngậm đồ chơi, không cho vật lạ vào mắt, mũi, miệng, không đi theo người lạ, xử
lý các tình huống như đi lạc đường, gặp sấm sét trời mưa, bị bắt cóc,….).
3.2.2.1: Tính mới của giải pháp: Nếu trẻ 5 tuổi không được rèn luyện kỹ
năng sống thì khi hòa nhập với cuộc sống, với môi trường xã hội trẻ sẽ thiếu tự
tin, thiếu ý thức, thiếu sự điều chỉnh trong thái độ và hành vi, không giải quyết
được các tình huống khác nhau mà trẻ gặp phải sau này. Những kỹ năng trên
không phải thực hiện riêng lẻ trong chương trình, kế hoạch chăm sóc, giáo dục
trẻ mà được lồng ghép trong quá trình diễn ra hoạt động, làm sao để kỹ năng
sống được rèn luyện hình thành và theo trẻ đến suốt cuộc đời, trẻ có được sự tự
tin, mạnh dạn, có hành vi và thái độ đúng đắn.
3.2.2.2: Cách thức thực hiện của giải pháp:
Dạy trẻ kỹ năng sống như thế nào là một vấn đề đặt ra cho tôi và tôi đã
tích hợp rèn luyện giáo dục kỹ năng sống thông qua một số biện pháp sau:
a) Hình thành thói quen tốt trong giờ đón trả trẻ: Giáo viên sử dụng
phương pháp thực hành, trải nghiệm, hình thức nêu gương đánh giá để trẻ thấy
và thực hiện tốt hơn. Cụ thể ngay từ đầu năm tôi đã tập cho trẻ ý thức tự cất đồ
dùng gọn gàng, ngăn nắp lúc vào lớp cũng như lúc ra về. Và tôi phân công tổ
trưởng sẽ kiểm tra xem bạn nào thực hiện chưa đạt, cuối ngày tôi sẽ đánh giá và
nêu gương bạn thực hiện tốt, đồng thời cũng khích lệ động viên cá nhân có cố

an toàn, tự bảo vệ (không ăn thức ăn chưa được nấu chín, không ra gần bờ ao dễ
xảy ra tai nạn).
Đối với các hoạt động khác diễn ra trong hoạt động học cũng vậy, giáo viên
lựa chọn nội dung phù hợp, kết hợp với phương pháp dùng lời, trẻ được nghe,
được đọc cùng với sự giảng giải của cô, trẻ sẽ thấm nhuần ý nghĩa của cuộc
sống xung quanh, từ đó tích lũy cho mình những bài học kinh nghiệm.
5
d) Kỹ năng sống trong hoạt động vui chơi: Hoạt động vui chơi là hoạt
động chủ đạo của trẻ mẫu giáo, trẻ 5 tuổi càng hứng thú và tích cực hơn bởi đáp
ứng được nhu cầu. Trẻ được chơi với đồ vật, được trải nghiệm thực tế, là cơ sở
vững chắc để hình thành và phát triển, rèn luyện và giáo dục kỹ năng sống cho
trẻ.
Trong chủ đề “nghề nghiệp” ở góc phân vai có trò chơi “bác sĩ”, bác sĩ khám
bệnh cho bệnh nhân với thái độ vui vẻ, niềm nở, y tá cấp phát thuốc và dặn bệnh
nhân uống thuốc đúng giờ, bệnh nhân bốc số thứ tự và ngồi chờ khám theo lượt,
lúc này cô giáo giả bộ đóng vai bà lão đi khám bệnh, bà lão đi sau cùng nhưng
được cô y tá dẫn đi khám trước, tình huống xảy ra là các bệnh nhân kia không
đồng ý, bác sĩ mới ra giải thích: bệnh nhân vui lòng đợi tí, ưu tiên cho người già
và trẻ nhỏ. Có thể nói trẻ đóng vai bác sĩ đã có kinh nghiệm sống rất tốt và trẻ đã
áp dụng ngay trong quá trình chơi, kỹ năng giao tiếp và ứng xử văn minh được
thể hiện.
Ở chủ đề “Giao thông” có góc chơi “ba chở con đi học bằng xe honda”, yêu
cầu trẻ phải đội mũ bảo hiểm, cô dạy trẻ cách đội, cách gài dây, thao tác lặp đi
lặp lại 2- 3 lần, từ đó hình thành kỹ năng an toàn và rèn luyện một cách tự nhiên.
Đối với chủ đề “Gia đình” dạy trẻ kỹ năng chia sẻ, thể hiện sự quan tâm lẫn
nhau giữa các thành viên trong gia đình, ví dụ như: gọi điện thoại hỏi thăm,
chăm sóc ông bà, gia đình cùng nhau đi du lịch, thăm hỏi lẫn nhau lúc ốm đau
Hoạt động vui chơi diễn ra trong thời gian tương đối dài (40 phút), có rất
nhiều tình huống xảy ra, giáo viên cần bao quát và kịp thời can thiệp để điều
chỉnh hành vi, giúp trẻ có thói quen tốt, biết được cái nào nên làm, cái nào

một mình (không được mở cửa cho người lạ vào), đi lạc đường (đứng ở nơi
trống và kêu thật to), khi bị côn trùng cắn (nói liền với người lớn),…
g) Rèn luyện giáo dục kỹ năng sống cho trẻ mọi lúc mọi nơi: Kỹ năng
sống của trẻ được tiếp nhận và rèn luyện mọi lúc mọi nơi trong môi trường gia
đình và nhà trường. Ở trường giáo viên tận dụng bất cứ khi nào có thể để hình
thành, rèn luyện kỹ năng cho trẻ. Ví dụ: cô giới thiệu nhiều loại quần áo, trang
phục và nói đồ dùng nào phù hợp theo mùa nào, khi đi chơi, đi du lịch,…Sau đó
7
cô yêu cầu trẻ làm người mua hàng, chọn trang phục mùa hè, trẻ phải giải thích
tại sao chọn mua các trang phục ấy.
Hay trong hoạt động ngoài trời, trẻ chơi tự do, vừa quan sát trẻ chơi thì giáo
viên cũng phải hướng dẫn trẻ cách chơi an toàn: Khi leo lên cầu tuột thì xếp
hàng theo thứ tự, không chen lấn, xô đẩy, tuyệt đối không tranh giành đồ chơi,
chơi đu quay không quay quá nhanh,…
Trong giờ ăn giáo viên cũng tận dụng để rèn luyện giáo dục kỹ năng sống:
cách mời chào trước khi ăn, ngồi ngay ngắn, lưng thẳng, cầm muỗng múc ăn,
không làm rơi vãi thức ăn, …Ăn xong trẻ giúp cô lau bàn, sắp xếp ngay
ngắn,…Lâu dần trẻ thực hiện tốt hơn nhiệm vụ, kỹ năng của mình.
Ở gia đình, trẻ sẽ tiếp tục thực hiện những kỹ năng đã được học ở nhà trường,
và cha mẹ cũng cần động viên, khuyến khích trẻ để trẻ có ý thức hơn về trách
nhiệm của bản thân đối với gia đình.
h) Trao đổi, hướng dẫn phụ huynh nội dung và cách rèn luyện kỹ
năng sống cho trẻ: Cha mẹ là tấm gương đầu tiên cho trẻ học tập những thói
quen tốt. Việc phối hợp với phụ huynh trong giáo dục kỹ năng sống cho trẻ là vô
cùng cần thiết. Trong các buổi họp hay nói chuyện với phụ huynh, giáo viên cần
trao đổi những nội dung ngắn gọn, dễ hiểu, dễ thực hiện và mang tính thuyết
phục.
Giáo viên khuyến khích phụ huynh tạo điều kiện để trẻ tự phục vụ bản thân:
rửa mặt, đánh răng, thay quần áo, tự chọn quần áo, đồ dùng cá nhân chuẩn bị đi
học,…Phụ huynh cần dạy trẻ những kỹ năng như: ghi nhớ số điện thoại ba, mẹ

Giải pháp này được áp dụng sẽ mang lại nhiều hiệu quả thiết thực, tỉ lệ trẻ
có được kỹ năng sống tăng lên rõ rệt.
Cụ thể như sau:
Tên kỹ năng
Đầu năm
(%)
Học kì I
(%)
Cuối tháng 4
(%)
Ghi chú

- Kỹ năng tự phục vụ 20/39
(51.28 %)
34/39
(87.17 %)
39/39
(100 %)

- Kỹ năng giao tiếp 15/39
(38.46 %)
27/39
(69.23 %)
37/39
(94.87 %)

9
- Kỹ năng an toàn 21/39
(53.84 %)
31/39


Bến Tre, ngày 22 tháng 04 năm 2013
Trần Thị Nga
Trường Mầm non Thị trấn, huyện
Giồng Trôm
Giáo viên 8,1