LỜI CẢM ƠN
Với tất cả sự kính trọng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới Phó giáo sư,
Tiến sĩ. Nguyễn Duy Huề - Chủ nhiệm bộ môn Chẩn đoán hình ảnh trường Đại
học Y Hà Nội, Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh Bệnh viện hữu nghị Việt Đức.
Thầy đã dìu dắt tôi những bước đi đầu tiên và giúp đỡ tôi trong quá trình học tập.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Phó giáo sư, Tiến sĩ. Phạm Minh
Thông - Phó chủ nhiệm bộ môn Chẩn đoán hình ảnh trường Đại học Y Hà Nội,
Trưởng khoa chẩn đoán hình ảnh Bệnh viện Bạch Mai. Thầy là người đã tận tâm
truyền đạt kinh nghiệm nghề nghiệp, kiến thức bổ ích, hướng dẫn phương pháp
nghiên cứu khoa học cho tôi, người đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ, động viên
khuyến khích tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp.
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành của mình tới Ths. Nghiêm Quốc
Hưng, phó trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh - bệnh viện Bạch Mai, người đã tạo
điều kiện, giúp đỡ, chỉ bảo tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu cũng như
trong quá trình thực hiện luận văn này.
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành của mình tới PGS Vũ Long, Ths. Lê
Anh Tuấn, Ths. Vũ Đăng Lưu, Ths.Phạm Hữu Khuyên, những người Thầy,
người bạn đồng nghiệp đã luôn quan tâm và đóng góp những ý kiến quý báu
giúp đỡ tôi trong hoàn thành luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy trong hội đồng đánh giá đề cương và hội
đồng chấm luận văn tốt nghiệp đã dành nhiều thời gian quý báu của mình kiểm tra, góp
ý, hướng dẫn tôi trong nghiên cứu, giúp đỡ tôi sửa chữa thiếu sót của luận văn.
Tôi xin gửi lời cảm ơn của mình tới Ban giám hiệu, Phòng đào tạo sau
đại học, Bộ môn Chẩn đoán hình ảnh trường Đại học Y Hà Nội, Khoa Chẩn
đoán hình ảnh, khoa Ung Bướu, khoa Ngoại, phòng Kế hoạch tổng hợp Bệnh
viện Bạch Mai; Khoa Phẫu thuật thần kinh, Khoa Giải phẫu bệnh, Phòng lưu
trữ hồ sơ Bệnh viện Việt Đức. Các Thầy, các anh, các chị, các em, đã giúp đỡ
tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp.
Tôi xin cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp, các bác sỹ nội trú đã giúp đỡ tôi, khích lệ
động viên tôi trong quá trình học tập, cùng tôi chia sẻ những vui buồn trong cuộc sống.
Với tất cả lòng kính yêu và biết ơn vô hạn gửi tới những người thân yêu
.L@ .STQ#U
. .OO
3BK 3!QV)
LO L
> W
299 2OQO
X2Y XZO[\UZ,]^
_ OO[`"U^
a/b RcT
DANH MỤC BẢNG, BI!U
BẢNG
./01234 5
6237892 5
./0123: 5;
<=>0?23@AB/0123B/CB23/>D2.E8 5;
FF
./01235 F;
GH78I23/>D2.E8 F;
./0123F J:
KA2L8M2 J:
BI!U ĐỒ
./01234 5
6237892 5
./0123: 5;
<=>0?23@AB/0123B/CB23/>D2.E8 5;
FF
./01235 F;
GH78I23/>D2.E8 F;
./0123F J:
KA2L8M2 J:
[XQOQ^…ƒ#"./p#{ j-.•
&` ./OkU#f!QV
4
Qie`,
&(*Q #qhg '-
•./&` #V~
#fo-<up&(| jtU
*z&(#foupU#zU*
$#ld)z!&P…†
"Qkfz#&()k•
Td&(Qhg-W,|•Td#
&(hg•,&P'QR[./B^-
.l•#"•#T./&` &./Bp%dpU
&(h&ThkezQRo&'*
upe`&(pe,*up-./B
Q&tQQ&`#*up~
d{!P|t tu[#}f
…-^-)•d./Bdk|
jl#T•./BdpQQiN
zNQ)"NU#zU
*Q)d{pdQ#TR&t
kqke`&ThVz#z-
‡@2id&()z./#T'&`
k[4;O^l#TQif&#•Td&(
QhguN)•dppˆ#%./B-'i
$:rrJ./Bd&(QhgP&T#"#Vp*U
#f./Bt|{`k
f)z&-@TP,
#fˆ#%./B#uppQ|pU
*j}f “Bước đầu nhận xét
[4F:Z4rr-rrr&`w$^tP|[45ŒZ4rr-rrr&`w^mxFn-
\)dQ)OR&(!Tf
"Q-O!X/„„pŒsdpP•O[rw
5
4ŒR^\T[;5s^P,R:rxFR{k#TR
Žx;5ys-
k@2‚dp !uhz]#fd#"
#V&i#&pU-OL•#2]
2&K†4x$[4Œ;Jw4ŒJ:^k)#@<pFry&`
(Qd&(QV"piF:xs#
d4Jsm45n-zL[4ŒŒ;^Jr)
d)idQV"*ŒF;sdQmxn-O
!2]7ƒ‚[4ŒŒ;^RSd)i*QP••$
hiOR#k~PRxrwx;mFn-
kQV"i)#.(YV!2]
@$@d&(T)[:y5r^#`‘
hF;$[JZ4ŒŒxw4:Z:rrr^*Q)TU:-y5r)
4-;:J[;Fs^#4-5r5|[Fxs^-
pRoQdf*'54w;r-\ef
PpR'p&`[ŽJrR^~5ys-K
'4rRP45;sp)h&T4xR:44s-
O&"‘!p)dp
,R•t#T&TQ&tpuhh&T,
h•m45n-
1.1.2. Một số đặc điểm lâm sàng và tiên lượng u não
.jppkU‰,
$Q%,j#i}h#zU!QV
-@T•O#•thTQj&hUo#pQ
{PhU,QjpudP,'%P&`
&P,QjphUz#,dP*U-8d
OQkT*TORcT
[a/b^$:rrJh%U3BKdQ&(Qk
#Q)")!&m:;n‰
;
Bảng 1.1. Phân loại u não theo Tổ chức Y tế thế giới
Loại u
Bậc u
I II III IV
U tế bào hình sao (Astrocytoma)
8)Reh&Td*
[X)OQOhO^
8[B^
8i[Bh^
8•[ƒ„„O^
8 ) #
[BOQ^
8)p[9Q^
8)i[3)^
8)i)Re
[3O)^
8i[3^
Các u tế bào thần kinh đệm ít nhánh (Oligodendroglial tumours)
8iU[bhOh^
8 i U ) p
[9QhOh^
Các U thần kinh đệm dạng nang (Oligoastrocytic tumours)
1.3.1.2.Phân loại Việt Nam
8d*hk#p*fQkh%OU
&‰3BK#zU[fh&Tfg
g^,UUQR)myn-.Qk&`*
~~#UQhg-<up&(,Qkt!#"
‚&.</9!L•
dTQkdQepm5n‰
* Các u phát triển từ tế bào thần kinh đệm:
w.p,U*Q‰eQu'|)
)i[^Qj-
<oUj•kl,PQi)!
)p iu)puU&TpT
•-.)!)p#VpUu,#]-
2|U*QoQepm5n‰
J
•8)[9^oQ*kU
*)">[Q^-LkpU
]#Qu"[!$p4r$y5s#:r
$JrsP|)&(NT&(R#fz
)†kRzQ`f^-
•8)iU[bhOh^
&`(Q&(OU#u*"t,
&`h*T*-
•8d*[_QOh^‰Qu')TQ)u
p)d*#,-8u
"`QV"#kzpu;$-
w.p,U‰
•8)u[9)">>>^[9Qw
^‰5rs)&`oQPRFrwxr
&`~*,Qi#%){]
1.2.1. Xquang sọ quy ước
/Q&tQQ{&(Qhgfh|
kk*U-.gQj&` pu*
h*$Q%,j&h**pd
TQj•O,&#)*&`d-
1.2.2. Chụp mạch não
2$4Œ:J_W—&`igQ! ,k
!-2$4Œ;4YOdgQkd)†Q&tQQ
XOhO[.gQQ OOe',klgQ!
,k!#,k^mxŒn-Gv"d&(Q
hg#@2$4Œx4Q&tQQNd*u
Nd&pgQSTQ#U[.L@^-/v"
pu&tQhgNk#N
Q)#T)•k Oa/bQ&t
QQp,k!xrs#,o5rs#T,j-
#V{pfk,&`(Q&d
*•hzu&`|Q&tQQ
z&(-/t|,Q&tQQ"Qpu
Œ
)u&!]{•Q&tv"
#&`Q!pp,-
1.2.3. Xạ hình não
T'|$Fr\••*Qpkd&(qhgu
cj-2$4ŒFyWO&`ihl>w454
uQd-B&tQQ&(Qhg#@2$
4Œy5-dpu*#l"QQpk)*&`-O
<@$KfkpuQTyrsdm4n-
!!QV‚&Qi
&(`Q&tQQ-
1.2.4. Cắt lớp vi tính
"-2./{*&(h{!&kk
5ƒmxn-k@2d)z&(|./p'
%[4;O^e`Qhg•T&•
[ƒ„„^ , &P ' QR [WYX‰ O
OOQOQ^#{./Nd&(
Q&tQQ&*-./d#hi
Q&tQQNpU*Q#|Q&tQQp
zN*Q-2&#"#TQ&tQQN./
&` }pu&(|)•
d‰zpp&(##zUU
*#Qi[QiRQi*
QihzQi#!kq ^›z
#T kd#lQl
kde`,
hzpQQiNQ)#T|
&`(Q)Od
2{p,#Q&tQQ&gQd*
dde`{o*U&(Qhghp
U*Qke`kfNm4n-
1.3. NGUYÊN LÝ CỘNG HƯỞNG TỪ PHỔ (CHTP)
1.3.1. Lược sử nghiên cứu cộng hưởng từ phổ
2$4ŒF;./Biid&(!K#BO
,,"Q-.Qhg./B#T
*pjdP,dQ&(u
44
hzpj#oQQwQ[!QUU
k[B#c4Œ;r›3“4Œ;4^m455Jn-`+
#f*upk|*hzp,Q!
&(pU! )P#&`&(!ik
"&` -@#"./Bdp
.pl•#"•#T./&` U!
./B&(`&(Q$&(PQ
k#qhg&(,&P$&(k
4:
o},'&`ke*#Q#pp
hQl(Qm455Jn-
./Bqhg$&(f
kk&
4
/
54
B
45
.
4;
2
4Œ
–#
:5
2-%U
./B&('QR
4
/
454
Bhk
p,"Q#pu#"•Ql(QmJ:n-`
ijdkQQ#"Q
P)•i[, œd^[9h4ŒyŒ›LO#4ŒŒ:^h
*%*QQ(Q*$&9ƒB
[hOwhQQ^ 9B [hOwQQ^ # q
#p˜#&T jm:;FF;;n-
.p•&(qhgup&T•)d{
uhzpjpjj[.O„OO#OQO‰
./_XX^#TijjŒr°#•!&(>Y[#O
45
O#O^#Tijj4yr°-ki•./_XXt
U&(qhg#T4rrp&T&p&(
)P•./_XXU#Tv"X_9W[XO_
9 WhO^p&T$*f[4rrr
4y
T
4r-rrr
:4
^m:;;;n-ƒpupup&T&T
gQiqhgv"-Gv"X_9W&(!#
)Pv"a_#T(Up&Tt#}S`•
-Gv"p&T&(qhg•!&(
v " u hz –O p &T [“O O –O
„O O^-Gv"p%p&T#p
`&`‘hU&(Qhgtm:;;;n-
Lk'˜)†ouU./Bd
R˜&t#{j#hie`qhgS
uO#!U˜##l%j[@b>‰#O„OO^-
2 #k!UQR˜d
&(k)•)P#$`"U[OO‰_^
#qhg"*Qm;;n-
2v"p&T#p˜u&(UQR
*upv"z#zuUp!&Pf
#dpez#"z !-.pkv"z#zu
UtuU[XO@OWYXQOQ{jXOw
Hình 1.3. Kỹ thuật đa thể tích biểu thị đồ thị cho từng đơn vị thể tích và
phổ màu cho chất chuyển hóa [65].
2‚&./&` `"U
[_‰OO^!&PT&(./B-
&`v"./B&`qhg5k__S[
4x
_ž5r^_)[Oh_‰45rw45;^#_h[_
Ÿ:Jr^-@T_S!5r*up#T!`
&h•:S#hf*-@T_h!:Jr~*
up#T:hT*&(k!QR
2OQO[299^.OO[.^#.O[.^-k_!
45rO‚*|U#p!&(LO[L^k45QQ
l#TQRLQhm:yFF;;n-O !,
!.OW p_S[5r^pz[y4s^™t
_)[45;^[Jys^Qk)"
z•te`!_S#_)p !
&te-‚O!d_
)kp&t_Sh#"z#Q
9Otm:rn-KP#"qhg!_S#_hi
)uz&(`gQ_
S&(%j#•&ki#Ut-
ƒ&T)!,#U*_S
#_)-
Bảng 1.2. Tính chất và cường độ tín hiệu của một số các chất chuyển
hóa trên TE ngắn và trung bình [80]:
Chất chuyển hóa TE ≤ 30 ms TE ≥130ms
299.. ••• •••
> • w
LQh •• •
L • ••h] [~‘Q!
5-:: .
5-;x >
5-F 3O
:-F XO
4-FJ 9O
r-Œ 9h
4y
Hình 1.4. Đồ thị các chất chuyển hóa ở nhu mô não bình thường [41]
<ezQR&(ug#g-g†
h*i,&P'*up[QQ^P'd
"&(-QR&(j'Q! QQg
$Ol,&T-gh*),Uoe
,*up,~Q!e,
*up-@Tkg•&()uz)P
t#zO!XB#t#zgO
dXOOqhgt#zL
w4
m;yn-#"#&`
upzU*upp%)|
|v"gQ./Bhp
&`&`qhg\u*
up
.&`uQUQR./d
"zhkez[p/Ow&`~*
up&(k#l*Skd)&`&`
~*upp&T^mFFnz%
*upU#\‰299Z.299Z.[p
qhg\&(k.Z299^#\.Z.-<&
4Œ
*ipQQiN-XpQR
:r