Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động kinh doanh chứng
khoán
Khi nền kinh tế Việt Nam bước sang vận hành theo cơ chế thị trường, câu
nói đầu tiên phá bỏ tư tưởng bao cấp "xin - cho" được nhiều người cho là
một sự đổi mới triệt để, đó là câu: "Khách hàng là thượng đế".
Đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động kinh doanh chứng khoán: Là tập hợp
các chuẩn mực hành vi, cách cư xử và ứng xử được quy định cho nghề nghiệp
kinh doanh chứng khoán nhằm bảo vệ và tăng cường vai trò, tính tin cậy,
niềm tự hào của nghề nghiệp kinh doanh chứng khoán trong xã hội
Từ khi TTCK Việt Nam ra đời vào năm 2000, hoạt động kinh doanh
chứng khoán đã được coi là một nghề, lúc đầu còn mới mẻ, nhưng nay
đã trở nên khá phổ biến trong một bộ phận những tri thức trẻ. Tuy
nhiên, tính chuyên nghiệp của người hành nghề lại là vấn đề phải bàn,
nhất là khi chúng ta đã gia nhập WTO - một sân chơi toàn cầu, nơi sàng
lọc và tôn vinh tính chuyên nghiệp của các thành viên tham gia.
Liên quan đến TTCK Việt Nam, từ năm 2006, với sự giúp đỡ của Quỹ Tiền
tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), Việt Nam đã xây
dựng và ban hành Bộ quy tắc ứng xử, thường gọi theo chuẩn mực quốc tế là
Quy tắc đạo đức nghề nghiệp dành cho người hành nghề chứng khoán.
Bộ quy tắc này đã được đưa vào giảng dạy trong các lớp học để cấp chứng
chỉ hành nghề kinh doanh chứng khoán, cũng như một số lớp học nâng cao
kỹ năng cho các thành viên thị trường. Thời kỳ TTCK bùng nổ, nhiều CTCK
tập trung lo xử lý công việc kinh doanh hàng ngày nên thiếu quan tâm đến
đạo đức nghề nghiệp của người hành nghề chứng khoán. Vì vậy, ở đâu đó đã
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
có nhiều phản hồi về việc đối xử không công bằng với khách hàng, chèn
lệnh mua bán cho cá nhân, cho người thân… của nhân viên CTCK. Gần đây,
đợt kiểm tra của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã phát hiện và đi đến cảnh
cáo, kỷ luật khá nhiều nhân viên và công ty chứng khoán vì những sai phạm

đều đã được "bảo hành". Theo đại diện của UBCKNN tại TP HCM, cả nước
hiện có khoảng 3000 nhà môi giới nhưng phải phụ trách một số lượng vốn
chiếm khoảng 30% GDP (cuối năm 2007). Tính bình quân mỗi nhà môi giới
phụ trách đến 500 tỷ đồng và đang không ngừng tăng lên nên làm không
xuể. Theo dự báo trong thời gian tới, lượng CtyCK mới sẽ không dừng lại ở
mức 92 Cty, một đội ngũ tư vấn đảm bảo số lượng, nghiệp vụ tư vấn và đạo
đức nghề nghiệp sẽ là yêu cầu cấp bách. Một trong những nguyên tắc căn
bản vận hành thị trường chứng khoán là nguyên tắc trung gian, thể hiện rõ
nét nhất với vai trò và hoạt động của các nhà môi giới và kinh doanh chứng
khoán. TTCK hoạt động hiệu quả một phần là nhờ vào sự thủ vai tốt của các
nhà môi giới và kinh doanh chứng khoán. Dù hoạt động ở thị trường nào thì
những nhà chuyên nghiệp được chọn lọc này cũng phải đăng ký và được cấp
phép hành nghề.
Tuy nhiên, do khan hiếm nguồn nhân lực đợt vừa qua, nhiều Cty CK đã bỏ
qua nhiều yếu tố quan trọng của nhân viên môi giới. Đó là việc nhiều Cty
CK nhận cả những nhân viên môi giới chưa có chứng chỉ hành nghề, quy
phạm đạo đức nghề nghiệp. Tại các Cty CK, việc nhân viên môi giới thường
xuyên bỏ lệnh của các nhà đầu tư để nhập lệnh cho người thân, người quen
và khách hàng ruột, “ưu tiên” đặt lệnh trực tiếp vào hệ thống giao dịch của
Trung tâm Giao dịch Chứng khoán TP HCM cho một số nhà đầu tư, kể cả tổ
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
chức và cá nhân, không thực hiện việc ghi thứ tự, thời gian đặt lệnh vào
phiếu lệnh trước mặt khách hàng để khách hàng có thể kiểm soát; phiếu lệnh
của nhà đầu tư không được ghi thành hai liên theo qui định và họ cũng
không mở sổ lệnh để theo dõi thời gian đặt lệnh theo quy định.
Do đ ó các c ông ty cần có một bộ qui tắc hợp lí cho tất cả các nhân viên để
có những hình thức xử phạt xưng đáng đối với những nhân viên vi phạm.Sau
đây tôi xin giới thiệu bản qui tắc đạo đức nghề nghiệp của công ty cổ phần
chứng khoán Sài Gòn:

khách hàng mà có thể tác động đến kết quả đầu tư của khách hàng thì
cán bộ, nhân viên có liên quan phải công bố rõ những thông tin liên
quan đến xung đột trên cho khách hàng để khách hàng xem xét đầu tư.
2. Đảm bảo năng lực chuyên môn và tính cẩn
trọng:
- Ban lãnh đạo SHS có trách nhiệm tổ chức xây dựng quy trình hoạt
động theo tiêu chuẩn thống nhất, xây dựng đội ngũ cán bộ có trình độ,
tận tụy và tinh thần trách nhiệm trong công việc. Cán bộ, nhân viên của
Công ty phải thực hiện công việc được giao với đầy đủ năng lực chuyên
5