Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TIỂU LUẬN MÔN HỌC
PHÂN TÍCH THIẾT KẾ
HƯỚNG ĐỐI TƯỢNG
ĐỀ TÀI:
PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG QUẢN LÝ THƯ VIỆN
Giảng viên hướng dẫn : TS. Nguyễn Thanh Bình
Nhóm học viên: Trần Lương Vương
Nguyễn Nương Quỳnh
Lớp: Khoa học Máy tính - K24 Quảng Bình
Quảng Bình, tháng 12 năm 2014
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
1
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
MỤC LỤC
1
Nhóm học viên: Trần Lương Vương 1
Nguyễn Nương Quỳnh 1
Lớp: Khoa học Máy tính - K24 Quảng Bình 1
4. Biểu đồ thành phần 27
5. Biểu đồ triển khai 28
KẾT LUẬN 29
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
2
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
I. Mô tả bài toán
Nhiệm vụ của thư viện là tổ chức phục vụ bạn đọc với nhiều hình thức khác nhau,
như: cho mượn, đọc tại chỗ, hướng dẫn bạn đọc khai thác thông tin của thư viện, đặt
sách cho thư viện. Các tài liệu được lưu trữ trong thư viện thường rất phong phú về thể
chiếu thông tin của tài liệu, thẻ thư viện của độc giả với phiếu mượn. Nếu thông tin tài
liệu, thông tin độc giả giống phiếu mượn và độc giả trả tài liệu đúng thời hạn thì thủ
thư đánh dấu đã xử lý vào phiếu mượn, trả thẻ thư viện cho đọc giả. Nếu độc giả vi
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
3
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
phạm quy định của thư viện như trả tài liệu bị hư hỏng, bị rách nát thì bị xử phạt. Sau
khi nhận tài liệu từ độc giả trả, thủ thư phân loại và sắp xếp tài liệu vào đúng vị trí lưu
trữ nó.
Với cán bộ thư viện hệ thống này sẽ trợ giúp cho công việc quản lý khi có bạn
đọc yêu cầu mượn. Hệ thống sẽ yêu cầu bạn đọc xuất trình thẻ (nhập vào số thẻ bạn
đọc) và nhập vào những loại tài liêu cần mượn. Công việc của cán bộ thư viện là tra
cứu xem trong kho sách của thư viện còn những tài liệu mà bạn đọc yêu cầu không.
Nếu còn những tài liệu mà bạn đọc yêu cầu thì tiếp tục tìm xem những tài liệu đó nằm
ở vị trí nào trong kho sách. Sau đó nhờ hệ thống sẽ chuyển tên, số thẻ và tài liệu
của bạn đọc vào mục sổ mượn trong đó có ghi ngày mượn và ngày bạn đọc phải trả.
Sau mỗi tháng hệ thống sẽ giúp thống kê số tài liệu đă cho mượn, số tài liệu còn lại và
số lượng bạn đọc mượn là bao nhiêu. Đồng thời kiểm tra xem có bao nhiêu bạn đọc
mượn quá hạn để in phiếu thông báo trả sách.
II. Biểu đồ ca sử dụng
1. Ca sử dụng
- Đăng nhập/ đăng xuất: Cho phép người dùng (người quản lý, thủ thư, độc giả)
đăng nhập vào hệ thống để sử dụng các chức năng của hệ thống và đăng xuất khỏi hệ
thống.
- Tìm kiếm: Cho phép người sử dụng thực hiện các thao tác tìm kiếm tài liệu (độc
giả, thủ thư), tìm kiếm độc giả (thủ thư, người quản lý).
- Cập nhật đọc giả: Người quản lý thực hiện xóa thông tin độc giả khỏi hệ thống,
sửa thông tin của độc giả trong hệ thống.
- Nhập tài liệu: Người quản lý nhập thông tin lài liệu mới nhập vào hệ thống.
- Cập nhật tài liệu: Người quản lý thực hiện xóa sách khỏi hệ thống khi thanh lý,
Nhập sách
Cập nhật sách
Thống kê
Tìm kiếm
Phát hành thẻ thư viện
Cập nhật độc giả
3. Biểu đồ ca sử dụng
Biểu đồ ca sử dụng chỉ ra các tương tác giữa các tác nhân và các ca sử dụng. Ca
sử dụng biểu diễn các chức năng của hệ thống.
Tác nhân Độc giả
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
5
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Tác nhân Thủ thư
Tác nhân Người quản lý
Biểu đồ ca sử dụng tổng quát
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
6
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
4. Biểu đồ phân rã ca sử dụng
Biểu đồ phân rã Chức năng Quản lý mượn
Biểu đồ phân rã Chức năng quản lý trả
Biểu đồ phân rã Chức năng Cập nhật
Biểu đồ phân rã Chức năng thống kê
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
7
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Biểu đồ ca sử dụng đầy đủ
III. Phân tích
1. Hoàn chỉnh các ca sử dụng
4.2. Người dùng chọn liên hệ với người
quản trị hệ thống.
1.1. Hệ thống đóng lại.
2.1. Hệ thống hiển thị chức năng thay đổi
password.
2.3. Hệ thống xác thực lại mật khẩu người
dùng vừa nhập.
2.4. Mật khẩu mới hợp lệ, hệ thống thực
hiện thay đổi password và thông báo thay
đổi thành công.
2.5. Mật khẩu mới không hợp lệ, hệ thống
yêu cầu người dùng nhập lại mật khẩu
khác.
(4) Hệ thống thông báo thông tin đăng
nhập sai và yêu cầu nhập lại hoặc liên hệ
với người quản trị hệ thống.
1.2. Ca sử dụng: Nhập sách
Nhập thông tin sách, tài liệu mới vào cơ sở dữ liệu của hệ thống.
- Các tác nhân: Người quản lý.
- Điều kiện trước: Người quản lý phải đăng nhập vào hệ thống.
- Điều kiện sau: Thông tin của sách, tài liệu được lưu vào cơ sở dữ liệu của hệ
thống.
- Mô tả: Sau khi sinh mã cho sách, tài liệu, người quản lý in mã và gắn mã cho
từng loại sách và tài liệu. Người quản lý nhập thông tin của các loại sách, tài liệu vừa
nhập vào cơ sở dữ liệu của hệ thống. Các thông tin cần nhập gồm: mã sách, tên sách,
nhà xuất bản, năm xuất bản, tên tác giả, số lượng, giá bìa,…
- Kịch bản:
Các sự kiện chính:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
1. Người quản lý chọn chức năng nhập
4.b.1. Hệ thống yêu cầu người quản lý
nhập lại thông tin sách.
1.3. Ca sử dụng: Phát hành thẻ thư viện
- Các tác nhân: Người quản lý.
- Điều kiện trước: Người quản lý đăng nhập vào hệ thống và chọn chức năng Phát
hành thẻ thư viện.
- Điều kiện sau: Thông tin độc giả mới được lưu vào CSDL, thẻ thư viện được in.
- Mô tả: Sau khi người quản lý nhận được đăng ký làm thẻ thư viện của độc giả,
người quản lý chọn chức năng phát hành thẻ thư viện của hệ thống. Người quản lý
nhập thông tin về độc giả để kiểm tra, nếu thông tin độc giả không có trong CSDL của
hệ thống thì phát hành thẻ mới cho độc giả, nếu thông tin độc giả đã tồn tại nhưng thẻ
hết thời hạn sử dụng hoặc hư hỏng nếu độc giả có đơn đăng ký làm thẻ thư viện mới thì
phát hành thẻ mới cho độc giả, nếu thông tin độc giả không hợp lệ (thẻ độc giả đã tồn
tại nhưng chưa hết thời hạn sử dụng) thì không phát hành thẻ mới cho độc giả. Sau khi
xác nhận thông tin độc giả, người quản lý chọn chức năng in thẻ thư viện, hệ thống in
thẻ theo lệnh và lưu thông tin của độc giả vào cơ sở dữ liệu.
- Kịch bản:
Các sự kiện chính:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
1. Người quản lý chọn chức năng Phát
hành thẻ thư viện.
3. Người quản lý nhập thông tin về độc
giả mới và nhấn Submit.
2. Hệ thống hiển thị giao diện Phát hành
thẻ thư viện.
4. Hệ thống kiểm tra thông tin và xác nhận
thông tin hợp lệ.
5. Hệ thống lưu thông tin độc giả mới vào
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
10
thấy hệ thống sẽ hiển thị thông tin của đối tượng được tìm thấy ra màn hình, nếu không
tìm thấy đối tượng hệ thống thông báo cho người dùng không tồn tại đối tượng cần tìm
trong cơ sở dữ liệu.
- Kịch bản:
Các sự kiện chính:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
1. Người dùng chọn chức năng tìm kiếm.
3. Người dùng chọn đối tượng tìm kiếm,
nhập điều kiện tìm kiếm và nhấn Submit.
6. Người dùng thoát khỏi chức năng tìm
kiếm.
2. Hệ thống hiển thị giao diện cho phép
người dùng tìm kiếm thông tin.
4. Hệ thống nhận từ khóa tìm kiếm và tạo
truy vấn trong CSDL để tìm.
5. Hệ thống tìm thấy thông tin cần tìm và
hiển thị kết quả tìm thấy.
Các sự kiện phụ:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
(3) Người dùng hủy bỏ việc tìm kiếm. 3.1. Hệ thống quay lại giao diện chính.
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
11
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
5.2. Người dùng nhập lại thông tin tìm
kiếm.
(5) Hệ thống thông báo không tìm thất
thông tin cần tìm.
5.1. Hệ thống quay lại chức năng tìm
kiếm.
1.5. Ca sử dụng: Quản lý mượn
6. Hệ thống kiểm tra thông tin tài liệu
trong CSDL và thông báo tài liệu còn.
7. Hệ thống quay về giao diện Quản lý
mượn.
10. Hệ thống lưu thông tin độc giả và
thông tin tài liệu vào phiếu mượn.
11. Hệ thống thông báo lập phiếu mượn
thành công.
Các sự kiện phụ:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
(1). Thủ thư hủy hủy chọn chức năng
Quản lý mượn.
1.1. Hệ thống tự động chuyển về giao diện
chính.
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
12
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
3.2. Thủ thư hủy bỏ việc thêm phiếu
mượn.
6.2. Thủ thư kiểm tra mã sách khác trong
hệ thống.
(8).a. Thủ thư hủy bỏ việc lập phiếu
mượn.
(8).b. Thủ thư chọn chức năng sửa phiếu
mượn.
8.b.1. Thủ thư nhập mã phiếu mượn và
nhấn Submit.
(3). Hệ thống thông báo thẻ không hợp lệ.
3.1. Hệ thống tự động quay lại giao diện
Quản lý mượn.
1. Hệ thống hiển thị giao diện quản lý trả,
yêu cầu thủ thư nhập mã phiếu mượn.
3. Hệ thống kiểm tra thông tin mã phiếu
nhập vừa nhập trong CSDL và thông báo
thành công.
4. Hệ thống hiển thị về phiếu mượn.
5. Hệ thống yêu cầu thủ thư nhập mã sách
độc giả đem trả.
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
13
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
9. Thủ thư chọn xóa phiếu mượn.
11. Thủ thư trả lời xóa.
13. Thủ thư thoát khỏi chức năng quản lý
trả.
7. Hệ thống kiểm tra và thông báo số sách
được trả đủ và đúng.
8. Hệ thống lưu vào CSDL sách đã trả và
cập nhật sách có vào kho sách.
10. Hệ thống hỏi thủ thư có chắc muốn
xóa phiếu mượn.
12. Hệ thống thực hiện xóa phiếu mượn
khỏi cơ sở dữ liệu và thông báo đã xóa
thành công.
Các sự kiện phụ:
Hành động của tác nhân Hành động của hệ thống
(2). Thủ thư hủy bỏ việc chọn chức năng
quản lý trả.
3.2. Thủ thư nhập lại mã phiếu mượn.
2.1. Hệ thống quay lại giao diện chính.
Biểu đồ hoạt động chức năng Nhập sách
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
15
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Biểu đồ hoạt động chức năng Phát hành thẻ thư viện
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
16
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Biểu đồ hoạt động chức năng Quản lý mượn
Biểu đồ hoạt động chức năng Quản lý trả
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
17
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
3. Biểu đồ trạng thái
Biểu đồ trạng thái chức năng Phát hành thẻ thư viện
Biểu đồ trạng thái chức năng Nhập sách
Biểu đồ trạng thái chức năng Cập nhật sách
Biểu đồ trạng thái chức năng Cập nhật độc giả
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
18
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Biểu đồ trạng thái chức năng Quản lý mượn
Biểu đồ trạng thái chức năng Quản lý trả
IV. Thiết kế
1. Biểu đồ khái niệm
Xác định các khái niệm
Trên cơ sở phân tích các hoạt động của việc quản lý thư viện như trên, ta thấy có
những khái niệm sau:
- Khái niệm Người dùng: chứa các thông tin
Mã người dùng (manguoidung)
Năm xuất bản (namXB)
Số lượng (soluong)
Số trang (sotrang)
Đơn giá (dongia)
Tình trạng (tinhtrang)
- Khái niệm Phiếu mượn chứa các thông tin
Mã phiếu mượn (maphieumuon)
Mã độc giả (madocgia)
Mã sách (masach)
Số lượng (soluong)
Ngày mượn (ngaymuon)
Ngày hẹn (ngayhen)
Ngày trả (ngaytra)
Mã thủ thư (mathuthu)
Tình trạng (tinhtrang)
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
20
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
Tiền phạt (tienphat)
- Khái niệm Sách trả chứa các thông tin
Mã phiếu mượn (maphieumuon)
Mã độc giả (madocgia)
Mã sách (masach)
Số lượng (soluong)
Ngày mượn (ngaymuon)
Ngày hẹn (ngayhen)
Ngày trả (ngaytra)
Mã thủ thư (mathuthu)
Tình trạng (tinhtrang)
Tiền phạt (tienphat)
1là
*
1
Lưu
21
Tiểu luận môn học Phân tích thiết kế hướng đối tượng
- getNgaysinh() void Phương thức get ngày sinh
- setgioitinh() void Phương thức set giới tính
- getgioitinh() void Phương thức get giới tính
Lớp Người dùng
Tên Kiểu dữ liệu Mô tả
- manguoidung String Thuộc tính mã người dùng
- matkhau String Thuộc tính mật khẩu
- vaitro String Thuộc tính vai trò
- setvaitro() void Phương thức set vai trò
- getvaitro() void Phương thức get vai trò
- xacthucnguoidung() void Phương thức xác thực người dùng
- doimatkhau() void Phương thức đổi mật khẩu
Lớp Độc giả
Tên Kiểu dữ liệu Mô tả
- madocgia String Thuộc tính mã độc giả
- lop Date Thuộc tính lớp
- khoa Byte Thuộc tính khoa
- timkiemdocgia() void Phương thức tìm kiếm độc giả
- getmadocgia() void Phương thức get mã độc giả
- themdocgia() void Phương thức thêm độc giả
- suadocgia() void Phương thức sửa độc giả
- xoadocgia() void Phương thức xóa độc giả
Lớp Người quản lý
Tên Kiểu dữ liệu Mô tả
- madocgia String Thuộc tính mã độc giả
- masach String Thuộc tính mã sách
- soluong String Thuộc tính số lượng
- ngaymuon String Thuộc tính ngày mượn
- ngayhen int Thuộc tính ngày hẹn
- ngaytra int Thuộc tính ngày trả
- mathuthu int Thuộc tính mã thủ thư
- tinhtrang String Thuộc tính tình trạng
- tienphat int Thuộc tính tiền phạt
- getmaphieumuon() void Phương thức get mã phiếu mượn
- getmasach() void Phương thức get mã sách
- getmadocgia() void Phương thức get mã độc giả
- timkiemphieumuon() void Phương thức tìm kiếm phiếu mượn
- themphieumuon() void Phương thức thêm phiếu mượn
- suaphieumuon() void Phương thức sửa phiếu mượn
- xoaphieumuon() void Phương thức xóa phiếu mượn
Lớp Sách trả
Tên Kiểu dữ liệu Mô tả
- maphieumuon String Thuộc tính mã phiếu mượn
- madocgia String Thuộc tính mã độc giả
- masach String Thuộc tính mã sách
- soluong String Thuộc tính số lượng
- ngaymuon String Thuộc tính ngày mượn
- ngayhen int Thuộc tính ngày hẹn
- ngaytra int Thuộc tính ngày trả
- mathuthu int Thuộc tính mã thủ thư
- tinhtrang String Thuộc tính tình trạng
- tienphat int Thuộc tính tiền phạt
- getmaphieumuon() void Phương thức get mã phiếu mượn
- getmasach() void Phương thức get mã sách
Nhóm thực hiện: Trần Lương Vương, Nguyễn Nương Quỳnh
25