ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ
NỘITRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN
VĂN
NGUYỄN THANH
TRÀ
Hà
Nội-2010
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ
NỘITRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN
VĂN Mã số: 60 32
20

LUẬN VĂN THẠC SĨ THÔNG TIN - THƯ
VI
Ệ
N
Người hướng dẫn khoa học: PGS. TS. Trần Thị Minh Nguyệt
ệ
n

19

1.1.3. Vấn đề phát triển nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin –
th
ƣ
vi
ệ
n
21

1.2. MẠNG LƢỚI THƢ VIỆN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA
BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI

26
1.2.1. Giáo dục đại học trên địa bàn Thành phố Hà
Nộ
i26

1.2.2. Mạng lƣới thƣ viện các trƣờng đại học tại Hà
Nộ
i


42

2.1 QUẢN LÝ NGUỒN NHÂN
LỰ
C 42

2.1.1 Cơ cấu nguồn nhân lực42

2.1.2 Tuyển dụng nguồn nhân lực50

2.1.3 Phƣơng thức quản lý thƣ
vi
ệ
n
53

2.1.4 Chính sách, chế độ đãi ngộ cán bộ thƣ

2.2.4 Mức độ gắn bó với nghề
nghiệp 71

2.3. ĐÀO TẠO VÀ BỒI DƢỠNG CÁN BỘ THƢ
VI
Ệ
N
77

2.3.1 Hình thức đào tạo, bồi
dƣỡng 77

2.3.2 Nội dung đào tạo 85
2.3 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ NGUỒN NHÂN LỰC TRONG HOẠT
ĐỘNG THÔNG TIN – THƢ VIỆN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA
BÀN HÀ NỘI

91
2.3.1 Mặt
mạnh 91


m
ới 100

3.2.2. Xây dựng bổ sung các chính sách, chế độ đãi ngộ hợp lý cho
cán

bộ thƣ viện đại
họ
c 101

3.3. NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG CÔNG TÁC ĐÀO TẠO BỒI DƢỠNG CÁN
BỘ THƢ
VI
Ệ
N
103

3.3.1 Hình thức bồi bƣỡng 103


109

3.5.1 Kiến nghị đối với Ban giám hiệu các
tr
ƣờ
ng
109

3.5.2. Kiến nghị đối với Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch 110
DANH
MỤC BẢNG BIỂU, BIỂU ĐỒ

STT
Nội dung
Số tr.

Bảng 1
Bảng số liệu tỷ lệ số cán bộ thƣ viện so với số bạn đọc của một số

trƣờng đại học của mạng lƣới

Bảng 7
Bảng số liệu sự quan tâm và hiểu biếu của BGH các trƣờng ĐH

của mạng lƣới

41
Bảng 8
Bảng số liệu Kiểu lãnh đạo
42
Bảng 9
Bảng số liệu Mức độ phối hợp giữa các bộ phận
44
Bảng 10
Bảng số liệu Mức độ hài lòng về các khoản tiền thƣởng
49
Bảng 11
Bảng số liệu Trình độ học vấn
51
Bảng 12
Bảng số liệu Bậc đào tạo tính theo tuổi
52
Bảng 13
Bảng số liệu Bậc đào tạo tính theo ngành và giới
53
Bảng 14
Bảng số liệu Khả năng sử dụng máy tính
57
Bảng 15
Bảng số liệu Khả năng sử dụng ngoại ngữ
58


64
Bảng 20
Bảng số liệu Hình thức muốn nâng cao trình độ
68
Bảng 21
Bảng số liệu Hình thức muốn nâng cao trình độ tính theo tuổi
69 Bảng 22
Bảng số liệu Hình thức cần nâng cao trình độ tính theo ngành

và giới

71 Bảng 23
Bảng số liệu Hình thức nâng cao trình độ tính theo trình độ học

vấn

72
Bảng 24
Bảng số liệu Nội dung muốn nâng cao trình độ
75
Bảng 25
Bảng số liệu Nội dung cần nâng cao trình độ tính theo tuổi
76

39
Hình 2.5
Biểu đồ sự quan tâm và hiểu biếu của BGH
41
Hình 2.6
Biểu đồ Kiểu lãnh đạo
42
Hình 2.7
Biểu đồ Mức độ phối hợp giữa các bộ phận
44
Hình 2.8
Biểu đồ Mức độ hài lòng về các khoản tiền thƣởng
48
Hình 2.9
Biểu đồ Chính sách chế độ của ngành đối với cán bộ thƣ viện
50
Hình 2.10
Biểu đồ Bậc đào tạo tính theo tuổi
52
Hình 2.11
Biểu đồ Bậc đào tạo tính theo ngành và giới
53 Hình 2.12
Biểu đồ Khả năng sử dụng máy tính
56
Hình 2.13
Biểu đồ Khả năng sử dụng ngoại ngữ
58

Biểu đồ Hình thức cần nâng cao trình độ tính theo ngành và

giới

71
Hình 2.24
Biểu đồ Hình thức nâng cao trình độ tính theo trình độ học vấn
72
Hình 2.25
Biểu đồ Nội dung muốn nâng cao trình độ
74
Hình 2.26
Biểu đồ Nội dung cần nâng cao trình độ tính theo tuổi
75 Hình 2.27

Biểu đồ Nội dung cần nâng cao trình độ tính theo ngành và giới

77
Hình 2.28
Biểu đồ Nội dung nâng cao trình độ tính theo trình độ học vấn
79
Hình 2.29
Biểu đồ Thuận lợi và khó khăn của nguồn nhân lực
82 LỜI NÓI ĐẦU

Mạng lƣới thƣ viện các trƣờng đại học trên địa bàn thành phố Hà Nội
ngày càng phát triển cả
v
ề số lƣợng và chất lƣợng. Thƣ viện các trƣờng đại
học ở thủ đô đang đóng góp phần quan trọng trong việc hỗ trợ giảng dạy, học
tập và nghiên cứu khoa học trong các trƣờng đại học. Ngoài các yếu tố để một
thư viện được vận hành, tổ chức hiệu quả, yếu tố về con người – người cán bộ
thư viện giữ vai trò trung tâm quyết định mọi hoạt động. Không thể có một
thư viện hoạt động tốt nếu không có những cán bộ đủ
năng
l
ực.
Do lịch sử phát triển và cơ chế cũ để lại, nguồn nhân lực thông tin thƣ
viện các trƣờng đại học trên địa bàn thành phố Hà Nội có phần lạc hậu so với
tốc độ phát triển của ngành và những đòi hỏi của giáo dục đại học. Trƣớc đây,
các thƣ viện chƣa đƣợc các trƣờng đầu tƣ và quan tâm đúng mức và chƣa
đƣợ
c
đặ
t đúng vị trí của nó trong việc phục vụ nghiên cứu, học tập. Quan
niệm về ngƣời cán bộ thƣ viện đại học truyền thống với công việc giản đơn
tạo ra những nhận thức chƣa đúng về ngành nghề. Vì vậy, ngƣời cán bộ thƣ
viện làm việc trong các trƣờng đại học chƣa thật sự đƣợc quan tâm. Bên cạnh
đó, lớp cán bộ thƣ viện cũ chƣa đƣợc cập nhập kiến thức và những giá trị thƣ
viện truyền thống lạc hậu để lại đang cản trở không khí dân chủ và động lực
sáng tạo cho đội ngũ cán bộ thông tin thƣ viện năng động, sáng tạo, có trình
độ.

bố
i cả
nh
đổi
mới giáo dục đại học, thông tin và tri thức đang có những tác động mạnh mẽ
đến cả ngƣời dạy ngƣời học.
Nhận thức đƣợc ý nghĩa và tầm quan trọng của vấn đề cùng với những
lý do trên, tôi đã
quy
ết
định
chọn đề tài “Phát triển nguồn nhân lực thông tin
thư viện của mạng lưới các trường đại học tại Hà Nội” làm đề tài luận văn
thạc sĩ.
2. Tình hình nghiên cứu

Nguồn nhân lực và quản trị nguồn nhân lực nói chung trong xã hội là vấn
đề đƣợc nghiên cứu khá toàn diện và đầy đủ, làm cơ sở cho các công trình
nghiên cứu về quản trị nhân lực trong từng lĩnh
v
ực c
ụ
thể, trong đó có hoạt
động thƣ viện. Các công trình tiêu biểu trong lĩnh vực này là “Con ngƣời
trong quản lý xã hội” (1979) của Apanaxep V.G.; “Quản lý và kỹ thuật quản
lý” của Thomas J. Robbins và Wayne D. Morrison (1999); “Quản trị nguồn
nhân lực ” (1986) của Carrel M.R.; “Quản trị và phát triển nguồn nhân lực” (
1992) của Jonh Storey,…

Nhiều công trình nghiên cứu đề cập trực tiếp tới quản trị nguồn nhân lực

họ
c còn ít. Qua quá trình tìm hiểu nguồn tài liệu nghiên cứu về vấn đề
này, tác giả chƣa thấy có luận văn thạc sỹ trong nƣớc viết về đề tài này.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu thực trạng của đội ngũ cán bộ đang công tác tại
thƣ viện các trƣờng đại học, tìm ra những mặt mạnh và mặt yếu, hạn chế và
nguyên nhân, mục đích chính mà luận văn hƣớng tới là đƣa ra các giải pháp
phát triển nguồn nhân lực thông tin thƣ viện tại các trƣờng đại học với số
lƣợng hợp lý và đảm bảo về chất lƣợng, đáp ứng đƣợc những yêu cầu sự
nghiệp giáo dục đại học Việt Namtrong tiến trình đổi mới và hội nhập quốc
tế.Để đạt đƣợc mục đích đề ra, luận văn đã tiến hành các nhiệm vụ cụ thể:

- Nghiên cứu các vấn đề lý luận, quan điểm về con ngƣời, nguồn nhân
lực, phát triển nguồn nhân lực của các nhà khoa học đi trƣớc - Nghiên cứu, đánh giá thực trạng nguồn nhân lực trong hoạt động
thông tin thƣ viện tại các trƣờng đại học trên địa bàn Tp. Hà Nội.
- Đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển nguồn nhân lực cả

về số lƣợng và chất lƣợng.

5. Giả thuyết nghiên cứu

Trƣớc những yêu cầu ngày càng cao của giáo dục đại học và những thay
đổi của ngành nghề, nguồn nhân lực trọng hoạt động thƣ viện tại các trƣờng

8. Ý nghĩa khoa học và ứng dụng của đề tài - Về mặt khoa học: Luận văn góp phần làm phong phú hơn lý luận về
vấn đề phát triển nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin thƣ viện nói chung
và trong hệ thống thƣ viện các trƣờng đại học trong giai đoạn hiện tại nói
riêng.
- Về mặt thực tiễn: Luận văn là tài liệu tham khảo hữu ích đối với những
ngƣời quan tâm đến vấn đề nguồn nhân lực và phát triển nguồn nhân lực
ngành thông tin thƣ viện. Luận văn góp phần giúp các nhà quản lý thƣ viện
các trƣờng đại học có thêm công cụ tham khảo nhằm tổ chức, điều hành đội
ngũ cán bộ một cách hiệu quả, xây dựng chiến lƣợc phát triển nguồn nhân lực
tại đơn vị mình, khai thác tiềm năng của nguồn nhân lực, xây dựng chính sách
đãi ngộ hợp lý nhằm nâng cao chất lƣợng cuộc sống cho ngƣời lao động.
9. Bố cục của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,
luận văn dự kiến đƣợc chia thành 3 chƣơng:
Chương 1: Nguồn nhân lực và vai trò của nguồn nhân lực thông tin thư

viện của mạng lưới các trường đại học tại Hà Nội.

Chương 2: Thực trạng nguồn nhân lực thông tin – thư viện của mạng lưới
các trường đại học tại
Hà

Nộ
i
Chương 3: Các giải pháp dẩy mạnh hoạt động phát triển nguồn nhân lực
thông tin – thư viện của mạng lưới các trường đại học tại Hà Nội