ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

Phạm Thị Kim Dung VẬN ĐỘNG HÀNH LANG
TRONG QUAN HỆ NGOẠI GIAO CỦA MỸ

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH QUAN HỆ QUỐC TẾ

TP.HCM-2013

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

Phạm Thị Kim Dung


1.1.2.Khái niệm nhóm lợi ích 17
1.1.3.Hoàn cảnh ra đời của vận động hành lang và các nhân tố đưa đến sự ra đời của
vận động hành lang 18
1.2.Sự hình thành và phát triển của vận động hành lang tại Hoa Kỳ. 24

Chương 2: Vai trò của vận động hành lang trong quan hệ ngoại giao của Hoa
Kỳ 33
2.1.Vai trò của vận động hành lang kinh tế trong chính sách đôi ngoại Hoa Kỳ 34
2.1.1.Vai trò của vận động hành lang trong việc Mỹ cấp PNTR cho Việt Nam 35
2.1.2.Vai trò của vận động hành lang trong việc Mỹ cấp PNTR cho Nga 41
2.2.Vai trò của vận động hành lang của các nhóm sắc tộc trong chính sách đối ngoại
Hoa Kỳ 46
2.2.1.Vài nét về người Do Thái ở Mỹ 47
2.2.2.Nhóm sắc tộc Do Thái tác động lên chính sách Trung Đông của Hoa Kỳ 49
2.3.Vai trò của các nhóm cộng đồng trong chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ 55

Chương 3: Vận động hành lang trong quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ 63
3.1.Vài nét về quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ 63
3.1.1. Quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ trước bình thường hóa 63
3.1.2.Quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ sau bình thường hóa 65
3.2.Các nhóm lợi ích Mỹ có liên quan đến Việt Nam 67

2
3.2.1.Những nhóm lợi ích có tác động tích cực 67
3.2.2.Những nhóm lợi ích có tác động tiêu cực 73
3.3.Khuyến nghị cho Việt Nam 77
KẾT LUẬN 84
TÀI LIỆU THAM KHẢO 88
Bộ thương mại Mỹ
FARA The Foreign Agents Registration Act
Luật đăng kí thể nhân nước ngoài
HRW Human Rights Watch
Nhóm quan sát viên về quyền Con người
LULAC League of United Latin American Citizens
Liên hiệp các dân tộc Mỹ La Tinh
MFN Most Favoured Nation
Quy chế tối huệ quốc
NAM National Association of Manufacturer
Hiệp hội các nhà sản xuất quốc gia 4
NELA National Electric Light Association
Hiệp hội đèn điện quốc gia
NTR Normal trade relations
Quy chế quan hệ thương mại bình thường
PNTR Permanent Normal Trade Relations
Quy chế quan hệ thương mại tình thường vĩnh viễn
SSA Southern Shrimp Alliance
Liên minh tôm miền nam Mỹ
STAC The Shrimp Trade Action Committee
Uỷ ban thương mại tôm Mỹ
STF Shrimp Task Force
Nhóm đặc trách tôm
USCC The US Chamber of Commerce
Viện thương mại Mỹ
VASEP The Vietnam Association of Seafood Exporters and Producers
Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam

  hiu lc bi
 i, ch, . 


, 









 .
Nhing thi M t, sng theo lu
c ng rc vi M ch c.  
vng yu t quan trt trong nhng yu t 
thu u qung tn t
            y nhng l 
chung.

7
t h quc t thic
  a
M i vit nhn
th bn cht ca hong v 




8
3. Lịch sử nghiên cứu vấn đề:
u v v a vng
ng ngoi giao ca Hoa K  c c.
 trong nc, c th k n  ng t  c  Lc
Dip(1999), Hoa K: Ti, Nxb Khoa Hi,
H th Mi
vi ngoi Qu
Ni;   , Hong v      
dt   T 
2/2009; Phm Th Thu Huyn,  hong v
u quc t,  C   u phn  
 a v ngoi giao Hoa K 
nhic.
C thu c Lc Dip (ch 
 c ti v
mt ph i trong h th M
 ng ca ho
th ch Hoa K i ngo H
 u t n s n c
l  cn n ca v
 th trong tich s.
Phm Th Thu Huyt  hong vng
g  M, l mn v hot
ng v Hoa Km Th Thu Huy
m vng c M
 hong vc ti

Hng Hip nhnh rc tha nhn mc
t Nam vn chu nhng ng nhnh c
Nhng c cho c
Hng Hing c v ng th ra mt s
gi hn ch nhng ng xc khi lut v
ng Hic bit nhn mng
ca Lut v
 ra, rt nhiu lun  cao hc ng chn vit v   n
n Hp, Ci Vit ti M nh
i vi quan h Vit Nam  M t n nay, Luc
c Vin Ngoi Giao Vit Nam, 2010;  ng ca
va M i vi ISRAEL trong thp k 90
ca th k XX, Lu
  nc,   V ngoi giao
ca Hoa K ng c nghin cu vi nhiu    Kevin W.
Hula(2007), Lobbying Together: Interest Group Coalitions in Legislative
Politics, Georgetown        m
i m nhp th t
tm hiu bit nhnh vi hong vnh
 Kevin W. Hula n
vi t v  i,
bao gm c nhi mi bng
p.

10
Robert Salisbury(1969), An Exchange Theory of interest groups,
Midwest Journal of Political Science, Vol. 13, No.1, 1-32; David B.
Truman(1951), The Governmental Process: Political Interests and Public
Opinion, Publish New York, New York. David B. Truman  t trong
nhng hc gi u v vhng



 tha v lang  Hoa
K.

11
 k tha nh ca nhc, t 
b sung nhng thic phc nhng v
   lu nh ch     a v ng
ng ngoi giao ca Hoa K t nghip
 quc t c tp.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
i tng c th ca lun  hong vng c
li ngoi ca Hoa K.
V  gian  cu: lun  ch yu tp trung  n
cu hong v Hoa K, hong c
ca Hoa K. Tuy nhin, trong qua  nghin cu,  mt s v c
m rng ra  din khu
vc


th gii Vit Nam. Trong
lu dng nhia Hoa K c M, M,
Hoa K.
V thi gian  cu:    n hong vn
a Hoa K n lch sgii hn ca
  tp trung  giai on t c M n nay.
t lu  c quan h quc t 
lu  r
c

u cu
̉
a đê
̀
ta
̀
i:
 li m u, kt lu   u tham kh   m ba

Ch 1. Lch s ng v
Hoa K. Ch ny tp trung l r   nim   quan, ng
thu tn s i ca hong vn
 ch s n ca hot
ng v Hoa K.
Ch 2. a v ngoi giao
Hoa K. y  chng trng tm ca lun n. Ch ny tng hp,
   gi s  ng ca v ng     
ngoi giao ca Hoa K. T c nhng hinhg thc vng ch
y i ngoi ca Hoa K
qua ng hp c th trong lch s  c, nhng kinh

13
nghiu cho hong v
Ch 3. V Vit Nam  Hoa K: c
im  trin vng. Ch ny  c c
ca Hoa K n Vit Nam
thc trng ca hong vc Vit Nam hi
 mt s kin ngh nhm  y s  n  c, hp
p cho hong v Vit Nam
c Hoa K ng va c

hi
i ta s dng t ng v
a im m hot ng n din ra u ti trong lch s,  l hnh
lang ca Ngh vin Anh quc, n m trong thi gian ngh gii lao, c
ngh s thng trao i vi ng nghip hoc vi bt k ngi no  b
sung thng tin v vn  ang c tho lun hoc quyt nh ti Ngh
vin.[1, tr.1]
T m v
nht v git nhinh

Vn ng hnh lang lthuyt phc ngi c vn ng ban hnh
cnh sch theo  mun ca ngi vn ng. Vn  cn vn ng cth l
mt d lut hoc n gin ch  y cu ngh s tip xc thng xuy

15
hn vi mt nhm c tri no . Ni mt c kh qut th vn ng hnh
lang l a ra chh kin ca mt nhm li ch i vi mt chnh sch ca
Nh nc vtc ng  bin i chnh sch  theo nhu cu ca nm li
[23]
   i nht v v       a
c cht ti
c duy nh ng ho
i mt nhn th
Theo Ann Sullivan, chuy vin vn ng hnh lang  Washington,
vn ng hng lang l vn ng gim cho ngi khc v mt vn  m
ngi  khng hiu  ng i nc bc, h kng bit phi vn
ng nh th no, vn ng ai   t c  nguyn ca h ln c
quan lp php.[64]
 mt lum v
nhng s t. Theo lut Canada, vn ng hnh lang l mt trong

trung l hiu v nhng hot ng c th h thng
nhm tip cn, thuyt phc, y nh ng, tc ng n qu trh ra quyt
nh ca quan lp ph, hnh pp, cc ngh , quan chc v nhng
ngi  thm quyn khc trong b my nh c  h ng h hoc
khng ng h chnh ch, d lut, cng trnh, k hoch, hp ng, chng
ch, s  c, b nhim hoc mt vn  no  v li ch ca cng ng,
cc nm li ch hoc ca c nhn.[1, tr.6]
 thng vi
a ma ma cng nhm 
s i hoc hy b mt quynh t i
m quyn.

17
1.1.2. Khái niệm nhóm lợi ích.
n nay vt
m chung nht v    n tii
i quan
[53]  n ti
lnh
[54]
Theo David B. Truman, mt trong nhng hc gi u
v  
vit hoc nhit nhng l
 c nhng quyn l        
p.135] 
ng li n lc c
Tip tc ti rng ca Truman, Robert Salisbury
cho r 
    c b       p
 ng l 

ph lut v Ngh vin th cng d c mt ti hnh lang
ca ta nh Ngh vin  trnh by  kin, kin ngh vi  v i biu ca
m. Chnh v vy, c tri hoc ngi i din cho h thng n khu
hnh lang n  gp g, b t quan im nhm cung cp thg tin,
thuyt phc ngh s b phiu ng h hoc kng ng h nhng vn ,
chh sch hoc d lut s hoc ang c b tho ti Ngh vin. T ,
vn ng hnh lang i. Vi t
trin mnh m nht  M bi M  th M
rt thun li cho ho i M  th
 ca hong v 
n, M  M v u

19
thuc no-Saxon. Th hai, Hoa K a ca
 ng yu t n
quan trng cho i M k thn ca hong v
lang t i Anh.
 th M c bit m ri vi nh
ng ca nh       ng v 
lang li gn lin vy hoi
cng minh cho s n mnh m ca vn

M ng v chng tc, s 
nhau v l phc tp v kinh t t
ng cc  M rt ma, s ng
 can thip c n kinh t 
c bo v quyn li c   p
thit.
M 
M khuy n cc th

ho do nhi 
 kinh t. T u
 m bo nhng lt khi nhng l a, con
i s   bt k   ngh
nghia v   i bi
i, l  kinh
t vi s i cn m
a kinh t troni s i, th vic honh
c gia. Ch  t na s t
ch    ch          chc ngh
nghii n lnh ly l 
 kinh t lng.
Mt trong nhng t chc li din cho ln  M 
  i M   i M    c M 
n gia ca cut nhin xut nhn thy
u cy mnh xut khc

21
 Hip hn xut quc gia  National Association of
i Cincinnati bi
 i Mng vic
ng quc gia v i
M ng chin
dch quan h   u t        
 cung c ng ca
p sn xui vi s sa nn kinh t M[61]. Nhng n
l   m nhng b phim ngn, di     
dch sn chng t
c tm quan trc ng ci nh
i nht cho s nh cn xut ti Mnh Hip

Temperance Union) nhy vic gim hoc cm s dng cht ung
n. Tht chng li th
cc ung uu ca c
ph n          chc hi
khuyn ch  Philadelphia, H
 chc mt hi ngh qup hn ch u M.
i t b tt c c uc
vm vin xuu. Cho t
c hi lu 
thc t lu tn ti  min bc New England, 
 n ch 
 m s       
p hi chu M 
tn ti tp hi chng uu M 

  ch  chng ung
c xut bn[56] 
ving uu.

23
 ng u
n s i c ip hi
qu tin b cc b tht hi
sn phm c 
bp lc chi M gu
kic t ng cho vi  ch
 ri ca l tri n u th
k XX bt ngun t c quyn bu c ca ph n.
 n
cng t s m ln

t t ln phm c
h nhu cu m l
, tinh thn t , li
nhnh cnh ph
l chc  Mng s 12.374
     i t          
la[62]c nn lia
 vng nhnh
 c ma h.
1.2. Sự hình thành và phát triển của vận động hành lang tại Hoa Kỳ:
Vc ghi trong hi
nhiu hc gi cho rng hong vt hin ngay t
 c M              t
yt hi
s t v li b  
nhi c gng thuyt phc nhn s dng
quyn li cho h. Hi n sa
ng vic khnh quyn t n, t do hi hp 
               ng
c bit c mn