[
DAI HOC QUÓC GIÀ HA
NÓI
rRUÒNG
DAI HOC KHOA HOC XÀ HÒI VÀ NHÀN VÀN
NGUYÉN
HIEN TRANG
NHONG
CÀCH TÀN
VÉ
NGHÉ THUÀT
CÙA
TIEU
THUYÉT
TLT
LLTC
VÀN DOÀN
• •
TRÉN CON
Dir^G
HIÉN
DAI HÓA
Chuyén ngành :
Vàn
hoc Viét Nam
Ma so : 5.04.33
LUÀN VÀN THAC
SÌ
KHOA HOC
NGÙ
VÀN

dich va
nhiem vu cùa de tài 6
3.
Lich
sir vàn de nghién curu
6
4.
Doi tuang
va
pham vi nghién curu
13
5.
Y
nghia li
luàn
va
thuc tién
14
6. Càc
phucfng
phàp nghién curu
14
7.
Két
càu cùa luàn vàn 15
PHAN
NQI
DUNG
Chuomg
1.

ehùc,
muc dfch, tòn chi cùa Tu
lue
vàn doàn 20
1.2.2.
Ca quan ngòn luàn cùa Tu lue vàn doàn 22
1.2.3. Giài
thuóng
Tu lue vàn doàn 25
Chuong
2.
MOT BUÒC
TONO
HOP
MÒI
GlOA
NHÙNG ÀNH HUÒNG
CÙA
VÀN
HOC
CHÀU ÀU, VÀN HOC TRUNG QUÓC
VÀ TRUYÉN THÓNG VÀN HOC DÀN TOC 26
2.1.
Ành
huàng
cùa vàn hoc chàu Àu 28
2.2.
Anh
huàng
cùa vàn hoc Trung Quoe

trong tiéu thuyét luàn
de 64
3.2.2. Miéu tà tàm ly trong tiéu thuyét tàm
li
71
3.3.
Hién dai hóa ngonngu
va gi^ngjJiéu
8^
3.3.1.
Hién dai hóa càu vàn xuói 82
3.3.2. Su sàng tao ngòn ngu mói 84
3.3.3.
Giong diéu 89
PHAN KET LUAN 93
TÀI LIÉU THAM KHAO 96
^
PHAN MÒ DAU
1.
LI DO CHON
DE
TÀI
Dàu
thè
ky XX, trong vàn hoc Viét Nam da dién ra mot "su kién"
co
tfnh chàl
buóc ngoat : còng cuóc hién dai hóa vàn hoc. Dòng vàn hoc bàc hoc, chfnh thóng,
chiù
ành

mà'y
thè
ky truóc.
Dùng
trong khoàng thòi gian
co
tfnh
chat
buóc ngoat
dò,
Tu
lue
vàn doàn ra
dòi,
nò dà
"dành
dàu giai doan toàn
thàng"
[72] cùa vàn hoc mói.
Trong vòng muòi nàm
hinh
thành, tón tai
va
phàt
trién.
Tu
lue
vàn doàn dà co
vi
tri

de
thàm dinh lai
càc tàc phàm, càc tàc già chù khòng chi chù y vào thài do chfnh tri cùa hg. Trong
khòng khf dói mói dò, viéc nghién eùu vai trò cùa Tu lue vàn doàn dòi vói
qua trình
hien dai hoà vàn hge dàn
toc
là
mot
viéc làm càn thiét
va
bó fch,
co
y nghìa thiét
thuc.
Vi
vày, chùng tòi dà chgn
de
tài
'Nhùng
càch tàn vé nghé thuàt cùa
tiéu
thuyèt Tu
lue
vàn doàn trén con
duùng
hien dai
hóa'\
vói mong muòn
co thè

tàc già nhung càc
tàc phàm viét trong nhiing thòi kì khàc nhau
ciing
eó su khàc nhau. Hon nùa, càc
eày bùt chù
ehòt
cùa Tu lue vàn doàn nhu
Nhà't
Linh, Khài Hung, Hoàng Dao thòi
ky dàu
co
nhiéu y tuòng tòt dep, tu tuang tién bó
thè
hién rò
net a nhiìtig
hoat dgng
vàn chuong
va
sàng tàc vàn hge cùa hg. Nhung
tu
nàm 1940 tra di, hg xa dàn con
duòng vàn ehuang
de
di vào hoat dòng chinh tri thàn Nhàt, chóng phà càch mang.
Su kién
dò
dà
gay
khòng ft khó
khan,

eó nhà in riéng;
co vii
cho su phàt trién cùa vàn hge hién dai, phàt dòng sàng tàc
va
trao giài
thuóng
vàn hge, phàt hién
va
nuói
duong
tài nàng vàn hge, dàu tranh cho
phong trào Tha mói, dua ra dugc
mot
so'
quan diém sàng tàc tièn bò.
2.2.
Bang
thuc tién sàng tàc, nhò tiép thu nhung ành huang cùa vàn
hge
chàu
Au, tiéu thuyét Tu lue vàn doàn dà thuc su khép lai mot thòi ky vàn hge, ma ra mot
thòi ky vàn hge mói vói he thóng thi phàp hoàn toàn dói mói theo huóng hien dai
va
mot thè he
nghé sy mói.
3.
LICH
SU
VÀN DE NGHIÉN
CÙU

1945 dèn 1986
va
nhùng y kièn
tu
1986 dèn
3.L
Ò thòi
ky
thiir
nhàt,
thòi ky Tu lue vàn doàn dang hoat dòng, nhiéu còng
trình, bài phé bình dà quan tàm dén trào luu vàn hge này.
Thàng 5/1939, trong
Duài
mai tói, Truang Chfnh dà eó nhiéu y kién dành già
vé Doan
tuyét,
tank lùng (Nhàt Linh), Hén
buàm ma
tièn,
Nùa chùng
xudn,
Trong
mài,
Già
dinh (Khài Hung), Gành hàng
hoa,
Dui
mua gió (Nhàt Linh
-

diéu"
[30, 36].
Nàm 1941, trong Viét Nam vàn hoc
su
yéu,
Duang Quàng Hàm nhàn xét
bò'n
tàc phàm cùa Nhà't Linh
va
Khài Hung : Doan tuyét,
Lqnh
lùng, Hón buàm ma tién,
Nùa
chùng
xuàn,
òng dành già:
"Hàu
hèt càc tàc phàm cùa óng (Nhàt Linh) là nhùng
luàn
de
tiéu thuyét
"
[61,454],
con
càc tàc phàm cùa Khài Hung "tuy vàn
co
khuynh
huóng xà hòi nhung lai thién vé màt ly tuang
va
eó thi vi riéng Khài Hung eó mot

dùng vé tàm hón nam nù thanh nién Viét Nam" [108, 780].
Nhin chung, càc nhà phé binh truóc 1945 dành già cao Tu
lue
vàn doàn, nhung
con
chung chung
va
eó phàn dan giàn. Càc còng trinh trén buóc dàu mói chi néu icn
dugc
mot
s6 dóng góp cùa tiéu thuyèt Tu lue vàn doàn vé tu tuang
va
nghé thuàt nhu
dàu tranh giài phóng cà nhàn, nghé thuàt tà cành
va
miéu tà tàm
ly.
^'
3.2.
Ò
thòi ky
thùf
hai (1945 - 1986), Tu lue vàn doàn
thuóng
dugc nhin nhàn
bang
nhàn quan chfnh tri
va
xuàt phàt
tu

vàn nghé
nuóc ta tièn tói".
Tuy nhièn, trong càc còng trinh còng bó' ò mién Bàc nhu
Lu<yc
thào lich
su vàn
hoc Viét Nam (1957) cùa nhóm
Le
Quy Dòn, Vàn hoc Viét Nam
1930-1945
(1961)
cùa Bach Nàng Thi - Phan Cu
De,
Sa thào vàn hoc Viét Nam
(1964)
cùa Vién Vàn
hge,
Bàn vé nhùng
cupe
dàu tranh tu tuòng trong lich
su
vàn hoc
(1971)
cùa Vu
Due
Phùe,
mot
so'
bài phé binh cùa Nguyén
Due

nghèo chò'ng lai su àp
bue
cùa dia chù,
de
quó'e,
ma
khòng thày ràng dòi song làm tu
cùa tàng
lòp
trf thùc tiéu tu
san,
thanh nién cùng là
mot
bò phan cùa dòi song xà hgi
nén dà nhàn dinh Tu
lue
vàn doàn "xa ròi thuc tién". Vf du, Vù
Due
Phùc cho ràng
vàn
hge
làng man tiéu cuc theo nhiéu kiéu : "Co khuynh huóng
de
cao càc mal xàu
cùa cuòc
song
: làm giàu,
buon
làu, làm "anh hùng" kiéu du
con,

man, tiéu tu
san
cùa giai doan 1930-1945 chù yéu là tiéu cuc
va
eó hai" [47,
11],
"Nói dung tiéu cuc ày lai dién tà
bang mot
nghé thuàt ft nhiéu eó su hàp dàn nhàt
dinh
dà
tàng thém nóng dò cho nhùng dóc
tÓ
eó
san
a nói dung" [47, 87]. Nhàn dinh
vé
hai .tàc
già Nhàt Linh
va
Khài Hung, Nguyén
Due
Dàn viét : "Cài tàc hai rò ràng
nhàt cùa càc tiéu thuyét cùa Khài Hung
va
Nhàt Linh là dà xò
day mot so
dóng
thanh nién vào con duòng àn ehai, làm cho hàu hé't thanh nién trf thùc
va

" cài nhàn vàn tu
san
dù sao cùng tié'n bó han là cài tu tuòng phong kién
có
hù, hep
hòi"
[47, 97]. Y kièn dùng dàn trén tièe là dua ra
qua som
nén khòng dugc huòng
ùng kip thòi.
Vé nghé thuàt, cùng eó
mot
so'
y kién dành già nhiing dóng góp cùa Tu lue vàn
doàn vé ngòn ngù, vé miéu tà tàm ly nhung khòng di sàu. Giào su Phan Cu De trong
Tiéu
thuyèt
Viét Nam hien dai (1974) dà nhàn thày còng lao cùa Tu lue vàn doàn:
"Vé phuang dién vàn hge
su,
còng lao chù yéu cùa Nhà't Linh
va
Khài Hung là dà có
nhiing dóng góp trong viéc xày dung
mot
nén tiéu thuyét hién dai" [38, 87].
Nguge lai, a mién Nam thòi ky
1954-1975,
Tu lue vàn doàn duge
de

va
hge a tàt eà càc bàc hge lù bac
de
nhàt (THCS) dén bàc de nhi (THPT) vói khói lugng làe phàm
Iòn.
Ngoài ra, eàe làc
phàm vàn chuang Tu
lue
vàn doàn
con
dugc dua vào càc ioai sàch "luàn
de",
sàch
9
"tran
thuyèt", càc
Ioai
sàch
"luyén
vàn", "thuàt viét vàn" v.v, Iàm tài liéu cho hge
sinh. Càc sàch nùa giào khoa, nùa khào eùu eó: Bình giàng Tu
lue
vàn doàn cùa
Nguyén Vàn Xung, Tu lue vàn doàn cùa Doàn Quó'e Sy, Tu
lue
vàn doàn cùa
Nguyén Duy Dién, Khdo luan vé
Doan
tuyét, Khdo luàn vé Nùa chùng xuàn, Thàn
the va

luge dò
vàn hoc Viét Nam, quyén ha (1967 - Thanh
Lang),
Vàn hoc Viét Nam the ky
XIX,
tién bàn
théky
XX 1800 - 1945 (1973 - Vù
Hàn),
Luge su vàn
nghé Viét Nam - nhà vdn tién chién (1974 - Thè Phong), Càc y
kièn dành già vé tàc già
va
tàc phàm khòng eó gì mói han y kién cùa càc nhà nghién
eùu truóc 1945, vf du khen Khài Hung "di sàu vào tàm ly vói
mot
ky thuàt viél
truang thành" [109, 27],
"Buàm
trang dà dua ngòi bùt phàn tfch tàm ly vào dia hat
nhàn bàn"[98, 463]
va
cho rang dèn Buàm trang, ky thuàt viét tiéu thuyèt cùa Nhàl
Linh dà dat dèn trinh dò hoàn hào.
Nhin chung, eàe y kién
chi
chung chung ma
ho,
lue
thi vé két càu,

day
dù. Trong khi dò, nhùng mal han
che,
tiéu cuc cùa Tu
lue
vàn doàn có
lue,
có nai lai bi nhàn manh dèn mùc làm lu mò phàn già tri vàn
hge
khàch quan cùa
nhiéu tàc phàm.
3.3.
Tir nàm
1986 dén nay, duói ành sàng cùa còng cuóc dói mói tu duy,
nhùng dóng góp
va
han
che
cùa tiéu thuyèt Tu
lue
vàn doàn dà dugc nhin nhan
mói
10
càch diém
tinh,
thàu dào, khàch quan
va
khoa hge han. Nhùng già tri vàn hge,
nhùng diém khà thù cùa Tu
lue

Tu lue
vàn doàn. Trén tinh thàn xù
li
dùng dàn mó'i quan
he
giùa quan diém chfnh tri
va
vàn chuang
va
khòng bò qua thè
giói vò thùc, thè giói tàm linh cùa eon nguòi khi dành già càc hién tugng vàn hge
(Nguyén Dinh Chù)
[31],
càc y kièn déu tàp trung
khàng
dinh lai vai
irò va
vi trf cùa
vàn xuói Tu lue vàn doàn trong tié'n trinh cùa nén vàn hge dàn
toc
: "Vé nghé thuàt
càn phàn tfch ro nhirng dóng góp quan trgng cùa Tu lue vàn doàn vói vàn chuang
dàn
toc,
dac biét ò nhiing buóc ngoat chuyén
tu
thòi ki càn dai sang
ihòi
ki hien dai"
(Ha

mài
luyén làp do so (8 tàp)
de
giói thiéu
bue
tranh toàn cành
'*vàn
xuói làng man Viél Nam" vói Lòi giói thiéu cùa
PGS Nguyén Hoành Khung : "Vàn hge làng man vói su chòi bò manh me kiéu tu
duy nghé thuàt eù khuón sào, uóc le, huòng vàn hge di vào eon nguòi cu the dà ma
duòng cho su giài phóng eà tfnh sàng tao
va
góp phàn quyél dinh dem lai sinh khf
cho vàn
hge" [76,25].
11
Nàm
1990,
Nhà xuàt bàn Vàn hge cho ra dòi
euón
Tu lue vàn doàn - con nguài
va
vàn chuang cùa Giào su Phan Cu
De
-
mot
chuyén
già
nghién eùu vé vàn hge
lang man. Trong

nhanh càc
thè Ioai
vàn
hge
trén con duòng hién dai hoà, làm cho ngòn ngù tra nén trong sàng
va
giàu có
hon" [45, 37].
Bang
phuang phàp phàn tfch, so sành càc tàc phàm eùa vàn hge Phàp
va
vàn hge Viét Nam truóc dò, Giào su dà
ehi
ra nhùng dóng góp cu
thè
cùa tiéu
thuyèt Tu lue vàn doàn trén càc phuang dién xày dung nhàn vàt tiéu thuyét, két càu
tiéu thuyèt
va
ngòn ngù vàn
hge
: "tàm
If
nhàn vàt dà tinh tè han nhiéu so vói nhirng
net
tàm
li con
dan giàn trong
TóTàm
cùa Hoàng Nggc Phàch" [45, 41], "két càu

de
gidi phóng phu nù trong tiéu thuyéì Tu lue vàn doàn
(5/1990) ; Tran Tiéu có phài là thành vién cùa Tu lue vàn doàn khong?
(5/1990)
;
Thém mày y kién dành già vé Tu lue vàn doàn
(3/1991^
; Tu lue vàn doàn
va
phong
tràoTha
mài
(2/1993).
Ngoài ra,
con
nhiéu còng trinh nghién eùu vé Tu lue vàn doàn
irén
nhiéu mal :
vàn
de
con nguòi cà nhàn (Quan niém vé con ngUài cà nhàn trong tiéu thuyét
Tu
lue
vàn doàn -
Le
Thi
Due
Tu,
1997), su dóng góp cùa Nhàt Linh
va

quan niém thàm
mi
va quan niém triét hge (Vàn hoc Viét Nam - vàn hoc hién
dai giao lua gap
ga.
Tran
Mai Nhi, 1994) Dac biét có
mot so
bài viét
de
càp dèn
via
de
nghién curu, dành già Tu
lue
vàn doàn
tu
truóc dèn nay nhu
mot
qua trình di
tu
nhiing nhàn dinh don giàn, cuc doan dèn nhùng nhàn dinh chfnh xàc han, khoa
hge hon nhu : Vàn
de
dành già vàn hoc lang man Viét Nam
va
su dói mài tu duy
nghién eùu vàn hoc (Tap chf Vàn hge sé 9/1995) ; Cuoi
thè
kì

NXB Vàn hóa
va
NXB
Giào due dà in Tuyén tàp vé Tu lue vàn doàn, cùng vói
rat
nhiéu euón sàch suu tàm,
tuyén chgn eàe bài phé binh vé Tu lue vàn doàn, vé Nhà't Linh
va
Khài Hung.
Tu lue vàn doàn tuy là mot Irong nhirng hoal dòng vàn chuang dàng chù y eùa
thè ki XX, nhung
"so
phàn" khòng mà'y
suòn
se. Qua trình nghién eùu
va
dành già
hién tugng vàn
hge
này tuy dà dal duge nhirng thành tuu dàng ké nhung chua khép
lai vi mói giai doan lich
su,
mói thòi dai
va
mói thè he còng chùng có
mot
càch
riéng
de
tièp càn

13
ngàn, tiéu thuyèt,
li
luàn phé bình Trong pham vi
luàn
vàn này, chùng tòi chi di
vào
mot thè Ioai
: tiéu thuyèt
va
cùng chi giói han dói tugng khào
sài a
càc tàc già
chù soài : Nhàt Linh
va
Khài Hung, Sa
di
chùng tói chgn hai tàc già này vi nhùng
If
do sau :
Hai tàc già này là nguòi
de
xuòng
va
là nguòi thuc hién
true
liép
iheo
linh thàn,
tón chi cùa Tu lue vàn doàn.

vi trf eùa Tu lue vàn doàn trong tièn trinh hién dai hoà vàn hge dàn lòc.
- Xem xét tiéu thuyèt Tu lue vàn doàn nhu
mot
chinh
thè
nghé thuàt,
mot
trào
luu eùa lich
su
vàn hge dàn
toc
ò cà'p dò tàc phàm
va
phong càch eà
nhàn.«
-
De
tài eó
thè
thành tài liéu tham khào hiru fch cho mgi nguòi (nhàt là hge
sinh, sinh vién) quan tàm, tim hiéu su nghiép vàn chuang Tu lue vàn doàn.
6. CÀC PHUONG PHÀP NGHIÉN
CtfU
- Trong
qua
trinh thuc hién luàn vàn, chùng tòi dà
su
dung mot so phuang
phàp nhu

cu va If
giài vàn
de.
14
7.
KÉT CAU
CÙA
LUÀN VÀN
Ngoài phàn mò dàu
va
két luàn, nói dung chfnh cùa luàn vàn dugc trién khai
thành ba chuong :
Chuang 1. Tu lue vàn doàn
va qua
trình hién dai hóa vàn hge
Chuang 2.
Mot
buóc tóng hgp mói giùa nhùng ành huòng cùa vàn
hge chàu Au, vàn hge
Tmng
Quòc
va
truyén thó'ng vàn hge dàn lòc
Chuang 3. Hién dai hóa nghé thuàt tiéu thuyèt
Ngoài ra
con
phàn tài liéu tham khào vói han 100 dcm vi lén sàch.
15
PHAN NOI DUNG
Chuang

dòi
song
xà hòi
nhung nguge
lai,
hién thuc
dòi
sò'ng
xà hòi là
nhàn
to'
làm này
sinh chfnh
nén vàn hge ày.
Trong quan
he
bién chùng
này, vào dàu thè ki XX, vói
nhirng tién
de
vé
chfnh
tri,
kinh
tè, vàn
hóa ,
vàn
de
hién
dai hóa vàn hge trò

dàn. Thuc
dàn
Phàp
ra
sue
cùng
eó
che
do
thuòc
dia a
Viét
Nam.
Chùng tién hành
hai cuóc khai thàc thuòc
dia
va
thuc hién
eàe
chfnh sàch kinh
té mói, tuy làm cho
dàn
ta rai vào
cành
bàn
cùng nhung
lai tao
diéu kién
cho
Viét

san
hóa
lan
tran.
Càc
tnròng
tu
ihuc
dua
nhau xuàl hién
de
day
chù
quó'e
ngù
va
chù
Phàp.
Su du
nhàp
eùa
sàch
bào hai
ngoai,
su
Irò
vé cùa du
hge sinh Phàp
vói tu
tuòng

cuóc
song
dò
ihi
hóa là
nhàn
tò
thùc
day
y
thùc
cà
nhàn phàl trién irong làng
lóp
liéu
lu
16
san thành thi. Hg có nhu càu mòi vé món àn tinh thàn, có quan niém hoàn toàn khàc
vói thè
he
cha òng vé cài dep, vé dao
due,
va
dac biét vé nghé thuàt.
TTiuc
trang dò dòi hòi vàn hge phài phàn ành dòi
song
cùng
vói
tàm tu tinh

nhirng vàn
de
khoa hge -
kl
thuàt, tu tuòng vàn hoà hién dai ngoai nhàp ; eù phàp,
càch dién dal cùng phài mói, nhanh han, rò han. Khi chù quó'e ngù dugc
su
dung
róng rài
Ihi
còng chùng vàn hge thuc su tàng nhanh, nhò thè viéc viél va dich sàch
bào dugc
day
manh, càc
thè Ioai
vàn
hge
mòi, nhàt là vàn xuói, hinh thành
va
phàt
trién.
•
Càc nhà in, nhà xuàt bàn, càc bào quàn, thu quàn dàn dàn xuàl hién nén càc
tàc phàm vàn hge duge in nhanh, nhiéu, phó bién ròng rài han. Nhà vàn phài dàp
ùng yéu càu eùa còng chùng nhiéu lùa
tuoi,
nhiéu ngành nghé. Viél vàn khòng
con
là thù vui
ma

HOC
::^oc
v.i/-
^^. : ^'
•
TRUNGTÀMTH;;^Ì:TUI
T}\\Ì\Ì:\
_ _ i
Bào
chi
giùp nguòi Viét Nam biét dèn tu tuòng hge thuàt, vàn hge chàu Au qua
càc bàn dich. Diéu này
rat
quan trgng dòi vói viéc hién dai hóa vàn
hge.
Bào chf dàng nhiéu nhùng tàc phàm thuòc nhiéu
thè Ioai
mòi : tha, truyén
ngàn, tiéu thuyèt, phóng su hién dai vói nhiéu eày bùt mòi có phong càch sàng tao
dóc dào.
Bào chf tfch cuc tham
già qua
trinh truyén bà chù
quó'e
ngù, chuàn hóa va làm
giàu kho
tu
vung tié'ng Viét.
Tàt cà cho thày bào chf có vai trò
rat

tu
vung Hàn Viét
va
hge tàp ngù phàp càu vàn Phàp. Càu
vàn, càu
Iha
nghé thuàt theo lòi mói dà hinh thành.
Dich thuàt có y nghìa lón Irong viéc hién dai hóa vàn hge, the hien rò ò su ành
huang vàn hge chàu Au, vàn hge Trung Quòc trong vàn hge Viél Nam hién dai.
1.12.2.
Quan niém mài
vévàn
hoc
Hién dai hóa là
qua
trinh tàt yéu eùa
mot
nén vàn
hge.
Nò
xuàl phàl lù nhu càu
sàng tao nói lai eùa vàn hge,
tu
tàc dóng cùa hoàn cành xà hói, lù dòi hòi cùa còng
chùng
va tu
két
qua
cùa su giao luu vàn hoà giùa càc quó'e
già,

trào luu vàn hge Buóc ngoat hién dai
hóa trong vàn hge Viét Nam :
tu
vàn, tha, phù, lue phuang Dóng sang tha, kich, lièu
thuyèt phuang Tày biéu hién su thay dói vé quan niém vàn
hge,
thi phàp vàn hge
trung dai duge thay thè
bang
thi phàp vàn hge hién dai.
Vàn hge phong kièn là su thè hién tàm, ehi, dao, vi thè vàn kinh
su,
dao
If
dugc
coi trgng han vàn nghé thuàt. Trong vàn nghé thuàt, vàn Hàn dugc eoi trgng han vàn
Nóm, tha dugc trgng han vàn xuói, tiéu thuyét bi khinh rè. Sàng làe vàn ehuang phài
dùng nhiéu dién tfch, còng thùc
va
uóc
le,
phài tuàn thù chat che thi phàp, thi luàt
dinh
san.
Tuy có
mot
sé tàc phàm dà buóc dàu phàn ành hién thuc,
de
cao nhùng già
tri nhàn vàn nhung vàn khòng thè vugt ra khòi

là thè
Ioai
eó khà nàng óm chùa mot
pham vi róng lón dòi sò'ng hién
ihuc
vói tàt eà nói dung phong phù
va
phùc lap eùa
nò.
Diém khàc nhau giùa tiéu thuyèt truyén thóng
va
tiéu thuyèt hiién dai là càch
tiép càn thuc tai eùa thè
Ioai.
Theo Vù
Bang,
mot Ioai
"làm cho ta quén eòi dòi này"
con Ioai
kia - "tiéu thuyèt mói" - "giàng cho ta eoi dòi này". Chùng
ihuòng
"khòng
có chù
de",
"chùng là mòl
bue
chàn dung hay mòl
day
chàn dung hoat dóng" [25,
52].

khó
ma
hiéu" [25, 55].
Day
chfnh là cài
nhin thè Ioai
cùa tiéu thuyét hién dai. Càch chicm
19
Hnh va
thè hién dòi
song
cùa tiéu thuyèt da khàc truóc, kéo theo su dói mói ngay
tronè
bàn thàn càu true nghé thuàt tàc phàm ò nhiéu yéu tó nhu nhàn vàt, két càu,
ngòn ngù
Tiéu thuyèt là
mot
thè
Ioai
vàn hge mói
rat
càn thiét cho su dói mòi vàn hge
theo huóng hién dai hóa, nhung 30 nàm dàu thè ki, no dang trong thòi ki tìm tòi
huóng di, tu hoàn thién minh : "Tiéu thuyèt
tu
Qua dua do cùa Nguyén Trgng
Thuàt, qua Kim Anh le
su cùa
Trgng Khiém dén tiéu thuyèt cùa
Ho

VAI TRÒ
CÙA Tir Lire
VÀN DOÀN DOI VÓI
QUA
TRÌNH
HIÈN DAI HÓA VÀN HOC
1.2.1.
SII
ra
dòi,
to
chùrc,
muc dich, tón chi cùa Tu
lue vàn
doàn
Nàm 1933, Tu lue vàn doàn chfnh thùc còng bò thành làp trén bào Phong hóa
so
87 (2/3/1933), vói 7 thành vién (thàt tinh): Nhà't Linh (Nguyén Tuòng Tam), Khài
Hung
(Tran
Khành
Giù),
Hoàng Dao (Nguyén Tuòng Long), Thach Lam (Nguyén
Tuòng Làn), Thè Lù (Nguyén Thù
Le)
,
Tu
Ma
(Ho
Trgng Hiéu)

thành còng ruc ra. Tu lue vàn doàn eó ành huòng manh
me
dòi vói nén vàn hoc mai
vi hg biél càch quy tu nhùng linh hoa xung quanh nhóm, qua viéc in sàch, dàng bào,
tàng giài
thuóng
vàn hge, viét phé binh cho nhùng sàng tàc mai. Tu lue vàn doàn
20
ngày càng dugc
tin
nhiém trong giói vàn hge. Vàn doàn dà tra thành diém hói tu cùa
khuynh huóng sàng tàc lang man. Ca quan ngòn luàn cùa vàn doàn là Phong hóa
va
Ngày
rmy
dà thành noi tuyén tmyén cho cuóc càch tàn vàn hge, cho phong trào Au
hóa chóng lai
le
giào phong kièn.
Muc dfch cùa Tu lue vàn doàn góm 4 diém :
1-
Tu lue vàn doàn hgp nhùng nguòi dóng chf trong vàn giói. Nguòi irong doàn
dèn vói nhau
cÓt
eó lién lac vé tinh
ihàn,
cùng nhau theo duói mòl tón chi, hél sue
giùp nhau
de
dat duge muc dfch chung, hèt

mot
hói
buon
bàn sàch.
4-
Sau này, néu eó thè dugc, vàn doàn sé dal giài
thuóng
ggi là Giài ihuong Tu
lue
vàn doàn
de thuóng
nhirng tàc phàm eó già tri
va
hgp vói tón ehi cùa vàn doàn.
Dèn 6/1934, tòn chi eùa Tu lue vàn doàn mói duge chfnh thùc
eòng
bò trén
Phong hóa
(so
101), góm 10 dièm:
1-
Tu
sue
minh làm ra nhirng sàch eó già tri vé vàn ehuang chù khòng phién
dich sàch nuóc ngoài néu nhirng sàch này ehi eó tfnh càch vàn chuang
ihòi.
Muc
dfch
de
làm giàu thém vàn

tré,
yéu dòi, có chf phàn dàu
va
lin a su lién bó.
21
6- Ca nggi
nhihig net
hay, ve dep eùa nuóc nhà
ma
eó tfnh càch binh dàn,
khién cho nguòi khàc dem
long
yéu nuóc
mot
càch binh dàn. Khòng eó tfnh càch
tnrdng già, quy phài.
7-
Trgng tu do cà nhàn.
8-
Làm cho nguòi ta biét ràng dao Khóng khòng hgp thòi nùa.
9- Dem phuang phàp Thài Tày ùng dung vào vàn chuang An Nam.
10-
Theo
mot
diéu trong 9 diéu trén
day
cùng duge mién là dùng trai nguge vói
nhùng diéu khàc.
Tu lue vàn doàn dà mò ra
mot

hai
theo eon duòng mói, tìm
If
tuòng mói.
2-
Khóng
chiù
khuàt phuc ihành
kién.
3-
Khòng làm nò
le
ai, khóng xu phu
mot
quyén thè nào.
4-
Lày luang tri
ma
xét doàn, theo le phài
ma
hành dòng.
5-
Lày thuc hành làm càn bàn,
6- Lày trào phùng làm phuang phàp, lày tiéng cuòi làm vù khf.
Ngay
tu
nhirng
so
dàu, Phong hóa dà góp nhirng tiéng nói
nhiél

xahói
Truóc hèt, dùng tiéng cuòi làm vu
khi,
Tu lue vàn doàn lén tié'ng dà kich dia
chù
va
quan lai phong kièn chuyén
ha
hièp, bóc lòt nhùng nguòi nóng dàn nghèo
khó,
luong thién.
Tu
nhùng vi "tai to màt lón" - nghi vién, tri huyén, tri phù
"beo
xi
nhu con
Ign"
dén nhirng Ly Toét, Xà Xé déu bi dua lén màt bào làm trò cuòi cho
thién ha. Khóng
chi
eó giai cà'p phong kièn Viét Nam, dòi khi tié'ng cuòi dà kfch cùa
Tu lue vàn doàn
con
huòng vào thuc dàn Phàp
mot
càch kfn dào.
Ben
canh dò, cuóc
song
cùa nguòi nóng dàn noi

Pham Quynh chù
truang thuyèt Trung dung, dung hgp Au A, giéu Hoàng Tàng Bf "màc bénh
chi
thày
cài dep eùa Nho giào" [63].
Phù nhàn, phà bò cài "eù", lòi thòi, bào tfch cuc có vù, tuyén truyén cài "mói"
nhàm làp nén cài mói tu
san
trong dòi
song
vàn hóa xà hòi. Thuc hién dùng tón
chi
cùa mình, Phong hóa, Ngày nay dà dàp ùng duge nhu càu dòi hòi cùa thòi cuóc, nén
dugc còng chùng nhiét
liei
dòn nhàn, nhàt là tàng lóp thanh nién, trf thùc.
Dé'n thòi ki Mal
tran
dàn chù, Tu lue vàn doàn mò thém muc Bùn lày nuàc
dgng
va
ra
sue
tuyén truyén cho Hòi Anh Sàng -
mot
tó ehùc
tu
thién mang tfnh
ehà'l
cài luang tu san do Nguyén Tuòng Tam làm chù tich, dugc thành làp nàm

dòi
23
song
cho nguòi bình dàn. Y tuòng
va
chuang trình cài càch ày dugc cu thè hóa trong
hai cuón tiéu thuyèt
: Già
dinh (Khài Hung)
va
Con duùng sàng (Hoàng Dao).
1.22.2.
Có
vu
Phong trào Tha
mài
Nhiém vu chinh cùa Phong hóa, Ngày nay là góp phàn làm thay dói dién mao
cùa vàn hge, giói thiéu nhimg tàc phàm eùa Tu lue vàn doàn,
va
vé sau thém cà
nhùng tàc phàm dugc Giài
thuóng
Tu lue vàn doàn hoàc theo khuynh huóng cùa vàn
doàn, nhirng bài phé binh vàn hge Dac biét,
day con
là dién dàn có vù, bénh vuc
Tha mói
va
dà góp phàn dàng kè cho su toàn thàng eùa nò : "Khi nói tói su phàt
trién nhanh chóng

dèn
qua
nùa nàm 1933, hàu nhu
so
Phong hóa nào cùng có dàm ba bài
che
giéu, chàm ehge càc nhà tha
cu.
Ben
canh dò, hg dàng
rat
nhiéu tha mói cùa vàn
doàn. Dèn 1935, Tu lue vàn doàn,
bang If
luàn chat che, dà tham
già
tranh luàn
Ifeh
cuc vé vàn
de
tha mói - tha eù.
Day
cùng là thòi diém tha mói phàl Irièn manh me,
Phong
hóa bàt dàu sàng
Igc,
phé phàn
nhiing
bài tha mòi dò, khóng dàng ggi là tha.
Nhu vày, viéc eó vù phong trào Tha mói eùa Tu lue vàn doàn là

Tu
lue
vàn doàn
Ngay
tu
khi ra
dòd,
Tu lue vàn doàn dà eó y muÓn tó ehùc càc cuóc thi sàng tàc
vàn hge
va
trao giài
thuóng.
Cùng vói su lón manh eùa vàn doàn, Giài
thuóng
Tu lue
vàn doàn dà dugc trao cho sàng tàc eùa eàe nhà vàn, nhà tha, nhà viét kich xuàt sàc,
có tàc dung khfch
le
phong trào sàng tàc vàn hge.
Trong vòng 10 nàm hoat
dòng.
Tu lue vàn doàn dà tó ehùc ba cuóc thi sàng tàc
vói càc giài
thuóng
:
- Nàm 1935, khóng có giài nhà't, chi có 4 giài khuyén khfch.
- Nàm 1937, khóng eó giài nhàt, giài
nhi
trao cho Kim tièn (kich) cùa Vi
Huyén Dàc

Ben
canh Phong hóa, Ngày nay, NXB Dòi nay cùa Tu
lue
vàn doàn
QÙng
hoat
dóng rà't tfch cuc. Dàu tién, Dòi nay chi xuà't bàn sàch cùa vàn doàn, sau dò mò róng
dé'n nhirng tàc phàm duge Giài
thuóng
Tu lue vàn doàn, eàe làp
Iha
mói, càc tiéu
thuyét mói có già tri
va
có cùng khuynh huóng vói hg. Khóng
chi
eó già tri vàn
ehuang, sàch cùa Dòi nay
con
duge trình
bay rat mi
thuàt "mò ra mot
ki
nguyén mói
cho cuón sàch trong lich
su
vàn hge Viét Nam"
[98,
444], dóng
Ihòi

va
Khài Hung.
25
Chuong 2
MOT BUÒC TÓNG
HCJP
MÒI
GlCfA
NHQNG
ÀNH HUÒNG CÙA
VÀN HOC CHÀU
ÀU,
VÀN HOC TRUNG
QUÓC
VÀ TRUYÉN THÓNG VÀN HOC DÀN TOC
Khàc vói
qua
trinh hién dai hoà trong nói dung làc phàm, hinh thùc nghé thuàt
chiù
ành huòng rà't manh cùa giao luu vàn hoà. Tuy nhién,
qua
trinh hién dai hoà
cùa vàn hge khóng don giàn là
qua
trình vay mugn nhùng hinh thùc thè hién mói tu
ben
ngoài
ma
là qua trinh
long

mày muai thè
ki"
[117,15].
Truóc dò,
tu
nhùng nàm
cuòi
thè
ki
XIX, Nam Ki dà là manh dal dàu tién tiép
xùc vói vàn hge chàu Au. Mac dù
con chiù
ành huòng ro
rei
cùa lièu thuyèt Trung
Quó'e, càc nhà vàn Nam Ki dà co
gang
càch tàn theo kiéu liéu thuyèt Phàp vói mong
muón có thè xày dung dugc nhùng tàc phàm hién dai.
Trong gàn nàm muai nàm dàu thè ki XX, eà mot thè he nhà vàn bi hàp dàn bòi
nhùng tàc phàm bàt hù mang dàm già tri nhàn vàn eùa nén vàn
hge
Phàp, vàn
hge
Anh, Nga nhiéu thè ki
ma
truóc do
con
là
mot