Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên
A- ĐẶT VẤN ĐỀ :
I .LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI :
Hiện nay học sinh có xu hướng xem nhẹ học những môn xã hội nói chung môn ngữ
văn nói riêng . Cũng chính vì thế mà chất lượng học văn có chiều hứng giảm sút . Học
sinh không say mê yêu thích môn học . Mà say mê vào những môn mang xu hướng
thời cuộc như tiếng anh, điện tử , tin học có vẻ như không còn hứng thú với những
vần thơ lục bát truyền thống , những vâu tục ngữ ca dao dễ thuộc dễ hiểu đi sâu vào
lòng người.Chính vì thế lại càng đòi hỏi người giáo viên đặc biệt là giáo viên ngữ văn
phải tạo được giờ học thu hút học sinh,làm cho học sinh mong chờ đến giờ học, điều
này không phải dễ nhất là trong thời kỳ hiện nay nền kinh tế thị trường đã chi phối khá
nhiều đến đời sống của người giáo viên . Đòi hỏi người giáo viên phải có tâm huyết
với nghề nghiệp. Tìm ra được những thuận lợi –khó khăn trong giờ học để kịp thời uốn
nắn và sửa sai cho học sinh .Bằng khả năng của mình để đẩy cao chất lượng bài làm
văn cho học sinh. Cũng chính vì những thực trạng hiện nay của học sinh lớp 8 trường
THCS Cẩm Liên nên tôi mạnh dạn đưa ra một số giải pháp của bản thân nhằm nâng
cao chất lượng cho bài văn.
II. THỰC TRẠNG:
1. Thuận lợi:
- Trong năm học này tôi đang trực tiếp giảng dạy ngữ văn của 3 lớp 8 : 8a-8b-8c. Thì
tôi thấy học sinh của ba lớp có khả năng tiếp thu bài không đồng đều. Hai lớp 8a- 8b
có khả năng lĩnh hội tri thức tương đương nhau, số học sinh chiếm tỉ lệ khá ở các
môn chiém tỉ lệ cao, hcọ lực trung bình khá trở lên nhiều. Các em có tinh thần học
tập ham học hỏi, hăng say phát biểu ý kiến xây dựng bài, chuẩn bị bài tương đối
đầy đủ khi lên lớp.
- Bản thân tôi nhận được sự giúp đỡ tận tình của đồng nghiệp. khi nghỉ các đồng chí
đã dạy thay cho tôi không để học sinh nghỉ tiết.
- -
1

- -
2
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên
phải có một thời gian miệt mài rèn luyện, đặc biệt phải ham thích học văn. Thế nhưng
kết quả hiện nay cho thấy chất lượng bài làm văn của học sinh chưa cao. Qua theo dõi
các bài viết của học sinh kết quả chưa như mong muốn. Thực tế như sau:
1. Bài viết số 1:
Đề bài: Kể lại kỉ niệm ngày đầu tiên đi học.
Yêu cầu: - xác định ngôi kể thứ 1 – thứ3.
- xác địng trình tự kể:
+ Theo thời gian - không gian.
+ Theo diễn biến sự việc.
+ Theo diễn biến của tâm trạng.
- xác định cấu trúc của văn bản định phân đoạn ( số lượng đoạn văn trong mỗi phần )
và cách trình bày các đoạn.
- xác định 4 bước tạo lập văn bản, chú trọng bước lập đề cương.
Loại giỏi Loại Khá Trung bình Yếu - kém
SL % SL % SL % SL %
8A 34 1 2.9 8 23.5 14 41.2 11 32.4
8B 29 0 0 3 10.3 10 34.5 16 55.2
8C 31 0 0 10 32.3 11 35.5 10 32.2
- Sau khi thu bài tôi đã chấm bài sữa lỗi cho học sinh và tìm ra nguyên nhân tại sao
bài làm của học sinh lại chưa cao như vậy:
đó là do thời gian trên lớp có hạn, kiến thức học sinh lĩnh hội chưa đầy đủ chưa sát
từng đối tượng học sinh. chư\a phân loại được đối tượng học sinh để có hình thức
phương pháp giảng dạy cho phù hợp.
- -
3

cận tác phẩm. Học sinh chưa có điều kiện để mua sách tham khảo để đọc nâng cao
- -
4
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên
kiến thức, làm giàu vốn từ khi viết bài dẫn đến vốn từ nghèo nàn, bài viết quá sơ sài,
không phong phú vốn từ nội dung.
2. Các em học sinh không tiến hành tuân thủ các bước:
- Tìm hiểu đề.
- Tìm ý, lập ý.
- Lập dàn bài.
- Viết bài hoàn chỉnh.
- Đọc chỉnh sữa.
Do đó bài viết dẫn đến lạc đề, bài làm không đủ ý, bố cục bài làm lộn xộn. thậm chí
bố cục không đủ ba phần: mở bài, thân bài, kết luận.
4.Lỗi về chính tả:
- Học sinh cấp T.H. C. S không còn những tiết luyện viết, chữ viết xấu sai lỗi chính tả
như: viết hoa tuỳ tiện, lẫn lộn các từ gần âm, câu sai ngữ pháp, sử dụng dấu câu không
hợp lí.
- Thiếu cấu trúc văn bản và tính liên kết câu.
PHẦN III: NHỮNG GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG BÀI LÀM
VĂN.
1. Đối với người thầy :
a. Các phẩm chất giáo viên cần có:
Do đặc điểm của nghề dạy học, người giáo viên nhất là giáo viên ngữ văn luôn tác
động đến sự phát triển nhân cách học sinh. Sự tác động này thông qua trình độ và
phẩm chất nhân cách của người thầy.
- Người giáo viên phải có thế giới quan khoa học để làm nền tảng, định hướng thái
độ, hành vi ứng sử của giáo viên trước các vấn đề thế giới tự nhiên, thực tiễn xã hội

6
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên
+) Trong hoạt động sư phạm hàn ngày, người giáo viên phải có kiến thức và kỹ
năng giao tiếp ứng xử trong tình huốngtrong quan hệ gia đình nhà trường xã hội.
+) Người thầy phải rèn luyện cho mình có được những kỷ năng, kỷ xảocần thiết
cho hoạt động nông nghiệp: Các kỷ ngăng thiết kế, kỷ năng tổ chức, kỷ năng giao
tiếp, kỷ năng nhận thức kỷ năng dạy học, kỷ năng dạy học, kỷ năng nghiên cứu khoa
học, hoạt động xã hội
+) Người giáo viên cần khéo léo tế nhị, không nóng vội trong dạy học.
+) Tận dụng tối đa các tiết dạy học trả bài.
2. Đối với học sinh :
- Do sự thay đổi cơ bản nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học cũng
như thay đổi các mối quan hệ xã hội nên học sinh T. H. C. S nói chung, học sinh lớp
8 trường THCS cẩm liên nói riêng có những đặc đặc điểm nhận thức riêng so với
học sinh tiểu học. Nên đòi hỏi người giáo viên phải hiểu biết đặc điểm phát triển trí
tuệ của học sinh để làm cơ sở thiết kế bài giảng, lựa chọn nội dung, phương pháp
dạy học có cơ sở khoa học phù hợp với sự phát triển trí tuệ của các em. thực hiện
nguyên tắc sát đối tượng. Phân loại đối tượng học sinh trong quá trình dạy học
Tạo lập nhóm đối tượng:
+) Nhóm học sinh khá - giỏi: Giáo viên nên mở rộng, đào sâu, nâng cao những
tri thức đã học trong chương trình. nội dung và phương pháp dạy học chủ yếu là giới
thiệu một số vấn đề mới chưa được học hoặc chưa có diều kiện học kỹ học sâu.
+) Nhóm học sinh trung bình – trung bình khá:Giáo viên phải giúp các em
nắm vững được những kiến thức và kỹ năng đã được học. phương pháp dạy học chủ
- -
7
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên

8
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên
- Trên đây là một só giải pháp mà bản thân tôi thấy tự nên làm để nâng cao chất
lượng bài làm cho học sinhlớp 8 trường THCS Cẩm Liên năm học 2007-2008 và
tiếp tục tìm hiểu nghiên cứu trong những năm tiếp theo.
- Mặc dù kết quả chưa khả quan nhưng có khả năng thực thi. Nó đánh dấu trong quá
trình học hỏi đúc rút kinh nghiệm của mình. Để đạt được kết quả cao hơn nữa tôi
nghĩ rằng mình còn phải cố gắng nhiều, học hỏi nhiều ở các đồng nghiệp.
3. Đề xuất và kiến nghị :
- Thư viện nhà trường nên có thêm tranh ảnh phục vụ tốt cho quả trình dạy học bài
giảng ngữ văn 8. Bổ xung các tác phẩm có đoạn trích được học. Đặc biệt là các tác
phẩm nước ngoài, chân dung của một số nhà thơ lớn. các tài liệu nâng cao cho giáo
viên học sinh.
- Thời gian nghiên cứu chưa nhiều nên tôi rất mong có sự nhận xét, đóng góp của
đồng nghiệp để đề tài của tôi có chất lượng hơn. tôi xin chân thành cảm ơn.

Cẩm Liên, ngày 14 tháng 2 năm 2008
NGƯỜI VIẾT
TRỊNH THỊ HIỀN
- -
9
Thực trạng bài làm văn và những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng bài văn cho học sinh lớp 8
trường THCS Cẩm Liên
Giáo viên : Trịnh Thị Hiền Trường THCS Cẩm Liên

Tài liệu tham khảo:
1. Giáo trình tâm lí giáo dục.
2. Tài liệu giáo dục học.