ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM HỌC 2013-2014
MÔN: LỊCH SỬ 8
Thời gian ra đề: 120 phút ( không kể thời gian phát đề)
PHẦN I. LỊCH SỬ THẾ GIỚI ( 3 điểm )
Câu 1 (3điểm)
Vì sao ở nước Nga năm 1917 có hai cuộc cách mạng? Nêu ý nghĩa của
cách mạng tháng Mười?
PHẦN II. LỊCH SỬ VIỆT NAM (7 điểm)
Câu 2 (2điểm)
Vì sao Pháp nổ súng xâm lược Việt Nam? Duyên cớ của cuộc chiến tranh
xâm lược đó là gỉ?
Câu 3 (3điểm)
Kể tên các cuộc khởi nghĩa lớn trong phong trào Cần Vương? Cho biết
cuộc khởi nghĩa nào là tiêu biểu nhất? vì sao?
Câu 4 (2điểm)
Nêu những chuyển biến trong xã hội Việt Nam dưới tác động của cuộc
khai thác lần thứ nhất của thực dân Pháp?
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI LỊCH SỬ 8
NĂM HỌC 2013-2014
PHẦN I. LỊCH SỬ THẾ GIỚI ( 3 điểm )
Câu 1 (3điểm)
• Lý giải nước Nga có hai cuộc cách mạng năm 1917
Nêu được những ý sau:
- Cuộc cách mạng tháng Hai đã lật đổ được chế độ Nga Hoàng song ở nước
Nga xuất hiện cục diện hai chính quyền song song cùng tồn tại ở nước
Nga: Đó là chính phủ lâm thời tư sản và Xô Viết đại biểu của công nhân,
nông dân, binh lính. Hai chính quyền này đại diện cho lợi ích của giai cấp
đối lập nhau nên không thể cùng tồn tại ( 0,5 điểm)
- Chính phủ lâm thời tư sản vẫn theo đuổi chiến tranh đế quốc đàn áp nhân
dân lao động.( 0,5 điểm)
- Yêu cầu tất yếu của lịch sử nước Nga lúc bấy giờ là phải làm cuộc cách
Cần làm sáng tỏ những nội dung sau:
- Kể tên được ba cuộc khởi nghĩa lớn: ( 1 điểm )
+ Khởi nghĩa Ba Đình (1886 - 1887)
+ Khởi nghĩa Bãi Sậy (1883 - 1892)
+ Khởi nghĩa Hương Khê (1885-1895)
- Hương Khê là cuộc khởi nghĩa tiêu biểu nhất vì:
+ Khởi nghĩa diễn ra với quy mô lớn, phân bố trên địa bàn nhiều tỉnh: Thanh
Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình ( 0,5 điểm)
+ Trình độ tổ chức cao: Nghĩa quân được chia thành 15 quân thứ, Mỗi quân
thứ có vài trăm người, được chỉ huy thống nhất…. ( 0,5 điểm)
+ Nghĩa quân biết sử dụng phương pháp tác chiến linh hoạt, chủ động, sáng
tạo trong cách đánh địch, lập nhiều chiến công lớn. ( 0,5 điểm)
+ Khởi nghĩa diễn ra trong thời gian 10 năm, Khởi nghĩa thất bại cũng là dấu
mốc kết thúc phong trào Cần Vương trên phạm vi cả nước. ( 0,5 điểm)
Câu 4 (2điểm)
Nêu được những ý sau:
- Giai cấp địa chủ phong kiến đã đầu hàng làm chỗ dựa, tay sai cho thực
dân Pháp tuy nhiên có một bộ phận địa chủ vừa và nhỏ vẫn cố tinh thần
yêu nước (0.5 điểm
- Giai cấp nông dân số lượng đông đảo, bị áp bức bóc lột nặng nề, họ sẵn
sàng hưởng ứng tham gia cuộc đấu tranh giải phòng dân tộc, một bộ phận
vào làm trong các hầm mỏ, đồn điền(0.5 điểm)
- Tầng lớp tư sản đã xuất hiện nguồn gốc từ các nhà thầu khoán, chủ xí
nghiệp, xưởng thủ công, chủ hãng buôn…bị chính quyền thực dân kìm
hãm.(0.25 điểm)
- Tiểu tư sản thành thị bao gồm chủ các xưởng thủ công nhỏ, cơ sở buôn
bán nhỏ, viên chức cấp thấp và những người làm nghề tự do.(0.25 điểm)
- Công nhân phần lớn xuất thân từ nông dân, làm việc trong các đồn
điền,hầm mỏ, nhà máy, xí nghiệp lương thấp nên đời sống khổ cực, có
tinh thần đấu tranh mạnh mẽ.(0.5 điểm)
Câu 1: ( 2,5 điểm)
(Mỗi ý đúng được 0,25 điểm)
STT Thời gian Sự kiện
1 Cách mạng Hà Lan
2 Cách mạng Tư sản Pháp
3 Tuyên ngôn của Đảng Cộng Sản
4 Quốc tế thứ nhất được thành lập
5 Công xã Pa ri
6 Quốc tế thứ hai thành lập
7 Cách mạng Tân Hợi ( Trung Quốc)
8 Cách mạng XHXC tháng Mười Nga thắng lợi
9 Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới
10 Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ
Câu 2 : (4 điểm)
Ở Nga năm 1917 đã xảy ra hai cuộc cách mạng , đó là cách mạng dân
chủ tư sản tháng Hai và cuộc cách mạng XHCN tháng Mười. (0,5 điểm)
Sở dĩ có hai cuộc cách mạng này là vì:
Vào đầu thế kỉ XX, ở Nga lúc này tồn tại nhiều mâu thuẫn : giữa nông
dân nga với chế độ phong kiến Nga hoàng ; giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư
sản ; giữa Đế quốc Nga với các dân tộc trong đế quốc Nga. (1 điểm)
Cách mạng tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ chế độ phong kiến Nga
hoàng, song cục diện chính trị đặc biệt lại diễn ra ở Nga: hai chính quyền song
song tồn tại, đó là Chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản và các Xô viết đại biểu
công nhân, nông dân và binh lính …. (1 điểm)
Trước tình hình đó, Lênin và Đảng Bônsêvích đã chuẩn bị kế hoạch tiếp
tục làm cách mạng, dùng bạo lực lật đổ Chính phủ lâm thời, chấm dứt tình trạng
hai chính quyền song song tồn tại. Trong lúc đó, chính phủ lâm thời vẫn theo
đuổi cuộc chiến tranh đế quốc, bất chấp sự phản đối mạnh mẽ của quần chúng
nhân dân. (1 điểm)
Tháng 10 năm 1917, cuộc cách mạng của giai cấp vô sản đã nổ ra và
Câu 5: ( 6 điểm)
* Khởii nghĩa Yên Thế: (4 điểm)
- Thời gian: 1884- 1913 ( 0,5 điểm)
- Lãnh đạo: Đề Thám, Đề Nắm ( 0,5 điểm)
- Căn cứ: Yên Thế- Bắc Giang ( 0,5 điểm)
- Diễn biến:
+ Giai đoạn 1884- 1892: Nhiều toán nghĩa quân hoạt động riêng rẽ, dưới
sự chỉ huy của Đề Nắm. ( 0,5 điểm)
+ Giai đoạn 1893- 1908: Nghĩa quân vừa xây dựng vừa chiến đấu dưới sự
chỉ huy của Đề Thám. ( 0,5 điểm)
+ Giai đoạn 1909- 1913: Pháp tập trung lực ượng tấn công Yên Thế, lực
lượng nghĩa quân hao mòn. Ngày 10-2-1913 Đề Thám bị sát hại. Phong Trào tan
rã. ( 0,5 điểm)
- Kết quả: Thất bại. ( 0,5 điểm)
- Ý nghĩa: Thể hiện tinh thần yêu nước chống Pháp của giai cấp nông dân.
Góp phần làm chậm quá trình bình định của Pháp. ( 0,5 điểm)
* Đặc điểm khác so với các cuộc khởi nghĩa cùng thời: ( 2 điểm)
- Mục tiêu chiến đấu: Không phải là để bảo vệ chế độ phong kiến, khôi
phục ngôi vua (không phải là hưởng ứng Chiếu Cần Vương) mà là đứng lên đấu
tranh để bảo vệ mảnh đất Yên Thế, bảo vệ cuộc sống của những người nông dân
Yên Thế. ( 1 điểm)
- Thành phần lãnh đạo: Nông dân ( 0,5 điểm)
- Thời gian tồn tại: 30 năm ( 0,5 điểm)
Giáo viên ra đề: Ngô Thị Nhan
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 8
NĂM HỌC : 2013- 2014
MÔN LỊCH SỬ
(Thời gian làm bài 120 phút)
PHẦN I: LỊCH SỬ THẾ GIỚI
Câu 1 . (3,0 điểm)
kiến; các mâu thuẫn khác vẫn tồn tại, đòi hỏi tiếp tục phải giải quyết.
0,25
- Mặt khác, cuộc cách mạng dân chủ tư sản tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ
chế độ phong kiến Nga hoàng, song cục diện chính trị đặc biệt lại diễn ra ở
Nga: hai chính quyền song song tồn tại - Chính phủ lâm thời của giai cấp tư
sản và các Xô viết đại biểu công nhân, nông dân và binh lính.
0,25
- Trước tình hình đó, Lê-nin và Đảng Bôn-sê-vích đã chuẩn bị kế hoạch tiếp
tục làm cách mạng, dùng bạo lực lật đổ Chính phủ lâm thời, chấm dứt tình
trạng hai chính quyền song song tồn tại.
0,5
- Trong lúc đó, Chính phủ lâm thời vẫn theo đuổi cuộc chiến tranh đế quốc,
bất chấp sự phản đối mạnh mẽ của quần chúng nhân dân. Tháng Mười năm
1917, cuộc cách mạng thứ hai được gọi là cách mạng xã hội chủ nghĩa đã nổ
ra và giành thắng lợi.
0,5
* Ý nghĩa của cuộc cách mạng tháng Mười Nga:
- Tháng Mười năm 1917, cuộc cách mạng thứ hai được gọi là cách mạng xã
hội chủ nghĩa đã nổ ra và giành thắng lợi cách mạng tháng Mười Nga đã
làm thay đổi hoàn toàn vận mệnh đất nước Nga. Lần đầu tiện người lao
động Nga lên nắm chính quyền xây dựng chế độ xã hội mới – chế độ XHCN
trên một đất nước rộng lớn.
0, 5
- Cách mạng tháng Mười Nga đã dẫn đến những thay đổi to lớn trên thế giới,
cổ vũ mạnh mẽ và tạo ra những điều kiện thuận lợi cho cuộc đấu tranh giải
phóng của giai cấp vô sản và các dân tộc bị áp bức trên thế giới.
0, 5
PHẦN II: LỊCH SỬ VIỆT NAM
Câu 1 (3,0 điểm):
Phong trào Cần vương chống Pháp được chia thành những giai đoạn
* Ý nghĩa lịch sử phong trào Cần Vương.
- Mặc dù thất bại xong phong trào Cần Vương đã nêu cao tinh thần yêu
nước, ý chí chiến đấu kiên cường, quật khởi của nhân dân ta, làm cho
thực dân Pháp bị tổn thất nặng nề, hơn 10 năm sau mới bình định được
Việt Nam.
0,5
- Tuy phong trào Cần vương thất bại nhưng đã tạo tiền đề vững chắc cho
các phong trào đấu tranh giai đoạn sau.
0,25
- Các cuộc khởi nghĩa trong phong trào cho thấy vai trò lãnh đạo của giai
cấp phong kiến trong lịch sử đấu tranh của dân tộc.
0,25
Câu 2. (4,0 điểm)
Quá trình thực dân Pháp hoàn thành xâm lược Việt Nam diễn ra như thế
nào? Hãy lí giải vì sao dưới thời Nguyễn nước ta bị mất vào tay thực dân
Pháp?
- Ngày 31.8.1858, 3000 quân Pháp và Tây Ban Nha dàn trận trước cửa biển
Đà Nẵng. Âm mưu: Thực hiện kế hoạch “đánh nhanh, thắng nhanh”: Chiếm
Đà Nẵng rồi đánh ra Huế và buộc nhà Nguyễn đầu hàng.
0,25
- 1.9.1858: Pháp nổ súng xâm lược nước ta, sau 5 tháng xâm lược chúng
chiếm được bán đảo Sơn Trà (Đà Nẵng). Thất bại ở kế hoạch “đánh nhanh,
thắng nhanh” thực dân Pháp thay đổi kế hoạch:
0,25
- 2.1859 Chúng tập trung đánh Gia Định, quân triều đình chống cự yếu ớt
rồi tan rã. 1861 Pháp đánh rộng ra các tỉnh miền Đông Nam Kì, chiếm:
Định Tường, Biên Hoà và Vĩnh Long.
0,25
- 5.6.1862 triều đình kí hiệp ước Nhâm Tuất, nhượng cho Pháp nhiều quyền
lợi, cắt một phần lãnh thổ cho Pháp (3 tỉnh miền Đông Nam Kì: Gia Định,
0,5
- Nhà Nguyễn nắm ngọn cờ dân tộc trực tiếp chống Pháp nhưng lại hèn
nhát, đặt quyền lợi giai cấp, dòng họ lên trên quyền lợi dân tộc, sợ mất ngai
vàng, “sợ dân hơn sợ giặc”…
0,5
- Nhà Nguyễn không động viên được sức mạnh toàn dân, không đoàn kết
được các dân tộc trong kháng chiến, thụ động đầu hàng, để mất nước dễ
dàng.
0,5
Hết
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI HUYỆN
Năm học: 2013- 2014
Môn thi: lịch sử 8
Thời gian làm bài: 120 phút
I.PHẦN LỊCH SỬ THẾ GIỚI( 3 điểm)
Câu 1:(1 điểm)
Nêu đặc điểm của một số nước đế quốc tiêu biểu(Anh,Pháp ,Mỹ ,Đức)?
Vì sao Lê-nin nhận xét chủ nghĩa đế quốc Pháp là “ chủ nghĩa đế quốc cho vay
lãi ”?
Câu 2:(2 điểm)
Vì sao năm 1917 nước Nga lại có hai cuộc cách mạng? Nêu ý nghĩa lịch sử của
cách mạng tháng Mười Nga năm 1917?
II. PHẦN LỊCH SỬ VIỆT NAM( 7 điểm )
Câu 1:(4 điểm)
Trình bày hững nét chính về cuộc khởi nghĩa Yên Thế (1884-1913)?Nguyên
nhân thất bại của cuộc khởi nghĩa? Cuộc khởi nghĩa có những đặc điểm gì khác
so với các cuộc khởi nghĩa cùng thời ?
Câu 2:( 3 điểm)
Dưới tác động của chính sách khai thác thuộc địa của thực dân pháp từ cuối thế
kỷ XIX- đầu thế kỷX X, xã hội Việt Nam đã có sự phân hóa như thế nào?Lập
-Đối với thế giới: dẫn đến những thay đổi lớn lao trên thế giới,để lại nhiều bài
học kinh nghiệm quý báu cho cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản ,nhân dân lao
động và các dân tộc bị áp bức,tạo điều kiện cho sự phát triển của phong trào
cộng sản,công nhân quốc tế, phong trào giải phóng dân tộc……0.5 đ
II. PHẦN LỊCH SỬ VIỆT NAM ( 7 điểm )
Câu 1: (4 điểm)
*Những nét chính về cuộc khởi nghĩa Yên Thế (2 điểm)
-Địa bàn: vùng rừng núi rậm rạp ở Yên Thế -Bắc Giang… 0.25đ
-Nguyên nhân:+kinh tế nông nghiệp sa sút,đời sống nông dân vô cùng đói
khổ ,một bộ phận phải lên Yên Thế…0.25đ
+Yên Thế trở thành mục tiêu bình định của Pháp,để bảo vệ cuộc sống của mình
họ đã đứng lên đấu tranh…0.25đ
-Diễn biến
+Giai đoạn 1884-1892: nhiều toán quân hoạt động riêng rẽ dưới sự chỉ huy của
Đề Nắm…0.25đ
+Giai đoạn 1893-1908: nghĩa quân vừa chiến đấu vừa xây dựng cơ sở dưới sự
chỉ huy của Đề Thám bắt tên điền chủ Sét-nay,…hai lần giảng hòa với
pháp….bắt liên lạc với các nhà yêu nước… 0.25đ
+Giai đoạn 1909-1913:Pháp tập trung lực lượng tấn công lên Yên Thế ,lực
lượng nghĩa quân hao mòn dần .Ngày 10-2-1913 Đề Thám bị sát hại phong trào
tan rã…0.25đ
-Ý nghĩa:+ góp phần làm chậm quá trình xâm lược bình định của thực dân
Pháp 0.25đ
+ chứng tỏ sức mạnh và khả năng cách mạng to lớn của giai cấp nông
dân 0.25đ
*Nguyên nhân thất bại: Do Pháp còn mạnh câu kết với phong kiến,lực lượng
nghĩa quân còn mỏng và yếu lại cô lập bó hẹp trong phạm vi một địa
phương,chưa có sự lãnh đạo cưa một giai cấp tiên tiến…1đ
*Cuộc khởi nghĩa Yên Thế khác với các cuộc khởi nghĩa cùng thời
- Không chịu sự chi phối của tư tưởng Cần Vương,mang tính dân tộc yêu nước
tham gia các cuộc vận động cách
mạng đầu thế kỷ xx.Một bộ phân
có ý thức dân tộc nhưng cơ bản là
thỏa hiệp với Pháp
Tiểu tư sản Làm công ăn
lương,buôn bán nhỏ
Có ý thức dân tộc,tích cực tham
gia vào các cuộc vận động cứu
nước đầu thế kỷ XX
Công nhân Bán sức lao động
,làm thuê trong các
nhà máy xí nghiệp
hầm mỏ
Kiên quyết chống đế quốc giành
độc lập,xóa bỏ chế độ phong
kiến.Họ là lực lượng lãnh đạo
cách mạng
HẾT
PHÒNG GD-ĐT LƯƠNG TÀI ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC 2013-2014
MÔN: LỊCH SỬ LỚP 8
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
PHẦN THỨ NHẤT: LỊCH SỬ THẾ GIỚI
Câu 1: (2,5 điểm)
Điền tên các sự kiện quan trọng của lịch sử thế giới cho phù hợp với thời gian
trong bảng sau:
STT Thời gian Tên sự kiện
1 8/1566
2 1789
3 02/1848
4 28/9/1864
6 Quốc tế thứ hai thành lập
7 Cách mạng Tân Hợi (Trung Quốc)
8 Cách mạng xã hội chủ nghĩa tháng Mười Nga thắng lợi
9 Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới
10 Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ
Câu 2 : (4 điểm)
Ở Nga năm 1917 đã xảy ra hai cuộc cách mạng , đó là cách mạng dân
chủ tư sản tháng Hai và cuộc cách mạng XHCN tháng Mười. (0,5 điểm)
Sở dĩ có hai cuộc cách mạng này là vì:
Vào đầu thế kỉ XX, ở Nga lúc này tồn tại nhiều mâu thuẫn : giữa nông
dân nga với chế độ phong kiến Nga hoàng ; giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư
sản ; giữa Đế quốc Nga với các dân tộc trong đế quốc Nga. (1 điểm)
Cách mạng tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ chế độ phong kiến Nga
hoàng, song cục diện chính trị đặc biệt lại diễn ra ở Nga: hai chính quyền song
song tồn tại, đó là Chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản và các Xô viết đại biểu
công nhân, nông dân và binh lính …. (1 điểm)
Trước tình hình đó, Lênin và Đảng Bônsêvích đã chuẩn bị kế hoạch tiếp
tục làm cách mạng, dùng bạo lực lật đổ Chính phủ lâm thời, chấm dứt tình trạng
hai chính quyền song song tồn tại. Trong lúc đó, chính phủ lâm thời vẫn theo
đuổi cuộc chiến tranh đế quốc, bất chấp sự phản đối mạnh mẽ của quần chúng
nhân dân. (1 điểm)
Tháng 10 năm 1917, cuộc cách mạng của giai cấp vô sản đã nổ ra và
giành thắng lợi. (0,5 điểm)
PHẦN THỨ HAI: LỊCH SỬ VIỆT NAM
Câu 3: (3,5 điểm):
*Pháp chọn Đà Nẵng làm mục tiêu tấn công mở đầu cuộc chiến tranh xâm
lược Việt Nam năm 1858 vì:
- Đà Nẵng là một vị trí chiến lược quan trọng, nếu chiếm được sẽ tạo điều
kiện thuận lợi cho việc thực hiện kế hoạch “đánh nhanh thắng nhanh” của Pháp.
(1 điểm)
+ Giai đoạn 1893- 1908: Nghĩa quân vừa xây dựng vừa chiến đấu dưới sự chỉ
huy của Đề Thám. ( 0,5 điểm)
+ Giai đoạn 1909- 1913: Pháp tập trung lực lượng tấn công Yên Thế, lực lượng
nghĩa quân hao mòn. Ngày 10-2-1913 Đề Thám bị sát hại. Phong trào tan rã.
( 0,5 điểm)
- Kết quả: Thất bại ( 0,5 điểm)
- ý nghĩa: Thể hiện tinh thần yêu nước chống Pháp của giai cấp nông dân. Góp
phần làm chậm quá trình bình định của Pháp. ( 0,5 điểm)
* Đặc điểm khác so với các cuộc khởi nghĩa cùng thời: (2 điểm)
- Mục tiêu chiến đấu: không phải là để bảo vệ chế độ phong kiến, khôi phục
ngôi vua (không phải là hưởng ứng Chiếu Cần Vương) mà là đứng lên đấu tranh
để bảo vệ mảnh đất Yên Thế, bảo vệ cuộc sống của những người nông dân Yên
Thế. ( 1 điểm)
- Thành phần lãnh đạo: Nông dân ( 0,5 điểm)
- Thời gian tồn tại: 30 năm ( 0,5 điểm)
PHÒNG GD-ĐT LƯƠNG TÀI ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC 2013-2014
MÔN: LỊCH SỬ LỚP 8
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
PHẦN THỨ NHẤT: LỊCH SỬ THẾ GIỚI
Câu 1: (1,0 điểm)
Lập niên biểu diễn biến cuộc Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917, theo
mẫu:
Thời gian Sự kiện
Câu 2: (1,5 điểm)
Trình bày bối cảnh, nội dung và kết quả cuộc Duy tân Minh Trị ở Nhật
Bản.
PHẦN THỨ HAI: LỊCH SỬ VIỆT NAM
Câu 3: (2,5 điểm)
Pháp có âm mưu gì khi mở cuộc tấn công Đà Nẵng năm 1858? Chúng đã
thất bại như thế nào trong việc thực hiện kế hoạch “Đánh nhanh thắng nhanh”?
- Kinh tế: Thống nhất tiền tệ, xoá bỏ sự độc quyền ruộng đất của giai cấp
phong kiến, tăng cường phát triển kinh tế TBCN ở nông thôn, xây dựng cơ sở hạ
tầng, đường sá, cầu cống phục vụ giao thông liên lạc. (0,25 đ)
- Chính trị, xã hội: Bãi bỏ chế độ nông nô, đưa quý tộc tư sản hoá và đại tư
sản lên nắm chính quyền. Thi hành chính sách giáo dục bắt buộc, chú trọng nội
dung khoa học – kĩ thuật trong chương trình giảng dạy, cử những học sinh ưu tú
đi du học ở phương Tây. (0,25 đ)
- Quân sự: Tổ chức và huấn luyện theo kiểu phương Tây, chế độ nghĩa vụ
thay cho chế độ trưng binh. Công nghiệp đóng tàu, sản xuất vũ khí được chú
trọng
(0,25 đ)
3. Kết quả: (0,25 điểm)
Cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX, Nhật Bản thoát khỏi nguy cơ trở thành
thuộc địa, phát triển thành một nước tư bản công nghiệp.
Câu 3: (2,5 điểm)
* Hành động của Pháp:
+ Chiều 31/8/1858 liên quân Pháp- Tây Ban Nha dàn trận trước cửa biển
Đà Nẵng. (0,25 đ)
+ Sáng 1/9/1858 liên quân Pháp- Tây Ban Nha đã nổ súng tấn công Đà
Nẵng, rồi đổ bộ lên bán đảo Sơn Trà (0,25 đ)
*Âm mưu của Pháp khi chọn Đà Nẵng:
+ Đà Nẵng là một hải cảng sâu và rộng, tàu chiến có thể ra vào dễ dàng,lại
nằm trên đường thiên lí Bắc –Nam (0,25 đ).
+ Hậu phương Đà Nẵng là vùng Quảng Nam - Quảng Ngãi có thể lợi dụng
để thực hiện âm mưu “lấy chiến tranh nuôi chiến tranh” (0,25 đ)
+Đà Nẵng chỉ cách Huế khoảng 100 km, qua đèo Hải Vân.Tại đây có nhiều
người theo đạo Thiên chúa và một số gián điệp đội nốt thầy tu hoạt động từ
trước(0,25 đ)
+Khi chiếm xong Đà Nẵng,Pháp sẽ đánh thẳng ra Huế, buộc triều đình đầu
hàng(0,25 đ)
Khởi nghĩa Hương Khê chia làm 2 giai đoạn chính:
* Giai đoạn đầu (1885 - 1888): Đây là giai đoạn chuẩn bị, xây dựng lực lượng
và cơ sở chiến đấu. (0,25 đ)
+ Nghĩa quân tổ chức huấn luyện, xây dựng công sự, rèn đúc vũ khí và tích
trữ lương thảo. Lực lượng nghĩa quân chia làm 15 quân thứ, …., tự chế
tạo được súng trường theo mẫu của Pháp, (0,25 đ)
* Giai đoạn sau (1889 - 1896): là thời kỳ chiến đấu quyết liệt của nghĩa
quân(0,25 đ)
+ 1889-1892: Đánh tan nhiều trận càn quét và tấn công của Pháp. (0,25 đ)
+ Đối phó lại, 1892 Pháp mở nhiều cuộc càn quét vào các căn cứ …. Pháp
tăng thêm binh lực rồi siết chặt vòng vây, mở nhiều cuộc tấn công vào Ngàn
Trươi.(0,25đ)
+ Nghĩa quân Hương Khê anh dũng đánh trả, nhưng thế lực của nghĩa quân
ngày càng suy yếu dần. (0,25 đ)
+ Trong một trận giao chiến ác liệt, Phan Đình Phùng bị thương nặng, ông hi
sinh ngày 28/12/1895. (0,25 đ)
+ Sang đầu năm 1896, những thủ lĩnh cuối cùng của cuộc khởi nghĩa bị Pháp
bắt. Khởi nghĩa Hương Khê đến đây kết thúc. (0,25 đ)
b. Kh i ở ngh a H ng Khê l cu c kh i ngh a tiêu bi u nh t c a ĩ ươ à ộ ở ĩ ể ấ ủ
phong tr o C n V ng vì: à ầ ươ
- Thành phần lãnh đạo: các văn thân sỹ phu yêu nước - thủ lĩnh tài giỏi Phan
Đình Phùng,Cao Thắng. (0,25 đ)
- Địa bàn hoạt động rộng khắp 4 tỉnh ở Trung Kỳ: Thanh Hóa, Nghệ An, Hà
Tĩnh, Quảng Bình. (0,25 đ)
- Thời gian tồn tại lâu: 10 năm( 1885-1895)-lâu nhất trong phong trào Cần
Vương và khi khởi nghĩa tan rã cũng là lúc phong trào Cần Vương kết thúc.
(0,25 đ)
- Lập được nhiều chiến công(0,25 đ)
- Tính chất ác liệt chống Pháp và chống chính quyền phong kiến bù nhìn.
(0,25 đ)
Câu
1
Vì sao Nhật Bản là quốc gia duy nhất ở Châu Á không trở thành 1
nước thuộc địa hay nửa thuộc địa mà còn trở thành 1 nước đế quốc
hùng mạnh?
2,0đ
- Hoàn cảnh của Nhật Bản: Giống nhiều nước Châu Á khác nhưng có
lựa chọn hoàn toàn khác các nước châu Á (chế độ phong kiến lâm vào
tình trạng khủng hoảng, trong khi các nước phương Tây lại đòi Nhật
Bản mở cửa. Thực trạng đó đòi hỏi Nhật Bản hoặc duy trì chế độ
phong kiến lạc hậu, hoặc canh tân phát triển đất nước. Trước thực tế
đó, Nhật Bản chọn con đường canh tân để phát triển đất nước.
0,5
- 1.1.1868, Thiên Hoàng Minh Trị đã tiến hành cuộc duy tân minh trị
toàn diện trên tất cả các lĩnh vực:
+ Kinh tế
+ Chính trị - xã hội
+ Văn hóa – giáo dục.
+ Quân sự.
1,0
- Duy Tân Minh Trị - 1 cuộc biến đổi xã hội toàn diện, tiến bộ tích cực
trên toàn bộ các lĩnh vực nên đã giúp Nhật Bản thoát khỏi tình trạng 1
nước thuộc địa và trở thành 1 nước đế quốc hùng mạnh.
0,5
Câu
2
Vì sao ở Nga 1917 lại diễn ra 2 cuộc cách mạng?
2,0
- Ở Nga năm 1917 đã diến ra 2 cuộc cách mạng là cách mạng dân chủ
tư sản tháng Hai và cách mạng xã hội chủ nghĩa tháng Mười.
+ Nhân dân đấu tranh quyết liệt
+ Thái độ, hành động tích cực phối hợp của nhà Nguyễn với nhân
dân
+ Nguyễn Tri Phương thực hiện kế hoạch lập phòng tuyến
Câu
4
a. Từ năm 1858 đến năm 1884, triều đình nhà Nguyễn đã kí với
chính phủ Pháp những hiệp ước nào? Nêu nội dung chủ yếu của
các hiệp ước đó.
Tên Hiệp ước Nội dung chủ yếu
Hiệp ước Nhâm Tuất (1862) Triều đình nhà Nguyễn thừa nhận
4,0đ
quyền cai quản của nước Pháp ở ba tỉnh miền Đông Nam Kì (Gia
Định, Định Tường, Biên Hoà) và đảo Côn Lôn; mở ba cửa biển (Đà
Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên) cho Pháp vào buôn bán; cho phép người
Pháp và Tây Ban Nha tự do truyền đạo ; bồi thường cho Pháp 288
vạn lạng bạc; Pháp sẽ "trả lại" thành Vĩnh Long cho triều đình chừng
nào triều đình buộc được dân chúng ngừng kháng chiến.
Hiệp ước Giáp Tuất (1874) Pháp sẽ rút quân khỏi Bắc Kì, còn triều
đình chính thức thừa nhận sáu tính Nam Kì hoàn toàn thuộc Pháp.
Hiệp ước Hác-măng (1883) Triều đình Huế chính thức thừa nhận
nền bảo hộ của Pháp ở Bắc Kì và Trung Kì, cắt tỉnh Bình Thuận ra
khỏi Trung Kì để nhập vào đất Nam Kì thuộc Pháp. Ba tỉnh Thanh-
Nghệ-Tĩnh được sáp nhập vào Bắc Kì. Triều đình chỉ được cai quản
vùng đất Trung Kì, nhưng mọi việc đều phải thông qua viên khâm sứ
Pháp ở Huế. Công sứ Pháp ở các tỉnh Bắc Kì thường xuyên kiểm soát
những công việc của quan lại triều đình, nắm các quyền trị an và nội
vụ. Mọi việc giao thiệp với nước ngoài (kể cả với Trung Quốc) đều do
Pháp nắm. Triều đình Huế phải rút quân đội ở Bắc Kì về Trung Kì.
Hiệp ước Pa-tơ-nôt (1884) Nội dung cơ bản giống với Hiệp ước
Câu 4. (4,0 điểm)
Vai trò, trách nhiệm của nhà Nguyễn trong việc để mất nước vào tay thực
dân Pháp?
Hết
(Đề thi có 01 trang).