SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
“PHƯƠNG PHÁP RÈN KỸ NĂNG ĐỌC
CHO HỌC SINH THÔNG QUA TIẾT TẬP ĐỌC Ở
LỚP 3”
A. PHẦN MỞ ĐẦU:
I. Lý do chọn đề tài
Phân môn Tập đọc là một phân môn có ý nghĩa quan trọng trong chương trình
giảng dạy môn Tiếng việt ở cấp tiểu học là:
- Hình thành và phát triển ở học sinh các kỹ năng sử dụng tiếng việt (Đọc, viết, nghe,
nói) để học tập và giao tiếp trong các môi trường hoạt động của lứa tuổi.
- Thông qua việc dạy và học Tiếng việt góp phần rèn luyện tư duy, cung cấp
cho học sinh những kiến thức “sơ giản” về Tiếng việt, về tự nhiên, xã hội và con
người, về văn hoá, văn học của Việt Nam.
- Bồi dưỡng tình yêu Tiếng việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong sáng,
giàu đẹp của Tiếng việt, góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội
chủ nghĩa.
- Ở lớp 3 mục tiêu nói trên được cụ thể hoá thành những yêu cầu cơ bản về kiến
thức và kỹ năng đối với học sinh.
II. Mục đích chọn đề tài
Tiếng việt là một môn khoa học xã hội cơ bản nó liên quan đến các môn học
khác và hoạt động giao tiếp trong cuộc sống. Học phân môn tập đọc là để đọc thông,
viết thạo đối với các em học sinh tiểu học, vì vậy phân môn tập đọc góp phần cho việc
hình thành và phát triển nhân cách của học sinh.
Sản phẩm của tập đọc là công cụ ngôn ngữ giao tiếp (Học sinh dùng ngôn ngữ để
học, nói, viết trong hoạt động học tập và giao tiếp với mọi người xung quanh).
Chúng ta đều biết đặc điểm tâm lý lứa tuổi của học sinh tiểu học là ưa màu sắc,
rất hiếu động. Đặc biệt là các em ở tuổi nhi đồng như học sinh lớp 3, các em rất thích
khám phá cuộc sống xung quanh, thích được khen, nếu ta giữ mãi phương pháp cổ
truyền thì học sinh sẽ tiếp thu kiến thức một cách thụ động.
Do vậy các em cảm thấy nhàm chán, chóng quên, không tích cực trong học tập,

Phân môn Tập đọc còn giữ vai trò đặc biệt quan trọng giúp cho HS học tốt các
môn học khác; bởi các em có đọc được thì mới nhận thức được, hiểu được nội dung,
nắm được kiến thức của bài học; đồng thời thông qua phân môn Tập đọc, sẽ hình
thành cho các em nhân cách con người mới phù hợp với thời đại; hình thành cho các
em tình yêu quê hương đất nước.
Trường PTDT-BT Tiểu học Nà Khương là trường có khá nhiều học sinh dân tộc
cùng học tập, môi trường học tập tương đối thuận lợi, cơ sở vật chất chưa đầy đủ, điều
kiện đi lại còn nhiều khó khăn, trong đó có đa số học sinh là con em các dân tộc ít
người nên nhận thức có sự chênh lệch, các em còn học yếu ở môn Tiếng việt, nhất là
đối với phân môn Tập đọc. Các em thường mải chơi, ngoài giờ học ở lớp, thời gian
học ở nhà các em phải phụ giúp gia đình, mặt khác việc sử dụng tiếng mẹ đẻ của các
em còn phổ biến nên việc đọc, viết bằng tiếng phổ thông còn gặp nhiều khó khăn. Các
em chưa hiểu hết ngôn ngữ Tiếng việt nên còn nói ngọng, phát âm sai, khi viết còn sai
nhiều lỗi chính tả, các em còn nhầm bởi các âm, vần, dấu thanh.
VD: Khi gặp tiếng “Nghĩa” thì các em đọc thành “Nghía” chính vì sự hạn chế
đó dẫn đến kết quả học tập của các em chưa cao.
Từ những căn cứ trên, tôi đã lựa chọn đề tài này, thực hiện đề tài tôi sẽ giúp các
em phát huy tính tích cực, tự giác lấy học sinh làm trung tâm trong học tập, các em sẽ
đọc thông, viết thạo và có khả năng diễn đạt tốt trong quá trình giao tiếp với mọi người
xung quanh.
* Thời gian phạm vi thực hiện đề tài
Tiến hành áp dụng đề tài từ năm học 2009 -2010 đến nay.
Thực hiện trong khối lớp 3.
* Các bước tiến hành
Giáo viên phải xác định mục đích yêu cầu của tiết dạy phải chuẩn bị bài theo hệ
thống câu hỏi trong SGK.
Chuẩn bị đồ dùng trực quan, những hình ảnh cần thiết cho từng bài dạy.
II. Cơ sở khoa học
- Phân môn Tập đọc trong Tiếng Việt là một trong những phân môn quan trọng
bởi có đọc tốt thì mới học tốt Tiếng Việt. Đọc tốt ở phân môn Tập đọc là các em được

- Sưu tầm đồ dùng dạy học, tranh ảnh minh hoạ phục vụ cho bài dạy để học sinh
hứng thú học tập tiếp thu bài sâu hơn.
- Chú ý đến yêu cầu của phân môn tập đọc: Đó là rèn đọc, rèn đọc càng nhiều
càng tốt.
b, Đối với các em học sinh
- Yêu cầu học sinh đọc kỹ trước bài ở nhà, có đọc trước bài ở nhà học sinh mới
biết được từ nào khó đọc, hay đọc sai để đến lớp nghe giáo viên hướng dẫn sửa chữa.
- Học sinh thường xuyên rèn đọc đúng ở bất kỳ một văn bản nào nói chung hay
trong các bài tập đọc nói riêng.
- Cần có sự ham thích đọc, có ý thức tự đọc. Sưu tầm sách, báo, truyện để đọc.
2. Thực hiện được mục đích, yêu cầu rèn đọc, luyện tập cụ thể trong giờ
Tập đọc
2.1. Rèn phát âm đúng
Để rèn luyện cho học sinh phát âm chuẩn giáo viên phải hướng dẫn học sinh
phát hiện lỗi và sửa lỗi cho học sinh. Trong giờ tập đọc giáo viên gọi học sinh khá đọc
bài, và giao nhiệm vụ cụ thể các em khác đọc thầm theo tìm những tiếng khó đọc, các
phụ âm hay đọc sai. Gọi học sinh phát hiện và phát âm, các em khác theo dõi nhận xét
phát âm của bạn và phát âm lại. Gọi 3, 4 em phát âm và giáo viên kết luận và sửa (nếu
cần thiết) lại cuối cùng. Chẳng hạn: Các em hay đọc sai tiếng có thanh ngã, thanh sắc,
tiếng có các nguyên âm đôi như oa; yê; iê; ươ,
* Quá trình giảng dạy cần chú ý
- Ví dụ: Trong lớp 3B có nhiều em khi đọc luôn phát âm sai thanh ngã thành
thanh sắc. Giáo viên gọi học sinh khá phát âm chuẩn đọc trước, các em phát âm sai
nghe, đọc lại, đọc nhiều lần sửa đến khi đọc đúng. Khi đã sửa cho các em đọc đúng lỗi
đó rồi, trong các tiết học sau giáo viên chú ý đến em đó khi đọc xem em còn mắc lỗi
lại nữa không để kịp thời uốn nắn, sửa chữa (nếu em mắc lại). Vì số lượng học sinh
mắc lỗi này nhiều nên giáo viên dần sửa sai triệt để. Và các âm khác khi học sinh phát
âm sai giáo viên tiến hành tìm các từ ngữ có âm đó luyện phát âm cho học sinh ngay
trong giờ và luyện thêm ở những tiết dạy luyện tập ở buổi hai.
2.2. Rèn đọc đúng

chấm. Đối với các câu cảm, câu hỏi trong bài, giáo viên hướng dẫn các em đọc đúng
giọng của từng loại câu đó thì mới bộc lộ được cảm xúc của từng cảnh vật và của tác
giả.
Giáo viên hướng dẫn các học sinh cần đọc đúng ngữ điệu khi đọc câu hỏi như
nhấn giọng từ để hỏi, cao giọng ở cuối câu. Nếu học sinh đọc chưa hay giáo viên có
thể đọc mẫu cho học sinh để học sinh nghe giọng đọc, để tự điều chỉnh mình đọc theo
giáo viên. Để Học sinh đọc tốt giáo viên cần tạo niềm say mê hứng thú cho học sinh .
* Đối với văn bản phi nghệ thuật
Hướng dẫn học sinh đọc xác định ngữ điệu đọc sao cho phù hợp với nội dung
thông báo làm rõ thông tin cơ bản giúp nghe tiếp nhận được những vấn đề quan trọng
hay nổi bật trong văn bản.
- Đọc diễn cảm sau khi học sinh đã tóm tắt hiểu được nội dung của văn bản.
- Khi rèn đọc lần cuối tiết học, học sinh phải thể hiện được cảm xúc của tác giả
khi biết bài văn, bài thơ đó.
- Giáo viên tổ chức cho học sinh thi đọc theo nhóm, mỗi nhóm cử một em lên thi
đọc. Đối với bài: có người dẫn truyện các nhân vật trong truyện cho học sinh đóng vai
và đọc theo lời nhân vật và người dẫn truyện. Gọi học sinh lên đọc, các em ở dưới là
giám khảo nghe, chấm, nhận xét xem bạn nào, nhóm nào, đọc hay. Giáo viên cùng cả
lớp động viên khuyến khích học sinh đọc tốt để các em đọc tốt hơn.
- Đối với thời gian một tiết tập đọc chỉ trong vòng 40 phút mà đối tượng học
sinh gồm: Giỏi - Khá - Trung bình - Yếu ngoài chức năng chủ yếu là rèn đọc, luyện
đọc là chính ở trong cả quá trình tiết học. Học sinh phải được luyện đọc nhiều lần. Học
sinh nào cũng phải được đọc trong giờ học ít nhất một lần. Trong giờ học giáo viên
luôn tuân theo nguyên tắc học sinh là chủ thể của giờ học. Muốn vậy, giáo viên phải
nắm chắc từng đối tượng học sinh. Giáo viên cần chú ý rèn đọc nhiều đối với học sinh
đọc yếu. Rèn từ thấp đến cao, từ phát âm đúng, đọc đúng, ngắt nghỉ đúng câu dài, tiến
tới rèn đọc diễn cảm.
- Ngay từ ngày đầu, tháng đầu của năm học rèn dứt điểm cho những học sinh
phát âm sai, rèn học sinh đọc chưa đúng ngắt nghỉ. Giáo viên cho học sinh đọc từ 1,2
câu rồi tăng dần 3,4 câu tới 1 đoạn, 2 đoạn và cả bài. Mỗi tuần ở các tháng buổi chiều

4 28,6
Tổng số HS cuối
năm:14HS
0 0 1 7,1 10 71,
4
3 21,5
Sau khi nghiên cứu và áp dụng đề tài kết quả đó đạt được như sau:
Năm học Thời gian
Tổng số
HS
Giỏi % Khá % TB % Yếu %
2009-
2010
Đầu năm 20 0 5 25,0 13 65,0 2 10,0
Cuối năm 20 1 5,0 6 30,0 12 60,0 1 5,0
2010-
2011
Đầu năm 14 1 7,15 3 21,4 9 64,3 1 7,15
Cuối năm 14 2 14,3 4 28,6 8 57,1 0 0
Qua nghiên cứu bản thân tôi thấy được học sinh còn một số tồn tại như sau:
- Một số học sinh còn hạn chế khi viết và diễn đạt câu, đoạn văn.
- Khi đọc phát âm chưa chính xác ở một số tiếng có phụ âm đầu và âm cuối,
vần các dấu thanh dễ lẫn. Đặc biệt một số em còn chậm khi đặt câu và viết đoạn có
dùng một số từ ngữ tự chọn.
- Qua quá trình nghiên cứu và áp dụng đề tài với kết quả trên, tôi khẳng định
rằng đề tài này có thể áp dụng vào dạy môn tập đọc ở khối lớp 3. Đối với các lớp trong
trường PTDTBT Tiểu học Nà Khương, và ở cả các trường Tiểu học khác.
* Bài học kinh nghiệm
- Giáo viên cần nắm được đối tượng học sinh, chủ động nghiên cứu để nắm được
kiến thức trọng tâm của bài học. Trong quá trình giảng dạy giáo viên phải làm nổi bật

+ Ngắt nghỉ đúng ở các câu văn, khổ thơ.
+ Luyện đọc mức độ từ thấp đến cao với học sinh yếu.
+ Luyện cho học sinh biết lên giọng, hạ giọng, nhấn giọng ở câu văn, thể hiện
tính cách nhân vật hoặc giọng vui, buồn trong các văn bản với giọng đọc, ngữ điệu, tốc
độ đọc, âm sắc, nhằm diễn tả đúng nội dung bài.
+ Đối với những học sinh đọc sai, rèn dứt điểm ở tiết đọc và tiết luyện đọc ở
buổi chiều.
+ Nhiều học sinh được tham gia luyện đọc.
- Luôn động viên khích lệ gây hứng thú học tập, đọc đối với học sinh yếu kém,
phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh.
- Vận dụng phương pháp giảng dạy phù hợp với đối tượng học sinh lớp mình.
Cử chỉ giáo viên, lời nói ngắn gọn dễ hiểu hướng học sinh thao tác tư duy chủ động.
- Học sinh phải chuẩn bị bài thật tốt ở nhà, đọc nhiều lần đối với học sinh yếu
kém trước khi đến lớp.
- Phối hợp nhịp nhàng về chương trình môn Tập đọc với các phân môn học
khác như: Tập làm văn, kể chuyện
- Thường xuyên thăm lớp, dự giờ đồng nghiệp để học tập, trao đổi rút kinh
nghiệm.
- Tổ khối quan tâm bồi dưỡng thường xuyên hơn nữa những giáo viên năng lực
còn hạn chế nhất là khâu đọc của giáo viên.
- Hội thảo trao đổi những kinh nghiệm cho đồng nghiệp học tập ở cấp tổ,
trường.
Trên đây là một số kinh nghiệm, biện pháp đã làm trong khi rèn học sinh đọc
trong phân môn Tập đọc lớp 3. Tôi đã mạnh dạn áp dụng và thu được những thành
công nhất định. Tuy nhiên trong quá trình thực hiện đề tài, không tránh khỏi những
thiếu sót. Rất mong nhận sự đóng góp ý kiến của các đồng chí, bạn bè đồng nghiệp.