Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
A. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tên đề tài.
“ Đổi mới phương pháp giảng dạy bộ môn thể dục trong trường trung học cơ sở ”
2. Lí do chọn đề tài.
Đảng và Nhà nước luôn luôn quan tâm tới công tác TDTT nói chung và giáo dục thể chất
trong nhà trường nói riêng. Coi sức khoẻ là vốn quí nhất của con người.
Bước vào thời kì công nghiệp hoá, hiện đại hoá một trong những nhiệm vụ quan trọng là phải
xây dựng thế hệ trẻ nước ta trở thành những con người có đủ bản lĩnh, phẩm chất và năng lực để
kế thừa và phát huy những thành tựu và truyền thống vẻ vang của dân tộc để đưa nước ta phát
triển hội nhập với cộng đồng quốc tế, vươn lên “Sánh vai với các cường quốc năm châu”.
Để giúp cho thế hệ trẻ phát triển toàn diện nhiều mặt trong đó có một mặt quan trọng và tất
yếu là chăm lo về sức khoẻ và thể lực, không những là nhu cầu của bản thân con người mà là vốn
quí để tạo tài sản vật chất cho xã hội.
Song song với chương trình giảng dạy các môn khoa học trong nhà trường, nhằm trang bị cho
học sinh những kiến thức cơ bản, có hệ thống các môn khoa học tự nhiên, xã hội và khoa học kỹ
thuật, việc giáo dục thể chất trong nhà trường có vài trò hết sức quan trọng giúp cho học sinh phát
triển một cách toàn diện về đức, trí, thể, mỹ… Ngoài ra còn giúp cho các em hiểu được một số
kiến thức, kĩ năng cơ bản để tập luyện giữ gìn sức khoẻ, nâng cao thể lực, góp phần rèn luyện nếp
sống lành mạnh, tác phong nhanh nhẹn, thói quen tự giác tập luyện TDTT.
Xuất phát từ thực tế giảng dạy của bản thân, từ đặc điểm của việc dạy học môn thể dục ở
trường THCS tôi nhận thấy vấn đề “Đổi mới phương pháp giảng dạy bô môn thể dục trong
trường THCS” là hết sức thiết thực, bổ ích.
B. PHẦN NỘI DUNG
I. CƠ SỞ CỦA ĐỀ TÀI.
1. Cơ sở lý luận.
Việc đổi mới phương pháp dạy học giúp cho giáo viên cải thiện một số phương pháp trong quá
trình giảng dạy thể dục nhằm đưa lượng vận động, thời gian tập luyện của học sinh tăng lên. Đề
tài còn tháo gỡ những khó khăn mà giáo viên dạy môn thể dục dễ mắc, đó là việc vi phạm về thời
gian (bởi nội dung bài học thì nhiều mà thời gian một tiết chỉ có 45 phút).Vì vậy đòi hỏi giáo viên
phải nghiên cứu và lựa chọn phương pháp, hình thức dạy - học thật hợp lý, đảm bảo về kiến thức,

- Đổi mới phương pháp dạy học phải thiết thực góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục học sinh
THCS, tạo điều kiện và khuyến khích học sinh tự giác học tập, phát huy và vận dụng kiến thức
trong bài học vào thực hành luyện tập. Làm được như vậy sẽ phát huy được tính tích cực chủ
Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 2
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
động, sáng tạo của từng học sinh, rèn luyện cho các em trở thành những người có đủ năng lực,
sức khoẻ để tiếp tục học lên PTTH hoặc bước vào cuộc sống.
II. THỰC TRẠNG VÀ NGUYÊN NHÂN.
Trong những năm qua, thực hiện đổi mới chương trình sách giáo khoa và phương pháp giảng
dạy bậc THCS chất lượng dạy học trong các nhà trường đã và đang từng bước đạt hiệu quả rõ rệt.
Giáo viên đã quen dần với những khái niệm “tích cực hoá hoạt động của trò” trong việc lựa chọn
phương pháp cũng như thiết kế bài dạy nhằm khơi dậy hứng thú và phát huy tính tích cực, chủ
động sáng tạo của học sinh. Thầy và trò đều chủ động trong việc tổ chức giờ học cũng như tiếp
thu kiến thức.
Với đặc trưng của bộ môn thể dục nhằm giáo dục thể chất, nâng cao thể lực cho học sinh nên
việc đổi mới phương pháp ngoài mục tiêu tạo tiết học hứng thú, sôi nổi, hiệu quả còn rèn cho học
sinh những kĩ năng cơ bản để tập luyện, giữ gìn sức khoẻ, nâng cao thể lực, góp phần rèn luyện
nếp sống lành mạnh, tác phong nhanh nhẹn, thói quen tự giác tập luyện TDTT, giữ gìn vệ sinh.
Chính vì vậy việc chuẩn bị cho giờ dạy phải hết sức hợp lí, khoa học, tạo cho trò tâm lí
tinh thần thoải mái, tự tin, yên tâm khi bước vào giờ học là điều hết sức cần thiết. Đó là yêu cầu
không khó song còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố: Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ học tập,
đặc biệt ý thức, trách nhiẹm của người thầy đối với bài dạy. Ngoài ra không ngừng nghiên cứu tài
liệu chuyên môn nghiệp vụ mang tính chất khoa học và lí luận nhằm nâng cao nhận thức và hiểu
biết về chương trình, cấp học và bậc học, từ đó đưa ra giải pháp phù hợp với đối tượng học sinh
tại trường mình. Nghiên cứu các tài liệu về sự phát triển tâm sinh lí lứa tuổi học sinh bậc THCS
để có cách nhìn nhận đúng đắn, từ đó tìm ra phương pháp giáo dục phù hợp, hiệu quả.
Không ngừng học tập trau dồi kiến thức chuyên môn thông qua các nội dung học tập, bồi dưỡng
thường xuyên, tập huấn thường kì do các cấp tổ chức.
Tích cực dự giờ, học hỏi, rút kinh nghiệm từ đồng nghiệp, nhất là những đồng nghiệp có kiến
thức, chuyên môn vững vàng, tham dự các chuyên đề và các hội nghị tập huấn do phòng giáo dục

tiết dạy.
- Trên cơ sở xác định được mục tiêu của bài học, giáo viên chuẩn bị sân tập, hố cát và những
đồ dùng dạy học có liên quan như: tranh vẽ các động tác thể dục, xà nhảy, đệm nhảy, bóng ,
nhắc nhở học sinh ngay từ cuối tiết học trước để các em chuẩn bị trang phục và dụng cụ học tập,
tạo điều kiện để tiết dạy đạt hiệu quả cao.
1.2. Bài soạn:
Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 4
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
- Bài dạy cần soạn trước ít nhất hai ngày để có sự chuẩn bị đồ dùng và nhắc nhở học sinh
những nội dung cần thiết. Bài soạn phải thể hiện rõ ràng, khoa học, chính xác các hoạt động của
thầy và trò trong việc đổi mới phương pháp dạy học.
- Hệ thống câu hỏi dẫn dắt gợi mở, lôgic, dễ hiểu, thu hút được sự quan tâm chú ý của học
sinh, tránh hỏi câu hỏi quá dài, câu hỏi đóng, cần dự kiến và phân loại câu hỏi đúng với từng đối
tượng học sinh, câu hỏi dễ dành cho học sinh yếu và trung bình, câu hỏi khó đào sâu suy nghĩ
dành cho học sinh khá, giỏi.
- Bài soạn cần thể hiện rõ các hoạt động với thời gian và khối lượng vận động, người chỉ đạo
hoạt động do giáo viên hay cán sự lớp, tổ trưởng, nhóm trưởng.
Ví dụ: Bài tiết 26 – Lớp 9
Trong phần cơ bản, hoạt động ôn động tác nhảy cao
Hoạt động của thầy - cán sự Thời gian Hoạt động của trò
1. Nhảy cao :
- Giáo viên chỉ đạo lớp thực hiện với đội
hình vòng tròn.
- Cán sự tổ điều khiển tổ thực hiện:
x x x x x x
cs tổ 3
cs tổ 4
x x x x x x
Giáo viên tổ chức lớp thực hiện
x x x x

từ chậm đến nhanh, và giữ tốc độ cao nhất ở những bước cuối, điều này có tác dụng giảm thời
gian giải thích mà tăng thời gian luyện tập, rèn luyện kĩ năng nhảy xa cho học sinh. Xen kẽ giữa
hai lần tập giáo viên nên cho học sinh nghỉ (một cách tích cực) để giáo viên giải thích thêm
những điều học sinh chưa hiểu kĩ, củng cố và bổ sung những kiến thức có liên quan. Như vậy học
đi đôi với hành, lí thuyết gắn liền với luyện tập để nắm vững, củng cố và nâng cao kiến thức, kĩ
năng vận động và rèn luyện thể lực cho học sinh.
2.3. Phối hợp khởi động và bổ trợ.
- Thông thường giáo viên cho học sinh tập bài khởi động, tiếp đến là bài tập bổ trợ cho nội
dung bài học. Khi thực hiện như vậy sẽ làm mất thời gian, vì vậy giáo viên có thể cho học sinh
kết hợp hai bài tập thành một. Để làm được điều này giáo viên cần căn cứ vào từng loại hình của
bài dạy để chọn những động tác vừa có tác dụng khởi động, vừa có tác dụng bổ trợ cho các động
tác chính mà học sinh sẽ học tiếp ngay sau đó.
Ví dụ: Khi dạy nội dung: Chạy đà kết hợp với giậm nhảy của nhảy xa.
Giáo viên có thể hướng dẫn học sinh tập luyện như sau:
• Khởi động làm linh hoạt các khớp xương.
• Chạy nhẹ nhàng và xác định chân giậm nhảy.
• Giáo viên cho học sinh chạy nhẹ nhàng, khi tới vạch giới hạn thì giậm nhảy bật qua.
Sau một số lần học sinh sẽ xác định được đùng chân giậm nhảy là chân phải hay chân
trái.
• Tiếp theo cho học sinh chạy nhẹ nhàng ba bước giậm nhảy bật đi xa.
• Sau đó cho học sinh chạy nhẹ nhàng bật nhảy lên cao về phía trước, chạm vật chuẩn
trên cao.
Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 6
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
- Cách tập như bài tập trên đây đã bổ trợ cho kĩ thuật chạy đà, chạy đà giậm nhảy, giậm nhảy
đi xa và giậm nhảy bật lên cao. Học sinh được tăng thời gian tập luyện kĩ thuật và kĩ năng của kĩ
thuật nhảy xa. Khi học sinh được tập luyện nhiều, nghĩa là khối lượng vận động tăng, có ảnh
hưởng tốt đến việc rèn luyện thể lực cho học sinh.
2.4. Kết hơp làm mẫu của giáo viên với việc sử dụng tranh kĩ thuật.
- Việc làm mẫu của giáo viên có tầm quan trọng đặc biệt và không thể thiếu khi lên lớp, nếu

động tổ chức cả lớp lại đạt hiệu quả, có hoạt động tổ chức theo vòng tròn hay nhóm thì
mới đạt hiệu quả cao.
- Việc sử dụng đồ dùng thiết bị cũng cần cân nhắc kĩ, sử dụng thiết bị, đồ dùng nào, số
lượng bao nhiêu, sử dụng vào thời điểm nào là thích hợp.
Nếu tiết dạy mà chuẩn bị tốt những điều nêu trên đảm bảo sẽ thu được kết quả cao, tiết dạy có
chất lượng, học sinh nắm chắc kiến thức và kĩ năng.
2.6. Tổ chức trò chơi.
Thường xuyên tổ chức các trò chơi để gây hứng thú học tập. Giáo viên nghiên cứu kĩ các hoạt
động và chuyển một số hoạt động thành trò chơi để thay đổi không khí học tập.
Ví dụ: Trong tiết dạy 21 - lớp 9: Nhảy cao – Chạy bền.
Trò chơi “Chạy tiếp sức” được tổ chức vào cuối tiết học. Sau phần cơ bản nhằm mục đích phát
triển sức bền, thể lực và gây hứng thú cho học sinh.
3. Sử dụng tốt đồ dùng thiết bị và tận dụng điều kiện sân bãi của trường để dạy học.
- Muốn sử dụng tốt đồ dùng, thiết bị trong môn thể dục, một điều cũng rất quan trọng là cần
biết trong bộ đồ dùng có những đồ dùng nào sử dụng cho môn thể dục. Cần xem xét một lượt và
ghi lại tên của từng loại đồ dùng.
Ví dụ: - Đệm nhảy, xà nhảy sử dụng vào tiết 21, 22, 23 lớp 9.
- Cầu đá sử dụng vào tiết bao nhiêu.
- Tranh kĩ thuật sử dụng vào những tiết nào sẽ có lợi nhất v.v
4. Công tác kiểm tra, đánh giá.
Việc kiểm tra, đánh giá chiếm vị trí rất quan trọng. Nếu việc kiểm tra, đánh giá không thường
xuyên sẽ dẫn đến việc học sinh chủ quan, xem nhẹ và không chú ý học tập và rèn luyện. Sau mỗi
bài, mỗi chương đều có bài kiểm tra, giáo viên cần nghiên cứu kĩ những yêu cầu về kiến thức và
kĩ năng của bài đó, chương đó để kiểm tra cho sát kiến thức và đối tượng học sinh. Trong khi
kiểm tra đánh giá, học sinh sẽ cùng giáo viên thẩm định kết quả của bạn bè. Việc chấm bài cũng
rất chặt chẽ theo thang điểm và được công bố trước khi kiểm tra chứ không làm qua loa đại khái
để đánh giá thực chất học tập, rèn luyện của học sinh.
IV. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:
Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 8
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011

Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 9
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
Để giảng dạy bộ môn thể dục đạt kết quả cao, Nhà trường, ngành và các cấp chính quyền
cần tạo điều kiện hơn nữa về cơ sở vật chất, trang thiết bị, kinh phí phục vụ cho giảng dạy và
tập luyện đạt kết quả cao hơn.
Là một giáo viên thời gian công tác chưa nhiều, kinh nghiệm giảng dạy và vốn sống thực tế
còn hạn chế, tôi nghĩ rằng những ý kiến trên đây chắc chắn sẽ còn nhiều thiếu sót, rất mong được
sự đóng góp ý kiến chân thành và sự giúp đỡ tận tình của lãnh đạo ngành, bộ phận chuyên môn
và Ban giám hiệu nhà trường, cũng như các bạn đồng nghiệp.
Tôi xin chân thành cản ơn.
Hòa Hiệp, Ngày 11 tháng 01 năm 2010
Người viết

Trần Văn Dũng
Giáo viên : Trần Văn Dũng Trang : 10
Trường THCS Hòa Hiệp SKKN Năm học : 2010 - 2011
VI. Tài liệu tham khảo- phụ lục
1. Tài liệu tham khảo:
1. Sách giáo viên thể dục 6 - 7 - 8 - 9 - NXB Giáo dục.
2. Giáo trình lí luận và phương pháp giảng dạy TDTT - NXB Giáo dục 1998.
3. Đổi mới phương pháp dạy học trường THCS - Viện KHGD 1999.
4. Phương pháp dạy học môn thể dục trong trường phổ thông - NXB Giáo dục.
5. Chuyên san Giáo dục và thời đại.
6. Trò chơi vận động - NXB TDTT 1981.
7. Sách bồi dưỡng thường xuyên chu kỳ 2004 - 2007.
2. Phụ lục
A. Phần mở đầu
1. Tên đề tài
2. lý do chọn đề tài.
B. Phần nội dung