SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"KHAI THÁC HÌNH ẢNH TRỰC QUAN VẬN DỤNG VÀO GIẢNG
DẠY TIẾT 3 – BÀI 4: “QUYỀN BÌNH ĐẲNG CỦA CÔNG DÂN
TRONG MỘT SỐ LĨNH VỰC CỦA ĐỜI SỐNG XÃ HỘI” MÔN
GDCD LỚP 12"
1
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài.
Giáo dục công dân là một môn khoa học xã hội góp phần đào tạo học sinh thành những
người lao động mới, hình thành những phẩm chất tốt đẹp, tích cực của người công dân
tương lai; có thế giới quan khoa học, nhân sinh quan tiến bộ, có đạo đức trong sáng, để
thực hiện đường lối và nhiệm vụ cách mạng đúng đắn của Đảng và Nhà nước, sống và làm
việc theo Hiến pháp và pháp luật, có ý thức trách nhiệm đối với Tổ quốc, với nhân dân, với
gia đình và với bản thân mình.
Tuy nhiên, bộ môn Giáo dục công dân ở trường THPT hiện nay chưa được phụ
huynh, học sinh và một bộ phận giáo viên nhận thức một cách đúng đắn. Cho đến nay,
quan niệm môn GDCD là môn học bổ trợ, môn học phụ rất khô khan, trừu tượng, khó
học, vẫn còn tồn tại khá nặng nề. Tình trạng học sinh làm việc riêng, đưa môn khác ra
học trong giờ GDCD vẫn còn hoặc học sinh có học bài nhưng học theo kiểu ngồi “đọc
vẹt”, học thuộc lòng còn rất nhiều, vì thế mà sau khi học xong các em không nhớ được
nội dung, mà nếu có nhớ thì cũng chỉ nhớ theo kiểu thuộc lòng, chứ không hiểu nội dung
của bài học. Đặc biệt, đối với học sinh 12 - các em chỉ biết đề cao và chú tâm những môn
học theo khối, những môn liên quan đến thi tốt nghiệp mà coi thường môn GDCD. Chính
vì vậy, việc đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy tính tích cực, tự giác, rèn luyện
thói quen và khả năng tự học, tạo hứng thú học tập của học sinh đối với bộ môn GDCD,
giúp học sinh có thể hiểu, nắm vững được kiến thức là vấn đề quan trọng đang được các
cấp quản lí giáo dục và giáo viên hết sức quan tâm.
Có nhiều phương pháp dạy học phát huy được tính tích cực của học sinh, trong đó việc
khai thác hình ảnh trực quan vào giảng dạy môn GDCD là phương pháp thực sự có hiệu
quả. Thông qua hình ảnh trực quan, học sinh không chỉ hiểu kiến thức lý thuyết trong

nhằm khắc sâu kiến thức pháp luật trong lĩnh vực kinh doanh cho học sinh. Thông qua
hình ảnh, ví dụ và bài tập tình huống, học sinh hiểu khái niệm, nội dung và xác định được
trách nhiệm của bản thân mình đối với việc thực hiện quyền bình đẳng trong kinh doanh.
Từ đó góp phần giáo dục và định hướng cho việc lựa chọn nghề nghiệp tương lai của học
sinh sau này. Quá trình thực hiện đề tài, tôi mong muốn giờ học GDCD thực sự là một
giờ học hấp dẫn, có ý nghĩa giáo dục và thực sự tạo được hứng thú học tập cho học sinh.
3. Phạm vi nghiên cứu.
Trong phạm vi của đề tài, tôi chỉ tập trung đưa ra những hình ảnh, ví dụ và bài tập tình
huống về hoạt động kinh doanh có liên quan đến phần khái niệm, nội dung để vận dụng
vào dạy Bài 4 - tiết 3: Quyền bình đẳng trong kinh doanh, từ đó yêu cầu học sinh xác
định trách nhiệm của bản thân để góp phần thực hiện tốt quyền bình đẳng trong kinh
doanh.
4. Thời gian nghiên cứu.
Tôi đã tiến hành sử dụng hình ảnh trực quan vào giảng dạy bộ môn trong nhiều năm nay,
với đề tài này, tôi đã tập trung thực hiện trong thời gian học kỳ II, năm học 2011 -2012 và
tiếp tục nghiên cứu, bổ sung thực hiện và hoàn thành trong năm học 2012 - 2013 ở trường
THPT Bá Thước - Thanh hóa
3
5. Phương pháp nghiên cứu.
Trên cơ sở phương pháp luận triết học Mác - Lênin, đề tài được thực hiện dựa trên
phương pháp nghiên cứu chính là phương pháp tư duy - lôgic, phương pháp phân tích -
tổng hợp. Ngoài ra đề tài còn được thực hiện dựa trên các phương pháp: Qua thực tiễn
giảng dạy và học tập trên lớp (quan sát, điều tra thực tế), qua các kênh thông tin: Mạng
internet, sách, báo, các tài liệu chuyên ngành có liên quan, qua kinh nghiệm của các đồng
nghiệp, đặc biệt là các đồng nghiệp trực tiếp giảng dạy môn Giáo dục công dân.
6. Khách thể và đối tượng nghiên cứu:
- Khách thể: Chương trình SGK GDCD lớp 12 (Đã sửa đổi).
- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh lớp 12 trường THPT Bá Thước.
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
CHƯƠNG 1: PHƯƠNG PHÁP KHAI THÁC HÌNH ẢNH TRỰC QUAN TRONG

Sau đó, giáo viên cần chọn hiệu ứng phù hợp (nên chọn hiệu ứng Fade)
- Tránh chiếu nhiều hình ảnh chỉ chuyển tải một nội dung kiến thức trên nhiều Slides và
nhiều loại hiệu ứng khác nhau, như thế sẽ không khắc sâu trí nhớ cho học sinh, vả lại
khiến người quan sát sẽ có cảm nhận giờ học “rối”, “lướt nhanh” quá nhiều hình ảnh.
CHƯƠNG 2:THỰC TRẠNG CỦA VIỆC DẠY VÀ HỌC MÔN GDCD NGÀY NAY
Theo quan niệm của nhiều giáo viên cũng như học sinh cho rằng, giảng dạy và học tập
môn GDCD là một môn học khô khan, trừu tượng và khó tiếp thu vì: kiến thức của môn
học là kiến thức về triết học, về đường lối chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà
nước Chính vì thề mà nhiều giáo viên và học sinh thường chán nản. Trên thực tế, bên
cạnh những giáo viên tích cực đổi mới phương pháp dạy học thì vẫn có nhiều giáo viên
không muốn đổi mới hoặc cũng dạy theo hướng đổi mới nhưng còn mang nặng tính hình
thức, đối phó Thậm chí nhiều giáo viên cho rằng: Việc phát huy tính tích cực của học
sinh ở môn GDCD còn hạn chế là do vị trí của bộ môn ở trường THPT nói chung, ở
trường THPT Bá Thước nói riêng bị xem nhẹ, không phải là môn thi tốt nghiệp, do vậy
học sinh không chịu học…
Xuất phát từ thực tiễn dạy học như vậy và từ chính kinh nghiệm giảng dạy ở trường
THPT Bá Thước của bản thân, tôi nhận thấy rằng với sự phát triển như vũ bão của
KHCN hiện nay cần đào tạo con người một cách toàn diện. Muốn vậy,các em phải hứng
thú say mê trong học tập. Để làm được điều đó, bản thân giáo viên phải kích thích năng
lực tư duy sáng tạo của học sinh qua các bài học bằng các phương pháp mới. Chính vì
vậy, tôi đã chọn phương pháp giảng dạy này làm đề tài nghiên cứu của mình.
5
CHƯƠNG 3: KHAI THÁC HÌNH ẢNH TRỰC QUAN VẬN DỤNG VÀO GIẢNG
DẠY BÀI 4: QUYỀN BÌNH ĐẲNG CỦA CÔNG DÂN TRONG MỘT SỐ LĨNH
VỰC CỦA ĐỜI SỖNG XÃ HỘI – TIẾT 3: QUYỀN BÌNH ĐẲNG TRONG KINH
DOANH
3.1. Mục tiêu bài học.
Học xong tiết học này học sinh cần nắm được những những yêu cầu sau:
3.1.1. Về kiến thức:
- Hiểu khái niệm kinh doanh, bình đẳng trong kinh doanh,

3.3.2. Kiểm tra bài cũ:
Thế nào là bình đẳng trong lao động? Là học sinh em cần phải làm gì để góp phần
thực hiện tốt quyền bình đẳng của công dân trong lao động?
3.3.3.Giảng bài mới:
BÀI 4: QUYỀN BÌNH ĐẲNG CỦA CÔNG DÂN TRONG MỘT SỐ LĨNH VỰC
CỦA ĐỜI SỐNG XÃ HỘI (TIẾT 3) - PPCT: TIẾT 11 GDCD 12 THPT.
7
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính cần đạt
Hoạt động1: Tìm hiểu khái niệm kinh
doanh, khái niệm bình đẳng trong kinh
doanh.
(Hoạt động này nhằm giáo dục học sinh kĩ
năng tìm kiếm và xử lí thông tin, kĩ năng giải
quyết vấn đề/ra quyết định trong xử lí tình
huống để tìm hiểu quyền bình đẳng trong kinh
doanh)
- Giáo viên: trình chiếu một số hình ảnh về
hoạt động kinh doanh và phân tích nội dung
hình ảnh để học sinh thấy được trong nền kinh
tế thị trường, các hình thức tổ chức kinh doanh
đa dạng, phong phú, tham gia tích cực vào
cạnh tranh (mọi người được tự do kinh doanh
theo pháp luật); “mọi công dân đều bình đẳng
trước pháp luật”.
3. Bình đẳng trong kinh doanh.
a. Thế nào là bình đẳng trong
kinh doanh?
8
Sau đó GV hỏi:
1. Những hình ảnh trên miêu tả hoạt

cho HS thảo luận bài tập tình huống
qua phiếu học tập sau:
Bài tập tình huống: Tốt nghiệp THPT,
đã 18 tuổi, Hoàng quyết định bắt đầu
sự nghiệp bằng nghề kinh doanh. Sau
khi tham dự khóa đào tạo ngắn hạn về
kinh doanh, Hoàng thưa chuyện với bố
mẹ để xin cấp vốn và đã được bố mẹ
đồng ý. Công việc đầu tiên mà Hoàng
phải làm là nộp bộ hồ sơ đăng ký kinh
doanh lên Ủy ban nhân dân huyện. Thế
nhưng, anh cán bộ tiếp nhận hồ sơ thì
lại giải thích rằng, Hoàng không thể
được cấp Giấy chứng nhận Đăng ký
kinh doanh vì mới tốt nghiệp THPT,
vừa mới qua tuổi vị thành niên. Hoàng
suy nghĩ: Pháp luật đâu có quy định
người đã thành niên nhưng vừa mới tốt
nghiêp THPT không được đăng ký kinh
doanh?
Câu hỏi bài tập:
1. Lời giải thích của anh cán bộ tiếp
liên tục một, một số hoặc tất cả
các công đoạn của quá trình đầu
tư từ sản xuất đến tiêu thụ sản
phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên
thị trường nhằm mục đích sinh
lời.
10
nhận hồ sơ có đúng pháp luật không?

12
GV: Phân tích những hình ảnh trên cho
HS thấy mọi cá nhân, tổ chức đều có
quyền bình đẳng trong việc lựa chọn
ngành, nghề, địa điểm, hình thức kinh
doanh trong khuôn khổ của pháp luật
(nói đến quyền bình đẳng của công dân
trước pháp luật về kinh doanh).
- GV trình chiếu hình ảnh: Hiến pháp
1992, luật doanh nghiệp để khẳng định
cho học sinh tính pháp lí cao của quyền
bình đẳng trong kinh doanh trong xã hội
XHCN.
=> Quyền này đã được ghi nhận bằng
các văn bản pháp luật (Điều 57 - Hiến
pháp 1992; Điều 7 - Luật doanh nghiệp)
và được đảm bảo thực hiện bằng sức
mạnh của Nhà nước.
GV hỏi:
1.Theo em, quyền bình đẳng trong
kinh doanh được thực hiện theo
nguyên tắc nào?
HS trả lời: Nguyên tắc tự do, bình đẳng,
cùng có lợi và cùng chịu trách nhiệm về
hoạt động của mình trước pháp luật
2. Thực hiện tốt các nguyên tắc trên có
ý nghĩa gì?
HS: Tạo cơ sở pháp lí cho các chủ thể
kinh tế khi tham gia hoạt động kinh
doanh và thúc đẩy hoạt động kinh doanh

SX giày
thể thao
KD sữa
KD xe
máy
đều có quyền tự chủ đăng kí kinh
doanh. Từ đó, họ sẽ yên tâm sản xuất
và góp phần tạo nên một xã hội trật tự
lành mạnh, bình đẳng.
GV: trình chiếu hình ảnh tiếp theo:
GV: Dù là Công ty xăng dầu của tư
nhân hay của Nhà nước thì giá bán
trên thị trường phải như nhau, bình
đẳng với nhau…có như thế mới đảm
bảo quyền kinh doanh lâu dài cho
doanh nghiệp.
Để thực hiện quyền bình đẳng trên thị
trường nhằm đưa ra khung giá, bình
ổn giá, tạo ra môi trường pháp lí công
khai, minh bạch, Bộ tài chính đã tổ
chức Hội nghị dự thảo luật quản lí giá
cả cho các doanh nghiệp trong phạm
vi cả nước.
15
Dự thảo luật quản lí giá cảGiá xăng bình đẳng
GV hỏi: Những hình ảnh vừa quan
sát cho các em biết nội dung nào về
quyền bình đẳng trong kinh doanh?
HS trả lời nội dung thứ 3.
GV: Ví dụ: Để đảm bảo việc kinh

16
Niêm yết giá rau củ quả.
về việc kinh doanh trái pháp luật trên
địa bàn Thanh hóa nói riêng, trong
phạm vi cả nước nói chung và đã bị xử
lí theo qui định của pháp luật.

GV :Ở hình ảnh dưới là anh Hồ Viết
Hiển, sinh năm 1956 tại Nghệ An đã
cho sản xuất và tiêu thụ 300kg mì chính
giả lấy nhãn hiệu Azinomoto và
Miwuon. Với vai trò của mình, đội
quản lý thị trường đã cho tịch thu toàn
bộ mặt hàng của anh Hiển, đồng thời
tiến hành bắt tạm giam để tiếp tục điều
tra sự việc.
17
Buôn bán ngà voi
Hồ Viết Hiển - Nghệ An
- SX 300kg mì chính giả
Buôn bán rượu giả
Xét xử các đối tượng đã buôn bán phụ
nữ và trẻ em tại Hà Giang
Còn ở hình ảnh bên cạnh là việc đã xẩy
ra tại Hà Giang - Tình trạng buôn bán
phụ nữ và trẻ em bị đưa ra xét xử.
=> Điều đó khẳng định vai trò quan
trọng của pháp luật trong lĩnh vực kinh
doanh hiện nay.
GV: chiếu hình ảnh mở rộng qui mô

làng nghề truyền thống như nghề đúc
đồng ở huyện Thiệu Hóa, nghề dệt
chiếu ở huyện Nga Sơn…đã mở rộng
cơ sở sản xuất kinh doanh trong khuôn
khổ của pháp luật. Hiện nay, những
làng nghề này đang phát triển mạnh và
có uy tín trong tỉnh nói riêng và trong
phạm vi cả nước nói chung.
- Thứ tư, mọi doanh nghiệp đều
bình đẳng về quyền tự chủ kinh
doanh để nâng cao hiệu quả và
khả năng cạnh tranh.
GV hỏi: Em hãy nêu nội dung thứ 5
của, quyền bình đẳng trong kinh
doanh?
HS trả lời nội dung thứ 5
- Thứ năm, mọi doanh nghiệp
20
Nghề đúc đồng Thiệu Hóa Nghề dệt chiếu Nga Sơn
GV giảng giải: Bất kỳ một người kinh
doanh nào ở bất kỳ một ngành nghề
nào đều bình đẳng về nghĩa vụ như
nhau trong quá trình sản xuất kinh
doanh.
GV hỏi:
1. Theo em, trong quá trình hoạt động
sản xuất kinh doanh, mọi doanh
nghiệp đều bình đẳng về những nghĩa
vụ gì?
HS: Trong quá trình hoạt động kinh

TPHCM có một thời gian đã cho “tẩy
chay” mặt hàng của công ty VEDAN
để nhằm cảnh cáo sự vi phạm môi
trường của công ty Sau đó, để lấy lại
uy tín, thương hiệu cho công ty, Tổng
Giám đốc công ty buộc phải xin lỗi và
hứa sẽ bồi thường những thiệt hại mà
22
công ty đã gây ra cho người dân.
=>Hình ảnh và thông tin trên cũng
muốn nhắc nhở mọi cá nhân, doanh
nghiệp khi tham gia hoạt động sản
xuất kinh doanh phải thực hiện đúng
nghĩa vụ theo quy định của pháp luật
trong lĩnh vực kinh doanh.
Để khắc sâu kiến thức trọng tâm cho
HS, GV trình chiếu sơ đồ tóm tắt nội
dung quyền bình đẳng trong kinh
doanh :
23
NỘI
DUNG
QUYỀN
BÌNH
ĐẲNG
TRONG
KINH
DOANH
- Mọi DN đều có quyền tự chủ đăng kí KD trong những
ngành, nghề mà pháp luật không cấm khi có đủ điều kiện

trong kinh doanh sẽ tạo điều kiện
kinh tế phát triển lâu dài, ổn
định; tạo sự cạnh tranh lành
mạnh; góp phần xây dựng môi
trường kinh doanh bình đẳng
trong xã hội, đưa nền kinh tế thị
trường phát triển mạnh mẽ, đảm
bảo đúng định hướng XHCN.
24
trách nhiệm gì? (GV nói rõ phần này
đã giảm tải theo qui định của Bộ Giáo
dục nên GV chỉ hướng dẫn HS tìm
hiểu, đọc thêm ở nhà ).
GV chuyển ý: Để góp phần thực hiện
tốt quyền bình đẳng trong kinh doanh,
công dân - học sinh cần phải làm gì?
Hoạt động 3: Tìm hiểu trách nhiệm
của công dân - học sinh.
(Hoạt động này nhằm giáo dục HS kĩ
năng tự nhận thức ý thức, trách nhiệm
của mình và kĩ năng hợp tác để thảo
luận trách nhiệm của công dân - học
sinh)
GV: Phát phiếu học tập số 2 cho HS
thảo luận chung cả lớp bằng câu hỏi:
Là công dân - HS, em cần phải làm gì
để góp phần thực hiện tốt quyền bình
đẳng trong kinh doanh hiện nay?
HS: thảo luận xác định trách nhiệm của
mình.