SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"ĐẦU TƯ XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG XANH, SẠCH, ĐẸP"
I. Sơ lược đặc điểm, tình hình đơn vị :
1. Đặc điểm, tình hình của đơn vị :
- Tên đơn vị: Liên đội Trường tiểu học Thị trấn Khe Tre.
- Địa chỉ: Khu vực IV - Thị trấn Khe Tre - Nam Đông - Thừa Thiên Huế.
- Quá trình thành lập: Trường tiểu học Thị trấn Khe Tre được thành lập ngày 19/6/1997
theo Quyết định số: 412/QĐ-TCCB của Sở GD&ĐT.
- Tóm tắt cơ cấu tổ chức nhà trường: Tổng số CB-CNV 24 người. Trình độ chuyên môn
đạt chuẩn từ trung học sư phạm trở lên. Trong đó: Đại học 10 (41,66%), Cao đẳng 12
(50%), trung học sư phạm và trung cấp khác 02 (0,83%).
- Cơ cấu tổ chức Liên đội:
Liên Đội trường tiểu học TT Khe Tre được tổ chức thành 2 mảng Đội và Sao. Gồm 1
tổng phụ trách, 6 phụ trách chi Đội, 4 phụ trách Sao. BCH liên Đội gồm 13 thành viên
trong đó có: 1 liên đội trưởng, 2 liên đội phó và 10 uỷ viên. Liên Đội được chi Đoàn
trường và Hội đồng Đội thị trấn Khe Tre phụ trách.
- Chất lượng đội ngũ phụ trách Đội - Sao hiện nay là: Đại học 04, CĐ 06.
2. Những thuận lợi, khó khăn của đơn vị trong việc thực hiện nhiệm vụ :
a. Thuận lợi :
Trường tiểu học Thị trấn Khe Tre được đóng tại trung tâm huyện Nam Đông. Là
nơi thuận lợi cho việc đi lại học tập của học sinh. Kinh tế và đời sống của xã hội ngày
càng phát triển, sự chăm lo học tập cho các em được phụ huynh quan tâm chu đáo.
Trường học được xây dựng khang trang, cơ sở vật chất đầy đủ, đảm bảo cho việc học tập
của các em. Sân trường rộng và thoáng mát, có nhiều cây xanh tạo điều kiện tốt cho thiếu
nhi vui chơi, giải trí thoải mái.
b. Khó khăn :
Bên cạnh những thuận lợi nêu trên, nhà trường còn gặp không ít những khó khăn nhất
định trong việc xây dựng trường chuẩn Quốc gia mức độ II và việc xây dựng trường học
thân thiện, học sinh tích cực. Bởi mặt bằng khuôn viên trường học rộng, có nhiều bồn
hoa, chậu cây cảnh, thảm cỏ cần phải có người chăm sóc. Bên cạnh đó có một bộ phận
III. Những nội dung, giải pháp chính và cách thức tiến hành của sáng kiến, cải tiến
kỹ thuật :
Để thực hiện có hiệu quả việc xây dựng trường học xanh – sạch – đẹp và an toàn cần có
những nội dung, giải pháp và cách thực hiện như sau:
1. Nội dung :
a. Để trường học Xanh :
+ Cần trồng các loại cây bóng mát như : bằng lăng, phượng, bàng, hoa sữa,… Chú ý
trồng loại cây có tán, có bóng mát nhiều mùa; không trồng cây có nhiều sâu hoặc có vỏ,
lá, hoa chứa chất độc hại và mùi hôi thối.
+ Có một ít cây cảnh hoặc chậu cây cảnh như : tùng, cau, cây si, sanh, mưng,… nhằm
tăng thêm vẻ đẹp của nhà trường.
+ Trồng ít cây bụi cho mọc tự nhiên nhưng được cắt tỉa như: dừa cảnh, thông.
+ Xây các bồn hoa, luống hoa vừa đủ để trồng các loại hoa, cây lá và có thể thay đổi theo
mùa như : hoa sam, hoa mười giờ, cây mắc ngọc, địa lan, …
+ Cần co các chậu hoa, lọ hoa làm xanh hóa phòng học như : cây thần tài, các loại hoa lá
chịu được ánh sáng ít.
+ Các cầu thang cần trang bị một chậu cây thần tài, hoặc cây chịu rợp.
+ Quy hoạch trồng cỏ thảm cỏ trong sân trường, trồng dưới gốc cây bóng mát các loại cỏ
ba lá, cỏ chịu rợp dễ trồng và dễ tìm kiếm ở địa phương.
b. Để trường học Sạch:
+ Xử lý rác thải : Trang bị nhiều thùng rác có nắp đậy, để ở các góc sân trường với một vị
trí thuận lợi cho học sinh tiện sử dụng. Cần phân loại rác theo 3 nhóm sau: nhóm giấy
vụn; nhựa ni lông, kim loại; lá cây, trái cây. (Tận dụng giấy vụn, nhựa và kim loại để làm
kế hoạch nhỏ; lá và trái cây, ni lông thiêu hủy).
+ Cống nước : Khai thông cống, rãnh nước thải: Xử lý ngầm chống mùi hôi; cống rãnh
phải có tấm đậy an toàn, không có hố nước đọng gây ô nhiễm và ruồi muỗi sinh sản.
+ Có nguồn nước sạch : Đủ nước uống cho học sinh hàng ngày. Trang bị bình nóng lạnh,
bịnh nước khoáng, bình nước đun sôi để nguội càng tốt. Có nguồn nước hợp vệ sinh cho
học sinh rửa mặt, tay, chân trước khi vào lớp học.
Ngoài những việc làm xanh - sạch - đẹp nêu trên, chúng ta cần chú ý đến các yêu cầu và
quy định về an toàn như:
+ Giáo dục học sinh không đánh nhau, tránh chơi những trò chơi bạo lực gây nguy hiểm.
+ Hướng dẫn các cách phòng chống điện giật, cháy nổ.
+ Tuyên truyền phòng chống ngộ độc thức ăn nước uống. Không để học sinh tắm suối dễ
dẫn đến đuối nước, té ngã.
+ Lồng ghép và tuyên truyền luật giao thông đường bộ nhằm tránh tai nạn giao thông.
+ Độ cao bàn ghế phù hợp với lứa tuổi học sinh nhằm giảm thiểu bệnh cong vẹo cột sống.
Ánh sáng đủ giúp các em tránh bị các bệnh về mắt.
2. Giải pháp và cách thức thực hiện:
2.1 Giải pháp thứ nhất: Giáo dục ý thức tự giác của học sinh.
- Giúp học sinh luôn có ý thức và hành động tự giác giữ gìn môi trường xanh - sạch - đẹp
và an toàn ngay từ khi bước chân đến trường, như: không bẻ cây, hái hoa, không xả rác
bừa bãi, bỏ rác đúng nơi quy định… công việc đó cần thực hiện ở mọi lúc, mọi nơi.
- Tuyên truyền học sinh thực hiện giữ gìn vệ sinh trường lớp vào các buổi sinh hoạt Đội –
Sao cũng như các buổi chào cờ đầu tuần.
- Từng cá nhân và nhóm học sinh luôn tham gia trực tiếp các việc làm cụ thể hàng ngày,
hàng tuần về xây dựng lớp học trường học của mình ngày càng xanh sạch đẹp hơn (như:
trồng cây xanh, chăm sóc cây, bón phân cho hoa, làm vệ sinh sân trường, lớp học, cầu
thang, nhà vệ sinh,…).
- Cuối mỗi tuần, mỗi tháng, mỗi học kỳ và cuối năm học, các em cần nhận xét đánh giá
về mặt tốt, mặt chưa tốt của từng cá nhân, nhóm, tổ. Đề xuất các việc cần làm nhằm góp
phần xây dựng trường học ngày một tốt hơn, hoàn chỉnh hơn.
2.2 Giải pháp thứ 2: Mỗi thầy cô giáo là người hướng dẫn tích cực để giúp học
sinh hình thành kĩ năng và thói quen giữ gìn vệ sinh trường lớp.
- Thầy cô giáo là người giúp học sinh hiểu rõ yêu cầu về việc xây dựng, giữ gìn trường
học xanh - sạch - đẹp và an toàn. Do đó thầy cô cần phải nói rõ mục đích, ý nghĩa và hiệu
quả của việc làm này đối với học sinh.
- Thầy cô cần lồng ghép hay tích hợp giáo dục môi trường vào các môn học thông
- Triển khai cụ thể đến từng giáo viên nội dung yêu cầu, tiêu chí trường học xanh - sạch -
đẹp và an toàn ngay từ đầu năm học. Cuối năm học nhà trường đưa nội dung này vào việc
đánh giá xếp loại giáo viên.
- Hoàn chỉnh bản đồ quy hoạch của trường. Giao trách nhiệm cụ thể cho các lớp về việc
giữ gìn và chăm sóc cây xanh, thảm cỏ, bồn hoa.
- Tổ chức một số hoạt động nội khóa và ngoại khóa về giáo dục môi trường theo từng chủ
đề cho học sinh tìm hiểu. Qua đó còn hình thành kĩ năng và thói quen về việc bảo vệ môi
trường.
Tóm lại :
Các giải pháp trên cần được tiến hành thường xuyên, có sự hợp tác và phối hợp đồng bộ
của nhiều đối tượng và lực lượng tham gia. Ba việc làm cần được thực hiện tốt đó là : xây
dựng kế hoạch, tổ chức hoạt động và giám sát đánh giá.
Trong quá trình thực hiện xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp và an toàn cần giáo dục
môi trường cho học sinh. Nhà trường cần kết hợp chặt chẽ đồng bộ ba nội dung sau:
- Thứ nhất : Cung cấp cho học sinh và giáo viên một số kiến thức cơ bản ban đầu về môi
trường, mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên, tác động tích cực và tiêu cực của
môi trường đến đời sống con người.
- Thứ hai : Mỗi trường học phải là một trung tâm xanh sạch đẹp và an toàn; học sinh
được học tập vui chơi trong môi trường này thì chắc chắn các em sẽ biết giữ gìn bảo vệ
môi trường.
- Thứ ba : Quá trình xây dựng trường học xanh - sạch - đẹp và an toàn chủ yếu phải xuất
phát từ học sinh, giáo viên. Cần lập kế hoạch và hướng dẫn, hỗ trợ giúp học sinh tự nhận
thấy, tự thảo luận đề xuất và chủ động tham gia công việc được hoàn thiện.
Lưu ý : Không làm thay học sinh những công việc các em tự tổ chức được, tự làm được.
Phải làm cho học sinh thật sự có hành vi và thói quen đúng đối với môi trường nơi em
đang học tập, vui chơi và đang sống; Không ai giữ gìn bảo vệ môi trường xanh sạch đẹp
tốt hơn bằng chính các em.
* Một số kết quả đạt được khi thực hiện giải pháp.
- Mặc dù toàn bộ học sinh học 9 buổi trên một tuần, không có thời gian để lao động
nhưng trường học vẫn luôn được xanh, sạch, đẹp. Bồn hoa cây cảnh được các em chăm
tháng, tuần và kể cả từng ngày. Triển khai và phân công cụ thể đến từng bộ phận, giáo
viên chủ nhiệm, Ban chỉ huy liên đội, chi đội; các nhóm trợ giúp và học sinh. Tổ chức
thực hiện kế hoạch cần đánh giá nhận xét thường xuyên. Nên động viên khuyến khích kịp
thời các tập thể lớp và cá nhân có thành tích tốt, những học sinh có hướng tích cực để
khơi dậy tính tự giác trong mỗi người.
Thứ ba : Đối với chi đội cần phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng tổ, nhóm và cá nhân
nhằm thực hiện nhiệm vụ có hiệu quả. Tránh đùn đẩy công việc.
Thứ tư : Đối với các nhóm trợ giúp, đặc biệt là “Đội vệ sinh trường học”; ‘Đội sao đỏ”
cần quan tâm và giám sát tích cực về công việc này. Đây là nhiệm vụ trọng tâm của các
nhóm trợ giúp. Do đó các nhóm này thường kiểm tra nhắc nhở và duy trì nhiệm vụ
thường xuyên.
Thứ năm : Đối với giáo viên phải siêng năng nhiệt tình, cần quan tâm và nhắc nhở học
sinh thường xuyên thực hiện nhiệm vụ nên hiệu quả công việc mới đạt kết quả tốt.
Tóm lại một phong trào tốt là nhờ sự chỉ đạo sâu sát của cấp ủy Đảng, chính quyền và các
đoàn thể. Sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của cán bộ giáo viên và học sinh đã làm cho nhà
trường ngày một đẹp hơn.
Trên đây là một số giải pháp cũng như kinh nghiệm cải tiến hỗ trợ việc xây dựng trường
học xanh - sạch - đẹp và an toàn nhằm góp phần tích cực trong việc xây dựng trường học
thân thiện học sinh tích cực và xây dựng trường chuẩn Quốc gia mức độ II. Tôi rất biết
ơn các thầy cô giáo đồng nghiệp luôn chia sẻ, góp ý và tiếp tục lĩnh hội những góp ý
thẳng thắn của Hội đồng SKKN các cấp.
Người viết