MỘT SỐ GIẢI PHÁP
Giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn
PHẦN MỞ ĐẦU
I. BỐI CẢNH
Bước vào thế kỷ 21, đất nước ta trên đường hội nhập và phát triển mạnh mẻ,
cùng với tác động nề kinh tế thị trường, cuộc sống người dân được nâng lên rõ nét;
việc phân hoá và khoảng cách giữa - nghèo giàu ngày càng xa, cuộc sống của một
bộ phận người dân gặp không ít khó khăn. Từ đó ảnh hưởng rất lớn đến một số học
sinh có hoàn cảnh sống khó khăn, một phần do mưu sinh vì cuộc sống thiếu sự quan
tâm đến con em làm cho một bộ phận học sinh la cà lêu lõng việc học dẫn đến học
yếu và bỏ học.
Hiện nay chính sách xóa đói giảm nghèo được chính phủ, lãnh đạo các cấp
đặc biệt quan tâm giúp đỡ, công tác xã hội từ thiện được nhiều nhà hảo tâm chú ý và
phát triển mạnh ở mọi nơi…
Đề tài được nghiên cứu phương pháp thực hiện trong 4 năm qua, rút kinh
nghiệm, khắc phục những hạn chế và bất cập để áp dụng năm học 2010-2011.
II. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trẻ em là niềm hy vọng, là tương lai của dân tộc. Trẻ em được sống và lớn
lên trong tình yêu thương chăm sóc của cha mẹ, người thân, của thầy cô và mọi
người. Trẻ em được học hành đến nơi đến chốn sẽ là niềm hạnh phúc của gia đình
của cộng đồng và của nước nhà. Thế nhưng trên thực tế, do nhiều nguyên nhân khác
nhau; không ít trẻ em không được sống chung với cha mẹ, không được học hành đến
nơi đến chốn, không ít trẻ em không có điều kiện học tập, phải bỏ học giữa chừng để
lao vào công cuộc mưu sinh.
Từ thực tế đó, với trách nhiệm của một người làm công tác thiếu nhi, bản
thân tôi rất quan tâm đến các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong công tác của
mình, đặc biệt trong giai đoạn hiện nay; để giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh có
1
hoàn cảnh khó khăn góp phần cùng mọi người, dạy các em trở thành những người
công dân có ích cho gia đình và xã hội sau này. Đó cũng chính là lý do tôi chọn đề
tài này.

Trước lúc đi xa, trong di chúc có đoạn Bác căn dặn: “Bồi dưỡng thế hệ cách
mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”.
Nghị quyết 10 của ban chấp hành Trung ương Đoàn khoá VIII và Chỉ thị số
02/CT-TTg của thủ tướng chính phủ năm 2001 về tăng cường chăm sóc trẻ em có
hoàn cảnh đặc biệt khó khăn giai đoạn 2001-2010.
Thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ của công tác Đoàn và phong trào Thanh thiếu
nhi Tỉnh Bến tre giai đoạn 2007- 2012 là “chăm lo, tạo điều kiện cho thanh thiếu
nhi phát triển toàn diện về thể chất, tinh thần và trí tuệ, góp phần bồi dưỡng
nguồn nhân lực trẻ đáp ứng yêu cầu xây dựng và phát triển tỉnh Bến Tre trong
giai đoạn mới” (Trích Văn kiện đại hội đại biểu Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí
Minh Tỉnh Bến Tre- lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2007- 2012).
Hiện nay chính phủ, chính quyền các cấp quan tâm đặc biệt công tác xóa đói
giảm nghèo, có nhiều chế độ ưu đãi cho người nghèo nhằm thực hiện mục tiêu “Dân
giàu nước mạnh”.
Vì thế, tất cả các hoạt động của nhà trường đều phải hướng vào mục tiêu là
vừa dạy chữ vừa dạy người giúp các em phát triển toàn diện Đức- Trí- Thể- Mỹ.
Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT của Bộ Giáo dục Đào tạo về việc phát động
phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong các
trường phổ thông giai đoạn 2008-2012. Nhằm thực hịên mục tiêu Giáo dục, đào tạo
thế hệ trẻ, chủ nhân của đất nước tương lai, đồng thời huy động sức mạnh tổng hợp
của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục an
3
toàn, thân thiện, hiệu quả đáp ứng nhu cầu chung cho xã hội. Phát huy tính chủ động
tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập và các hoạt động đem lại hiệu quả. Duy
trì sĩ số lớp, hạn chế tỉ lệ học sinh bỏ học là một trong những tiêu chí của phong trào
thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”. Trong đó, hoạt động
Đội của nhà trường có một vai trò rất quan trọng trong việc giáo dục và nâng cao
hiểu biết cho các em. Làm tốt vai trò tập hợp giáo dục thiếu nhi, giúp sức cho các
em được trưởng thành và trở thành một người công dân có ích là một nhiệm vụ vẽ
vang của người Thầy, trong đó, người giáo viên Tổng Phụ Trách Đội đóng một vai

- Năm học 2010-2011: 152 em/938 học sinh.
III. CÁC BIỆN PHÁP TIẾN HÀNH VÀ KẾT QUẢ
Từ thực tế như đã trình bày trên đây, nhà trường luôn quan trăn trở trước
những tình cảnh của một số học sinh có hoàn cảnh khó khăn, nghiên cứu và tìm cách
để giúp đở các em góp phần giảm bớt khó khăn hiện tại, yên tâm tiếp tục học. Ban
Giám hiệu trường luôn quan tâm và chỉ đạo các lực lượng giáo dục phối hợp nhất là
giáo viên chủ nhiệm theo dõi chặt chẽ hoàn cảnh, điều kiện sống, tác phong, hành vi
đạo đức của học sinh trong quá trình giảng dạy và giáo dục, tìm hiểu nguyên nhân
sâu sát để có biện pháp giúp đỡ kịp thời, phù hợp.
Để làm tốt công tác giúp đỡ học sinh nghèo hiếu học thì tất cả Cán bộ Giáo
viên nhất là đội ngũ Giáo viên chủ nhiệm cần phải tìm hiểu sâu sát thực tế hòan cảnh
của học sinh, từ đó có cơ sở đề xuất với nhà trường trợ cấp giúp đỡ. Không phải
điều tra qua các em thông tin trong lý lịch, mà cần phải tìm hiểu sâu sát thực tế qua
bạn bè trong lớp, thông tin từ chính quyền cơ sở, có nhiều trường hợp phải đi xác
minh thực tế ở địa phương, có trường hợp xa trường trên 5 km, 7 km.
Bên cạnh, công tác tuyên truyền giáo dục trong nhà trường và tuyên truyền
vận động các lực lượng trong xã hội được chú trọng như: Công tác tuyên truyền vận
động trong các kỳ Đại hội Cha mẹ học sinh để họ nắm được các chủ trương chính
sách của Đảng và Nhà nước, kế hoạch của nhà trường, khơi dậy lòng nhân ái tạo sự
5
đồng thuận cao trong nhận thức và hành động đối với công tác giúp đỡ học sinh
nghèo.
Quá trình thực hiện từng bước như sau:
1. Điều tra thống kê
Ngay từ khi khai giảng năm học, công tác tìm hiểu và điều tra thống kê được
thực hiện cùng với các hoạt động dạy và học, nắm chắc chắn số lượng đối tượng,
hoàn cảnh gia đình, địa chỉ, các chi tiết cần thiết khác như học lực hạnh kiểm. Các
lực luợng phối hợp chặt chẽ, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm tìm hiểu thống kê, lập
danh sách tất cả học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh kinh tế gia đình khó khăn,
học sinh có nguy cơ bỏ học, các đối tượng chính sách, lập thành sổ theo dõi, phân

Năm học 2007-2008: có tất cả 131 học sinh được giúp đở gồm: 175 tập, 28
quyển sách các loại, 87 bút các loại, 12 bộ đồ thể dục, 5 suất bảo hiểm tai nạn, 17
suất học phí, … tổng kinh phí 1.069.500đđồng.
Năm học 2008-2009: có tất cả 147 em được các lớp giúp đở: 192 tập, 72 bút,
5 áo thể dục, 2 suất bảo hiểm, 5 suất học phí … tổng kinh phí khoảng 990.500đồng.
Năm học 2009-2010: có tất cả 179 lượt học sinh nghèo, khó khăn được giúp
đỡ bằng các hiện vật như tập, bút, sách và đồ dùng học tập, …tổng kinh phí trên 1
triệu đồng. Năm 2010-2011, 152 em được giúp đỡ tiền, tập, bút, áo, gạo,…. Đặc biệt
lớp 7/6 vận động giúp cho 1 em bị tai nạn (gãy tay) với số tiền 1 triệu đồng, 1 học
sinh lớp 7/2 (bệnh nặng, nằm viện Nhi đồng 2) với số tiền 500 000đ để vượt qua khó
khăn.
b) Đối với nhà trường
Bên cạnh công tác tuyên truyền đến các lực lượng giáo dục trong và ngoài
trường về công tác chăm sóc giáo dục trẻ em, nhà trường tuyên truyền giáo dục cho
học sinh chương trình “Vòng tay bè bạn”; “Tinh thần tương thân tương ái”; “Lá lành
đùm lá rách”; “Giúp bạn đến trường - Cùng hướng đến tương lai”; tinh thần đoàn
kết thương yêu giúp đở lẫn nhau, thông qua công tác Đội, hoạt động ngoại khóa,
ngoài giờ, công tác chủ nhiệm, sinh hoạt dưới cờ hàng tuần, phát thanh măng non,
…Vận động gây quỹ vì bạn nghèo: Phát động tất cả học sinh toàn trường tham gia
bằng hình thức nhịn quà bánh đóng góp mỗi em ít nhất 1000 đồng giúp bạn khó
khăn hàng năm.
7
Năm học 2006-2007: Tổng cộng 3.259.700 đồng, trong đó vận động quỹ vì
bạn nghèo 929.000đ, quỹ tình thương 300.000đ, Hội liên hiệp Phụ nữ Thị trấn cấp
1.000.000đ , các nguồn tiết kiệm khác 1.030.700đ.
Năm học 2007-2008: Tổng cộng 2.000.700đ, trong đó vận động quỹ vì bạn
nghèo 964.400đ, Hội đồng đội huyện cấp 200.000đ, 1 học sinh lớp 9 tặng 100.000đ,
các nguồn tiết kiệm khác 736.300đ.
Năm học 2008-2009: Vận động quỹ vì bạn nghèo tổng cộng 1.800.500đ, các
nguồn tiết kiệm khác 750 000đ.

6 Hội LHPN ThịTrấn 4 Xe đạp 4 2 400 000
7 Anh Nguyễn văn Tiến, Thị Trấn 1 Xe đạp 1 600 000
9 Hội khuyến học Thị Trấn 140 Tập+quà 14 1 120 000
10 Ngân hàng Đại Tín Long An 140 Tập 28 700 000
11 Cô Võ Thị Chuộng 200 tập 20 500 000
12 Chi cục thuế 400 tập 40 1 000 000
13 Ban Đại diện CMHS trường 3 306 000 65 3 306 000
14 Quỹ HS nghèo của trường 200 000 1 200 000
15 Quỹ HS nghèo của trường 300 tập 30 750 000
16 Chương Trình hàng việt về nông thôn Quà 10 1 000 000
17 Chương trình thắp sáng ước mơ TV 1 100 000đ 1 100 000
18 Chương trình thắp sáng ước mơ của
tỉnh đoàn
3 000 000đ 1 3 000 000đ
TỔNG CỘNG 17 006 000đ,
6 xe đạp,
1680 tập
245

30 976 000
đồng
* Năm học 2010-2011
Có tất cả 152/152 học sinh nghèo, khó khăn được nhận trợ cấp: Qua học kỳ I,
được sự quan tâm của các ngành, các cấp, mạnh thường quân, Ban đại diện cha mẹ
học sinh và Hội khuyến học đã giúp cho 152/152 em học sinh nghèo của trường
tổng cộng: 1476 quyển tập, 192 cây bút, 13 850 000đồng, 70 kg gạo, 8 chiếc áo.
PHẦN KẾT LUẬN
I. NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM
9
Muốn thực hiện tốt công tác chăm sóc giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh có

sự quan tâm lảnh chỉ đạo của Ban Giám Hiệu, các tổ chức trong hệ thống chính trị
nhà trường đặc biệt là sự kết hợp có trách nhiệm của đội ngũ giáo viên chủ nhiệm
lớp. Sự thành công đó góp phần giảm tỉ lệ học sinh bỏ học, duy trì thành quả phổ
cập, nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục toàn diện, hoàn thành mục tiêu đào
tạo nhân lực, chủ nhân tương lai của đất nước.
III. KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG, TRIỂN KHAI
Trên đây là một số giải pháp giúp đỡ các em học sinh nghèo, học sinh có hoàn
cảnh khó khăn đã thực hiện với kết quả như trình bày. Kết quả đạt được không của
cá nhân mà là sự cộng tác, phối hợp có trách nhiệm của tất cả thành viên Hội đồng
sư phạm nhà trường trong đó tôi chỉ là người tham mưu đề xuất giải pháp và tiến
hành thực hiện.
Những giải pháp trên tuy có đơn giản nhưng muốn đạt được 100% đòi hỏi
mỗi chúng ta phải có tinh thần trách nhiệm cao, sự phối hợp đồng bộ, kịp thời, kiên
nhẫn, và phải liên tục.
IV. NHỮNG KIẾN NGHỊ ĐỀ XUẤT: không
Trên đây là một số giải pháp giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh
khó khăn của trường trong 4 năm qua, rất mong các tổ chức, cán bộ giáo viên góp ý
thêm để rút kinh nghiệm và áp dụng trong những năm học kế tiếp đạt hiệu quả cao
hơn.
11
Tài liệu tham khảo
- Di chúc của Bác Hồ.
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác giáo dục.
- Luật Bảo vệ chăm sóc giáo dục trẻ em.
- Các văn bản chỉ đạo về phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện- Học
sinh tích cực”.
- Các văn kiện Đại hội Đoàn Thanh Niên công sản Hồ Chí Minh tỉnh Bến Tre.
12
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU