ÔNăTPăNGăVNă8ăậ PHNăVN
Theo admin Hc vn lp 9 – CH -
https://www.facebook.com/hocvanlop9
Tôi mong các bn tôn trng tôi – tác gi khi copy. ó là hãy ghi rõ ngun!
Bàiă1:ă“Tôiăđiăhc”ăậ ThanhăTnh
I.ăăVàiănétăvătácăgi,ătácăphm:
1.ăTácăgi:
- Thanh Tnh, tên khai sinh là Trn Vn Ninh, quê Tha Thiên – Hu, tng dy hc,
vit báo và làm vn.
- “Thanh Tnh có mt phong cách ngh thut gn vi Thch Lam. Nhìn chung, vn ông
thiên v cái nh nhàng, du ngt, man mác. Mi truyn ngn nh mt bài th tr tình
xinh nh lng sâu”.
2.ăTácăphm:
- Truyn ngn “Tôi đi hc” in trong tp “Quê m” đc xut bn nm 1941.
- Truyn đã th hin nhng tình cm trong sáng, hn nhiên, tâm trng hi hp, bâng
khuâng ca mt em bé trong bui tu trng. Em “nh mt con chim con đng bên b
t, nhìn quãng tri rng mun bay, nhng còn ngp ngng e s”.
II.ăăkimătra:
ăbài:ăPhânătíchădòngăcmăxúcăcaănhânăvtă“tôi”ătrongătruynăngnă“Tôiăđiăhc”ă
caăThanhăTnh Theo Bi dng Ng vn 8 – NXB Tng hp thành ph H Chí Minh.
cu vn có th rt thèm đc nh thng Quý, thng Sn đ đc t do bay nhy. Bi l đi
hc là đc tip xúc vi c mt th gii nhng điu mi l: qun áo mi, sách v mi,
thm chí oai hn là đc cm …bút thc mà không đ l v khó khn gì ht. Bi cha là
ngi tho nên cu bé phi ganh t và thèm mun đc nh chúng bn.
Trng hc qu là mt th gii tôn nghiêm khin cho cu bé phi lo s vn v khi ngm
nhìn và bc chân vào cái ni va xinh xn va oai nghiêm nh cái đình làng ảoà p .
Cái – đình – làng là ni ch dành cho quan viên chc sc, nhng ngi ln mi đc vào.
Trng M Lí có l ch dành cho ngi tho, còn mt cu bé bc vào s b choáng
ngp trc v oai nghiêm ca nó, nên cm giác hi hp là điu không tránh khi. Cm
giác đc thy mình tr nên quan trng hn cng khin cu tr nên lúng túng. Không
phi ch có cu, mà đó cng là tâm trng chung ca các cu trò nh: “ả nh con chim
non đng bên b t, nhìn quãng tri rng mun bay, nhng còn ngp ngng e s”. Tht
thú v khi ta đc bit cm giác thèm vng và c ao thm đc nh nhng ngi hc
trò c. Có l khi nh li ngày đu đi hc y, nhà vn vn cha h quên nhng bc chân
run run bui đu đi, nh ln đu tiên khám phá ra mt th gii l: cái gì cng to, đp và
trang trng.
Có l trong đi cu bé, cha có lúc nào đc tip xúc vi nhiu ngi l đn th. Nht là
li có mt ông đc trang nghiêm nhn hc sinh vào lp. Trong tâm trí ca cu cng nh
bn bè đng trang la, đó là thi khc ht sc trnh trng, khin tim nh ngng đp, quên
c s hin din ca ngi thân và “t nhiên git mình và lúng túng” khi đc gi đn
tên. Du cho ông đc trng M Lí đã đón các cu bng li nói s, bng cp mt hin t
và cm đng thì cng không đ giúp các cu vt qua phút hi hp và cng thng. on
vn tái hin không khí y ca Thanh Tnh cng không giu đc n ci hóm hnh vi
k nim đu đi đáng nh, sau li dn ca thy đc “các em đu nghe nhng không em
nào dám tr li. Cng may đã có mt ting d ran ca ph huynh đáp li”.
Nhng dòng cm xúc khó din t đã đc nhà vn thut li mt cách sinh đng khin cho
mi mt ai khi đã ln khôn hn đc li không khi bt ci trc nhng ting khóc ca
sáng hn nhiên, ghi li khonh khc tht đp trong tâm hn tui th. Nhng trang vn
tinh t, giàu sc biu cm s còn làm bit bao th h hc sinh xúc đng.
Bàiă2:ă“Trongălòngăm”
Trích hiăkíă“Nhngăngàyăthău”ăcaăNguyênăHng.
I.ăVàiănétăvătácăgi,ătácăphm:
1.ăTácăgi:
- Nguyên Hng là mt cây bút đc sc, mt gng mt đc đáo ca nn vn hc hin đi
Vit Nam.
- Nhng tác phm đu tiên ca ông hng v nhng con ngi cùng kh nht trong xã
hi thành th Vit Nam đng thi. Nguyên Hng dõng dc bênh vc và khng đnh
phm cht tinh thn ca h.
- Trong th gii nhân vt ca Nguyên Hng ni bt lên là hình nh ph n và tr em.Ông
thông cm sâu xa và có quan đim tin b trong vic th hin ni đau kh và khát vng
ca ngi ph n.
- Gn nm chc nm gn bó ngh thut bn b, Nguyên Hng có mt v trí quan trng
trong vn hc Vit Nam hin đi.Ông xng đáng đc coi là nhà vn chân chính ca
nhng ngi khn kh. Mt tình cm nhân đo thit tha đi vi qun chúng lao đng
nghèo thm đm trong toàn b sáng tác ca nhà vn.
2.ăTácăphm:
- Nguyên Hng vit “Nhng ngày th u” vào nm 1938, khi ông va tròn 20 tui. ây
là tác phm th hai ca ông.
-“ Trong lòng m” là chng IV ca tp hi kí “ Nhng ngày th u”. chng này,
Nguyên Hng nh li mt quãng đi cay đng thi th u ca mình, trong đó có cnh
ng đáng thng ca mt đa tr xa m, có tình yêu vô b đi vi m và nim khao khát
cháy bng đc sng trong tình m.
II.ăăkimătra:
tình máu m. Ni đau ca bé Hng đc th hin mt cách rõ ràng, c th qua cuc trò
chuyn vi bà cô. Mc dù bà ta đã c t ra t t, v quan tâm hi han nhng qua li l, c
ch “rt kch” đã th hin rõ s gi di, đc ác, s châm chc, nhc m đi vi ngi m
đáng thng ca Hng, nhm c tình “gieo rc” vào đu óc cu, đ cu “hoài nghi,
khinh mit và rung ry m”. Qu nhiên, điu y đã khin cu bé vô cùng đau đn. Nhn
ra tâm đa ca bà cô, cu c gng kìm nén cm xúc ca bn thân, nhng trc nhng câu
hi, li nói nh châm chích, nh dao đâm, nh xát mui,lòng cu nh se tht li, va
thng m va thng thân. Ni xúc đng càng tích t càng trào dâng và cui cùng v òa
thành nhng git nc mt: “khóe mt cay cay”, ri sau đó “nc mt ròng ròng rt
xung hai bên mép, ri chan hòa đm đìa cm và c” và xót xa, cay đng mà “ci
dài trong ting khóc”. Tt c đã cho thy cái ni đau vt quá sc chu đng ca mt cu
bé, ni đau ca mt tâm hn tr th cô đn, lc lõng, b hành h bi cái thói xu ca
ngi thân, thiu tình thng, phi tri qua mt tui th đy ti nhc, đng cay.
- Th hin chân thc nhng đau kh mà cu bé Hng phi tri qua, tác phm t truyn
ca Nguyên Hng đã ct ting nói đu tranh bênh vc tr th, làm giá tr nhân đo trong
sáng tác ca nhà vn ca nhng con ngi cùng kh có giá tr đc bit đc đáo.
- Chu đng bao thit thòi, giày vò ca cuc đi, liu bé Hng có vì th mà cn ci méo
mó? Câu tr li đã đc th hin chân thc trong tình hung bé Hng xa m và trong
lòng m.
b.ăNhânăvtăbéăHngăcònăđăliănătngătrongălòngăngiăđcăvămtăcuăbéăcóătìnhă
yêu thngămăthaăthit:
- Yêu thng m tha thit, bé Hng mang nim khát khao mãnh lit đc sng gn m,
đc hng trn tình cm ca m. Tình yêu thng đó trong xa cách đã tr thành ni nh
da dit. Vì th, cu đã toan tr li “có” ngày sau khi bà cô hi có mun vào Thanh Hóa
thm m không? Ri nhn ra ý ngha cay đc trong ging nói và trên nét mt khi ci
“rt kch” ca bà cô, cu đã cng ci bo v tình cm ca mình. “Không đi nào tình
yêu thng và lòng kính trng m tôi li b nhng rp tâm tanh bn xâm phm đn”. Bé
Hng tin tng vào ngi m ca mình nên đã ci đáp li bà cô: “Không, cháu không
mun vào. Cui nm th nào m cháu cng v”. Khi bà cô đa ra hai ting “em bé” đ
lng nhc m bé Hng, thì cu có mt cm giác đau đn nhng không phi đau đn vì
hình nh so sánh đc sc này. Li vn y cng đã minh chng cho mt phong cách rt
Nguyên Hng. Nhng câu vn cun cun t mt trái tim vm v yêu thng, t nó lp
lánh nh hình, hng sc nguyên khai ca phù sa, ca nng, và gió tri và c cái mn mòi
ca vùng đt ca bin. Ta gp không ít nhng li hành vn đy cm xúc, thm đm cht
th nh th trong t truyn ca Nguyên Hng.
- Nhà vn còn tái hin nhng c ch, hành đng ca bé Hng th him nim vui sng
khi gp m. ui theo xe m, bé Hng “th hng hc”, “trán đm m hi”, và khi trèo
lên xe thì “ríu c chân li”. Bit bao hi hp, sung sng, đau kh toát lên t nhng c
ch cung quýt y. Và khi đc m kéo tay và xoa đu hi thì cu “oà lên khóc ri c th
nc n”. Dng nh bao nhiêu su kh dn nén trong sut thi gian xa m dài đng đng
lúc này bng v oà.Ting khóc ca cu bé là ting khóc di hn và hnh phúc, tc ti
và mãn nguyn ca xa cách, mong nh. Khi vng m thì bao dung, che ch cho m nh
mt bóng tùng che cho thm c nng h, vy mà khi gp m ri, li di hn nh tr nh.
Thì em t sâu thm là tr nh mà! Cái nng lc di hn mt ngi m là ngun sng
thanh sch th ngây mà cuc đi đng cay không th đánh cp ca em bé. Nguyên Hng
du dàng và tin tng tm lòng con tr bit bao! Hèn chi mà dù ông nh không c ý mà
vn ông, tr th, ngi thit thòi rt thích, nh ngi ta thích Gor-ki, Grim, ich-ken
vy! Nhng nhà vn ca ph n và tr em!
- Và đc bit hn, tt c là nim sung sng vô biên, hnh phúc đn cc đim khi đc
đm mình trong tình mu t. Cu gn nh mê man đi, m rng ht tt c các giác quan đ
cm nhn đc s m áp, du dàng ca lòng m. Dng nh, trong khonh khc y, cu
nh bng bnh trôi trong không gian, ánh sáng, màu sc và hng thm va l lm, va
gn gi. Cu thy m vn đp nh thu nào “vn ti sáng vi đôi mt trong và nc da
mn làm ni bt màu hng ca hai gò má”. Cu cng cm nhn đc nim hnh phúc
bên con ca ngi m. Bé Hng cm thy ngây ngt sung sng khi đc sà vào lòng
m,cm giác mà chú đã mt t lâu: “Tôi ngi trên đm xe, đùi áp đùi m tôi,đu ng vào
cánh tay m tôi,tôi thy nhng cm giác m áp đã bao lâu mt đi bng li mn man khp
da tht”.Bé Hng còn cm nhn thm thía hi th vô cùng thân thit: “ải qun áo ca
m tôi và nhng hi th khuôn ming xinh xn nhai tru ph ra lúc đó thm tho li
thng”. K nim ngt ngào làm chú sung sng đn nghn ngào: “Phi bé li và ln
Bàiă3:ă“Tcăncăvăb”
Tríchătiuăthuytă“Ttăđèn”ăcaăNgôăTtăT
I.ăVàiănétăvătácăgi,ătácăphm:
- Nói đn Ngô Tt T là nói đn mt “tay ngôn lun xut sc trong đám nhà Nho” (V
Trng Phng), và là nhà vn hin thc xut sc chuyên vit v đ tài nông dân và nông
thôn trc cách mng tháng Tám.
- Sut cuc đi cm bút, Ngô Tt T luôn đng v phía nhân dân, bênh vc nhng ngi
nghèo kh, vch mt bn đa ch, cng hào và quan li tham lam, đc ác, thi nát, đã áp
bc bóc lt nhân dân mt cách vô cùng dã man. Tác phm ca ông còn khám phá và phát
hin nhân dân lao đng, nht là ngi nông dân nhng đc tính tt đp: tht thà, lng
thin, tim tàng sc mnh phn kháng.
- Tiu thuyt “Tt đèn” là tác phm tiêu biu nht ca Ngô Tt T, và cng là mt trong
nhng tác phm xut sc ca vn hc hin thc phê phán Vit Nam giai đon 1930-1945.
V Trng Phng gi là “ hoàn toàn phng s dân quê, mt áng vn có th gi là kit
tác”
- “Tc nc v b” là đon trích trong chng XVIII ca tiu thuyt . Bng ngòi bút
hin thc sinh đng, đon trích đã vch trn b mt tàn ác, bt nhân ca xã hi thc dân
phong kin đng thi; xã hi y đã đy ngi nông dân vào tình cnh cc kh không li
thoát, khin h phi liu mng chng li. on trích còn cho thy v đp tâm hn ca
ngi ph n nông dân, va giàu tình yêu thng va có sc sng tim tàng mnh m.
*ăTómăttătácăphmă“Ttăđèn”:
M đu tác phm là không khí cng thng, ngt ngt ca mt làng quê trong nhng ngày
su thu.Cng làng đóng li, công vic cày ba đình đn, bn lí trng, trng tun chi
bi, quát tháo om sòm. My tên cai l, lính c roi song, tay thc, dây thng đi tróc
ngi thiu thu. Ting trng, mõ, tù, và inh i ting thét lác, đánh đp, ting kêu khóc
vang lên thrm thit nh trong mt cuc sn ngi.Gia đình ch Du thuc loi “nht,nhì
trong hng cùng đinh” nên my hôm nay ch phi chy vy ngc xuôi đ có tin đóng
vn hc nc nhà. Chúng ta khó có th quên đc các tên tui ln nh Nguyên Hng,
Nguyn Công Hoan, V Trng Phng, Nam Cao…và đc bit là Ngô Tt T - tác gi
cun tiu thuyt ni ting “Tt đèn”. Ln đu tiên, ông đã đa vào vn hc hình nh mt
ngi ph n nông dân Vit Nam vi đy đ phm cht tt đp. on trích “Tc nc v
b” th hin khá sinh đng v đp ca nhân vt ch Du, mt ngi ph n yêu chng,
thng con, giàu đc hi sinh và có tinh thn phn kháng mãnh lit.
2. Thân bài:
- V đp ca ch Du đc miêu t và ta sáng trong mt hoàn cnh đc bit: cuc sng
ca ch, gia đình ch và nông thôn Vit Nam lâm vào bc đng cùng bi chính sách
su thu bt công và s tàn ác bt lng ca b máy cai tr nông thôn. Trong hoàn cnh
y, ch Du vn sng vi nhng phm cht trong sch và sc sng tim tàng.
a. Trcăht,ăchăDuălàăngiăvărtămcăyêuăthngăchngăcon.
- M đu đon trích là cnh ch Du chm sóc ngi chng m yu va b bn cng hào
đánh đp tha cht thiu sng ch vì cha có tin np su. Ch Du đã c sc xoay s đ
cu chng b cùm trói và hành h dã man. Ch tt t chy ngc chy xuôi, vay đc nm
go nu ni cháo loãng. Cm đng thay là cnh ch Du múc cháo ra my cái bát c k,
st m và qut lia qut la cho cháo mau ngui ri ân cn nâng gic, v v: “Thy em hãy
c ngi dy húp ít cháo cho đ xót rut”. Ch b cái Tu lo lng ngi xung cnh chng
c ý ch xem chng ch n có ngon ming không. ó là cách thng yêu ca mt ngi
ph n luôn bit che ch và tn ty.
- Trong cn qun bách ca mùa su thu, ch Du đã tr thành tr ct ca gia đình khn
kh. Chng b bt, b gông cùm, đánh đp, mt tay ch chèo chng, chy vy, phi bán tt
c nhng gì có th bán đc, k c đa con gái đu lòng ngoan ngoãn, hiu tho mà ch
thng đt rut đ ly tin np su, cu chng khi vòng tù ti. Ch đã phi đ bao m
hôi nc mt đ anh Du đc tr t do trong tình trng tng nh ch còn là mt cái xác
không hn. Chính tình yêu thng, lo lng cho chng đã dn ch đn hành đng chng tr
quyt lit l tay sai khi chúng nhn tâm bt trói anh Du mt ln na.
b.ăChăcònălàăngiăphănăbitănhnănhcăchuăđngănhngăkhôngăyuăđuiămàăcóă
scăsngămnhăm,ătimătàngămtătinhăthnăphnăkháng.
khu ng bao lâu và ging vn pha sc thái hài hc làm cho s miêu t tht sng đng
trong khu ng bao lâu và ging vn pha chút sc thái hài hc làm cho s miêu t tht
sng đng đng sau nhng dòng ch thp thoáng, ánh mt ti ci ca tác gi.
+ Hình nh t th ca ch Du lúc này tht đp, mt v đp ngang tàn. Trong xã hi mà
cái ác hoành hành , hành đng ca ch tht dng cm. Câu nói: “Thà ngi tù. chúng
nó làm tình làm ti mã th, tôi không chu đc…” đã cha đng mt thái đ, mt t th
làm ngi không sng qu, sng nhc.
+ Tuy vy, hành đng phn kháng ca ch Du hoàn toàn mang tính manh đng, t phát.
ó mi ch là cái th “tc nc v b” ca mt cá nhân mà cha phi là cái th ca mt
giai cp, mt dân tc vùng lên phá tan xing xích áp bc bt công. “Có áp bc, có đu
tranh”, áp bc càng nhiu thì đu tranh càng quyt lit và hành đng ca ch Du đã
chng minh cho chân lí y.
=>ăNhăvyăăchăDuăkhôngăchăbcălătìnhăthngăyêu,ăsăquanătâm,ălòngătnătuy,ă
chăcònăhpădnăătínhăcáchăvaănnănã,ăvaăthngăthn,ăvaănhnănhn,ăvaăcngă
ci,ăttăcătoátălênămtăctăcáchămnhăm,ămtăscăsngătimătàngămãnhălităcaă
ngiăphănănôngădânăvnătăngànăđiălaoăđngăvàătranhăđuăchoăcucăsngăcaă
mình.
c.ăNghăthutăkhcăhaănhânăvt:
- t nhân vt vào tình hung có xung đt, giàu kch tính, khin nhân vt bc l rõ nht
các nét tính cách, nht là tính cách tim tàng ( đây là tinh thn phn kháng ).
- Miêu t nhân vt có các mt tính cách đi lp nhng nht quán. S nht quán đó th
hin s thng nht gia các mt: Dù nhn nhn hay vùng lên đu th hin con ngi ch
bit tôn trng phép tc nhng bit bt bình trc s vô đo; bit yêu thng và bit phn
n, du dàng và d di. Vn đ là vi đi tng nào, trong hoàn cnh nào.
- S nht quán đó phi đc đt trong hoàn cnh có xung đt và đc miêu t ht sc
chân thc, khéo léo t thp đn cao.
- Miêu t đc s nht quán khin nhân vt ch Du toát lên v đp va thun cht va đa
dng, phong phú, nh chính bn thân cuc sng.
3.ăKtăbài:ă(ăánhăgiá,ămărng,ăliênăhă)
“Ch Du là tt c cun Tt đèn. Có nhng lúc tôi mun xin phép tác gi, và nu tác gi
đng tình ( qua lp đt ngha đa mà tìm cách nhn lên cho) thì tôi ly tên ch Du làm
luôn tên gi ca cun truyn Tt đèn: “Ch Du”. Ch Du là cái đm sáng đc bit
trong Tt đèn. Nu ví toàn truyn Tt đèn là mt khóm cây, thì ch Du là c gc, c
ngn, c cành và chính ch Du đã ni gió lên mà rung cho c cái cây d hng Tt đèn
đó lên”.
( Nguyn Tuân )
Bàiă4:ă“LãoăHc”ăậ Nam Cao
I.ăVàiănétăvătácăgi,ătácăphm:
- Nam Cao là mt trong nhng cây bút hin thc xut sc ca nn vn hc Vit Nam giai
đon
- Tác phm ca Nam Cao biu hin mt “ch ngha nhân đo thng thit” (Nguyn ng
Mnh).
- “Lão Hc” là truyn ngn tiêu biu ca ông vit v đ tài ngi nông dân trc Cách
mng. Trong thiên truyn ngn đc sc này, Nam Cao đã rt thành công khi xây dng
hình tng nhân vt lão Hc – mt trong s nhng nhân vt đp nht trong th gii ngh
thut ca ông đ li trong lòng ngi đc n tng sâu sc. ó là mt ngi nông dân
trong xã hi c tuy nghèo kh, bt hnh nhng tâm hn li ta sáng nhng phm cht cao
quí.
*ăTómăttăvnăbn:
Lão Hc có mt ngi con trai,mt mnh vn và con chó vàng.Con trai lão đi phu đn
đin cao su, lão ch còn li con chó vàng làm bn. Sau trn m và trn bão, lão phi bán
con chó mc dù ht sc đau kh.Lão mang tt c s tin dành dm đc và nh ông giáo
trông coi h mnh vn. T đó lão kim đc gì n ly,t chi tt c nhng gì ông giáo
giúp và lão c xa ông giáo dn dn.Lão xin Binh T mt ít b chó, ông giáo rt bun khi
nghe Binh T k chuyn y.Nhng ri lão bng nhiên cht, cái cht tht d di.C làng
không hiu vì sao lão cht.Ch có Binh T và ông giáo hiu.
Tuy mt hoàn cnh đáng bun nh vy, nhng lão Hc có mt tm lòng v tha, nhân
hu.Vi cu Vàng – k vt ca con trai lão, lão yêu quí nó nh “mt bà m him hoi yêu
quý đa con cu t”. Lão cng nng, v v, vut ve nó; cho nó n cm nh nhà giàu n
cm bát; lão n gì cng không quên phn nó, gp cho nó mt ming, lão n bao nhiêu, nó
cng n nh th, thm chí có phn hn lão… Lão cng coi nó nh mt ngi bn, ngày
ngày lão tâm s, trò chuyn vi nó nh th nó cng là mt con ngi. Lão đi vi mt
con chó, mt loài vt mà ông giáo cho là sinh ra đ ngi ta git tht li nhân hu, yêu
thng đn vy thì vi con ngi, lão con đi x đn nh th nào na? Tm lòng ca lão
qu tht khin chúng ta cm phc.
i vi cu Vàng, lão yêu quí nh vy, thì đi vi anh con trai ca lão, thì tình cm y
còn đc nhân lên gp vn ln. Ch vì nhà nghèo, không ci đc v cho con, làm con
ut chí, b đi đn đin cao su mà lão t dn vt mình mãi. ci v, anh con trai đòi
bán mnh vn, nhng lão không cho không phi vì lão mun gi mnh vn cho lão,
mà lão ngh nu ci v v, vn bán ri thì đâu mà làm n sinh sng, và ri có bán thì
cng làm sao mà đ tin. Lão ngh th, nhng anh con trai có thu cho lão?Anh b đi đn
đin cao su, đ li lão nhà vò võ ch con.Lão ngh tt, lo cho tng lai con, nhng khi
con trai b đi, lão li t dn vt mình, đày đa tinh thn mình.Nhng câu nói lão nói vi
cu Vàng, nhng li cht cha bit bao nhiêu tình cm nh thng cho anh con trai. Lão
nói vi cu Vàng đy, nhng li nh nói vi con mình.Lão làm vic gì, lão suy ngh gì
cng là hng v con trai mình. Tin bòn vn lão đ dành, không tiêu ti đ khi con trai
v, lão nhm tính s có gn trm đng bc, thêm vào cho con ci v và làm k sinh
nhai.Th nhng, lão li m. Mt cn m kéo dài buc lão phi tiêu ti s tin đó.Ch vy
thôi mà lão đã thy đau lòng.Lão n vào tin ca con trai lão – s tin mà khi con trai v
lão đnh tr con. iu này làm lão kh tâm ht sc. Hành đng ca lão gi ông giáo mnh
vn, nh ông giáo gi h cng là đ gi h cho con lão : “ca m nó thì nó hng”. Mi
suy ngh, vic làm ca lão đu hng ti con trai. Thm chí, cái cht ca lão cng là vì
con.Lão cht đ m ra đng sng cho con lão, lão cht mt cái cht trong sch đ li
ting thm cho con vì lão sng ngày nào là n vào tin, vào đng sng ca con ngày y.
Xa nay, không ít ngi cha, ngi m hi sinh cm n, áo mc vì con, hi sinh mt phn
thân th vì con nhng hi sinh c mng sng ca mình nh lão Hc li là mt trng hp
vt đin hình, đi din cho tng lp nhng ngi nông dân trong xã hi c: tuy đói nghèo
nhng có nhng phm cht cao đp. Nam Cao đã rt thành công trong cách xây dng
nhân vt. Thông qua cái nhìn ông giáo – mt nhà trí thc, Nam Cao đã gián tip th hin
tm lòng ca mình vi ngi nông dân và đt ra vn đ “đôi mt”: “Chao ôi! i vi
nhng ngi quanh ta, nu ta không c tìm mà hiu h, thì ta ch thy h gàn d, ngu
ngc, bn tin, xu xa, b i toàn nhng c đ cho ta tàn nhn; không bao gi ta thy h
là nhng ngi đáng thng; không bao gi ta thng ”. Tác gi cng đã s dng ngh
thut miêu t tâm lý nhân vt rt rõ nét. Tâm lý nhân vt lão Hc đc th hin qua
nhng hành đng, li nói ca lão, nhiu đon đi thoi mà nh đc thoi. Bên cnh đó,
tác gi cng s dng nhiu khu ng, làm câu chuyn chân thc, sinh đng, gn gi vi
ngi nông dân.
Nhân vt lão Hc qu tht đã đ li trong lòng ngi đc ít nhiu suy ngh. Qua đó cng
th hin tài nng,tm lòng ca Nam Cao. Phi là mt cây bút xut sc, mt nhà vn thu
hiu, am tng v ngi nông dân ti tn cùng, dành cho h nhng tình cm yêu mn,
trân trng cm thông sâu sc mi vit nên mt truyn ngn hay nh th. Vi mt nhân
vt lão Hc trong truyn ngn cùng tên, Nam Cao đã khng đnh đc tên tui ca mình.
Ông đã “khi đc nhng ngun cha ai khi” và ghi li trong lòng đc gi nhng tình
cm yêu mn.
Bàiăsă2
1.ăMăbài:
- Nam Cao là mt trong nhng cây bút hin thc xut sc ca nn vn hc Vit Nam giai
đon 1930 – 1945.
- “Lão Hc” là truyn ngn tiêu biu ca ông vit v đ tài ngi nông dân trc Cách
mng. Trong thiên truyn ngn đc sc này, Nam Cao đã rt thành công khi xây dng
hình tng nhân vt lão Hc – mt trong s nhng nhân vt đp nht trong th gii ngh
thut ca ông đ li trong lòng ngi đc n tng sâu sc. ó là mt ngi nông dân
trong xã hi c tuy nghèo kh, bt hnh nhng tâm hn li ta sáng nhng phm cht cao
quí.
2. Thân bài:
dn đy con ngi đn c tuyt vng, đã bc t s sng ca h.
b.ăNhngănuăNamăCaoăchăxâyădngănhânăvtălãoăHcănhăthăthìăôngăchaăthătră
thànhănhàănhânăđoăchănghaăln.ăCáiălnăcaăngòiăbútăNamăCaoăchínhălàăchănhàă
vnăkhôngăchămiêuătăcucăđiăkhnăkh,ăbătcăcaălãoăHcămàăcònăphátăhinăraă
bităbaoăvăđpătâmăhnăcaoăquýăălão.
*ăăngiănôngădânănghèoăkhănày,ătaăthyăsángăngi mtătìnhăyêuăthngăconăsâuă
nng:
- V mt, mt mình lão sng trong cnh “gà trng nuôi con”. Thng con trai côi cút, lão
dành ht mi tình cm cho con. Chng kin ni tuyt vng ca con khi b ngi yêu ph
bc lão đau đn, dn vt, xót xa. Thng con nhng lc bt tòng tâm, lão đành bt lc
nhìn hình hài ct nhc ca mình đc ngi ta mua bng ba đng bc: “Th ca nó ngi
ta gi, hình ca nó ngi ta đã chp ri, nó li đã ly tin ca ngi ta, nó là ngi ca
ngi ta ri ch đâu còn là con tôi?”. Trong li nói nghn ngào ca lão Hc, ta cm nhn
đc ni đau xót khôn cùng ca ngi cha thng con mà không lo ni hnh phúc cho
con. ây là ni đau đn dn vt ca ngi cha vì nghèo mà đã đ mt con.
- Lão Hc luôn ám nh v cái li ca ngi cha sinh con trong phn nghèo đ con phi
chu bt hnh. iu đó cho ta hiu ti sao ri vào tình trng cùng đng, lão vn ch ngh
đn con. Lão hu nh quên đi nhng nhu cu ti thiu ca bn thân: “Lão ch đc món
gì n món y. Hôm thì lão n c chui, hôm thì lão n sung luc, hôm thì n rau má, vi
thnh thong vài c ráy, hay ba trai, ba c”. Lão không dám xâm phm vào tài sn ca
con dù ch là mt chút. Lão cht bóp, tn tin cng là đ vun vén cho con. Lão t nh:
“Cái vn này là ca con ta”, ri lão lm bm tính: “Th nào ri đn lúc con lão v, lão
cng có đc mt trm đng bc” đ cho con làm vn ling. Thì ra tru nng trong tâm trí
lão Hc vn là chuyn đa con trai. Thì ra mi tính toán, suy ngh ca lão đu hng v
tng lai con.
- Khi nghèo đói có th khin lão s tiêu lm vào tài sn ca con, lão đã âm thm dn
đng cho bài toán cuc đi mình. Lão bán con Vàng, vit giy gi mnh vn cho ông
giáo ri tìm đn cái cht bng b chó. Chn đng quyên sinh đ gi cho con ba sào
vn là mt s la chn nghit ngã, đau đn. Không phi lão không quí sinh mng ca
mình; lão đã rt bn b đ gng sng, lão đã c duy trì s sng bng mi cách. Trong mòn
Ni đau đn hin hình trên khuôn mt già nua khô héo ri v òa thành nc mt và bt
thành ting khóc hu hu. i sâu vào nhng ging xé trong ni tâm nhân vt ta mi hiu ti
sao lão Hc day dt đau đn đn th khi bán con Vàng.
- K nim là mt chuyn song điu cn rt lng tâm lão nht chính là: “Thì ra tôi già
bng này tui đu ri mà còn đánh la mt con chó”. Lão t nhn là mt k bt nhân, là
tên la đo đi vi mt con chó vn tin yêu mình. Có l đây là giây phút đau đn nht
trong cuc đi lão. Tâm hn lão Hc phi tht trong sáng và đp đ đn nh th nào thì
mi có cm giác đau đn vì đã la mt con chó. Phi có trái tim vô cùng nhân hu và
trong sch thì mi b dày vò lng tâm. Phi đau đn đn dng nào mi cm thy có li
vi mt con chó nh vy! c nhng câu vn đc coi là hay nht ca tác phm này,
không ít ngi đã im lng kính cn trc ni đau ca lão Hc. Trong tâm hn lão Hc,
bên cnh ni đau không làm tròn bn phn vi con, còn mang thêm ni đau vì trót la
mt con vt. Lòng lão Hc tht trong sáng và lng thin!
*ăLãoăHcăkhôngănhngăgiàu tìnhăyêuăthngămàăcònăgiàuălòngătătrng:
- Lão t trng trong cuc sng nghèo kh, túng qun. Lão nghèo nhng không hèn,
không vì ming n mà khy ly. Lão t chi mi s giúp đ ca ông giáo, t chi gn
nh là “hách dch”. Lão t trng đn mc không còn gì đ n song lão vn gi ông giáo
30 đng đ lo ma chay, đ không phi liên ly đn hàng xóm láng ging. Khi không còn
đng sng, lão đã lng l tìm đn cái cht ch nht đnh không chu “đói n trm, túng
làm liu” theo gót Binh T đi n trm. Cái cht ca lão Hc tuy xót xa cay đng song đã
khng đnh s chin thng ca nhân phm con ngi.
*ăánhăgiá:
- Nh vy, truyn ngn “Lão Hc” không ch là bài ca v tình ph t cao đp mà còn là
bài ca v v đp nhân phm con ngi.
- Nhân cách ngay thng, không gc ngã trc s xô đy ca hoàn cnh đã làm cho nhân
vt lão Hc tr nên đc bit, đc đáo trong th gii nhân vt ca Nam Cao trong vn hc.
- Nhiu nhân vt ca Nam Cao vn là nhng ngi hin lành, lng thin y vy mà h
đã b hoàn cnh khut phc nh Chí Phèo ( “Chí Phèo”), L (“T cách mõ”), bà lão
(“Mt ba no”). Trong s đó có c nhân vt trí thc nh thy giáo Th (“Sng còn”), nhà
thay đi cách ta nhìn, ta ngh. Nhân vt lão Hc trong truyn ngn ca Nam Cao là mt
trong nhng nhân vt nh th.
Bàiă5:ă“Nhărng”ăậ ThăL
I.ăVàiănétăvătácăgi,ătácăphm:
- Th L là lá c đu ca phong trào Th mi, ngi đã không din thuyt, không bút
chin mà ch bng sáng tác, lng l xut hin mà “c hàng ng th c đu v vn”
nhng ch cho s thng tr thi đàn ca Th mi.
- Mt trong nhng sáng tác ca Th L góp phn to nên thành công cho th Mi là bài
“Nh rng”.
- Mn li con h vn bách thu, tác gi đã th hin tâm s u ut và nim khao khát t
do mãnh lit, cháy bng ca con ngi b giam cm, nô l. Bài th dã khi dy tình cm
yêu nc, nim ut hn và lòng khát khao t do ca con ngi Vit Nam khi đang b
ngoi bang thng tr.
II.ăăkimătra:
bài: Bng đon vn tng – phân – hp ( khong 10 câu ), hãy trình bày cm nhn v
hiu qu ca mt vài bin pháp tu t tiêu biu trong đon th sau:
Nào đâu nhng đêm vàng bên b sui,
Ta say mi đng ung ánh trng tan?
âu nhng ngày ma chuyn bn phng ngàn,
Ta lng ngm giang san ta đi mi?
âu nhng bình minh cây xanh nng gi,
Ting chim ca gic ng ta tng bng?
âu nhng chiu lênh láng máu sau rng.
Ta đi cht mnh mt tri gay gt,
ta chim ly riêng phn bí mt?
- Than ôi! thi oanh lit nay còn đâu?
onăvn
on th th ba trong bài Nh rng ca Th L nh mt b tranh t bình din t sâu sc
- V ình Liên là mt trong nhng nhà th lp đu trong phong trào Th mi.
- Th ông mang nng lòng thng ngi và nim hoài c.
- Kit tác “Ông đ” ra đi là kt tinh ca hai ngun thi cm y.
- Hình nh ông đ trong bài th đ li trong lòng ngi đc n tng sâu sc, gi ni xót
thng ca nhà th vi mt lp ngi b lãng quên ri vng bóng trong xã hi hin đi và
nhng nui tic cho mt nn vn hóa mt đi cùng th h nhng ông đ.
II.ăăkimătra: ăbài:ăCmănhnăvăhìnhănhăôngăđăgiàătrongăbàiăthă“Ôngăđ”ăcaăVăìnhăLiên Theo cô Nguyn Th Kim Lan – Chuyên viên S GD&T Hi Phòng.
1.ăMăbài:
- V ình Liên là mt trong nhng nhà th lp đu trong phong trào Th mi.
- Th ông mng nng lòng thng ngi và nim hoài c.
- Kit tác “Ông đ” ra đi là kt tinh ca hai ngun thi cm y.
- Hình nh ông đ trong bài th đ li trong lòng ngi đc n tng sâu sc, gi ni xót
thng ca nhà th vi mt lp ngi b lãng quên ri vng bóng trong xã hi hin đi và
nhng nui tic cho mt nn vn hóa mt đi cùng th h nhng ông đ.
2. Thân bài:
- Bài th ra đi nhng nm 1935-1936 khi nn Nho hc đã suy tàn, ch Quc ng đã
thay th cho ch Nho, ch đ khoa c đã b bãi b. Ông đ là nhng ngi hc ch Nho
nhng không đ đt, sng bng ngh dy hc. Khi các trng hc không còn dy ch
Nho mà dy ch Quc ng, mi khi giáp Tt, các ông thng bày mc tàu, giy đ bên
hè ph vit ch Nho, va đ tr tài va đ kim sng. Thi gian trôi qua, phong tc chi
ch mai mt dn, ông đ tr nên vng bóng trong cuc sng nhn nhp, xô b thi hin
uyn chuyn, sang trng nh con chim phng hoàng đang múa và rn ri, mnh m, khí
phách nh con rng bay trong mây.
+ Mc dù đc mi ngi trng vng song vic vit câu đi thuê và phi bán ch đã là
bc tht th ca ngi theo nghip khoa bng. Nim vui đt khách, đt hàng dù sao
cng che kha ni bun t trong sâu thm và dù sao thì ông đ vn còn sng đc, tn ti
đc bng ngh ca mình.
b.ăHaiăkhătipătheo:ăÔngăđăcònăđóănhngăttăcăđãăkhácăxa:
- Theo thi gian, theo quy lut bin thiên, xã hi tin theo hng vn minh, hin đi, ông
đ dn tr thành “di tích tiu ty, đáng thng ca mt thi tàn”:
+ Bt đu t s đi chiu còn – mt. Tt c vn còn đy, vn không gian y, vn xuân v
tt đn vi hoa đào n, vn là ông đ vi mc tàu, giy đ nhng tt c đã khác xa, đã
có s đi thay:
Nhng mi nm mi vng
Ngi thuê vit nay đâu
Giy đ bun không thm
Mc đng trong nghiên su.
+ Câu th “Nhng mi nm mi vng – Ngi thuê vit nay đâu?”là mt câu hi bun,
vang lên nh mt ting kêu thng tht, xót xa. Thi gian đim ngc, ngi thuê vit
trc đây bây gi tr thành k qua đng, ông đ ri vào tình cnh hàng, mt khách
nh ngi ngh s đã ht thi, không còn đc công chúng hân hoan chào đón…
+ Ni bun ti ca ông lan sang nhng vt vô tri. Ngòi bút V ình Liên đã din t sâu
sc, cm đng tâm trng ca ông đ bng ngh thut nhân hóa. Giy đ không đc đng
đn, không đc vit lên, nm phi ra tr nên b bàng, vô duyên, phai nht đi, không
“thm” lên đc thành giy đ bun. Mc trong nghiên lâu không đc mài, không đc
chm, kt đng li nh git l cha đng bao su ti nên nghiên tr thành nghiên su.
Ni bun ti ca ông đ đã lan sang c giy mc, bút nghiên. Vic thi bun su vào
giy mc, nhà th đã mc nhiên can thip vào s phn ca ông đ, th hin nim xót
thng vô hn trc cái cht t t, không gì cu vãn đc ca mt lp ngi, mt kip
ngi, ca mt nn vn hóa.
mt nn vn hóa. ây chính là biu hin ca ngòi bút nhân vn, nhân đo ca nhà th V
ình Liên.
d.ăBìnhălun:ăHìnhănhăôngăđăthăhinătpătrungăcmăhngăxuyênăsutăbàiăth:ălàă
lòngăthngăngiăvàănimăhoàiăc.
*ăNhàăthăxótăthngăchoăôngăđăgià
b lãng quên, th , b xô đy xa hoa đào, mùa
xuân, xa mc tàu, giy đ - xa cái đp, s sng, b ri khi dòng chy thi gian.
- Hai kh th đu khi xuân v, hoa đào n, ông đ vit ch trong s ngi khen tm tc
ca mi ngi, ngòi bút ca tác gi cng hân hoan, phn chn. Nhng khi ông đ khách
thì t ging điu, nhp th y b chi phi bi tình cm, cm xúc ca tác gi. Nhng câu
th lng đng ni su thng nh:
+ Giy đ bun không thm
Mc đng trong nghiên su.
+ Lá vàng ri trên giy
Ngoài tri ma bi bay
- Khi mi ngi đã lãng quên ông đ, ánh mt nhà th vn đau đáu dõi theo: Ông đ vn
ngi đy - Qua đng không ai hay.
- Cm xúc xót thng ta ra c mt lp ngi:
Nhng ngi muôn nm c
ản đâu bây gi?
S cm thng đó là tm lòng nhân đo sâu sc dành cho nhng cuc đi, nhng s phn
bt hnh.
*ăBàiăthă“Ôngăđ”ăcònăchanăchaănimăhoàiăc:
Bài th là nim luyn tic, nh nhung cnh c ngi xa nay vng bóng. V ình Liên
không ch ngm ngùi, bâng khuâng nh v nhng ngi muôn nm c ( nh ng ngi đã
tng có mt, đã góp phn làm nên đi sng vn hóa ca xã hi t bao lâu, nay b xô dt,
b lu m xã hi xô b trong hin ti) mà qua đó còn hoài nim v nhng nét đp vn
hóa truyn thng ca dân tc. Bi th, nim hoài c ca nhà th mang ý ngha nhân vn
và tinh thn dân tc đáng trân trng.
ăbài:ăTìnhăyêuăquêăhngănngăthmăđcăthăhinăăbaăkhăthăđuăbàiăthă
“Quêăhng”ăcaăTăHanh.ă(Làng tôi vn làm ngh chài li…dn trong th v) Theo cô Nguyn Th Kim Lan – Chuyên viên S GD&T Hi Phòng.
1.ăMăbài:
T Hanh là mt trong nhng nhà th tiêu biu ca phong trào Th mi chng cui. Quê
hng là ngun cm xúc trong sáng và lành mnh nht ca nhà th. Bài th “Quê hng”
có th xem là s khi đu trong ngun cm hng v quê hng trong ngun th T Hanh.
Trong đó ba kh th đu ca bài th đã tái hin nhng k nim nng nàn, sâu đm, lòng
yêu mn và tình thng nh ca nhà th vi quê hng mình qua hình nh thiên nhiên và
sinh hot bình d ca con ngi ni làng chài ven bin.
2. Thân bài:
- Bài th ra đi 1939, khi tác gi đang xa nhà đi hc. Ni nh quê đau đáu, luôn thng
trc trong tâm hn ca chàng thanh niên 18 tui – nhng k nim nng nàn ca thi niên
thiu, nó thng hoa thành nhng vn th đp, đc bit ba kh th đu. Mch cm xúc
trong ba kh th đu đc tác gi trin khai theo hành trình mt chuyn ra khi đánh cá
ca nhng ngi dân chài. Xuyên sut ba kh th là s đan xen ca hai cnh: cnh thiên
nhiên và cnh sinh hot ca làng chài.
- Haiăcâuăthămăđuăbàiăthălàăliăgiiăthiuăchungărtăngnăgnăvăquêăhngă
mình:
Làng tôi vn làm ngh chài li
Nc bao vây cách bin na ngày sông
Hai ch “làng tôi” cha đy yêu thng, nim t hào ca nhà th v quê hng, dù mc
vng, vui sng, ngi dân chài đt c vào cánh bum. Rõ ràng, phi yêu mn, gn bó
lm, nhà th mi nhn ra v đp đ, khác thng ca quê hng thân yêu!
- Khăthăthăbaăliăkhcăhaămtăvăđpăkhácăcaăquêăhngăquaăcnhăđoànă
thuynăđánhăcáătrăvăviănimăvuiăđnăs,ăbìnhăd,ăxúcăđng:
Ngày hôm sau, n ào trên bn đ
Khp dân làng tp np đón ghe v
Nh n tri bin lng, cá đy ghe
Nhng con cá ti ngon thân bc trng
Các tính t “n ào”, “tp np” gi đc không khí đông vui, tâm trng phn khi ca
nhng ngi dân chài. Ngi đc còn thy nh nghe đc c li cm t chân thành ca
h vi tri đt, vi bin c sau mt chuyn ra khi bình yên. Và ni bt trên không khí y
là hình nh nhng chàng trai x bin:
Dân chài li làn da ngm rám nng
C thân hình nng th v xa xm
ây có th coi là mt trong s nhng câu th hay nht trong bài th, có s kt hp gia t
thc và biu tng. Nhng chàng trai x bin, quanh nm ln ln vi sóng bin nên thân
hình vm v, khe khon, làn da ngm rám nng. Hn th, h còn là nhng sinh th đc
tách ra t bin, c th ca h nng mn v xa xm ca đi dng, thm đm hi th ca
bin c. Qua tình cm tha thit ca T Hanh, câu th đã gi ra đc tm vóc, linh hn ca
nhng con ngi bin c.
- Haiăcâuăthămiêuătăconăthuynătrăvăcngălàămtăsángătoăđcăđáo:
Chic thuyn im bn mi tr v nm
Nghe cht mui thm dn trong th v
Câu th s dng bin pháp ngh thut nhân hóa, cùng vi nhng t ng ch trng thái
nh “im”, “mi”, “nm”,”nghe” đã bin con thuyn vô tri tr thành mt sinh th có linh
hn, cng nh nhng ngi dân chài, con thuyn lao đng y đang lng nghe và cm
nhn v mn mòi ca đi dng đang thm dn trong thân g và th v ca mình. Và có
l, cht mui mn mà ca bin c, đi dng cng đã thm sâu vào làn da, th tht, tâm
hn ca nhà th T Hanh đ tr thành mt nim ám nh, bâng khuâng, kì diu.
b. Vit đon vn cm nhn tác dng ca các bin pháp ngh thut y:
onăvn
“Quê hng” ca T Hanh th hin tình yêu, ni nh quê hng sâu sc. Di ngòi bút
ca ông, cnh vt, con ngi làng quê min bin hin lên đp đ l thng:
Dân chài li làn da ngm rám nng
C thân hình nng th v xa xm
Chic thuyn im bn mi tr v nm
Nghe cht mui thm dn trong th v
T Hanh đã tc lên bc tng v hình nh ngi dân chài vi thân hình cng tráng, vi
nc da sn chc vì nng gió bin khi. Hình nh nhng ngi con ca bin ln lao
ngang tm tri cao bin rng. Mt s sáng to đc đáo, mt s liên tng thú v bi ý
th: C thân hình nng th v xa xm. H là nhng sinh th đc tách ra t bin, c th
h đã thm đm b mn mòi và hi th ca bin c. Hình nh con thuyn ging nh
nhng con ngi min bin tr v sau mt chuyn đi xa. ó va là con thuyn thc, va
mang ý ngha biu tng. Nghăthutănhânăhóa,ănăd làm cho con thuyn tr nên có
tâm hn, có đi sng. Nó cng th giãn, ngh ngi sau mt chuyn ra khi và lng nghe,
cm nhn hng v ca quê hng đang thm dn vào da tht đ ri ngày mai li lên
đng bt đu mt cuc hành trình mi. Phi gn bó vi quê hng nhiu lm, T Hanh
mi có th vit nên nhng vn th đy cm xúc nh vy!
Bài tp 2: Cho đon th:
Cánh bum ging to nh mnh hn làng
Rn thân trng bao la thâu góp gió
(“Quê hng” – T Hanh)
a. Phát hin các bin pháp ngh thut đc sc đc s dng trong đon th:
- So sánh: Cánh bum ging to nh mnh hn làng
- Nhân hóa: Rn thân trng bao la thâu góp gió
b. Vit đon vn cm nhn tác dng ca các bin pháp ngh thut y:
onăvn
Cánh bum ging to nh mnh hn làng
Rn thân trng bao la thâu góp gió