SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN:
Đất nước ta đang bước vào thời kỳ đổi mới, thời kỳ công nghiệp hóa, hiện
đại hóa đất nước, phù hợp với truyền thống Việt Nam. Yếu tố cơ bản và nền
tảng để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững đó là phát triển
nguồn nhân lực con người. Hay nói cách khác là phát triển và đổi mới giáo dục
trong đó có môn Mĩ thuật – một môn học chính thức của cấp tiểu học. Xuất phát
từ nhận thức trước đây thường xem môn Mĩ thuật là một môn phụ cho nên các
ngành, các cấp chưa quan tâm nhiều về trí tuệ, thời gian cũng như trang thiết bị,
đồ dùng học tập, đặc biệt là phương pháp dạy học chủ yếu còn mang nặng
phương pháp dạy học cổ truyền, máy móc, rập khuôn, chưa chú trọng đến giáo
dục thẩm mĩ. Vì vậy hiệu quả chưa cao, chưa đáp ứng được mục tiêu môn học.
Mà chúng ta đã biết giáo dục thẩm mĩ cho học sinh là nhiệm vụ chính của môn
Mĩ thuật. Bởi con người ta luôn có khát vọng vươn tới cái đẹp, mà muốn cho
mỗi người trong đó có trẻ em tiếp cận và cảm thụ một cách đầy đủ về cái đẹp
nói chung, về màu sắc nói riêng thì việc rèn luyện kĩ năng sử dụng màu sắc phù
hợp cho học sinh lớp 1 là một việc làm hết sức cần thiết. Có năng khiếu và yêu
thích môn vẽ nhưng phải có kĩ năng chuẩn mực để vẽ đẹp, hợp lí và sáng tạo.
Đối với lớp 1 là lứa tuổi nhỏ nhất trong bậc tiểu học, cần có sự uốn nắn, rèn
luyện ngay từ đầu.
Trong chương trình giáo dục mới, môn Mĩ thuật được xem như là một
phương tiện giáo dục quan trọng trong việc giáo dục thẩm mĩ cho học sinh.
Ngoài việc cung cấp cho học sinh một số kiến thức mĩ thuật phổ thông còn giúp
các em hiểu biết về cái đẹp, hoàn thành các bài tập của chương trình, đồng thời
còn tạo điều kiện để học tốt các môn học khác. Và điều quan trọng hơn vận
dụng những hiểu biết kiến thức mĩ thuật vào học tập cũng như sinh hoạt hàng
ngày.
Môn Mĩ thuật rèn luyện cho học sinh cách quan sát, khả năng tìm tòi, tư
duy, sáng tạo để góp phần hình thành phẩm chất của người lao động mới. Giúp
học sinh nhận thức được vẻ đẹp của Mĩ thuật dân tộc và có ý thức giữ gìn và bảo

học sinh tiểu học, tôi đã chọn và đi sâu nghiên cứu đề tài “Một vài biện pháp
giúp học sinh lớp Một trường Tiểu học Trần Bình Trọng rèn luyện kĩ năng
sử dụng màu sắc phù hợp khi học môn Mĩ thuật”. Rất mong được sự góp ý
của các thầy cô và các anh chị đồng nghiệp.
III. PHẠM VI, NHIỆM VỤ CỦA KINH NGHIỆM:
1. Phạm vi nghiên cứu:
- Nghiên cứu cách rèn luyện kĩ năng sử dụng màu sắc phù hợp cho học
sinh lớp 1.
1. Đối tượng nghiên cứu:
- Học sinh lớp 1 trường Tiểu học Trần Bình Trọng.
2. Nhiệm vụ của kinh nghiệm
 Đánh giá thực trạng kết quả học vẽ của học sinh được xem xét nghiên
cứu qua bài thực hành.
 Đề xuất một số biện pháp rèn luyện kĩ năng sử dụng màu sắc phù hợp
cho học sinh lớp 1 nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Mĩ thuật ở trường
Tiểu học Trần Bình Trọng.
- 2 -
SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
IV. CÁC PHƯƠNG PHÁP SỬ DỤNG ĐỂ NGHIÊN CỨU KINH NGHIỆM
1. Phương pháp điều tra quan sát.
2. Phương pháp đàm thoại vấn đáp.
3. Phương pháp trắc nghiệm.
4. Phương pháp phân tích tổng hợp.
5. Phương pháp rèn luyện kĩ năng vẽ màu.
6. Phương pháp nghiên cứu xem xét sản phẩm của học sinh.
V. TÀI LIỆU THAM KHẢO
 Chương trình và sách giáo viên từ khối 1 đến khối 5.
 Vở tập vẽ từ khối 1 đến khối 5.
 Sách giáo khoa từ khối 4 đến khối 5.
 Tài liệu đổi mới chương trình, sách giáo khoa từ khối 1 đến khối 5 và

II. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1. Thường xuyên quan tâm giáo dục học sinh biết yêu thích cái đẹp.
Xuất phát từ nội dung và mục tiêu đã định, dạy học Mĩ thuật phải tạo điều
kiện cho học sinh tiếp xúc, làm quen và bước đầu tập thể hiện cái đẹp, vận dụng
nó vào học tập và sinh hoạt hàng ngày, điều đó chính là góp phần vào giáo dục
thẩm mĩ cho học sinh. Dạy Mĩ thuật giáo viên phải gợi mở, cung cấp kiến thức
tới học sinh để hướng kiến thức đó không những giúp học sinh dễ hiểu mà còn
là động lực thúc đẩy sự phát triển, tìm tòi, sáng tạo hơn trong học tập.
- 4 -
SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
2. Yêu cầu học sinh nhớ tên ba màu cơ bản, dần dần nhận biết được các màu
nhị hợp và tiến tới gọi tên thành thạo (hộp 12 màu), cao hơn nữa biết phân
biệt màu đậm, màu nhạt.
Mặc dù các em đã nhận biết ba màu cơ bản từ bậc học mầm non song do
đặc điểm tâm sinh lí của các em ở lứa tuổi này, việc ghi nhớ chưa lâu và chưa
bền vững, nên việc nhắc nhở thường xuyên là một việc làm cần thiết. Đặc điểm
các màu do pha trộn mà có (đỏ pha với vàng thành màu da cam; đỏ pha với xanh
lam tạo thành màu tím…), cao hơn phân biệt đậm nhạt của màu sắc, biết chọn
những màu sắc phù hợp để vẽ tranh.

Ví dụ: Khi dạy bài 25 – Vẽ màu vào tranh dân gian (Lớp 1)
Giáo viên cần chuẩn bị kĩ nội dung và phương tiện, đồ dùng học tập, như
tranh phiên bản lớn để học sinh dễ quan sát hơn, thông qua tranh mẫu, giáo viên
cần nói qua: Tranh dân gian có từ rất lâu đời, được truyền từ thế hệ này sang thế
hệ khác, nó thường được treo vào dịp Tết nên còn có tên gọi là tranh Tết. Tranh
do các nghệ nhân làng Đông Hồ - Thuận Thành - Bắc Ninh khắc in màu bằng
phương pháp thủ công, nội dung gần gũi với nông dân Việt Nam. Màu sắc
thường được chiết xuất từ thiên nhiên như: Màu đen lấy từ than lá tre, than rơm,
màu trắng lấy từ vỏ con sò, con điệp ở biển, màu vàng lấy từ đất gạch, màu xanh
lấy từ lá cây Bởi thế khi gợi ý học sinh vẽ màu cần chọn màu sắc như thế nào

hoạt động nhóm học sinh ham thích tìm được những màu vẽ có trong tranh, các
em cảm nhận được cái hay, cái đẹp thông qua việc sử dụng màu sắc mà mình
hay các bạn tìm ra
Ví dụ: Khi dạy bài 9: Xem tranh phong cảnh (Lớp 1)
Giáo viên có thể tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm bằng cách đặt các
câu hỏi gợi ý:
 Trong tranh có những màu nào?
 Hình ảnh nào được vẽ to nhất, nổi bật nhất?
 Ngoài các hình ảnh to, nổi bật đó rồi còn có hình ảnh nào nữa?
 Màu sắc của những hình ảnh này như thế nào?
 Màu sắc nào được sử dụng nhiều nhất trong bức tranh?
 Em có thích bức tranh này không? Vì sao?
Như vậy học sinh phải suy nghĩ trả lời các câu hỏi. Với cách tiến hành
như vậy giáo viên đã tạo điều kiện cho mọi đối tượng học sinh tham gia hoạt
động, học hỏi lẫn nhau, được bày tỏ ý kiến trước tập thể, thông qua hoạt động
học nhóm này giúp cho học sinh mạnh dạn hơn, cứng cỏi hơn.
5. Phát huy năng lực sáng tạo và khả năng độc lập của học sinh.
Dạy Mĩ thuật phải phát triển ở trẻ những năng lực quan sát, so sánh, đối
chiếu, phân tích, tổng hợp, suy nghĩ độc lập sáng tạo trong học tập, để các em
- 7 -
SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
tìm ra được cái mới, cái đẹp và cảm thụ được nó. Mục tiêu của dạy học lấy học
sinh làm trung tâm là tôn trọng nhu cầu tiềm năng của học sinh, chuẩn bị cho
học sinh sớm thích ứng với đời sống xã hội, hoà nhập và phát triển cộng đồng.
Giáo viên là người tổ chức điều hành, học sinh là người thực hiện, học
sinh tự giác, chịu trách nhiệm về kết quả học tập của mình, được tham gia đánh
giá và đánh giá lẫn nhau.
Ví dụ : Đối với bài vẽ màu vào các hoạ tiết ở hình vuông (Bài 14 - Lớp l)
Khi hướng dẫn vẽ màu vào bông hoa ở giữa hay các lá ở bốn góc thì
không nên yêu cầu học sinh phải chọn màu này cho hoa, màu kia cho lá. Nên để

Trò chơi có tên gọi “Ai nhanh, ai khéo”
+ Luật chơi: Chia lớp thành ba hoặc bốn nhóm, mỗi nhóm cử khoảng 4
bạn.
- 9 -
SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
+ Cách chơi: Giáo viên chuẩn bị ba hoặc bốn hình vẽ áo, váy (vẽ to) như
trong bài học. Cắt một số hình bông hoa, cái lá khác nhau (đủ để cho các nhóm
xếp đồng thời cùng một lúc), cắt một số bông hoa không phù hợp để loại trừ,
nếu nhóm nào chọn thì kết quả sẽ bị trừ điểm.
Thời gian cho trò chơi là khoảng 3 phút, các đội theo thứ tự từ em đầu
tiên lên gắn hoa xong về chỗ, em thứ hai lên gắn bông hoa tiếp theo và tiếp tục
đến lúc nào hết giờ hoặc xong trước thì thôi.
Nhóm nào hoàn thành trước, đẹp, hài hoà thì nhóm đó chiến thắng, sau
khi kết thúc trò chơi yêu cầu các nhóm nhận xét, sau đó giáo viên tổng hợp các ý
kiến, nhận xét bổ sung.
Với yêu cầu này, học sinh sẽ tự biết trang trí cho chiếc áo, váy đẹp hơn
bằng sự kết hợp sức mạnh tập thể, bằng sự nhanh nhạy, khéo léo và khả năng
quan sát, phán đoàn, tư duy của mình.
Trò chơi giúp cho các em hứng thú hơn trong học tập, biết vận dụng kiến
thức của bài học để tạo cho đồ vật đẹp thêm.
7. Liên hệ với thực tiễn cuộc sống.
Tri thức của môn học đều được chắt lọc từ cuộc sống và trở lại phục vụ
cho cuộc sống, cho nên trong dạy học cần liên hệ bài học với thực tiễn tạo cho
học sinh sự liên tưởng, gây thói quen quan sát, so sánh, móc nối giữa cái đang
học và cái đã có trong cuộc sống, hướng các em đi tìm cái đẹp cho mai sau.
Để vận dụng biện pháp này có hiệu quả đòi hỏi giáo viên cần suy nghĩ,
tìm tòi, phân tích tổng hợp, yêu nghề và hứng thú với bộ môn.
Biện pháp này giúp học sinh tự bổ sung nhận thức và phát huy óc tưởng
tượng, khả năng tư duy, sáng tạo cho các em. Trang bị cho các em những hiểu
biết cần thiết để vận dụng vào cuộc sống.

môn Mĩ thuật trong trường tiểu học, so sánh đối tượng học sinh qua các đợt thao
giảng, sinh hoạt tổ chuyên môn ở trường bạn, được học tập, nghiên cứu, tiếp thu
chuyên đề đổi mới chương trình, sách giáo khoa do Bộ giáo dục và đào tạo tổ
chức ở cấp Tiểu học nói chung và lớp 1 nói riêng, tôi đã đi sâu nghiên cứu biện
pháp rèn luyện kĩ năng sử dụng màu sắc phù hợp cho học sinh lớp 1. Tuy thời
gian chưa nhiều, song kết quả thu được là rất đáng mừng, số học sinh hoàn
thành ngay tại lớp là 95%. Học sinh tuy nhỏ tuổi nhưng các em có ý thức học
tập tốt, tích cực tham gia vào các hoạt động trong nhà trường, nhiều em có bài
vẽ đẹp, ngộ nghĩnh, hồn nhiên, các em đã biết vận dụng vào thực tiễn cuộc sống
(như biết giữ gìn vệ sinh cá nhân hơn, giữ gìn sách vở, đồ dùng học tập tốt hơn,
có ý thức chăm sóc bảo vệ cây cối, cơ sở vật chất trong nhà trường, biết lễ phép
kính trọng thầy cô giáo và yêu mến bạn bè ) và cũng thông qua môn Mĩ thuật
đã giúp các em học tốt các môn học khác. Hơn nữa số học sinh làm bài hoàn
thành tốt tăng lên rõ rệt. Để kiểm tra so sánh, trong năm học tôi đã chọn hai lớp
1/1 và 1/2 có trình độ tương đối đồng đều để khảo sát thực nghiệm và kết quả
mỗi lớp như sau:
Lớp 1 Lớp 1/2
Tống
Số
Số HS
vẽ hoàn thành
tốt (A+)
Số HS
vẽ hoàn
thành
(A)
Tổng
số
Số HS
vẽ hoàn thành

SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
D. KIẾN NGHỊ
Để nâng cao chất lượng dạy học môn Mĩ thuật cho học sinh lớp Một, tôi
có một số kiến nghị sau:
1. Đối với Phòng giáo dục và đào tạo:
 Tiếp tục bồi dưỡng, nâng cao kiến thức chuyên môn và nghiệp vụ
sư phạm cho đội ngũ giáo viên.
2. Đối với nhà trường:
 Tăng cường trang thiết bị, đồ dùng dạy học.

- 14 -
SKKN: Một số kĩ năng sử dụng màu sắc cho học sinh lớp 1
MỤC LỤC

- 15 -