Mở đầu
1. Tính cấp thiết của đề tài
Đảng cộng sản Việt Nam là một tổ chức chặt chẽ, thống nhất từ trung -
ơng tới cơ sở. Hệ thống tổ chức bộ máy của Đảng bao gồm 4 cấp cơ bản, đợc
thiết lập tơng ứng với các đơn vị hành chính nhà nớc, trong đó, tổ chức cơ sở
đảng là cấp cuối cùng.
Với vị trí là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở, vai trò của
tổ chức cơ sở đảng rất quan trọng. Tổ chức cơ sở đảng là nơi triển khai và tổ
chức thực hiện đờng lối, nghị quyết của Đảng các cấp, biến đờng lối, nghị
quyết của Đảng thành hiện thực. Mọi hoạt động của Đảng chủ yếu và trớc hết
đều đợc thể hiện và thực hiện tại cơ sở. Những thành tựu cách mạng đã đạt
đợc, những tiềm năng đợc khai thác, những kinh nghiệm có giá trị đều bắt
nguồn từ sự nỗ lực phấn đấu của quần chúng ở cơ sở mà hạt nhân là tổ chức
đảng. Vì vậy, ngay từ khi mới ra đời và trong suốt quá trình lãnh đạo cách
mạng hơn 80 năm qua, Đảng ta luôn chăm lo xây dựng, củng cố, nâng cao
năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, đáp ứng yêu cầu
nhiệm vụ cách mạng trong từng thời kỳ.
Ngày nay, Đảng đang lãnh đạo nhân dân thực hiện công cuộc đổi mới
đất nớc, phát triển kinh tế thị trờng, mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế, vì mục
tiêu dân giàu, nớc mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh. Công cuộc đổi
mới, phát triển kinh tế thị trờng, mở cửa, hội nhập càng đợc mở rộng, đi vào
chiều sâu càng phải chăm lo xây dựng, củng cố các tổ chức cơ sở đảng, coi đó
là nhiệm vụ trọng yếu trong công tác xây dựng đảng. Đảng đã ra nhiều nghị
quyết chuyên đề về xây dựng, củng cố tổ chức cơ sở đảng, xây dựng hệ thống
chính trị, và gần đây nhất là Nghị quyết số 22 - NQ/TW Ban Chấp hành Trung
ơng khóa X về Nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở
đảng và chất lợng đội ngũ cán bộ, đảng viên. Sau khi có các nghị quyết, các
cấp uỷ đảng đã quán triệt tổ chức chỉ đạo thực hiện nghiêm túc, nhờ vậy các tổ
chức cơ sở đảng đã có những chuyển biến tích cực, năng lực lãnh đạo và sức
1
chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, chất lợng đội ngũ cán bộ, đảng viên ngày
tổ chức cơ sở đảng xã, không đủ năng lực giải quyết những vấn đề phức tạp
nảy sinh, ảnh hởng đến thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và đảm
bảo an ninh - quốc phòng ở địa phơng.
Trớc tình hình đó, Đại hội XI của Đảng đã yêu cầu phải tiếp tục kiện
toàn và đổi mới hoạt động của tổ chức đảng xã, nâng cao chất lợng đội ngũ
đảng viên và cán bộ cơ sở, làm cho mỗi tổ chức cơ sở đảng xã có trách nhiệm
tổ chức và qui tụ đợc sức mạnh của nhân dân hoàn thành nhiệm vụ chính trị đ-
ợc giao. Mỗi cán bộ, đảng viên phải thật sự tiên phong, gơng mẫu, có phẩm
chất, đạo đức cách mạng, có ý thức tổ chức kỷ luật và năng lực hoàn thành
nhiệm vụ.
Hng Yên là một tỉnh thuần nông, nông dân là chủ yếu. Trong sự nghiệp
xây dựng chủ nghĩa xã hội, nhất là trong những năm đổi mới, Đảng bộ và
nhân dân tỉnh Hng Yên đã đạt đợc nhiều thành tựu về phát triển kinh tế xã hội,
an ninh quốc phòng. Song, đánh giá sự phát triển của tỉnh so với yêu cầu của
sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc vẫn còn hạn chế, yếu kém.
Có nhiều nguyên nhân khác nhau, nhng xét về chủ quan thì năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của nhiều tổ chức cơ sở đảng, nhất là ở khu vực nông thôn, nhiều
mặt cha đáp ứng yêu cầu. Không ít chi bộ, đảng bộ xã yếu kém, năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu thấp; sinh hoạt đảng và quản lý đảng viên lỏng lẻo, nội dung sinh
hoạt nghèo nàn, tự phê bình và phê bình yếu. Việc đánh giá tổ chức cơ sở đảng,
cán bộ, đảng viên không ít trờng hợp cha đúng thực chất, còn hình thức. Thực hiện
nguyên tắc tập trung dân chủ có nơi, có lúc cha nghiêm; không ít cán bộ, đảng
viên tác phong công tác, lề lối làm việc yếu, nói không đi đôi với làm, nói nhiều
làm ít, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm còn diễn ra ở nhiều nơi. Tất cả những hạn
chế đó nếu không chấn chỉnh kịp thời sẽ làm giảm sút vai trò lãnh đạo của
Đảng, ảnh hởng trực tiếp đến công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông
nghiệp và nông thôn hiện nay.
Vì những lý do trên đây và với trách nhiệm của một cán bộ làm công
tác xây dựng Đảng tại địa phơng, tôi nhận thức rằng, nâng cao năng lực lãnh
đạo và sức chiến đấu của các tổ chức cơ sở đảng xã thuộc Đảng bộ tỉnh Hng
- Đề tài sử dụng phơng pháp luận duy vt bin chng v duy v t
lch s ca ch ngha Mác-Lênin, t tng H Chí Minh v quan im ca
ng ta v công tác xây dng ng.
- Ngoài ra đề tài còn sử dụng các phơng pháp nghiên cứu của khoa học
xã hội học nh: phơng pháp phân tích tài liệu, khảo sát thực tế, điều tra xã
hội học, phỏng vấn, tổng hợp, so sánh v.v
6. Kết cấu của luận văn
Ngoài Mở đầu, Kiến nghị và Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo,
Luận văn kết cấu thành 3 chơng:
Chơng 1. C s lý lun v nõng cao nng lc lónh o v sc chin u
ca t chc c s ng.
Chơng 2. Thực trạng năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức
cơ sở đảng xã thuộc Đảng bộ tỉnh Hng Yên giai on 2006- 2010.
Chơng 3. Giải pháp nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ
chức cơ sở đảng xã thuộc Đảng bộ tỉnh Hng Yên trong giai đoạn tới.
5
Chơng 1
C S Lí LUN V NNG CAO NNG LC LNH O V
SC CHIN U CA T CHC C S NG
1.1. Một số khái niệm cơ bản
1.1.1. Khái niệm tổ chức cơ sở đảng
* Tổ chức cơ sở đảng
Điều 21, Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam đợc Đại hội đại biểu toàn
quốc lần thứ XI thông qua ngày 19 tháng 1 năm 2011 đã ghi rõ: Tổ chức cơ sở
đảng( chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị
ở cơ sở. ở đơn vị xã, phờng, thị trấn, cơ quan, hợp tác xã, doanh nghiệp, đơn
vị sự nghiệp, đơn vị cơ sở trong quân đội, công an và các đơn vị cơ sở khác có
từ ba đảng viên chính thức trở lên, nếu cha đủ ba đảng viên chính thức thì cấp
uỷ cấp trên trực tiếp giới thiệu đảng viên sinh hoạt ở tổ chức cơ sở đảng thích
hợp
cách mạng xã hội chủ nghĩa dù đợc thành lập ở loại hình nào, chi bộ cơ sở hay
đảng bộ cơ sở đều có hai chức năng: chức năng hạt nhân chính trị ở cơ sở và
chức năng xây dựng nội bộ Đảng.
- Chức năng hạt nhân chính trị ở cơ sở
Với chức năng là hạt nhân chính trị, tổ chức cơ sở đảng là nơi bảo đảm
tính chất lãnh đạo chính trị của Đảng trên tất cả các lĩnh vực hoạt động của
đơn vị cơ sở. Tính chất lãnh đạo chính trị đợc biểu hiện ở các mặt sau:
Trên cơ sở quán triệt và vận dụng sáng tạo chủ trơng, đờng lối của
Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nớc, nghị quyết, chỉ thị và nắm vững đặc
điểm của địa phơng, đơn vị, tổ chức cơ sở đề ra mục tiêu, phơng hớng, nhiệm
vụ công tác, biện pháp thực hiện tại cơ sở; đồng thời, nắm vững tâm t, nguyện
vọng của quần chúng nhân dân phản ánh cho Đảng và Nhà nớc để định ra đ-
ờng lối, chủ trơng, chính sách đúng đắn.
Định hớng xây dựng tổ chức và hoạt động của chính quyền, các đoàn
thể, các tổ chức kinh tế, xã hội theo đúng quan điểm của Đảng, pháp luật của
Nhà nớc, chỉ thị, nghị quyết của cấp trên và lãnh đạo tổ chức thực hiện có hiệu
quả.
Định hớng t tởng, chính trị cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân
dân trên cơ sở chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đờng
lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nớc; uốn nắn những lệch lạc,
ngăn chặn những tiêu cực, khẳng định và ủng hộ nhân tố mới trong hoạt động
7
của các tổ chức trong hệ thống chính trị và các tổ chức quần chúng tại cơ sở;
phát động và lãnh đạo các phong trào thi đua xã hội chủ nghĩa của quần chúng
ở cơ sở.
- Chức năng xây dựng nội bộ đảng
Củng cố, kiện toàn hệ thống tổ chức, xây dựng đội ngũ cán bộ,
nâng cao chất lợng đội ngũ đảng viên, kết nạp đảng viên mới.
Thực hiện tốt chế độ sinh hoạt đảng, tự phê bình và phê bình, giữ gìn
kỷ luật và sự đoàn kết nhất trí trong nội bộ Đảng.
dựng và thực hiện đờng lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nớc.
5. Kiểm tra việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng
và pháp luật của Nhà nớc đợc chấp hành nghiêm chỉnh; kiểm tra tổ chức
đảng và đảng viên chấp hành Điều lệ Đảng.
Đảng uỷ cơ sở nếu đợc cấp uỷ cấp trên trực tiếp uỷ quyền thì đợc
quyết định kết nạp và khai trừ đảng viên
2
.
Mỗi loại hình tổ chức cơ sở đảng có chức năng, nhiệm vụ cụ thể khác
nhau do có những đặc điểm, tình hình kinh tế - xã hội, nhiệm vụ chính trị và
tình hình quần chúng khác nhau. Vì vậy, Ban Bí th Trung ơng Đảng đã ban
hành các qui định về chức năng, nhiệm vụ cụ thể cho từng loại hình cơ sở
đảng. Đến nay, Ban Bí th khoá IX đã ban hành các qui định sau:
- Quy định số 94 - QĐ/TW ngày 3/3/2004 về chức năng, nhiệm vụ của
chi bộ, đảng bộ cơ sở phờng.
- Quy định số 95 - QĐ/TW ngày 3/3/2004 về chức năng, nhiệm vụ của
chi bộ, đảng bộ cơ sở xã, thị trấn. Quy định số 95 - QĐ/TW, ngày 03/3/2004
của Ban Bí th Trung ơng Đảng khoá IX Về chức năng, nhiệm vụ của đảng
bộ, chi bộ xã xác định:
Về chức năng: Đảng bộ, chi bộ cơ sở xã là hạt nhân chính trị, lãnh đạo
thực hiện đờng lối, chủ trơng, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nớc;
lãnh đạo phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng hệ thống chính trị ở xã vững
mạnh, nông thôn giàu đẹp, văn minh; không ngừng nâng cao đời sống vật chất
2
Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam: Nxb Chính trị quốc gia- sự thật, Hà Nội.2011, tr-39-40.
9
và tinh thần của nhân dân, động viên nhân dân làm tròn nghĩa vụ đối với Nhà
nớc.
Về nhiệm vụ: Đảng bộ, chi bộ cơ sở xã có các nhiệm vụ cơ bản sau:
- Lãnh đạo chính quyền thực hiện các chủ trơng, nhiệm vụ phát triển
đảng viên; xây dựng cấp uỷ và bí th cấp uỷ đủ tiêu chuẩn, có uy tín, hoạt động
có hiệu quả; thờng xuyên làm tốt công tác kiểm tra đối với tổ chức đảng và
đảng viên.
1.1.3. Quan niệm về năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở
đảng và mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ
chức cơ sở đảng
1.1.3.1 Năng lực lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng
Nng lc lãnh o của tổ chức cơ sở đảng l kh nng ra ch
trng ng li v nhim v chớnh tr sỏt vi thc tin a phng, c s;
l kh nng t chc thc hin ch trng ú v kh nng thc hin cụng tỏc
kim tra. cú kh nng ú ngi lónh o phi cú nng lc hiu bit v
nng lc t chc thc hin.
Nng lc hiu bit l kh nng trớ tu v trớ thc cn cú ca mi ngi,
lao ng ca ngi cỏn b l lao ng trớ úc, cú tớnh sỏng to rt a dng.
Hot ng ca ngi cỏn b ch yu l hot ng trớ tu, khi ra mt quyt
nh qun lý, ngi lónh o phi tri qua quỏ trỡnh suy ngh nht nh, quyt
nh ú ỳng hay sai, hiu qu cao hay thp u ph thuc vo cht lng ca
quỏ trỡnh t duy ca ngi lónh o. Khi t chc thc hin, t vic la chn
ngi thc hin, n vic phõn ỏnh giỏ quỏ trỡnh thc hin, ũi hi ngi
lónh o phi cú mt quỏ trỡnh suy ngh nghiờm tỳc v do c im ca hot
ng qun lý, to ra ngi lónh o phi x lý gii quyt nhiu cụng vic
trong mt thi gian, trong khi ú li khụng thi gian thu thp nhng thụng
tin cn thit, khụng th tp trung suy ngh v mt vn , cỏc quyt nh ca
ngi lónh o thng tỏc ng n nhiu ngi, nhiu lnh vc phi chu
trỏch nhim cỏ nhõn trc lnh vc ca mỡnh. Do vy ũi hi ngi lónh o
11
phải có trí tuệ, nếu không có trí tuệ thì chắc chắn chất lượng hiệu quả của quá
trình tư duy suy nghĩ sẽ không cao, từ đó dẫn đến hiệu quả công việc thấp.
Năng lực trí tuệ là điều kiện, là tiền đề định hướng cho hoạt động thực
tiễn. Vì vậy, người lãnh đạo phải luôn làm giàu trí tuệ của mình bằng việc
ỳng vic nhm phỏt huy im mnh, s trng ca tng cấp uỷ viờn v tng
cỏn b. Tp trung xõy dng, cng c v phỏt huy sc mnh ca c h thng
chớnh tr, thc hin thng li nhim v chớnh tr ca c s. Ngoi ra, nng lc ca
t chc c s ng th hin phm cht chớnh tr, uy tớn ca mi cỏn b ng viờn
v tp th lónh o, lp trng quan im vng vng, tinh thn dỏm ngh, dỏm
lm, dỏm chu trỏch nhim, bit s dng cỏn b, chuyờn gia gii phự hp vi
tng loi cụng vic. Bit khai thỏc sc mnh tng hp ca a phng c s
hon thnh nhim v chớnh tr.
Nng lc ca t chc c s ng cũn th hin cht lng ca cụng tỏc
kim tra; nht l trong iu kin hin nay cụng tỏc kim tra ca ng c bit
quan trng, giỳp cho cỏn b lónh o phỏt hin ra nhõn t mi, ng thi phỏt
hin kp thi loi b nhng sai lm hn ch lónh o ca ng ngang tm
vi nhim v chớnh tr.
1.1.3.2. Sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng
Sc chin u ca t chc c s ng th hin s thng nht ý chớ v
hnh ng trong ng, th hin cht lng i ng cỏn b ng viờn,
th hin s on kt thng nht trong ng b.
ú chớnh l sc mnh to ln ng ta vt qua mi khú khn, tr lc a
s nghip cỏch mng n thng li.
Vic nõng cao nng lc lónh o luụn luụn gn lin vi vic nõng cao sc
chin u ca t chc c s ng ngang tm vi nhim v chớnh tr, ú l yờu
cu cp thit, cp bỏch trong giai on cỏch mng hin nay.
13
Sự sụp đổ của Liên xô và các nước XHCN ë Đông Âu là một thực tế
chứng minh mọi thành công hay thất bại của cách mạng là tuỳ thuộc vào năng lực
lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng. Khi Đảng đã giảm sút søc
chiến đấu, thì sẽ đưa sự nghiệp cách mạng đến những sai lầm và tổn thất nghiêm
trọng.
Theo quan điểm của V.I.Lênin, muốn đưa cách mạng đến thắng lợi Đảng
phải có sự thống nhất ý chí hết sức chặt chẽ, tuyệt đối. Theo quan điểm của
bỡnh v phờ bỡnh, ton ng b (chi b) l mt khi thng nht v ý chớ v
hnh ng; ng thi phi cú phng tin lm vic tt, ú l c s vt cht, cỏc
trang thit b, phng tin phc v cho hot ng ca ng b (chi b).
1.1.3.3. Mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của
tổ chức cơ sở đảng
Nng lc lónh o v sc chin u l hai yu t to nờn s lónh o,
to thnh sc mnh ca ng, nu thiu mt trong hai yu t ú ng khụng
cũn gi c v trớ lónh o Cỏch mng, khụng th tn ti. Nng lc lónh o
v sc chin u ca ng liờn h cht ch vi nhau, ho quyn vi nhau,
tỏc ng thỳc y qua li ln nhau, lm tin tn ti v phỏt trin ca
nhau. õy l mi quan h nhõn qu trong s lónh o ca ng, nng lc lónh
o ca ng cng c nõng cao bao nhiờu, thỡ sc chin u ca ng
cng c tng cng v cng c by nhiờu v ngc li.
Khi nng lc lónh o ca ng c nõng lờn, ng cú nhn thc lý
lun sõu rng; Cú t duy khoa hc, nm bt v t chc thc tin, a ra ch
trng, chớnh sỏch ỳng n, phự hp vi nguyn vng ca qun chỳng, c v
c phong tro Cỏch mng thỡ khi i on kt trong ng c cng c,
sc chin u ca ng c tng cng
Vy khi núi n nõng cao nng lc lónh o ca ng, thỡ khụng th
khụng núi n nõng cao sc chin u ca ng v ngc li. Khi núi n
nõng cao sc chin u ca ng thỡ khụng th khụng núi n nõng cao nng
15
lc lónh o ca ng. ú l hai mt ca mt vn , khụng th khụng cú mt
ny hoc khụng cú mt kia.
Nng lc lónh o ca t chc c s ng s l c s cho t chc c s
ng cú sc chin u cao, l iu kin t chc ng cú nng lc lónh o tt.
Do ú, sc chin u cng cao thỡ nng lc lónh o cng tt v ngc li; nng
lc lónh o cng tt thỡ chng t t chc c s ng cng cú sc chin u
cao. Tng cng sc chin u ca cỏc t chc c s ng cng chớnh l
nhm nõng cao nng lc lónh o ca t chc c s ng. Trờn thc t, nhiu
4
. V.I.Lênin
khẳng định : Đảng phải là tổ chức chính trị cao nhất, có tổ chức chặt chẽ
nhất của giai cấp công nhân
5
. V.I.Lênin chỉ rõ: Chỉ có thông qua các tổ
chức cơ sở Đảng, thông qua hoạt động của đội ngũ đảng viên, Đảng mới thực hiện
đợc sự lãnh đạo của mình một cách trực tiếp với phong trào cách mạng của quần
chúng
6
. Ngời viết: Mỗi chi bộ, mỗi uỷ ban công nhân của Đảng phải là một
điểm tựa để tiến hành công tác tuyên truyền, cổ động và tổ chức thực hiện trong
quần chúng
7
.
Khi cách mạng giành đợc chính quyền, Đảng trở thành lãnh tụ chính trị,
V.I.Lênin khẳng định: Những chi bộ ấy liên kết chặt chẽ với nhau và với
Trung ơng Đảng, phải trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau, phải làm công tác cổ
động, tuyên truyền công tác tổ chức, phải thích nghi mọi lĩnh vực của đời sống
xã hội, với tất cả mọi loại hình và mọi tầng lớp quần chúng lao động. Những
chi bộ ấy phải thông qua công tác muôn hình muôn vẻ đó là rèn luyện bản
thân mình, rèn luyện mình, rèn luyện Đảng, giai cấp, quần chúng một cách có
hệ thống
8
. Những nguyên lý, luận điểm và t tởng của Lênin về vai trò của tổ
chức cơ sở Đảng càng quan trọng ở thời kì Đảng lãnh đạo kinh tế. V.I.Lênin
cho rằng: Để giành thắng lợi trong b ớc chuyển biến chiến lợc, các tổ chức cơ
sở đảng có vai trò rất quan trọng
9
. Do đó, Ngời đặt vấn đề
một chỉnh thể thống nhất, cố kết với nhau bằng một hệ thống mà nền tảng của
nó là các tổ chức cơ sở Đảng đợc hình thành trong từng đơn vị xí nghiệp, các
khu dân c đến địa phơng và trong cả nớc
11
.
Nh vậy, ngay từ những ngày đầu khi có tổ chức cơ sở đảng Cộng sản đ-
ợc thành lập, cũng nh trong suốt quá trình đấu tranh cách mạng, C.Mác, Ph.
Ăngghen và V.I. Lênin, những ngời sáng lập ra chủ nghĩa Cộng sản khoa học
đều khẳng định: tổ chức cơ sở đảng có vị trí, vai trò trong quá trình hình thành
và phát triển của Đảng, Đảng mạnh là nhờ các tổ chức cơ sở đảng mạnh.
Những luận điểm đó ngày nay đã trở thành cơ sở lý luận cho quá trình xây
dựng Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức
cơ sở đảng.
1.2.2. T tởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về tổ chức cơ sở đảng
Chủ tịch Hồ Chí Minh vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam - Ngời
sáng lập và rèn luyện Đảng Cộng sản Việt Nam, đã vận dụng sáng tạo học
thuyết Mác-Lênin về xây dựng Đảng vào điều kiện cụ thể của Đảng Cộng sản
Việt Nam. Hơn bảy mơi năm qua, Đảng Cộng sản Việt Nam đã giơng cao
ngọn cờ cách mạng đấu tranh kiên cờng, vợt qua mọi khó khăn gian khổ,
giành đợc nhiều thắng lợi vĩ đại. Mỗi chặng đờng cách mạng đều gắn liền với
10
11
V.I. Lênin Toàn tập, tập 41, NXB Tiến bộ, Mátxcơva, 1977, tr 311
18
tên tuổi, t tởng và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Ngời đã sáng tạo và
rèn luyện, xây dựng chính Đảng cách mạng kiểu mới của giai cấp công nhân
Việt Nam, có sứ mệnh lịch sử vĩ đại là: lãnh đạo dân tộc đấu tranh giành độc
lập tự do và đi lên chủ nghĩa xã hội, Ngời đã suốt đời chăm lo xây dựng Đảng
và chỉnh đốn Đảng, quan tâm xây dựng các tổ chức cơ sở đảng. Trong bài nói
chuyện ở lớp huấn luyện đảng viên mới, Ngời căn dặn: Để hoạt động cách
Hồ Chí Minh toàn tập, NXB Sự thật, Hà Nội 1988, tập 10 tr. 22
14
15
H Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội 2000, tập 11, tr.23.
19
chúng
15
. Chi bộ là nền móng của Đảng, chi bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt. cỏc
chi b ngy cng vng mnh, Ngi yờu cu phi phỏt huy tinh thn t phờ
bỡnh v phờ bỡnh, phỏt huy dõn ch rng rói trong ng: "huyn u, thnh u,
tnh u cn phi i sõu sỏt n cỏc chi b, cn phi giỳp cỏc chi b mt
cỏch thit thc v thng xuyờn. Cỏc tnh u, thnh u, huyn u cn ch o
riờng chi b rỳt kinh nghim v xõy dng chi b "bn tt
(16)
. Nhng quan
im ca ch ngha Mỏc - Lờnin, t tng H Chớ Minh v xõy dng, cng c
t chc c s ng l c s lý lun cho vic xõy dng t chc c s ng,
c ng ta vn dng ỳng n, sỏng to trong thc tin xõy dng ng ta
80 nm qua.
1.2.3. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về tổ chức cơ sở đảng
Đảng Cộng sản Việt Nam là một tổ chức chặt chẽ, thống nhất ý chí và
hành động, lấy tập trung dân chủ làm nguyên tắc tổ chức cơ bản. Hệ thống tổ
chức của Đảng gồm bốn cấp cơ bản (tơng ứng với hệ thống tổ chức hành
chính Nhà nớc), bao gồm: Cấp Trung ơng; cấp tỉnh, thành phố trực thuộc
Trung ơng; cấp quận, huyện, thị xã và thành phố trực thuộc tỉnh; cấp cơ sở.
Từ những đặc điểm về qui mô tổ chức và tính chất hoạt động tại các đơn
vị trên mọi địa bàn, lĩnh vực sản xuất và công tác, tổ chức cơ sở đảng có vị trí,
vai trò rất quan trọng để Đảng thực hiện đợc hai chức năng cơ bản là xây dựng
nội bộ và lãnh đạo cách mạng theo mục tiêu của Đảng đi đến thắng lợi.
Từ khi ra đời đến nay, trải qua các thời kỳ đấu tranh giành độc lập và
ra những yêu cầu ngày càng cao đối với chất lợng của tổ chức cơ sở Đảng,
trên các lĩnh vực nhằm phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, quan
điểm của Đảng ta tại Đại hội VIII nêu rõ: Phải luôn nâng cao sức chiến đấu
của tổ chức cơ sở Đảng yêu cầu đặt ra: H ớng chủ yếu củng cố chỉnh đốn
Đảng, Đảng phải làm cho các cơ sở này quán triệt đờng lối, chính sách của
Đảng và Nhà nớc, đề ra đợc chủ trơng và giải pháp đúng, tổ chức thực hiện
các nhiệm vụ của đơn vị, phát triển kinh tế, xoá đói giảm nghèo, tăng giàu,
để cải thiện đời sống nhân dân, tích cực chống tham nhũng ức hiếp quần
chúng. Chỉ đạo giải quyết những nguyện vọng chính đáng, thiết thực, bức
xúc của nhân dân. Chấn chỉnh, cải tiến sinh hoạt Đảng; có quy chế chặt chẽ
đối với những trờng hợp đảng viên đi công tác, làm việc lu động ở nớc ngoài.
Thực hiện có nề nếp việc quản lý đảng viên
20
. Đại hội Đảng lần thứ X tiếp
tục chỉ rõ xây dựng và củng cố tổ chức cơ sở đảng, tiếp tục đổi mới nội
dung và phơng pháp đánh giá đúng chất lợng tổ chức cơ sở Đảng"
21
.
Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng đợc khái quát và khẳng định ở
17
17
ĐCSVN, Văn kiện Hội nghị TW5 khoá VII, NXB CTQG 199, trang 63
18
18
ĐCSVN, Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc VIII, NXB CTQG 1996, trang 148
19
ĐCSVN, Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc VIII, NXB CTQG 1996, tr148
20
Sd, tr 148
21
1.3. Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng
xã là yêu cầu khách quan trong giai on hin nay.
Nâng cao năng lực và sức chiến đấu của các tổ chức cơ sở đảng là nhiệm vụ
22
cấp thiết của Đảng hiện nay, đối với các tổ chức cơ sở đảng ở nông thôn lại càng
đặc biệt quan trọng. Bởi vì:
Một là: Sự nghiệp đẩy nhanh quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông
nghiệp và nông thôn với những yêu cầu ngày càng cao hơn. Đó là quá trình
chuyển đổi căn bản toàn diện các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và quản
lý kinh tế, xã hội từ sử dụng lao động thủ công là chính, sang sử dụng một cách
phổ biến sức lao động cùng với công nghệ, phơng tiện và phơng pháp tiên tiến,
hiện đại, dựa trên sự phát triển của công nghiệp và tiến bộ khoa học, tạo ra năng
xuất lao động xã hội cao. Đây thực chất là quá trình phát triển lực lợng sản xuất,
tăng năng suất lao động xã hội, từng bớc hiện đại hoá nền kinh tế nông nghiệp,
nông thôn cho phù hợp với trình độ phát triển chung của cả nớc và trên thế giới.
Với nớc ta, trong điều kiện một nớc nông nghiệp lạc hậu, gần 80% dân số
sống ở nông thôn, thì sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá càng khó khăn và
phức tạp. Vì vậy, tất yếu phải nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ
chức cơ sở đảng nói chung và của tổ chức cơ sở đảng xã nói riêng.
Hai là: Hiện nay, các thế lực thù địch đang ráo riết thực hiện âm mu diễn
biến hoà bình, nhằm chia rẽ nội bộ Đảng, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng;
trong đó địa bàn nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số là một trọng điểm
chống phá của chúng.
Ba là: Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế, phát triển nền kinh tế thị trờng
định hớng xã hội chủ nghĩa, bên cạnh mặt tích cực thì mặt trái của xu thế đó đã tác
động đến nhiều mặt đời sống xã hội, làm cho một bộ phận không nhỏ cán bộ,
đảng viên nẩy sinh lối sống thực dụng, coi trọng đồng tiền quá mức, tham nhũng,
buôn lậu, lãng phí, suy thoái về đạo đức
Bốn là: ở nông thôn, các tổ chức cơ sở đảng phải lãnh đạo ở địa bàn không
giống nhau; dân c đông, trình độ mọi mặt còn thấp, còn nhiều hủ tục, nhiều thành
cán bộ, đảng viên; xây dựng, củng cố và bảo vệ Đảng, làm cho Đảng luôn trong
24
sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị trong giai đoạn mới.Tổ
chức cơ sở đảng đợc củng cố vững mạnh thì mới có thể đảm bảo cho công cuộc
đổi mới giành thắng lợi, mới củng cố đợc sự ổn định về chính trị trong xã hội. Ng-
ợc lại, ở nơi nào nếu tổ chức cơ sở đảng yếu kém, vai trò tiên phong gơng mẫu của
đội ngũ đảng viên lu mờ thì chắc chắn sẽ ảnh hởng rất lớn đến việc thực hiện đờng
lối của Đảng và gây ra nhiều mặt tiêu cực, đời sống quần chúng sẽ gặp nhiều khó
khăn.
Túm li, quỏn trit quan im ca ch ngha Mỏc - Lờnin, t tng H Chớ
Minh v t chc c s ng, trong sut quỏ trỡnh lónh o cỏch mng, ng cng
sn Vit Nam c bit coi trng cụng tỏc xõy dng t chc c s ng vng
mnh. Dự bt c giai on no, ng ta cng luụn khng nh t chc c s
ng l nn tng ca ng, l ht nhõn chớnh tr c s, cú ý ngha quyt nh ti
s thnh bi ca cỏch mng: Nhng thnh tu ó t c, nhng tim nng
c khai thỏc, nhng kinh nghim cú giỏ tr u c bt ngun t s n lc
phn u ca qun chỳng c s m ht nhõn l t chc c s ng.
25