www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
MỞ ĐẦU
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Nền khoa học kỹ thuật phát triển khơng ngừng và đời sống người dân
ngày càng được cải thiện, kéo theo đó là nhu cầu sử dụng năng lượng điện
ngày càng tăng cao.
Trước tình trạng nguồn năng lượng truyền thống khơng tái tạo như dầu
mỏ, than, nhiệt điện…đều đang đứng trước những cảnh báo cạn kiệt buộc
nhân loại phải vào cuộc tìm kiếm nguồn năng lượng thay thế. Tuy nhiên
những nguồn năng lượng mới thay thế này chưa nhiều, chưa đáp ứng đầy đủ
nhu cầu của người sử dụng. Do đó nhân loại cần chung tay tiết kiệm và sử
dụng hiệu quả hơn nguồn năng lượng đang khai thác.
Ở Việt Nam nói chung và TP. Hồ Chí Minh nói riêng việc sử dụng điện
cho sinh hoạt cũng như sản xuất phát triển khơng ngừng, nhưng hiện nay tình
trạng mất điện vẫn còn diễn ra,việc mất điện cũng ảnh hưởng khơng nhỏ đến
đời sống sinh hoạt hàng ngày của người dân cũng như các hoat động sản
xuất. Vì vậy tiết kiệm điện trở thành một trong những vấn đề cấp thiết hiện
nay.
Từ một nước xuất khẩu năng lượng nhưng đến năm 2009 nước ta đã phải
nhập khẩu điện lên 4,84% năm 2009. Thực trạng đó đặt ra nhiều thách thức
cho các ngành chức năng là làm thế nào để giảm tải lượng điện năng tiêu thụ,
đảm bảo và duy trì nguồn điện ổn định cho các lĩnh vực. Theo tính tốn quy
hoạch phát triển năng lượng quốc gia, trong giai đoạn 2010 – 2020 nước ta sẽ
mất cân đối giữa khả năng cung cấp và nhu cầu sử dụng nguồn điện năng, từ
một nước xuất khẩu thành nước nhập khẩu năng lượng.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
Khảo sát tình hình sử dụng năng lượng ở các hộ gia đình tại
TP. HCM.
???
Nhận xét về tình hình sử dụng năng lượng ở các hộ gia đình tại
TP. Hồ Chí Minh.
???
Đề xuất giải pháp tiết kiệm năng lượng.
4. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Các hộ gia đình sinh sống tại các quận trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh.
5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Đề tài sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
? Phương pháp điều tra, khảo sát, phỏng vấn
Trên cơ sở thu thập thơng tin, sưu tầm điều tra gián tiếp hoặc dựa vào các
kết quả có sẵn trên sách, báo và các phương tiện thơng tin đại chúng cùng với
việc phân tích khảo sát, đánh giá hiện trạng sử dụng năng lượng điện ở Việt
Nam và trên thế giới. Từ đó lựa chọn các giải pháp thích hợp và khả thi cho
việc sử dụng tiết kiệm năng lượng.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 3
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
? Phương pháp thu thap dữ liệu
Tham khảo, tổng hợp các báo cáo về nguồn năng lượng truyền thống
đang sử dụng và các nguồn năng lượng thay thế mới, khả năng sử dụng tiết
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
- Giúp định hướng các phương pháp tiết kiệm điện tại các hộ gia đình tại
TP. Hồ Chí Minh.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 5
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
- Đề tài mang tính khả thi, thiết thực có thể áp dụng trên thực tế.
b. Ý nghĩa kinh tế
- Cung cấp giải pháp tiết kiệm điện, tăng hiệu suất sử dụng điện.
- Cung cấp phương pháp sử dụng điện hiệu quả mang lại lợi ích kinh tế
cho xã hội cũng như gia đình.
- Tăng cường bình ổn kinh tế, xã hội, giúp phát triển bền vững
c. Ý nghĩa xã hội
Giải pháp này giúp cung cấp cho cộng đồng một lối sống mới an tồn,
hợp lý, tăng cường về sức khỏe. Giúp bảo vệ và duy trì bền vững nguồn tài
ngun.
10. CẤU TRÚC LUẬN VĂN
Luận văn bao gồm 4 chương:
Mở đầu
Chương I : Khái niệm về KTNL, TKNL và tình hình sử dụng năng
lượng điện tại Việt Nam.
Chương II : Tổng quan về TP. Hồ Chí Minh.
lượng và tiềm năng tiết kiệm chi phí trong hệ thống sử dụng năng lượng dựa
trên thực trạng hoạt động tiêu thụ năng lượng của đơn vị.
Sau khi phân tích số liệu về các khía cạnh tiêu thụ năng lượng của đơn
vị, kiểm tốn viên sẽ đánh giá về mặt kỹ thuật và kinh tế của các cơ hội bảo
tồn năng lượng và tiềm năng tiết kiệm chi phí trong hệ thống sử dụng năng
lượng thong qua các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật. Từ đó kiểm tốn viên đưa ra các
giải pháp nhằm mang lại tiết kiệm chi phí sử dụng năng lượng cho đơn vị
được kiểm tốn.
1.1.3. Qui trình kiểm tốn năng lượng
Dưới đây là các thủ tục chung theo từng bước để tiến hành một cuộc
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 7
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
kiểm tốn năng lượng:
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 8
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
Trang 9
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
- Nếu có thời gian và nếu được u cầu, tổ chức thảo luận trong 1 buổi
họp tổng kết ngắn vào buổi chiều về các phát hiện ban đầu của cuộc
kiểm tốn.
c. Hậu kiểm tốn
- Đánh giá việc phân phối năng lượng tổng thể trong nhà máy.
- Phân tích đặc tính sử dụng năng lượng tổng thể.
- Chuẩn bị một bản tóm tắt về các khu vực có tiềm năng tiết kiệm năng
lượng (các cơ hội bảo tồn năng lượng, ECOs).
- Bình luận về các hoạt động quản lý năng lượng trong thực tế /hoặc
được hoạch định và thực tế thực hiện (nếu có) trong nhà máy.
- Chuẩn bị 1 báo cáo kiểm tốn năng lượng
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 10
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
Kết thúc khảo sát tại hiện trường
Hình 1.1. Sơ đồ quy trình kiểm toán năng lượng.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
? Nhận dạng giải pháp.
? Lập bảng kế hoạch thu thập số liệu tại chỗ.
? Tiến hành thu thập số liệu tại chỗ.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 12
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
? Khảo sát thị trường để xác định mức độ sẵn có về cơng nghệ và giá
thiết bị (nếu có).
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 13
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
? Phân tích tính khả thi về kỹ thuật của các giải pháp.
? Phân tích tính khả thi về kinh tế, chi phí/ lợi ích đầu tư của các giải
pháp.
? Phân loại mức độ ưu tiên của các giải pháp (theo u cấu của các
doanh nghiệp).
? Nội dung kết quả thơng tin thể hiện: Thơng tin chi tiết các giải pháp
tiết kiệm năng lượng được sử dụng; Giải pháp quản lý; Giải pháp cơng
nghệ, thiết bị sử dụng; Giá thành; Thơng tin chi tiết các giải pháp tài
chính (mức đầu tư, thời gian thu hồi vốn, nguồn tài chính, lợi ích/chi
phí sử dụng vốn).
1.2. TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG
1.2.1. Thế nào là tiết kiệm năng lượng
- Tiết kiệm năng lượng là sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.
- Sử dụng tiết kiệm là sử dụng đúng lúc, đúng chỗ; khơng dùng nữa thì
tắt ngay.
- Sử dụng hiệu quả là sử dụng một lượng năng lượng ít nhất mà vẫn thỏa
mãn nhu cầu sử dụng.
M ộ t vài ví d ụ c ụ th ể :
+ Chỉ bật đèn tại những vị trí sinh hoạt, cần chiếu sáng và bật vừa đủ,
dùng xong thì tắt ngay; hay với máy điều hòa khơng khí, chỉ nên cài
nhiệt độ từ 24
0
C đến 26
0
C khi sử dụng.
+ Sử dụng các loại đèn tiết kiệm như đèn huỳnh quang, đèn compact
có điện năng tiêu thụ thấp hơn loại đèn dây tóc mặc dù cho độ sáng
như nhau.
1.2.2. Lợi ích của tiết kiệm năng lượng
- Tiết kiệm điện đồng nghĩa việc tiết kiệm chi phí kinh tế cho gia đình và
xã hội.
- Góp phần đảm bảo nhu cầu điện, gas, xăng… cho gia đình và thế hệ
con cháu của chúng ta.
- Góp phần hạn chế cắt điện ln phiên tại khu vực sinh sống.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
ít rào cản. Theo tính tốn quy hoạch phát triển năng lượng quốc gia, trong giai
đoạn 2010 - 2020 nước ta sẽ mất cân đối giữa khả năng cung cấp và nhu cầu
sử dụng nguồn điện năng. Từ một nước xuất khẩu thành nước nhập khẩu năng
lượng.
Theo đánh giá của Tập đồn Điện lực Việt Nam (EVN) thì việc sử dụng
lãng phí điện năng hiện nay đã đến mức báo động. Hiện nay Việt Nam có tỉ lệ
điện dùng cho ánh sáng sinh hoạt chiếm tỉ lệ 41,7%. Trong khi đó tỉ lệ này ở
các nước chiếm 15-23%. Vân Nam - Trung Quốc: 12-13%, Hàn Quốc:
14,4%, Đài Loan: 21,7%, Thái Lan: 22%, Ba Lan: 22,5%. Tỷ lệ điện dùng
cho ánh sáng sinh hoạt cao là một yếu tố chính gây mất cân đối của hệ thống
điện trong giờ cao điểm tối, ảnh hưởng xấu đến hiệu quả đầu tư hệ thống điện.
Điện sử dụng cho chiếu sáng chiếm một tỷ trọng lớn và ngày càng gia tăng là
do khả năng tiếp cận với nguồn điện quốc gia ngày càng mở rộng trong cả
nước, do đời sống dân cư ngày càng được nâng cao và q trình đơ thị hóa
ngày càng mạnh mẽ.
Ở nước ta, qua khảo sát cho thấy việc dùng điện còn nhiều lãng phí.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 17
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
Trong tháng 5/2005, miền Bắc thiếu điện nghiêm trọng, bệnh viện, trường học
bị cắt điện, một số nhà máy khơng có điện sản xuất, cơng nhân xây dựng điện
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
định cho các lĩnh vực.
Tại hội thảo tổng kết dự án Vietaudit 2 diễn ra ngày 16 tháng 3 năm
2010, Thạc Sỹ Nguyễn Cơng Thịnh (Vụ KHCN & MT, Bộ XD) cho biết:
Năm 2009, Bộ XD đã phối hợp với Trung tâm TKNL Hà Nội và Trung tâm
TKNL TP. HCM tổ chức điều tra, khảo sát, đánh giá hiện trạng sử dụng, quản
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 19
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
lý năng lượng tại số tòa nhà ở Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và một số địa
phương. Kết quả cho thấy, cả 3 khối khảo sát là tòa nhà trụ sở cơ quan hành
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 20
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
chính, trung âm thương mại, siêu thị và khách sạn thì lượng năng lượng tiêu
hao nhiều nhất vẫn tập trung ở điều hòa khơng khí (chiếm từ 60 - 70%). Thiết
bị chiếu sáng tiêu hao từ 10 - 25% còn lại là các thiết bị khác như thang máy,
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
năng lượng sẵn có như bình nước nóng năng lượng mặt trời, gió hay ánh sáng
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 22
www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org www.vinawater.org
Điều tra tình hình sử dụng NL điện và đề xuất các giải pháp tiết kiệm điện cho
các hộ gia đình tại TP. HCM
tự nhiên, … Hoặc sử dụng thiết bị khơng phù hợp, khơng bảo dưỡng thường
xun hay chưa hình thành thói quen tắt thiết bị điện khi ra khỏi phòng…
1.3.1. Các rào cản
Có rất nhiều rào cản ảnh hưởng tới việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và
hiệu quả trong các cơng trình xây dựng như: chun gia, nhà thiết kế thiếu
năng lực kỹ thuật và quản lý sử dụng năng lượng. Bản thân chủ sở hữu và
người khai thác, sử dụng cơng trình cũng thiếu quan tâm đến TKNL, thiếu
hiểu biết và trách nhiệm xã hội chưa cao. Trong số các sản phẩm TKNL xuất
hiện trên thị trường hiện nay có khơng ít thiết bị đem lại hiệu quả sử dụng
chưa cao và chưa gây được niềm tin đối với người tiêu dùng.
Để khắc phục những khó khăn và rào cản nêu trên, chương trình mục
tiêu quốc gia về sử dụng năng lượng kiệm và hiệu quả (Bộ Cơng Thương) đã
phối hợp với Bộ Xây dựng thực hiện nội dung “Sử dụng Năng lượng tiết kiệm
và hiệu quả trong các tòa nhà” bao gồm 2 đề án “Nâng cao năng lực và triển
khai hoạt động sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong cơng tác thiết
kế và xây dựng các cơng trình xây dựng cao tầng và thương mại” và đề án “
Xây dựng mơ hình và đưa vào hoạt động có nề nếp cơng tác quản lý, sử dụng
lượng điện tiết kiệm và hiệu quả”.
Từ thành cơng ban đầu tại 3 tỉnh thí điểm là Thanh Hóa, Bắc Giang và
Hà Nam đến nay mơ hình hộ gia đình sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả đã
được nhân rộng trên cả nước, đi sâu và nhận thức người dân và được thể hiện
bằng những hành động thiết thực.
a. Thay đổi nhận thức
Ơng Vũ Đức Vượng – Giám đốc trung tâm dạy nghề và hỗ trợ việc làm
nơng dân tại lễ mít tinh “Nơng dân sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả”
(Sóc Sơn, Hà Nội ngày 19/3/2010) cho biết, để đạt những thành cơng ban đầu
của đề án trước tiên là do cấp bộ Đảng và Hội đã rất chú trọng đẩy mạnh
tun truyền, giáo dục, phổ biến thơng tin. Những hoạt động như phát động
phong trào “Hộ nơng dân sử dụng năng lượng điện tiết kiệm và hiệu quả”, mơ
hình “Hộ nơng dân thay thế bóng đèn tròn sợi đốt truyền thống bằng bóng đèn
TKNL”, nêu gương điển hình tiên tiến về về sử dụng năng lượng và hiệu
quả… đã giúp hội viên nâng cao nhận thức, dần hình thành ý thức sử dụng
năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong sản xuất và sinh hoạt.
GVHD: ThS. Vũ Hải Yến
SVTH: Hồ Thò Bích Quyên
www.vinawater.org
www.vinawater.org
Trang 25
Copyright: Tài liệu đại học ©