ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
Nguyễn Minh Mạnh
ĐỀ CƯƠNG
Đề tài:
KHỦNG HOẢNG NỢ CÔNG CHÂU ÂU VÀ VẤN ĐỀ CỦA
VIỆT NAM
Chuyên ngành: Kinh Tế Quốc Tế
Giáo viên hướng dẫn: PGS-TS Nguyễn Thường Lạng
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
BẢNG CÁC CHỮ VIẾT TẮT
STT
Các chữ
viết tắt
Nghĩa đầy đủ
Tiếng Anh Tiếng Việt
1 CDS Credit Default Swap Hợp đồng bảo hiểm khả năng
vỡ nợ
2 ECB European Central Bank Ngân hàng Trung ương Châu
Âu
3 EU European Union Liên minh Châu Âu
4 GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm Quốc nội
5 IMF International Monetary Fund Quỹ tiền tệ Quốc Tế
6 ODA Official Development
Assistance
Hỗ trợ phát triển chính thức
7 WTO World Trade Organization Tổ chức Thương mại Thế
giới
Lời mở đầu
Đề cương đề án Trang 2
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
cuộc khủng hoảng.
Đề cương đề án Trang 3
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Đề án nghiên cứu về cuộc khủng hoảng nợ công ở châu Âu và vấn đề của Việt
Nam
3.2. Phạm vi nghiên cứu
Đề án nghiên cứu cuộc khủng hoảng nợ công ở châu Âu, bắt đầu từ khủng hoảng
nợ công ở Hy Lạp xảy ra đầu năm 2010 và kéo dài cho đến nay.
4. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học truyền thống và hiện đại:
phương pháp duy vật biện chứng, phương pháp logic, phương pháp so sánh, tổng hợp,
thống kê từ các bảng biểu, báo cáo thường niên của các bộ, cơ quan ban ngành và các
tổ chức quốc tế.
5. Kết cấu của đề tài
Ngoài phần Lời mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, Phụ lục, Đề án
được trình bày theo 3 phần:
I. Lý thuyết chung về nợ công (nợ Chính phủ)
1.1. Khái niệm và phân loại nợ công
1.2. Các hình thức vay nợ Chính phủ
1.3. Các vấn đề khi tính toán nợ Chính phủ
1.4. Tác động của nợ Chính phủ
II. Khủng hoảng nợ công Châu Âu
2.1. Diễn biến của cuộc khủng hoảng
2.2. Nguyên nhân dẫn đến khủng hoảng.
2.3. Hậu quả của cuộc khủng hoảng.
III. Bài học kinh nghiệm và một số giải pháp đối với Việt Nam.
Đề cương đề án Trang 4
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
- Ngày 2/5/2010, các nước thành viên khu vực eurozone và IMF đã thông
qua khoản vay 110 tỷ euro cho Hy Lạp. Hơn một năm sau Hy Lạp vẫn tiếp
tục ở trong nguy cơ vỡ nợ.
- Cuộc tranh luận giữa các nhà lãnh đạo châu Âu vẫn tiếp tục kéo dài vì các
bên đều đang cố gắng lựa chọn một phương án có lợi cho mình.
- Một số quan chức các chính phủ châu Âu xem xét tới khả năng lựa chọn
các đề xuất cho phép Hy Lạp “vỡ nợ tạm thời”.
2.1.2. Ý: điểm lây lan mới của khủng hoảng.
- Sau Hy Lạp, Ý cũng trở thành mối quan tâm của thị trường tài chính cũng
như báo chí.
- Lãi suất trái phiếu chính phủ Ý tăng cao do nhà đầu tư lo ngại diễn biến
phức tạp về nợ công có thể tạo ra một hiệu ứng biến Ý trở thành nạn nhân
tiếp theo.
- Thực tế không thể phủ nhận là Ý có mức nợ công cao, tăng trưởng chậm
và có một chính phủ bị xem là thiếu hiệu quả và không minh bạch.
2.1.3. Nguy cơ vỡ nợ từ Hy Lạp lan sang Ireland rồi đến Bồ Đào Nha
- Ireland
+ Ireland đã trở thành quốc gia thứ hai sau Hy Lạp buộc phải thực hiện
các biện pháp kinh tế khắc khổ để đổi lấy khoản cứu trợ khẩn cấp từ
IMF và EU, nhằm đưa đất nước thoát khỏi cuộc khủng hoảng nợ công
tồi tệ Bồ Đào Nha
- Bồ Đào Nha
+ Bồ Đào Nha nước này chính thức đề nghị sự giúp đỡ tài chính từ bên
ngoài để vực dậy hệ thống tài chính và nền kinh tế
- Tây Ban Nha
+ Giới phân tích nhận định, Tây Ban nha có thể là nạn nhân tiếp theo
của cuộc khủng hoảng nợ công
Đề cương đề án Trang 7
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
tạm yên thì bước sang năm 2011, lại được châm thêm mồi lửa từ khủng hoảng
nợ công.
- Ngân hàng Việt Nam dễ bị khủng hoảng nợ châu Âu tấn công.
III. Bài học kinh nghiệm và một số giải pháp đối với Việt Nam
3.1 .Thực trạng thu chi ngân sách nhà nước Việt Nam giai đoạn 2006-2010
3.1.1 Năm 2007:
- Tổng số thu cân đối ngân sách nhà nước là 431.057 tỷ đồng
- Tổng số chi cân đối ngân sách nhà nước là 469.606 tỷ đồng
- Mức bội chi ngân sách nhà nước là 64.567 tỷ đồng
- Nguồn bù đắp bội chi ngân sách nhà nước:
+ Vay trong nước: 51.572 tỷ đồng
+ Vay ngoài nước: 12.995 tỷ đồng
3.1.2 Năm 2008:
- Tổng số thu cân đối ngân sách nhà nước là 323.000 tỷ đồng
- Tổng số chi cân đối ngân sách nhà nước là 398.980 tỷ đồng
- Mức bội chi ngân sách nhà nước là 66.900 tỷ đồng
- Nguồn bù đắp bội chi ngân sách nhà nước:
+ Vay trong nước: 51.900 tỷ đồng
+ Vay ngoài nước: 15.000 tỷ đồng
3.1.3 Năm 2009:
- Tổng số thu cân đối ngân sách nhà nước là 629.187 tỷ đồng
- Tổng số chi cân đối ngân sách nhà nước là 715.216 tỷ đồng
- Mức bội chi ngân sách nhà nước là 114.442 tỷ đồng
Đề cương đề án Trang 9
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
- Nguồn bù đắp bội chi ngân sách nhà nước:
+ Vay trong nước: 78.150 tỷ đồng
nhà nước trong từng giai đoạn, thời kỳ.
- Bảo đảm tính bền vững về quy mô và tốc độ tăng trưởng của nợ công, có khả
năng thanh toán trong nhiều tình huống khác nhau và hạn chế rủi ro, chi phí.
Muốn
- Kiểm soát chặt chẽ các khoản vay về cho vay lại và các khoản vay được
Chính phủ bảo lãnh.
- Nâng cao hiệu quả và tăng cường kiểm soát việc sử dụng vốn vay, vốn được
Chính phủ bảo lãnh.
- Công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình trong quản lý nợ công.
KẾT LUẬN
Đề cương đề án Trang 11
Học viên: Nguyễn Minh Mạnh
Chuyên ngành: Kinh tế Quốc Tế
NGUỒN TÀI LIỆU THAM KHẢO
Kinh tế vĩ mô - Gregory Mankiw, Nxb Thống kê và Đại học Kinh tế quốc dân xuất bản
Kinh tế học - Paul A. Samuelson, Wiliam D. Nordhalls, NXB Tài chính
– Cổng thông tin Kinh doanh – Tài chính Việt Nam
- Thông Tấn Xã Việt Nam
– Moody’s Corporation – Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Quốc Tế
- Báo Doanh nhân Việt Nam toàn cầu.
- Thông tin dữ liệu Chứng khoán Tài chính Kinh Tế Việt Nam – Lào
- Campuchia
– Báo điện tử diễn đàn đầu tư
– Tập đoàn Than – Khoáng sản Việt Nam
– Cổng thông tin Bộ Tài Chính Việt Nam
– Cổng thông tin điện tử Chính Phủ Việt Nam
Đề cương đề án Trang 12