Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
PHẦN MỞ ĐẦU
I. BỐI CẢNH CỦA ĐỀ TÀI:
Cùng với khí thế đổi mới và phát triển của đất nước,ngành giáo dục cũng đang có
sự thay đổi lớn nhất là về phương pháp dạy học. Toán là một trong chín môn học
chính khóa và quan trọng ở bậc tiểu học đã và đang thực hiện đổi mới về nội dung và
phương pháp. Môn toán ở tiểu học cung cấp những tri thức khoa học ban đầu, những
nhận thức về thế giới xung quanh nhằm phát triển năng lực nhận thức, hoạt động tư
duy và bồi dưỡng tình cảm đạo đức. Ở lớp 4, học sinh được học tập các kiến thức và
kĩ năng cơ bản của môn toán ở mức độ sâu hơn, khái quát hơn, tường minh hơn. Các
em được rèn luyện phương pháp suy nghĩ, suy luận logic, thao tác tư duy cần thiết để
nhận thức như trừu tượng hóa, khái quát hóa, khả năng phân tích tổng hợp, so sánh,
dự doán, chứng minh. Do đó các em phải cần cù, sáng tạo , vượt qua khó khăn.
Giờ học toán ở lớp 4 bên cạnh các em thích thú, say mê thì còn rất nhiều em rất
sợ học, học đối phó,lâu nhớ mau quên, chỉ làm các bài tập y như ở sách giáo khoa,
trông cho giờ học qua mau. Vì vậy giáo viên cần đổi mới cách dạy, cần tìm những
hình thức học tập để thu hút học sinh tham gia vào giờ học toán một cách tự giác,
tích cực . Một trong số hình thức đổi mới phương pháp dạy học đó là trò chơi học
tập. Tổ chức trò chơi học tập nhằm giúp phát hiện kiến thức mới, luyện tập, cũng cố
và vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học. Khi tham gia vào trò chơi toán học, học sinh
nào có những thiếu sót trong hoạt động trí tuệ, tri thức sẽ được giáo viên có biện
pháp bổ sung, điều chỉnh kịp thời, những em có năng khiếu được bộc lộ sẽ được bồi
dưỡng, nâng cao trình độ.
II. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Để đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục ở nước ta hiện nay, giáo viên phải
vận dụng đổi mới phương pháp dạy và học một cách linh hoạt. Giáo viên vận dụng
mọi điều kiện hiện có để giảng dạy phù hợp với từng đối tượng học sinh. Thông
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 1
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
qua quá trình dạy học, giáo viên tạo điều kiện thuận lợi để học sinh phát huy hết
khả năng hiện có và sáng tạo trong tương lai.

tạp, khả năng phân tích tổng hợp còn hạn chế, các em rất thích vui chơi, giải trí. Nhu cầu
vui chơi chiếm vị trí quan trọng, nhu cầu về tự đánh giá mình, đánh giá người khác trong
cuộc sống và học tập. Việc lồng ghép trò chơi vào giờ học sẽ lôi cuốn học sinh vào quá
trình học tập một cách tự nhiên và tích cực.
Trò chơi toán học có nội dung tri thức gắn với họat động học tập của học sinh, giúp
các em khai thác tốt kinh nghiệm bản thân, tương tác lẫn nhau, phát triển năng lực một
cách tự nhiên, có tác dụng rèn luyện cả về trí tuệ lẩn đạo đức. Trò chơi toán học làm thay
đổi hình thức họat động học tập, tạo bầu không khí dễ chịu, thoải mái, giúp học sinh tiếp
thu hay củng cố kiến thức dễ dàng, tự giác, tích cực hơn; rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo, thúc
đẩy hoạt động trí tuệ.
Nhờ tổ chức trò chơi học tập mà tiết học toán đưa trẻ vào những tình huống vui
vẻ, giờ học trở thành hoạt động lí thú, hấp dẫn hơn, giúp học sinh phát triển một cách tự
nhiên, có hiệu quả, rèn luyện tính tự chủ bằng trò chơi học tập. Qua việc tham gia trò
chơi, các em biết tự kiềm chế, được tham gia hoạt động học tập tích cực. Trò chơi không
chỉ là phương tiện mà còn là phương pháp giảng dạy tích cực.
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 3
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
II. THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ
Toán là môn học mang tính trừu tượng cao mà khả năng trừu tượng hóa, khái quát
hóa của các em phát triển chưa đầy đủ. Việc lĩnh hội tri thức của học sinh là rất khô
khan, nhiều em thấy sợ, cảm thấy không khí căng thẳng, nặng nề mỗi khi bắt đầu giờ
học.
Nhiều năm qua, việc dạy học toán cho học sinh lớp 4 có nhiều đổi mới tuy nhiên
giáo viên chưa đưa nhiều hình thức tổ chức trò chơi vào tiết học nếu có thì hiệu quả
cũng chưa cao, các trò chơi còn đơn lẻ, nghèo nàn, ít phổ biến, ít tài liệu tham khảo,
giáo viên ít có thời gian thiết kế hay sưu tầm.
Trong quá trình giảng dạy môn toán, tôi nhận thấy có những thận lợi và khó khăn
như sau:
+ Thuận lợi: Được sư quan tâm của Ban giám hiệu, bộ phận thư viện- thiết bị, các đoàn
thể. Phòng học thoáng mát. Được sự giúp đỡ của bạn đồng nghiệp. Học sinh chăm chỉ

- Dùng đồ dùng học tập, phương tiện kĩ thuật phải đẹp, dễ tìm, dễ làm.
- Khi tổ chức trò chơi toán học, giáo viên phải sưu tầm hay thiết kế dựa vào các ý
tưởng trong sách giáo khoa và một số tài liệu đã có, kế thừa một số trò chơi dân
gian.
- Trò chơi phải phù hợp nội dung bài học và phù hợp với từng đối tượng học sinh.
- Luật chơi phải rõ ràng, để học sinh định hướng, nắm được cách chơi, cách giải
quyết.
- Mỗi trò chơi phải tạo sự sự hứng thú, cuốn hút mọi học sinh tham gia.
- Mỗi trò chơi có một tên gọi ngộ nghĩnh, có khi trò chơi chứa đựng yếu tố mai rủi
kích thích các em tham gia.
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 5
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
- Mỗi trò chơi phải phù hợp với quỹ thời gian học tập trong giờ học toán để các em
vui mà học, học mà vui. Làm sao cho thi đua mà không căng thẳng, vui mà học
toán thực sự.
Qua trò chơi, rèn cho các em kĩ năng độc lập suy nghĩ, tính kỉ luật, trung thực,
đoàn kết, sáng tạo.
* Cách tổ chức trò chơi học tập môn toán:
1/ Một trò chơi học tập thường được tiến hành qua các bước:
+ Nêu tên trò chơi. ( Giới thiệu trò chơi )
+ Hướng dẫn cách chơi : vừa mô tả vừa thực hành.
+ Phân chia nhóm chơi.
+Chơi thử. Nhấn mạnh luật chơi, nhất là những lỗi thường gặp ở phần chơi thử.
+ Chơi thật, xử “phạt” những em phạm luật chơi.
+ Nhận xét kết quả trò chơi, thái độ của học sinh tham dự, giáo viên có thể nêu
thêm những tri thức được được học tập qua trò chơi, những sai lầm cần tránh.
2 / Người chủ trò: Trò chơi học tập thường do giáo viên là chủ trò, khi chơi quen
có thể giao cho học sinh. Người chủ trò cần hăng hái, gây hứng thú cho mọi người,
có khả năng lôi kéo và thu hút; kiên nhẫn, nói rõ ràng, vui vẻ.
3 / Thưởng – phạt: Thưởng, phạt phải công minh, đúng luật sao cho người chơi

vạch thẳng điều bằng nhau.
Chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm 4 em. Mỗi nhóm điền số vào bảng con , trong 5 phút
nhóm nào điền đúng được nhiều bảng có tổng khác nhau hơn là thắng và được cả lớp
tuyên dương.
Lưu ý: tổng các số từ 1 đến 7 bằng 28. tổng của ba tổng trên các vạch bằng 28 cộng hai
lần số ở vòng tròn giữa, và số này phải chia hết cho 3. Vì vậy, ta có các trường hợp sau:
. Số giữa là 1 : tổng =28+2=30 (chia hết cho 3) – tổng ba số trên một vạch là 10.
. Số giữa là 2 : tổng = 28+4=32 (không chia hết cho 3) – không được.
. Số 3, 5, 6 cũng đều không được.
Trò chơi này tiến hành vào tiết 2 “ ôn tập về bốn phép tính trên số tự nhiên. Trò chơi
này có thể phát triển: cho dưới dang hình tam giác, mỗi canh gồm 4, 5, 6 vòng tròn
con: điền các số từ 1 đến 9 sao cho tổng các
số trên mỗi cạnh đều bằng nhau. Nhóm nào điền đúng được nhiều bảng
có tổng trên khác nhau là thắng.
♦ Trò chơi ra khơi :
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 8
3
4
5
6
2
7
1
4
7
2
3
5
6
1

Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 9
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
giờ quy định. Khi đã hết giờ, quyền trả lời trước thuộc về đội giơ tín hiệu trước.
Đối với trò chơi xếp hình thì các đội sẽ trình bày đáp án bằng cách xếp lên bìa rồi
chuyển lên cho giáo viên. Giáo viên mô tả đáp án đó bằng cách vẽ hình lên bảng.
Mỗi đáp án đúng được tính 10 điểm. Đội nào có đáp án trước được cộng thêm 1
điểm. Đáp án sai không được điểm nào. Nếu hết thời gian mà học sinh chưa đưa ra đủ thì
tùy theo từng trường hợp mà cho điểm .
* Với học sinh khá, giỏi cho cá nhân thi xếp được hình chữ nhật có chu vi lớn nhất
có thể được.
III. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
Với việc tổ chức các trò chơi học tập như trên, tôi đã thu được nhiều kết quả:
- Bầu không khí lớp học trở nên vui tươi, dễ chịu, thoải mái, tiếp thu kiến thức dễ
hơn.
- Giúp học sinh rèn luyện, củng cố kiến thức, tạo sự đoàn kết trong học sinh.
- Học sinh hứng thú học, không còn sợ toán.
- Những em trung bình, yếu được tham gia trò chơi giúp các em tiếp thu và củng
cố kiến thức một cách nhẹ nhàng. Những học sinh khá, giỏi được phát huy khả
năng sáng tạo.
- Những em nhút nhát trở nên mạnh dạng hơn.
- Kết quả học môn toán của lớp tiến bộ nhiều.
Giỏi Khá Trung bình Yếu
KSCK đầu năm 1 hs 15 hs / 11 15 hs / 6 4 hs / 1
GK I 15 hs
42.9 %
14 hs
40 %
6 hs
17.1 %
0

giảng dạy, học tập của học sinh.
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. Khánh Bình biên soạn, 2005, Vui học toán, Nhà xuất bản trẻ, 55 trang.
2. PGS.TS Đào Thái Lai, Các trò chơi học toán lớp 4, Nhà xuất bản giáo dục.
3. Vũ Quốc Chung- Đào Thái Lai- Đỗ Tiến Đạt- Trần Ngọc Lan- Nguyễn Hùng
Quang- Lê Ngọc Sơn, 2007, Phương pháp dạy học toán ở tiểu học, Nhà xuất
bản giáo dục, Nhà xuất bản đại học học sư phạm, trang 60 – 63.
4. Đào Thái Lai, Đỗ Tiến Đạt, Phạm Thanh Tâm, Trần Ngọc Giao, 2005, Đổi
mới phương pháp dạy học ở tiểu học, Nhà xuất bản giáo dục, trang 119 –
127.
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 12
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
Người thực hiện: Đặng Thị Thanh Trúc 13
Tổ chức một số trò chơi học tập ở môn toán cho học sinh lớp 4
MỤC LỤC
Trang
PHẦN MỞ ĐẦU
• Bối cảnh đề tài 1
• Lí do chọn đề tài 1
• Phạm vi và đối tượng nghiên cứu 2
PHẦN NỘI DUNG
• Cơ sở lí luận 2
• Thực trạng của vấn đề 3
• Biện pháp thực hiện 4-7
• Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm 7
PHẦN KẾT LUẬN
• Những bài học kinh nghiệm 8
• Ý nghĩa của sáng kiến kinh nghiệm 8
• Khả năng ứng dụng, triển khai 8
• Kiến nghị đề xuất 8