Website: Email : Tel : 0918.775.368
Lời mở đầu
Trong những năm qua, cơ chế quản lý kinh tế của nhà nớc ta đã có những đổi
mới sâu sắc và toàn diện, tạo ra những chuyển biến tích cực cho sự tăng trởng của
nền kinh tế nớc ta, chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang nền kinh tế
hàng hoá nhiều thàh phần, vận hành theo cơ chế thị trờng có sự quản lý của nhà n-
ớc theo định hớng XHCN, điều đó càng chi phối mạnh mẽ hoạt động của các
doanh nghiệp nói chung và các doanh nghiệp thơng mại nói riêng. Hơn bao giờ
hết, tiêu thu hàng hoá, xác định và phân phối kết quả kinh doanh là vấn đề thờng
xuyên đợc đặt ra đối với mỗi doanh nghiệp thơng mại. Để có thể tồn tại trong thế
giới cạnh tranh ngày càng phức tạp, gay gắt này, các doanh nghiệp phải tổ chức tốt
công tác tiêu thụ, bởi lẽ tiêu thụ là khâu tác động trực tiếp đến hoạt động kinh
doanh của doanh nghiệp. Nh vậy ta có thể thấy rằng, công tác hạch toán tiêu thụ
và xác định kết quả tiêu thụ có đợc tổ chức hợp lý hay không là một trong những
điều kiện quan trọng giúp doanh nghiệp hoạt động có hiệu quả, bảo toàn và phát
triển tốt.
Với những nhận thức về tầm quan trọng của tổ chức hạch toán tiêu thụ và xác
định kết quả tiêu thụ, sau khi đợc trang bị những kiến thức lý luận ở nhà trờng và
qua thời gian tìm hiểu thực tế tại Chi nhánh Công ty TNHH G.C.C. Em đã chọn đề
tài cho chuyên đề thực tập của .mình.
Mục tiêu của việc nghiên cứu đề tài là làm rõ những nguyên tắc hạch toán
tiêu thụ hàng hoá, xác định kết quả tiêu thụ hàng hoá tại Chi nhánh Công ty GCC,
tìm hiểu xem những mặt đã làm đợc và cha làm đợc trong việc tổ chức hạch toán
tiêu thụ hàng hoá và xác định kết quả tiêu thụ, qua đó đề xuất một sổ giải pháp
góp phần hoàn thiện hơn nữa công tác hạch toán tiêu thụ.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Chuyên đề gồm 3 chơng:
Ch ơng I: Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán bán hàng và xác định kết
- Doanh thu bán hàng là giá trị của sản phẩm hàng hoá dịch vụ tính theo giá
bán chuyển giao quyền sở hữu cho khách hàng và đợc chấp nhận thanh toán đựơc
ghi nhận khi thoả mãn đồng thời các điều kiện sau:
- Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn lợi ích và dủi do gắn liền với
quyền sở hữu sản phẩm hàng hoá - dịch vụ cho khách hàng.
- Doanh nghiệp không còn nắm quyền kiểm soát và quyền quản lý hàng hoá
- dịch vụ đã bán.
- Doanh thu phải đợc ghi nhận một cách chính xác và đáng tin cậy.
- Phải chắc chắn thu đựoc lợi ích kinh tế tự giao dịch bán hàng.
- Phải xác định đợc chi phí trực tiếp liên quan giao dịch bán hàng.
2.2. Khái niệm các khoản giảm trừ trong doanh thu.
Các khoản giảm trừ doanh thu là những khoản đợc trừ trực tiếp và doanh thu
bao gồm.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
- Chiết khấu thơng mại là khoản chiết khấu mà doanh nghiệp đã giảm trừ,
hoặc đã thanh toán chi ngời mua hàng do việc ngời mua hàng đã mua hàng với
khối lợng lớn và theo thoả thuận mua hàng đã mua hàng với khối lợng lớn và theo
thoả thuận bên bán sẽ dành cho bên mua một khoản chiết khấu.
- Hàng bán bị trả lại là số hàng hoá đã đợc coi là tiêu thụ nh bọ ngời mua từ
chối trả lại do ngời bán vi phạm hợp đồng kinh tế đã ký kết nh: Hàng kém phẩm
chất, sai quy cách, mẫu mã
- Giảm giá hàng bán là số tiền giảm trừ cho khách hàng ngoài hoá đơn, cho
hợp đồng cung cấp dịch vụ do các nguyên nhân nh : Kém phẩm chất, giao hàng
không đúng quy cách, không đúng thời gian và địa điểm trong hợp đồng.
- Các loại thuế cố định vào giá bán.
3. Các phơng thức bán.
Trong nền kinh tế thị trờng, các phơng thức tiêu thụ ngày càng đa dạng tuỳ
theo đặc điểm loại hình kinh doanh của doanh nghiệp mà doanh nghiệp sẽ lựa
chọn phơng thức tiêu cho phù hợp và có hiệu quả nhất . Tiêu thụ sản phẩm hàng
tiền hàng. Ngời mua sẽ thanh toán lần đầu ngay tại thời điểm mua, số tiền còn lại
ngời mua chấp nhận trả dần vào các kỳ tiếp theo và phải chịu một tỷ lệ lãi xuất
nhất định thông thờng, số tiền trả của các thời kỳ tiếp theo bằng nhau trong đó
bao gồm một phần doanh thu gốc và một phần trả lãi chậm.
- Kế toán bán hàng theo phơng thức hàng đổi hàng.
+Đây là phơng thức mà trong đó bên bán đem sản phẩm vật t hàng hoá của
mình để đổi lấy vật t hàng hoá của ngời mua. Phơng thức này có nhiều thuận lợi
cho hoạt động sản xuất kinh doanh, giải quyết đợc lợng hàng tồn kho và sản phẩm
khi bàn giao cho khách hàng đợc chính thức coi là tiêu thụ và doanh nghiệp xác
định doanh thu trong doanh nghiệp nhà nớc thì doanh thu do trao đổi hàng là giá
bán của sản phẩm, vật t, hàng hoá tơng đơng tại thời điểm trao đổi trên thị trờng.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
4. Các hình thức kế toán:
4.1.Hình thức kế toán Nhật ký - Chứng từ .
4.1.1. Đặc trng cơ bản của hình thức kế toán Nhật ký Chứng từ:
- Tập hợp và hệ thống hoá các nghiệpvụ kinh tế phát sinh bêncó của các tài
khoản kết hợp với việc phân tích các nghiệp vụ kinh tế đó theo các tài khoản đối
ứng nợ.
- Kết hợp chặt chẽ việc ghi chép các nghiệp vụ kinh tế phát sinh theo trình tự
thời gian với việc hệ thống hoá các nghiệp vụ theo nội dung kinh tế ( theo tài
khoản ).
- Kết hợp rộng rãi việc hạch toán tổng hợp với hạch toán chi tiết trên cùng
một sổ kế toán và trong cùng một kỳ ghi chép.
- Sử dụng các mẫu sổ in sẵn có quan hệ đối ứng tài khoản, chi tiết quản lý
kinh tế, tài chính và lập báo cáo tài chính.
- Hình thức kế toán Nhật ký Chứng từ gồm có các loại sổ kế toán sau:
- Nhật ký chứng từ;
- Bảng kê;
- Sổ cái;
- Sổ cái;
- Các sổ, thẻ kế toán chi tiết.
4.2.2. Trình tự ghi sổ kế toán theo hình thức kế toán Nhật ký chung.
Ghi chú:
Ghi hàng ngày:
Ghi cuối tháng:
Đối chiếu, kiểm tra:
4.3. Hình thức kế toán Nhật ký Sổ cái.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Chứng từ kế toán
Sổ nhật ký
đặc biệt
Sổ Nhật
ký chung
Sổ thẻ, kế toán
chi tiết
Sổ cái
Bảng tổng hợp
chi tiết
Báo cáo tài chính
Bảng cân đối
phát sinh
Website: Email : Tel : 0918.775.368
4.3.1. Đặc trng cơ bản của hình thức kế toán Nhật ký Sổ cái
Các nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh đợc kết hợp ghi chép theo trình tự
thời gian và theo nội dung kinh tế ( theo tài khoản kế toán) trên cùng một quyển sổ
kế toán tổng hợp duy nhất là sổ Nhật ký Sổ cái. Căn cứ để ghi vào sổ Nhật ký
Sổ cái là các chứng từ kế toán hoặc bảng tổng hợp chứng từ kế toán cùng loại.
Hình thức kế toán Nhật ký Sổ cái gồm có các loại sổ kế toán:
- Nhật ký sổ cái;
tổng hợp chứng từ kế toán cùng loại, có cùng nội dung kinh tế.
- Chứng từ ghi sổ đợc đánh số liên tục trong từng tháng hoặc cả năm ( theo
số thứ tự trong sổ đăng ký chứng từ ghi sổ) và có chứng từ kế toán đính
kèm, phải đợc kế toán trởng duyệt trớc khi ghi sổ kế toán.
Hình thức kế toán chứng từ ghi sổ gồm có các loại sổ kế toán sau:
- Chứng từ ghi sổ
- Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ;
- Sổ cái,
- Các sổ, thẻ kế toán chi tiết.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
4.4.2. Trình tự ghi sổ kế toán theo hình thức kế toán chứng từ ghi sổ:
Ghi chú:
Ghi hàng ngày:
Ghi cuối tháng:
Đối chiếu, kiểm tra:
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Chứng từ kế toán
Sổ quỹ
Bảng tổng
hợp chứng
kế toán
cùng loại
Sổ thẻ,
kế toán chi
tiết
Bảng
tổng hợp
chi tiết
Chứng từ ghi sổ
- Tài khoản 511 không có số d cuối kỳ.
TK 512 doanh thiu bán hàng nội bộ.
- Bên Nợ
+ Trị giá hàng bán bị trả lại, khoản giảm giá hàng bán đã chấp nhận trên khối lợng
sản phẩm- hàng hoá - dịch vụ,đã bán nội bộ kết chuyển cuối kỳ kế toán,
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
+ Số thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp của số sản phẩm- hàng hoá - dịch vụ đã bán
nội bộ,
+số thuế GTGTphải nộp theo phơng pháp trực tiếp của số sản phẩm hàng hoá -
dịch vụ tiêu thụ bán hàng nội bộ thuần vào TK911xác định kết quả kinh doanh
- Bên có:
+Tổng số doanh thu bán hàng nội bộ của đơn vị thực hiện trong kỳ kế toán.
- TK 512 không có số d cuối kỳ.
TK 531- hàng bán bị trả lại.
- Bên Nợ:
+ Doanh thu của hàng bán bị trả lại, đã chả lại tiền cho ngời mua hặc tính trừ vào
khoản phải thu khách hàng về số sản phẩm, hàng hoá đẫ bán.
Bên có :
+kốt chuyển doanh thu của hàng bán bị trả lại vào bên nợ TK511 Doanh thu bán
hàng nội bộ để xác định doanh thu thuẩn trong kỳ bào cáo.
- Tài khoản 531không có số d cuối kỳ
- TK 532- Giảm giá hàn bán.
- Bên Nợ:
+ Các khoản Giảm giá hàng bán đã chấp thuận cho ngời mua hàng do hàng bán
kém, mất phẩm chất hặc sai quy cách theo quy định trong hợp đồng kinh tế.
- Bên Có :
+ Kết chuyển toản bộ số tiền giảm giá hàng bán sangTK511 doanh thu bán hàng
và cung cấp dịch vụ hoặc TK512 doanh thu bán hàng nội bộ.
- Tài khoản 532 không có số d cuối kỳ.
Nợ TK 531- hàng bán bị trả lại.
Nợ TK 333.1- thuế GTGT phải nộp
Có Tk 111,112,131, ..
(7)- cuối kỳ kết chuyển các khoản giảm trừ vào doanh thu bán hàng.
Nợ TK 511- Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
Có TK 512- chốt khâu thơng mại.
Có TK 531- hàng bán bị trả lại
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Có TK 532- giảm giá hàng bán.
(8)- Xác định kết chuyển doanh thu thuần.
Nợ TK 511- Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ.
Có TK 911- xác định kết quả kinh doanh.
(9) Kết chuyển giá vốn hàng bán:
Nợ TK 911 Xác định kết quả
Có TK 632 Giá vốn hàng bán.
Sơ đồ 1:
Website: Email : Tel : 0918.775.368
(9)
155,154 632
511 111,112,131 635 911
333.1
111,112,131 532
333.1
512
333.1
531
333.1
(1)
(2) (3)
Có TK 511 Doanh thu bán hàng
Các bút toán còn lại phản ánh nh các phơng thức trên.
Sơ đồ 2:
Website: Email : Tel : 0918.775.368
911
511
003
- Nhận
- Bán
- Trả lại
331
Toàn bộ tiền hàng nhận
đại lý, ký gửi đã bán
( phải trả chủ hàng
111,112,131..
Thanh toán tiền hàng cho chủ hàng
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Ghi chú
1. Kết chuyển doanh thu thuần về tiêu thụ
2. Hoa hồng đại lý đợc hởng
5.5. Kế toán phơng thức bán hàng trả góp trả chậm
- Khi chuyển hàng cho ngời mua kế toán phản ánh:
+ Trị giá vốn của hàng tiêu thụ
+ Giá bán trả góp, trả chậm theo hoá đơn GTGT.
- Cuối kỳ kết chuyển doanh thu thuần, giá vốn hàng bán để xác định kết quả
. Tơng tự các phơng thức tiêu thụ khác.
- Kết chuyển lãi về bán hàng trả chậm, trả góp tơng ứng với từng kỳ kinh
doanh.
cung cấp dịch vụ.
+Bên có :Kết chuyển chi phí bán hàng vào TK 911xác định kết quả kinh doanh
để tính kết quả kinh doanh trong kỳ đó.
+ Tài khỏan 641không có số d cuối kỳ.
- Kế toán nghiệp vụ chủ yếu:
- (1)- tính lơng phải trả chop nhân viên bán hàng:
- Nợ Tk 641 chi phí bán hàng (641.1)
Có Tk 334- phải trả ngời lao động
(2)- Trích BHXH ,BHYT,KPCĐ theo tỷ lệ quy định:
Nợ TK 641,1- 19% x tiền lơng
Nợ TK 334 - 6% x tiền lơng
Có TK 338- 25% x tiền lơng.
(3)- chi phí vật liệu, bao bì phục vụ cho bán hàng:
Nợ TK 641- chi phí bán hàng (641.2)
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Có TK 152- Nuyên vật liệu
(4)- chi phí côngcụ dụng cụ dùng cho bán hàng:
Nợ Tk 641 chi phí bán hàng (641.3)
Có TK 153 công cụ, dụng cụ
(5)- khau hao TSGĐ dùng cho bán hàng:
Nợ TK 641- chi phí bán hàng (641.4)
Có Tk 214- hao mòn tài sản cố định.
(6)- chi phí hoa hồng ghi.
Nợ TK 641- chi phí bán hàng (641.8)
Nợ TK 133 thuế GTGT đợc khâu trừ.
Có TK 111,112,131, ..
(7)- Chi phí mua ngoài,ghi:
Nợ TK 641- chi phí bán hàng (641.7)
Nợ Tk 133.1- thuế GTGT đợc khâu trừ.
+ các chi phí quản lý doanh nghiệp thực tế phát sinh trong kỳ.
+số dự phòng phải thu khó đòi, dự phòng phải trả.
+dự phòng trợ cấp mất việc.
- Bên có:
+hàgn nhập dự phòng phải thu khó đi, dự phòng phải trả.
+Kết quả tri phí quản lý doanh nghiệp vào TK911.
- Tài khoản 642 không có số d cuối kỳ.
- Kế toán các nghiệp vụ chủ yếu:
(1)- tiền lơng phải trả cho nhân vên quản lý:
Nợ TK 642- chi phí quản lý doanh nghệp (642.1)
Có TK 334- phải trả công nhân vien.
(2)- Trích BHXH, BHYT,KPCĐ theo tỉ lệ quy định tính vào chi phí quản lý
Nợ TK 642.1- 19% xtiền lơng
Nợ Tk 334 - 6% x tiền lơng
Có TK 338- 25%x tiền lơng.
(3)Chi phí vật liệu, bao bì phục vụ cho bán hàng:
Nợ TK 642- Chi phí quản lý doanh nghiệp (642.2)
Có TK 152- Nguyên vật liệu
(4)- Chi phí CCDC dùng cho bán hàng:
Nợ TK 642- chi phí quản lý doanh nghiệp (642.2)
Có TK 153 Công cụ, dụng cụ
(5)- Chi phí khâu hao TSD dùng cho bán hàng:
Nợ Tk 642- Chi phí quản lý doanh nghiệp (642.4)
Có TK 214- hao mòn tài sản cố dịnh
(6)- Trích lập dự phòng phải thu khó đòi.
Nợ TK 624 chi phí quản lý doanh nghiệp (642.6)
Có TK 193 Dự phòng phải thu khó đòi
(7)- Trích lập quỹ trợ cấp mất việc làm.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Sơ đồ 5:7. Kế toán xác định kết quả bán hàng.
Tài khoản sử dụng:
- TK911- Xác định kết quả kinh doanh.
Website: Email : Tel : 0918.775.368