ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
Học viên: Phan Thị Hương Giang
Lớp: Nhân quyền K18ĐỀ TÀI
Quyền con người của bị can, bị cáo
trong pháp luật quốc tế và pháp luật Việt Nam
Đề cương Luận văn thạc sĩ
Ngành: Luật
Chuyên ngành: Pháp luật về quyền con người
Mã số: Chuyên ngành đào tạo thí điểm
Đề xuất người hướng dẫn: TS Trịnh Tiến Việt
Hà Nội – 2013
1.Đặt vấn đề
1.1. Tính cấp thiết của đề tài
Việc áp dụng chế tài hình sự là việc áp dụng các biện pháp nghiêm khắc
nhất do Nhà nước áp dụng đối với những chủ thể có hành vi xâm phạm
nghiêm trọng đến các quan hệ xã hội. Quan niệm truyền thống cho rằng
những người vi phạm pháp luật, đặc biệt là pháp luật hình sự cần phải bị
trừng trị thật nghiêm khắc để bù đắp lại những hậu quả do người đó gây ra.
Tuy nhiên, quá trình xử lý một vụ án hình sự trải qua nhiều giai đoạn với
khoảng thời gian dài mới có thể xác định chính xác việc một người nào đó có
vi phạm tội do Bộ luật hình sự quy định hay không. Trong khoảng thời gian
đó, mặc dù chưa có bản án có hiệu lực của cơ quan xét xử nhưng hầu hết các
đối tượng nghi vấn đều đã bị những người khác coi là phạm tội và bị phân
biệt đối xử so với những công dân bình thường khác. Trong nhiều trường hợp
nghi can còn bị tra tấn, dùng nhục hình để ép cung, mớm cung dẫn đến làm
sai lệch toàn bộ sự thật của vụ án. Từ thực tiễn đó, nhiều quan điểm hiện đại
của bị cáo, bị cáo
- Nghiên cứu, phân tích những qui định về bảo đảm quyền con người cơ
bản của bị can, bị cáo trong Luật Nhân quyền quốc tế
- Phân tích, so sánh các qui định của Luật TTHS Việt nam với Luật Nhân
quyền Quốc tế liên quan đến bảo đảm quyền con người cơ bản của bị can, bị
cáo; tìm ra những hạn chế, bất cập
- Kiến nghị những giải pháp nhằm hoàn thiện các qui định của pháp luật
TTHS Việt Nam theo hướng bảo đảm quyền con người cơ bản của bị cáo.
1.3. Tính mới của đề tài
Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan nhà nước
trong việc xây dựng và thực hiện pháp luật có liên quan (đến chủ đề của luận
văn). Ngoài ra luận văn còn có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho hoạt động
giảng dạy, nghiên cứu ở Khoa Luật ĐHQG Hà Nội và các cơ sở đào tạo khác
của Việt Nam.
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Quyền con người cơ bản của bị can, bị cáo trong hoạt động TTHS
- Luật Nhân quyền Quốc tế
- Bộ Luật tố tụng hình sự 2003.
- Thực tiễn tố tụng từ năm 2007 đến nay (theo Bộ Luật tố tụng hình sự hiện
hành)
Tổng quan tài liệu
Trong khoa học pháp lý nước ta cũng như quốc tế, vấn đề bảo đảm quyền
con người nói chung, quyền con người trong hoạt động tư pháp cũng như
quyền con người trong tố tụng hình sự đã được nhiều tác giả nghiên cứu từ
các góc độ và với các mức độ khác nhau. Các công trình nghiên cứu đã
công bố có thể được phân thành các nhóm sau đây:
- Từ góc độ nghiên cứu về bảo đảm quyền con người nói chung trong Nhà
nước pháp quyền có các công trình "Quyền con người trong thế giới hiện đại"
của nguyên Giám đốc trung tâm quyền con người của Học viện Chính trị
quốc gia Hồ Chí Minh GS.TS. Hoàng Văn Hảo và Phạm Ích Khiêm; công
pháp quyền xã hội chủ nghĩa, về bảo đảm quyền con người. Việc nghiên cứu
được thực hiện từ góc độ lý luận chung về quyền con người nói chung và từ
góc độ tố tụng hình sự nói riêng.
Các phương pháp nghiên cứu cụ thể được sử dụng là phân tích, tổng hợp,
lịch sử, so sánh, thống kê v.v
Trong quá trình thực hiện đề tài, tác giả đã khảo sát thực tiễn điều tra của
các cơ quan tiến hành tố tụng tại một số thành phố, tỉnh, nghiên cứu hồ sơ các
vụ án làm cơ sở thực tiễn cho việc nghiên cứu.
2.3. Địa điểm nghiên cứu: Hà Nội
3. Dự kiến kết quả: Một bản luận văn từ 70 đến 85 trang.
Ngoài phần mở và kết cấu trúc luận văn bao gồm những mục sau:
Chương 1: Nhận thức chung về quyền con người và việc bảo đảm quyền
con người cơ bản của bị can, bị cáo trong hoạt động tư pháp
1.1. Lý luận chung về quyền con người và bảo vệ quyền con người.
1.2. Một số quyền con người cơ bản của bị can, bị cáo cần được bảo đảm.
1.3. Các chuẩn mực quốc tế về bảo đảm quyền con người của bị can, bị cáo
trong tố tụng hình sự.
Chương 2: Thực trạng bảo đảm quyền con người cơ bản của bị can, bị
cáo ở Việt Nam
2.1. Pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam với việc bảo đảm một số quyền con
người cơ bản của bị can, bị cáo.
2.2. Thực tiễn bảo vệ quyền con ngườị của bị can, bị cáo trong hoạt động tố
tụng hình sự.
2.3. Nguyên nhân của những bất cập, hạn chế trong việc bảo vệ quyền con
người của bị can, bị cáo trong hoạt động tố tụng hình sự
Chương 3: Hoàn thiện pháp luật tố tụng hình sự về bảo đảm quyền con
người của bị can, bị cáo
3.1. Kiến nghị hoàn thiện các quy định của BLTTHS nhằm bảo đảm các
quyền con người cơ bản của bị can, bị cáo.
3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả bộ máy tham gia hoạt động tố tụng hình sự