ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
Học viên: NGUYỄN PHƯƠNG NHUNG
Lớp: Cao học nhân quyền K18ĐỀ TÀI
Bảo vệ quyền con người trong Luật Nhân Đạo Quốc Tế
Đề cương Luận văn thạc sĩ
Ngành: Luật
Chuyên ngành: Luật nhân quyền
Mã số:

Đề xuất người hướng dẫn: Tiến sỹ Vũ Công Giao
Hà Nội - 2013

1
1. Tính cấp thiết của đề tài:
Nhìn lại lịch sử loài người, thế giới đã trải qua hai cuộc chiến tranh vũ trang lớn và
khốc liệt đó là Chiến tranh thế giới thứ nhất và chiến tranh thế giới thứ hai. Cuộc chiến
tranh thế giới thứ I là một trong những sự kiện lịch sử có ảnh hưởng lớn nhất trong
lịch sử thế giới. Đây là cuộc chiến tranh có chiến trường chính bao trùm khắp châu Âu
và ảnh hưởng ra toàn thế giới, lôi kéo tất cả các cường quốc châu Âu và Bắc Mỹ vào
vòng chiến với số người chết trên 20 triệu người với sức tàn phá và ảnh hưởng về vật
chất tinh thần cho nhân loại rất sâu sắc và lâu dài. Cuộc chiến tranh thế giới thứ hai là
có tính minh chứng của cuộc chiến tranh thảm khốc bắt đầu từ năm 1939 và chấm dứt
vào năm 1945 giữa các lực lượng đồng minh và trục theo chủ nghĩa phát xít. Khoảng
62 triệu người đã bị chết do cuộc chiến này (thống kê vẫn tiếp tục nghiên cứu), kể cả
các hành động tàn sát diệt chủng của Đức Quốc Xã (Holocaust), 60% người chết là
thường dân, chết vì bệnh dịch, nạn đói, nạn diệt chủng và bom đạn. Thiệt hại nặng
nhất là Liên Xô với 23 triệu người chết, Trung Quốc với 10 triệu người, theo phần

Mục tiêu tổng quát của luận văn là đưa ra cái nhìn tổng quát những vấn đề cơ bản
của luật nhân đạo quốc tế, quy chiếu các quyền con người( tập trung chủ yếu vào
quyền sống, quyền được bảo vệ không bị tra tấn, đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô
nhân đạo hoặc hạ nhục, quyền được bảo vệ khỏi bị bắt làm nô lệ hay nô dịch, quyền
được học tập) vào trong luật nhân đạo quốc tế để ta hiểu sâu hơn vấn đề bảo vệ quyền
của nhóm người trong chiến tranh và đánh giá được mức độ hưởng quyền của họ như
thế nào trước và sau khi Luật Nhân Đạo Quốc Tế ra đời, từ đó đánh giá được mức độ
hiệu quả, tầm quan trọng, mức độ điều chỉnh của Luật Nhân Đạo Quốc Tế được áp
dụng trong thực tế như thế nào.
1.2.2 Mục tiêu cụ thể:
Để thực hiện được mục đích nói trên, luận văn sẽ giải quyết những mục tiêu cụ thể
sau:
- Làm rõ những vấn đề cơ bản nhất về Luật Nhân Đạo Quốc Tế và quyền con
người, quy chiếu những quy định trong Luật Nhân Đạo Quốc Tế dưới lăng kính nhân
quyền.
- Làm rõ cơ chế bảo vệ quyền con người( hướng tập trung vào các quyền cụ thể
gồm quyền sống, quyền được bảo vệ không bị tra tấn, đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo,
vô nhân đạo hoặc hạ nhục, quyền được bảo vệ khỏi bị bắt làm nô lệ hay nô dịch,
quyền được học tập) trong Luật Nhân Đạo Quốc Tế với những nhóm người cụ thể, các
3
quy định về hạn chế việc sử dụng các loại vũ khí, đồng thời đánh giá, xem xét các quy
định của luật về bảo vệ quyền lợi của họ.
- Đánh giá tính hiệu quả, cần thiết, tầm quan trọng trước và sau khi Luật Nhân
Đạo Quốc Tế ra đời trong việc bảo vệ quyền con người và thực tiễn thực thi cơ chế
bảo vệ các nhóm người trong Luật Nhân đạo ở trên thế giới. Từ đó, đóng góp chung
vào kho tàng nghiên cứu khoa học những lí luận khát quát nhất về vấn đề tác giả
nghiên cứu.
1.3 Tình hình nghiên cứu:
Mặc dù khái niệm về Luật Nhân Đạo Quốc Tế và quyền con người không phải là
những khái niệm mới mẻ nhưng do tính phức tạp và tính thực tiễn mang tính quốc tế

mạnh mẽ như Syria, Irac, Pakistan…
2. Nội dung, địa điểm, phương pháp nghiên cứu:
2.1 Nội dung nghiên cứu:
Luận văn cung cấp một cái nhìn tổng quan về Luật Nhân Đạo Quốc Tế dưới lăng
kính nhân quyền, phân tích, làm rõ tính hiệu quả của Luật Nhân Đạo Quốc Tế trong
việc bảo vệ các quyền cấp thiết nhất của con người khi chiến tranh mang tính quốc tế
hoặc không mang tính chất quốc tế xảy ra, đồng thời tác giả cũng đánh giá được thực
tiễn thực thi pháp luật Nhân Đạo Quốc Tế trong việc bảo vệ nhóm người cụ thể trên
thực tế như thế nào.
2.2 Địa điểm nghiên cứu:
Địa điểm dự kiến nghiên cứu chính là những đất nước ở khu vực Trung Đông.
Hiện nay, xung đột vũ trang đã và vẫn có nguy cơ tiếp tục xảy ra. Và một sự thật
không thể phủ nhận đó là sự chết chóc, mất mát về người và tài sản. Tiếp cận theo
hướng quyền con người, những nhóm người đã và đang phải chịu đựng việc mất đi
một số những quyền cơ bản nhất bởi chiến tranh xảy ra. Mặt khác, qua thu thập các tài
liệu trên internet ở các nước nằm trong khu vực này tác giả có thể có những đánh giá
chung về việc thực thi Luật Nhân Đạo Quốc Tế trong thực tế.
2.3 Cơ sở phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật
lịch sử của chủ nghĩa Mác Lê Nin; đường lối, chính sách của Đảng và nhà nước ta và
quan điểm của cộng đồng quốc tế về PCTN và bảo đảm thực hiện quyền con người;
phương pháp tiếp cận dựa trên cơ sở quyền con người hướng tới phát triển.
Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu: Phân tích, tổng hợp, thống kê, so
sánh để làm sáng tỏ những vấn đề liên quan.
3. Dự kiến kết quả:
5
Ngoài phần mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, Luận văn kết cấu
gồm 3 chương như sau:
Chương 1: Khái quát về Luật nhân quyền quốc tế và Luật nhân đạo quốc tế:
1.1 Nhận thức về Luật nhân quyền quốc tế

4. Tiến độ
S
TT
Hoạt động/
Nội dung
Thời gian
(tính bằng tháng)
1 Thu thập tài liệu 1 tháng
2
Xây dựng, hoàn thiện
và bảo vệ đề cương
1 tháng
3
Viết luận văn và trình
dự thảo cho giáo viên
hướng dẫn
6 tháng
4
Hoàn thiện dự thảo
theo yêu cầu của giáo viên
hướng dẫn
3 tháng
5
Chuẩn bị các thủ tục và
bảo vệ luận văn
1 tháng
5. Danh mục tài liệu tham khảo:
1. Khoa Luật – Đại học quốc gia Hà Nội, Giáo trình Lý luận và pháp luật về quyền
con người, Nxb.CTQG, Hà Nội, 2009.
2. Khoa Luật – Đại học quốc gia Hà Nội, Giới thiệu Công ước quốc tế về các