ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
Học viên: ĐÀO THỊ NGÂN
Lớp: Cao học Nhân quyền K18
ĐỀ TÀI
HOÀN THIỆN KHUÔN KHỔ PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN TỰ DO TÍN
NGƯỠNG, TÔN GIÁO Ở VIỆT NAM
Đề cương Luận văn thạc sĩ
Ngành: Luật
Chuyên ngành: Pháp luật về quyền con người
Mã số: chuyên ngành đào tạo thí điểm
1
Hà Nội - 2013
1. Đặt vấn đề
1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Tôn giáo có lịch sử phát triển lâu đời từ hàng chục nghìn năm trước và cho tới nay
thì tôn giáo rất đa dạng về loại hình, đông đảo về số lượng tín đồ. Sự ảnh hưởng của 1 tôn
giáo thì không nằm trong phạm vi lãnh thổ 1 quốc gia mà vượt ra xa ngoài biên giới quốc
gia. Hơn nữa, tôn giáo có tác động mạnh mẽ tới tất cả các lĩnh vực đời sống kinh tế, chính
trị, văn hóa, xã hội của mỗi nước
Tại Việt Nam tính tới năm 2011, Việt Nam đã có khoảng 12 tôn giáo và 30 triệu tín đồ,
100.000 chức sắc và nhà tu hành, 37 tổ chức tôn giáo được công nhân với tư cách pháp
nhân hoạt động theo khuôn khổ pháp luật. Những con số này cho thấy thì một lượng dân
số không nhỏ ở nước ta đã lựa chọn cho mình một tôn giáo và những người còn lại thì có
nhiều cơ hội để lựa chọn cho mình 1 tôn giáo phù hợp. Đồng thời, nhìn vào những số liệu
thì dễ nhận thấy đây là vấn đề tôn giáo không còn chỉ là vấn đề nhỏ tập trung vào 1 nhóm
nhỏ mà đã là quan hệ xã hội phức tạp và cần có sự điều chỉnh của pháp luật.
Mỗi con người sinh ra đều chịu ảnh hưởng của 1 tôn giáo hoặc tín ngưỡng nào đó,
Mục tiêu cuối cùng của luận văn là hướng tới việc dựa trên những phân tích để đưa
ra được những giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật để đảm bảo tốt nhất cho
quyền tự do tôn giáo, tín ngưỡn.
1.2.2. Mục tiêu cụ thể
Để đạt được mục tiêu tổng quan, luận văn bao gồm những mục tiêu cụ thể như sau:
• Nghiên cứu tìm hiểu về những quy định hiện nay trên thế giới và ở Việt Nam trong việc
đảm bảo quyền tự do tôn giáo tin ngưỡng.
• Xem xét, tìm hiểu những vấn đề thực tiến đang diễn ra tại Việt Nam trong khuôn khỏ
pháp luật.
• Đưa ra những mặt hạn chế và tích cực trong hệ thống pháp luật Việt Nam trong công
cuộc tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo của con người
• Phân tích, đánh giá các mặt hạn chế và tích cực đó.
• Từ những phân tích đánh giá có thể đưa ra được các giải pháp để hoàn thiện pháp luật.
1.3. Tính mới và những đóng góp của đề tài
Nhân quyền là 1 lĩnh vực còn khá mới mẻ ở Việt Nam. Trước đây, từ quyền con
người được xem như là 1 vấn đề khá nhạy cảm, người ta thường cố tránh sử dụng từ này
vì sợ nhắc tới vấn đề mang tính đòi hỏi tiêu cực. Hiện nay, khi mà mọi người suy nghĩ cởi
mở hơn về nhân quyền, thì vấn đề về quyền con người cũng được quan tâm nhiều hơn.
Tuy nhiên vấn đề về việc bảo đảm quyền con người, cụ thể là quyền tự do tin ngưỡng tôn
3
giáo cũng chưa được tiếp cận 1 cách rộng rãi và cụ thể. Nói vậy không hẳn là chưa có sự
nghiên cứu nào về quyền tự do tôn giáo, tín ngưỡng mà trên thực tế cũng đã có nhiều
người nghiên cứu vấn đề tôn giáo và nhân quyền, song cách tiếp cận thường là mối quan
hệ giữa tôn giáo và nhân quyền hay những tác động qua lại giữa các tôn giáo và nhân
quyền mà chưa có sự nghiên cứu sâu sắc về quyền tự do tôn giáo, tin ngưỡng trong hệ
thống pháp luật. Luận văn này sẽ đưa ra những hiểu biết về quyền tự do tín ngưỡng tôn
giáo trong hệ thống pháp luật quốc tế và pháp luật Việt Nam có tính hệ thống hơn.
Luận văn này có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan nhà nước trong
việc xây dựng và thực hiện pháp luật về quyền tự do tin ngưỡng, tôn giáo. Ngoài ra, luận
văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho hoạt động giảng dạy, nghiên cứu ở
- Quy định của pháp luật quốc tế và pháp luật Việt Nam về quyền tự do tín ngưỡng, tôn
giáo.
- Những vấn đề còn tồn tại trong quá trình đảm bảo thực hiện quyền tự do tín ngưỡng tôn
giáo ở Việt Nam.
2.2. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn được thực hiện trên cơ sở áp dụng các phương pháp duy luận biện chứng, duy
vặt lich sử của Chủ nghĩa Mác – Leenin và tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm. đường
lối của Đảng, Nhà nước Việt Nam về pháp luật và xây dựng pháp luật.
Các phương pháp nghiên cứu cụ thể được sử dụng trong luận văn này bao gồm:
Phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê, so sánh.
2.3. Địa điểm nghiên cứu
Tại Hà Nội
3. Dự kiến kết quả
Một luận văn từ 80 đến 100 trang với cấu trúc dự kiến bao gồm: phần mở đầu, 3
chương và phần kết luận.
Chương I: Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo trong pháp luật quốc tế
Chương này dự kiến đưa ra những quy định chung của luật pháp quốc tế có liên quan tới
quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo
Chương II: Tự do tín ngưỡng tôn giáo – Thực trang ở Việt Nam
Chương này dự kiến viết về tổng quan tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam; những tồn tại và
hiệu quả khi thực hiện quyền tự do tôn giáo, tín ngưỡng.
Chương III: Hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam
Chương này dự kiến đưa ra tổng quan về pháp luật Việt Nam về quyền tự do tín ngưỡng,
tôn giáo; đưa ra những ý kiến đóng góp hoàn thiện pháp luật.
4. Tiến độ
STT
Hoạt động/
Nội dung
Thời gian
(tính bằng tháng)
- Hiến pháp nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam
- Báo cáo của giám sát viên đặc biệt của Liên Hiệp quốc về thực hiện quyền tự do rôn
giáo, tín ngưỡng ở Việt Nam năm 1998,
http://www.unhchr.ch/Huridocda/Huridoca.nsf/0/585d3bc75523f9068025673800425c16?
Opendocument
6