Quan niệm về tứ đức “Cơng – Dung – Ngơn – Hạnh” của người phụ nữ Việt
Nam xưa và nay
I - MỞ ĐẦU

Tơi sinh ra và lớn lên trên một miền q nhỏ nhắn, xinh đẹp thuộc vùng
đồng bằng Bắc Bộ. Cũng giống như bất cứ ai, tơi u q hương nhiều lắm,u
từ cái giản dị chất phác của người dân đến khoảng trời trong xanh những buổi
chiều về và cả lời ru của bà những ngày hè trưa nắng. Bà vẫn bảo tơi “con gái
phải biết ngoan ngỗn nghe lời, đoan trang thuỳ mỵ,phải có đủ Cơng – Dung –
Ngơn - Hạnh”. Hồi đó tơi chưa hiểu gì chỉ biết “vâng” theo lời bà dạy. Bà và tơi
là cả hai thế hệ. Bà sinh ra và được ni dạy theo tư tưởng phong kiến ngày xưa
còn tơi đang sống trong một xã hội hồn tồn mới-hai xã hội khác nhau va hai
thế hệ khơng thể đánh đồng theo một khn mẫu được. Tơi vẫn đi cùng với nhịp
sống hối hả,nhưng học nhiều biết nhiều tơi lại càng có ham muốn tìm hiểu rõ
hơn “Cơng-Dung-Ngơn-Hạnh” mà bà nhắc nhở ngày xưa. Ai có thể hố mình
vào trong q khứ để thực hiện hết tất cả những quy tắc, quy định trong xã hội
trước được? Nhưng tơi vẫn muốn nhìn nhận cái khn hình đó - khn hình
“Cơng – Dung – Ngơn - Hạnh” trên cả hai chiều xưa và nay. Bởi vì đối với
người phụ nữ mà nói cùng với sự thay đổi của cả xã hội nấc thang đánh giá về
họ cũng đã khác. Cả một qng thời gian dài như vậy dần những trói buộc, định
kiến xưa cũ cũng đã được cởi bỏ. Người phụ nữ ngày nay khơng còn giới hạn
khơng gian sống của mình phía sau bậc cửa mà được tự do thể hiện sức mạnh,tài
năng trí tuệ của mình. Khơng thể nói rằng người phụ nữ ngày nay đã đánh mất
đi vẻ đẹp ngày xưa mà “Cơng – Dung – Ngơn - Hạnh” của phụ nữ ngày nay đã
mang vóc dáng mới, vẻ đẹp mới –mang tầm thời đại.
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
II - NI DUNG

Cụng - Dung - Ngụn - Hnh bao gm c phm cht, o c, ti nng,
ngi con gỏi ng thi khụng quờn v p b ngoi, li n ting núi, dỏng v.
iu ú cú ngha rng mt ngi ph n p thỡ luụn luụn phi hon thin mỡnh

khơng đẹp về “hạnh” thì có nghĩa là chưa đẹp,nhưng một người con gái dù chưa
hồn thiện về một số mặt nhưng họ có phẩm chất, đức hạnh tốt thì họ vẫn là
người con gái đẹp.Có thể nói đây là vẻ đẹp quan trọng nhất để đánh giá về người
con gái.

III- QUAN NIỆM VỀ “CƠNG - DUNG - NGƠN - HẠNH” XƯA VÀ NAY

Trong xã hội xưa,dưới chế độ phong kiến,phân biệt nam, nữ một cách
định kiến rõ rệt. Địa vị, vai trò của người phụ nữ trong xã hội ấy khơng được coi
trọng, họ là người bị áp bức bóc lột, trói buộc nhiều nhất trong cả gia đình và xã
hội. Theo quan điểm nho giáo cho rằng phụ nữ là đối tượng khó dạy, tâm tính
hèn mọn,tri thức nơng cạn… do vậy người phụ nữ phải được dạy bảo trong
khn phép “tam tòng, tứ đức”. Trong xã hội ngày nayquan niệm về “tứ đức”
của người phụ nữ đã thay đổi hẳn. Phụ nữ ngày càng được giải phóng ra khỏi
bức tường thành gia đình để hồ nhập vào cùng dòng chảy của xã hội. Song dù
có ở thời đại nào đi chăng nữa thì những giá trị về tứ đức "Cơng - Dung - Ngơn -
Hạnh" Cũng khơng mất đi, chỉ có điều mỗi một thời sẽ có những quan
niệm,chuẩn mực về “tứ đức” đó là khác nhau.
Trước hết là nét đẹp trong chữ Cơng của người phụ nữ: như chúng ta đã
biết trong xã hội truyền thống cổ xưa, sự phân cơng lao động chủ yếu dựa vào
giới tính, đan ơng thì làm những cơng việc nặng nhọc và chủ yếu giao tiếp bên
ngồi còn đàn bà thì chăm lo nhà cửa phụ trách những vấn đề bên trong. Với sự
khác biệt trong phân cơng lao động đó nên việc truyền thụ kỹ năng mưu sinh
trong các gia đình cũng khác nhau, nhất là giữa người nam và người nữ. Làm
phận đàn bà trong xã hội phong kiến thì phải ép mình trong khn phép nữ lưu.
Mặc dù có một số người cùng học tập,làm ruộng, bn bán như đàn ơng nhưng
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
hu ht tt c nhng ngi ph n vn phi hc n cụng gia chỏnh, hc canh
gi thờu thựa Bi quan im ú nờn tt c cỏc cụ gỏi dự l thiờn kim tiu th
cnh vng lỏ ngc hay ch l mt cụ gỏi quờ mựa cng phi hc n cụng gia

sáu chức năng thì hầu như chức năng nào cũngcó mặt của người phụ nữ: đẻ con,
ni con, chăm sóc bố mẹ, tề gia nội trơ, quản lý kinh tế. Vì vậy phần lớn mọi
người cho rằng hạnh phúc gia đình,sức khoẻ của con cái, sự an lạc của chồng
nhất nhất đều do người phụ nữ tạo ra.
Theo truyền thống từ xưa đến nay, người vợ là người nội trợ, lo toan
việc bếp núc. Đây chính là nghệ thuật quan trọng nhất để có một gia đình hạnh
phúc. Nếu như trong xã hội ngày xưa cơng việc nội trợ là cơng việc chính của
người phụ nữ thì trong xã hội hiện đại này khi mà con người đang hối hả chạy
theo những cơng nghệ mới,chỉ chú tâm làm những cơng việc xã hội và đã có rất
nhiều người phụ nữ khơng còn chú tâm nhiều đén việc nội trợ nữa, họ chỉ cầu kì
nấu ăn khi có dịp lễ tết hay tiệc tùng còn những ngày thường do bận việc nên
việc nấu những món ăn ngon cho người thân khơng được quan tâm nhều lắm, họ
thường nấu những món ăn có thể quen thuộc hoặc đơn giản, nhanh gọn. Đặc biệt
ở các thành phố lớn ai ai cũng bận rộn với cơng việc mưu sinh, thường các gia
đình chỉ gặp nhau trong bữa cơm tối, cơm trưa chồng hoặc vợ ăn cơm ở cơ quan
hoặc cơm qn… Rồi trong xã hội ngày nay người con gái chú tâm học rat
nhiều thứ nhưng riêng việc nội trợ bếp núc thì họ khơng chú tâm. Chính vì vậy
mà tài bếp núc của họ khơng được kh như những người con gái ngày xưa. Bữa
ăn hàng ngày khơng có gì là to tát, nhưng nó có thể là yếu tố làm cho gia đình
đầm ấm, hạnh phúc hơn và cung có thể là ngun nhân làm cho khơng khí gia
đình nguội lạnh theo thời gian. Như vậy cơng việc nội trợ bếp núc của người
phụ nữ của xã hội nào cũng rất cần thiết, “cơm có lành canh mới ngọt”người
phụ nữ phải thực hiện đúng thiên chức của mình thì gia đình mới đầm ấm và
hạnh phúc. Người chồng là trụ cột trong gia đình, hang ngày họ phải làm việc rất
vất vả và sau mỗi ngày làm việc mệt mỏi ấy khi về đén nhà đựoc nghỉ ngơi trong
một khơng khí gia đình thoải mái, vui vẻ, ấm cúng, được đồn tụ cùng người
thân tron mâm cơm gia đình thì mọi mỏi mệt sẽ được xố tan. Cách chăm sóc
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
chồng của ngươi phụ nữ “con đường ngắn nhất là con đường xun qua dạ dầy
của người đàn ơng”(thành ngữ). Ngày nay nhờ có khoa học tiến bộ, đã giảm rất

ngi ph n luụn phi thc hin mt cỏch y , c bit ú khụng ch l
ngha v m ú cũn l tỡnh cm cng nh lũng bit n i vi b m.
Nh vy, cú th núi rng trong gia ỡnh ngi ph n cú vai trũ rt quan
trng ngi ph n c vớ nh chic iu ho trong gai ỡnh lm cho khụng
khớ gia ỡnh tr lờn m cỳng trong mựa ụng v mỏt du v mựa hố. Nh Vonte
ó tng núi dự l vua chỳa hay ngi dõn cy, k no sng yờn n di mỏi
m ca mỡnh l hnh phỳc. Mi chỳng ta khụng th coi nhng cụng vic gia
ỡnh l vn vt bi chớnh t nhng vic lam ú nu ngi ph n hon thnh
c trỏch nhim ca mỡnh thỡ s to dng c mt gia ỡnh hnh phỳc cũn
khụng thỡ s ngc li. Gia ỡnh l mt t bo ca xó hi, gia ỡnh m m
khụng ch em li nim vui cho mi thnh viờn trong gia ỡnh m cũn gúp phn
lm cho xó hi n nh v vn minh hn. Chớnh vỡ vy m trong mi cụng vic
ca gia ỡnh khụng th thiu bn tay ca ngi ph n v vai trũ ca ngi ph
n ó c nh th Th Hựng khng nh qua bi th V i:
Em i vng
Nh hoang tn giỏ lnh
Con mi chi quờn b ba cm chiu
M t lnh thy ton l ỏ
Bp chng tr ton nhng ni niờu.
Ph n Vit Nam t xa n nay khụng ch m vic nh m cũn
gii vic nc, tri qua rt nhiu nhng nm thỏng kh cc ca chin tranh,
chớnh t trong nhng au kh ú ngi ph n ó xõy dng c hỡnh tng
ngi ph n Vit Nam tht cao p. Cỏc l giỏo phong kin c tht cht h vo
c xe tam tũng, t c nhng vn khụng ngn cn c ph n Vit Nam
ghộ vai gỏnh vỏc sn h. Trong chin tranh ngi ph n cng khụng thua
kộm gỡ ngi n ụng, h cng ra mt trn, cng cm sỳng chin u vi mt
khớ phỏch bt khut yờu i ngay trong c khú khn:
Em ng hiờn ngang gia t tri
Gia vũng gm sỳng ,n ci ti
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN

THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
động xã hội phụ nữ đã phay huy cao độ khả năng của mình với xu hướng ngày
càng có nhứng đóng góp quan tọng vào sự phát triển của đất nước. Phụ nữ tham
gia đơng đảo ở nhiều ngành sản xuất của đất nước như:ngành thương mại, giáo
dục, y tế, tin dụng và tài chính, văn hố xã hội… hay trong các hoạt động thể
dục thể thao ngày càng ghi nhận thành tích đóng góp đáng kể của người phụ nữ
trong sự nghiệp xây dựng nền văn hố “tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”.
Trong hoạt động văn hố chúng ta đã có rất nhiều nữ nghệ sĩ nhân dân, nữ nghệ
sĩ ưu tú và trong hoạt động thể thao như bóng đá điền kinh… nữ đã đạt rất nhiều
huy chương các loại tại các giải khu vực và quốc tế.
Phụ nữ còn được giải phóng trong cả hoạt động chính trị,nếu trước kia
việc nước chỉ do đàn ơng lo thì giờ phụ nữ đã tham gia vào các cấp uỷ đảng,
chính quyền, đồn thể từ trung ương đến địa phương,cơ sở với số lượng ngày
càng tăng. Với những cương vị trọng trách đó, người phụ nữ đang cống hiến
ngày càng nhiều cho sự phát triển của đất nước.
Song ngày nay khi xã hội càng phát triển,nhiều loại dịch vụ phục vụ nhu
cấu sinh hoạt các gia đình (quần áo may sẵn, món ăn làm sẵn...), song khơng vì
thế mà người con gái qn đi những điều mà mình cần có như biết khâu vá, đơm
khuy, khâu những đường sứt chỉ, sửa quần áo cho chồng con, nấu cơm ngon
canh ngọt hằng ngày. Khi đồng tiền lấn át đòi hỏi con người phải năng động dồn
nhiều sức lực vào cơng việc kiếm tiền và tồn tại, có những phụ nữ mải mê chạy
theo danh lợi ma qn đi những thiên chức của mình, rồi đến một lúc nào đó họ
được ở trên đỉnh cao của sự nghiệp nhưng lại thiếu những hạnh phúc bình dị
nhất của cuộc sống đời thường. Và như vậy người phụ nữ đó có cao sang bao
nhiêu mà khơng có một gia đình đầm ấm, hạnh phúc thì có lẽ chính họ lại là
người bất hạnh nhất.
Như vậy, có thể nói rằng phụ nữ Việt Nam ngày nay khơng còn bị bó
buộc trong khn phép gia đình nữa mà họ đã được tự do tham gia vào các hoạt
động xã hội. Với những vị trí và vai trò ngày càng được nâng cao trong cả gia
đình và ngồi xã hội người phụ nữ đã được giải phóng. Một xã hội muốn tồn tại

khỏc nhau. Ngi con gỏi ngy xa cỏch õy mt th k c quan nim l p
khi cụ y cú túc uụi g, rng nhum en, guc mc, ỏo t thõn. Cỏch n mc
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN