BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH THÁI HỒI NAM

NÂNG CAO HIU QU CHO VAY
DOANH NGHIP NH VÀ VA TI
NGÂN HÀNG NƠNG NGHIP VÀ PHÁT
TRIN NƠNG THƠN TRÊN A BÀN
THÀNH PH H CHÍ MINH LUN VN THC S
KINH T TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG TP. H CHÍ MINH – Tháng 3/2010
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
Trang ph bìa
Li cam đoan
Mc lc
Danh mc các ch vit tt
Danh mc bng biu
Li m đu 1
CHNG 1
: LÝ LUN CHUNG V TÍN DNG NGÂN HÀNG VÀ
HIU QU TÍN DNG NGÂN HÀNG 4
1.1. HIU QU CA TÍN DNG NGÂN HÀNG 4
1.1.1. Khái nim 4
1.1.2. Nhân t nh hng đn hiu qu tín dng 5
1.2. C IM CHO VAY DOANH NGHIP NH VÀ VA 7
1.2.1. Phân loi doanh nghip nh và va 7
1.2.2. Vai trò doanh nghip nh và va trong vic phát trin kinh t 13
1.2.3. c đim cho vay DNNVV 17
1.3. H THNG TIÊU CHÍ XÁC NH HIU QU CHO VAY DOANH
NGHIP NH VÀ VA 25
1.3.1. H thng tiêu chí xác đnh hiu qu cho vay doanh nghip nh và va .25
1.3.2. Mt s tiêu chí đ phát trin cho vay doanh nghip nh và va 27
1.4. BÀI HC KINH NGHIM HOT NG TÍN DNG I VI CÁC
DOANH NGHIP NH VÀ VA CA MT S QUC GIA TRÊN
TH GII 20
1.4.1. Kinh nghim ca Trung Quc 20
1.4.2. Kinh nghim ca Thái Lan. 21
1.4.3. Kinh nghim ca Nht Bn 22
1.4.4. Mt s bài hc kinh nghim rút ra v phát trin dch v tín dng đi vi
các NHTM trên đa bàn TPHCM trong điu kin hi nhp kinh t quc t. 22

Ngân hàng Nông nghip và Phát trin nông thôn Vit Nam 63
3.2. GII PHÁP NÂNG CAO HIU QU CHO VAY I VI DOANH
NGHIP NH VÀ VA 65
3.2.1. Gii pháp đi vi DNNVV 66
3.2.2. Gii pháp nâng cao hiu qu hot đng 67
3.2.3. Gii pháp h tr 76
Kt lun chng 3 78
Kt lun 79
Tài liu tham kho
DANH MC CÁC CH VIT TT
DNNVV : Doanh nghip nh và va.
PTNT : Phát trin nông thôn
GTGT : Giá tr gia tng
ATM : Máy rút tin t đng
CC : Cm c
CK : Chit khu
CTCG : Chng t có giá
CV : Cho vay
HV : Huy đng vn
HKD : Hot đng kinh doanh.
KCN – KCX : Khu công nghip – khu ch xut.
NHTM : Ngân hàng thng mi
NHNN : Ngân hàng Nhà nc
NHTNNN : Ngân hàng thng mi nc ngoài

t 2005-2009 39
Biu đ 2.2: D n cho vay doanh nghip ca Ngân hàng Nông nghip và PTNT Vit
Nam t 2006-2009 41
Biu đ 2.3: D n cho vay DNNVV ca Ngân hàng Nông nghip và PTNT Vit
Nam t 2006-2009 42
Biu đ 2.4: T l n xu trên tng d n ca Ngân hàng Nông nghip và PTNT Vit
Nam t 2006-2009 45
1
LI M U
1. TÍNH THIT THC CA  TÀI VÀ MC ÍCH NGHIÊN CU:
Ngân hàng thng mi cp tín dng cho các t chc, cá nhân di các hình
thc cho vay, bo lãnh, cho thuê tài chính và các hình thc khác theo quy đnh ca
Ngân hàng Nhà nc. Trong các hot đng cp tín dng, cho vay là hot đng quan
trng và chim t trng ln nht theo đó t chc tín dng giao cho khách hàng s
dng mt khon tin đ s dng vào mc đích và thi gian nht đnh, theo tho
thun vi nguyên tc có hoàn tr c gc và lãi. ây là mt trong nhng kênh phân
phi vn mang li hiu qu cho nn kinh t, va thúc đy quá trình tp trung vn,
đng thi tác đng đn quá trình tp trung sn xut. Vi ý ngha trên, hot đng cho
vay tr thành mt hình thc cung ng vn không th thiu đi vi nn kinh t.
Hot đng cho vay vi nguyên tc có hoàn tr c gc và lãi, thc hin nguyên
tc này đòi hi bên s dng vn phi cân nhc vic s dng vn mang li tính hiu
qu cao nht. Nh vy, hot đng cho vay mt mt đáp ng nhu cu vn cho quá
trình sn xut xã hi đ đy nhanh tin trình thc hin công nghip hóa, hin đi
hoá đt nc, bên cnh đó nó còn có tác đng tích cc đn các doanh nghip s
dng vn sao cho mang li hiu qu cao nht.
Hi nhp kinh t đã đem đn cho Vit Nam đng trc nhiu c hi và thách
thc mi trên nhiu lnh vc. c bit là kh nng cnh tranh ca các doanh nghip
Vit Nam còn nhiu bt cp so vi các nc phát trin trên th gii. Chính vì th, đ
có th tham gia vào sân chi chung ca th gii, Vit Nam đã chn l trình phát
trin kh nng cnh tranh ca các doanh nghip bng vic phát trin các doanh

-  xut các nhóm gii pháp phát trin và nâng cao hiu qu hot đng tín
dng ca Ngân hàng Nông nghip và Phát trin nông thôn Vit Nam góp
phn thúc đy hot đng kinh doanh ca các DNNVV phát trin, thc hin
nhng đnh hng tng trng kinh t đa phng đn nm 2010 và 2020.
5. PHM VI NGHIÊN CU CA  TÀI:
Nghiên cu tình hình hot đng tín dng ca Ngân hàng Nông nghip và Phát
trin nông thôn Vit Nam đi vi các DNNVV thuc thành phn kinh t ngoài quc
3
doanh ti TP.HCM trong thi gian t 2006 đn 2009, d kin phát trin hot đng
cho vay t nm 2010 đn 2020.
6. PHNG PHÁP NGHIÊN CU:
Lun vn ch yu s dng phng pháp phân tích đnh tính trên c s kho sát
và tng hp nhng s liu chính thc. Bên cnh đó, lun vn cng s dng phng
pháp đnh lng đ minh ha cho các tiêu chí đã đnh tính.
Ngoài ra, lun vn còn tham kho thêm nhng tài liu có liên quan t các s
liu báo cáo thng kê, báo cáo hot đng ca ngành, ca các t chc kinh t, xã hi
có liên quan, sách tham kho, tp chí chuyên ngành.
7. KT CU CA  TÀI:
Ngoài phn m đu và kt lun, ni dung ca lun vn gm 3 chng:
CHNG 1: Lý lun chung v tín dng ngân hàng và hiu qu ca tín dng
ngân hàng.
CHNG 2: Hiu qu cho vay DNNVV trên đa bàn TPHCM ti Ngân hàng
Nông nghip và Phát trin nông thôn t nm 2006 đn nm 2009.
CHNG 3: Gii pháp nâng cao hiu qu cho vay DNNVV trên đa bàn
TPHCM ti Ngân hàng Nông nghip và Phát trin Nông thôn.
kin quan trng đ n đnh lu thông tin t và giá c th trng.
Hiu qu tín dng ngân hàng là mt trong nhng biu hin ca hiu qu kinh
t trong lnh vc ngân hàng, nó phn nh cht lng ca các hat đng tín dng
ngân hàng. ó là kh nng cung ng tín dng phù hp vi yêu cu phát trin ca
các mc tiêu kinh t xã hi và nhu cu ca khách hàng, đm bo nguyên tc hoàn
tr n vay đúng hn, mang li li nhun cho NHTM t ngun tích ly do đu t tín
5
dng và do đt đc các mc tiêu tng trng kinh t. Trên c s đó đm bo s tn
ti và phát trin bn vng ca ngân hàng.
Vì vy, hiu qu tín dng là mt ch tiêu kinh t tng hp phn ánh kh nng
thích nghi ca tín dng ngân hàng vi s thay đi ca các nhân t ch quan (kh
nng qun lý, trình đ ca cán b qun lý ngân hàng) và khách quan (mc đ an
tòan và sinh li vn tín dng, li nhun ca khách hàng, s phát trin kinh t xã
hi). Do đó hiu qu tín dng ngân hàng là kt qu mi quan h bin chng gia
ngân hàng - khách hàng vay vn - nn kinh t xã hi. Vì vy khi đánh giá hiu qu
tín dng ngân hàng cn phi xem xét t c ba phía. Tuy nhiên, do gii hn v phm
vi nên đ tài ch tin hành nghiên cu hiu qu tín dng ngân hàng đng trên giác
đ ca mt ngân hàng.
1.1.2. Nhân t nh hng đn hiu qu tín dng
1.1.2.1. Yu t môi trng
- Môi trng kinh t xã hi: là yu t nh hng gián tip đn cht lng tín
dng ngân hàng. Môi trng kinh t xã hi n đnh và phát trin s giúp cho
hot đng sn xut kinh doanh ca doanh nghip thun li, thu hi vn
nhanh đng thi li nhun thu đc s cao và t đó doanh nghip s tr n
đúng hn, khon tín dng ngân hàng s có cht lng tt.
- Môi trng pháp lý: ngân hàng là mt trong nhng ngành phi chu s giám
sát cht ch ca c quan pháp lut và c quan chc nng. Do đó, mt h
thng pháp lý càng hòan chnh, đng b thì hot đng tín dng ca ngân
hàng và hot đng sn xut kinh doanh ca doanh nghip càng đc tin
hành mt cách thun li, qua đó góp phn quan trng vào vic nâng cao cht

công tác thm đnh và quyt đnh cho vay. Cán b tín dng có trình đ cao s
có th tránh đc nhng sai sót trong quá trình thm đnh và nhng sai lm
7
trong quyt đnh cho vay, t đó hn ch đc nhng ri ro và nâng cao cht
lng tín dng ngân hàng.
- Kim tra, kim soát ca ngân hàng: đ hn ch ri ro và nâng cao hiu qu
tín dng ngân hàng, ngoài vic thm đnh trc khi cho vay, ngân hàng còn
phi tin hành kim tra, kim soát quá trình s dng vn vay, nhm phát hin
kp thi và x lý nhng khan vay có vn đ. Bên cnh đó, cn kt hp
thng xuyên vi công tác kim soát ni b, nhm đm bo công tác tín
dng đuc thc hin đúng quy trình và nâng cao cht lng tín dng.
- H thng thông tin tín dng: s to điu kin đ ngân hàng nm bt đc
thông tin khách hàng trc khi quyt đnh mt khon cho vay. Yu t này
cng rt quan trng vì nó góp phn ngn chn nhng khon cho vay có cht
lng không tt ngay t khi nó cha xy ra.
1.2. C IM CHO VAY DOANH NGHIP NH VÀ VA
1.2.1. Phân loi doanh nghip nh và va
DNNVV là loi hình doanh nghip ph bin  hu ht các nc. Tuy nhiên,
vic phân đnh ranh gii quy mô doanh nghip li không có tiêu chun thng nht 
các nc vì điu kin kinh t mi nc khác nhau, và ngay c trong mt nc, s
phân loi cng khác nhau tùy theo tng thi k, tng ngành ngh và tng vùng lãnh
th.
1.2.1.1. Tiêu chí đ phân loi doanh nghip nh và va
Có hai tiêu chí ph bin dùng đ phân loi DNNVV:
Tiêu chí đnh tính: da trên nhng đc trng c bn ca DNNVV nh trình
đ chuyên môn thp, s đu mi qun lý ít, mc đ phc tp ca qun lý
thp Tiêu thc này có u th là phn ánh đúng bn cht ca vn đ nhng
thng khó có th xác đnh đc chính xác trên thc t. Do vy, tiêu chí này
thng đc dùng đ tham kho, kim chng hay b sung cho tiêu chí đnh
lng mà ít đc s dng đ làm cn c phân loi.

Mc dù có nhng khác bit nht đnh gia các nc trong vic quy đnh tiêu
thc phân loi DNNVV, nhng tt c đu có chung nht mt khái nim v DNNVV
nh sau:
“DNNVV là nhng c s sn xut kinh doanh có t cách pháp nhân, kinh
doanh vì mc đích li nhun, có quy mô doanh nghip trong nhng gii hn nht
đnh theo các tiêu thc vn, lao đng, doanh thu, giá tr gia tng thu đc trong
tng thi k theo quy đnh ca tng quc gia”.
1.2.1.2. Các yu t nh hng đn vic phân loi các doanh nghip nh và va
S phân loi quy mô doanh nghip là ln hay va và nh ch mang tính tng
đi do quá trình phân loi còn ph thuc vào nhiu yu t nh:
Trình đ phát trin kinh t  mi quc gia: Thông thng các nc có trình
đ phát trin càng cao thì tr s các tiêu chí càng tng. Ti nc có trình đ
kinh t phát trin thp thì các ch s v vn, lao đng đ phân loi doanh
nghip s thp hn so vi nc có trình đ phát trin cao vì ti các nc phát
trin yêu cu đt ra cho nn kinh t s cao hn.
Tính cht ngành ngh: Gii hn ch tiêu va và nh đc quy đnh khác
nhau  nhng ngành ngh khác nhau. Do đc đim ca tng ngành ngh, có
nhng ngành thâm dng lao đng (nh dt may), có nhng ngành li thâm
dng vn, k thut (nh đin t, công ngh thông tin). Do vy cn phi lu ý
v vn đ này đ có s so sánh, đi chng khi phân loi DNNVV gia nhng
ngành ngh khác nhau.
Vùng lãnh th: Nn kinh t trong mt quc gia bao gm nhiu thc th cùng
vn đng thng nht. Tuy nhiên, trình đ phát trin ca tng vùng, đa
phng là khác nhau, đc bit là ti các quc gia đang phát trin thì tình
trng này là ph bin. Vì vy cn phi tính đn các h s vùng theo quy đnh,
10
đ đm bo tính tng thích khi so sánh quy mô doanh nghip gia các vùng
khác nhau.
Mc đích phân loi: Khái nim DNNVV s đc vn dng khác nhau tùy
thuc vào mc đích phân loi. Nu mc đích phân loi là đ h tr các doanh

hay giá tr tài sn
Doanh thu
Australia
<500 trong CN và DV - -
Canada
<500 trong CN và DV -
<20 triu
CAD
HongKong
<100 trong CN và <50
trong DV
-
-
Indonesia <200 <0,6 t rupi <2 t rupi
Ngân hàng
Ngân hàng
t
Bn
<100 trong bán buôn
<50 trong bán l
<300 trong ngành khác
<30 triu yen
<10 triu yen
<100 triu yen
-
Malaysia
<200 - -
Mexico
<250 <7 triu USD -
Philippines

300 ngi”. Theo đnh ngha này, DNNVV bao gm nhng doanh nghip sau:
+ Doanh nghip có quy mô nh và va thành lp, hot đng theo Lut doanh
nghip.
+ Doanh nghip nhà nc có quy mô nh và va thành lp, hot đng theo
Lut doanh nghip nhà nc.
+ Hp tác xã có quy mô va và nh thành lp, hat đng theo Lut hp tác xã.
+ H kinh doanh cá th đng ký theo Ngh đnh 02/2000/N-CP ngày
03/02/2000 ca Chính ph v đng ký kinh doanh.
Gii hn tiêu thc phân loi DNNVV cng đc xác đnh c th nh sau:
Bng 1.3: Gii hn tiêu thc phân loi doanh nghip nh và va ti Vit Nam
Công nghip
Thng nghip,
Dch v
Tiêu thc
DNNVV

DN nh DNNVV DN Nh

Vn sn xut (VN) < 10 t < 3 t < 5 t < 2 t
Lao đng thng xuyên (ngi)

< 300 < 100 < 200 < 50
(Ngun: B K hoch và u t)
13
1.2.2. Vai trò ca Ngân hàng thng mi đi vi cho vay doanh nghip nh và
va:
1.2.2.1. Cho vay doanh nghip nh và va là sn phm ca Ngân hàng thng

453.800 DNNVV, chim 97% tng s doanh nghip trên c nc (Theo Cc Phát
trin doanh nghip - B K hoch & u t), d kin đn 2010 s lng DNNVV
s tng lên đn 500.000 doanh nghip. Chính vì vy, đây đc xem là đi tng
khách hàng đy tim nng và ngày càng đc các ngân hàng quan tâm đn.
Giúp ngân hàng phân tán ri ro và s dng hiu qu đng vn kinh doanh:
Cùng vi s phát trin ca nn kinh t, h thng ngân hàng trong nhng nm
gn đây đã thc s chuyn mình và có nhng bc tin rõ rt. Tc đ tng trng
tòan ngành tng đi cao, ngành ngân hàng ngày càng t ra là mt trung tâm dn
vn hiu qu. Cùng vi s tng trng tín dng là nguy c ri ro tín dng rt ln
mà ngân hàng phi đi mt. Nhng công trình xây dng c bn, nhng d án quc
gia thi công không đúng tin đ, kéo dài thi gian đã gây nên tình trng  đng vn
nghiêm trng. Nhng doanh nghip ln vi chu k sn xut kinh doanh kéo dài, tc
đ luân chuyn vn chm luôn làm cho các ngân hàng lo lng. Vi mc đích gim
thiu ri ro, ti đa hóa li nhun, các ngân hàng buc phi tìm kim và m rng th
trng, đa dng hóa đi tng khách hàng. Nh vy, vi u th quy mô nh, tc đ
luân chuyn vn nhanh, các DNNVV đã đc các ngân hàng la chn nhm phân
tán ri ro và s dng hiu qu đng vn kinh doanh ca mình.
To điu kin đ ngân hàng đa dng hoá và nâng cao cht lng sn phm,
dch v:
Ngoài nhu cu s dng vn thì các DNNVV còn có nhu cu v các dch v
ngân hàng nh: t vn, thanh toán, đu t Vi mt s lng ln các DNVVN nh
hin nay, vic đáp ng các nhu cu này cng góp phn đáng k làm tng thêm
ngun thu phí dch v cho ngân hàng, ngoài ra còn có th giúp các ngân hàng tn
dng đc ngun vn nhàn ri ca doanh nghip. Bên cnh đó, nó còn thúc đy các
15
ngân hàng tìm cách đa dng hóa và nâng cao cht lng các sn phm, dch v ca
mình nhm đáp ng kp thi và đy đ s đa dng trong nhu cu ca các DNNVV,
t đó nâng cao nng lc cnh tranh ca mình.
Thông qua Doanh nghip nh và va đ qung bá thng hiu, m rng th
phn:

khan ca hp đng cho dù làm n có hiu qu hay không. Do đó đòi hi các
DNNVV mun có vn tín dng ca ngân hàng thì phi có tình trng tài chính tt và
phng án sn xut kinh doanh kh thi. Không ch thu hi đ vn mà các doanh
nghip còn phi tìm cách s dng vn có hiu qu, tng nhanh vòng quay vn, đm
bo t sut li nhun phi ln hn lãi sut ngân hàng thì mi tr đc n và kinh
doanh có lãi. Trong quá trình cho vay, ngân hàng thc hin kim sóat trc, trong
và sau khi gii ngân buc doanh nghip phi s dng vn đúng mc đích và có hiu
qu.
Tín dng ngân hàng góp phn hình thành c cu vn ti u cho doanh
nghip nh và va:
Trong nn kinh t th trng, him có doanh nghip nào dùng vn t có đ
sn xut kinh doanh. Ngun vn vay chính là công c đòn by đ doanh nghip ti
u hóa hiu qu s dng vn. i vi các doanh nghip nh và va, do hn ch v
vn nên vic s dng vn t có đ sn xut kinh doanh là khó khn, vì vn hn hp
nên nu s dng thì giá vn s cao và sn phm khó đc th trng chp nhn. 
kinh doanh có hiu qu thì doanh nghip phi có mt c cu vn ti u, kt cu hp
lý nht là ngun vn t có và vn vay nhm ti đa hóa li nhun ti mc vn bình
quân r nht.
Tín dng ngân hàng góp phn tp trung vn sn xut, nâng cao kh nng
cnh tranh ca các doanh nghip nh và va:
Cnh tranh là mt quy lut tt yu ca nn kinh t th trng, mun tn ti và
đng vng thì doanh nghip phi chin thng trong cnh tranh. c bit đi vi các
17
DNNVV, do có mt s hn ch nht đnh nên vic chim lnh u th trong cnh
tranh trc các doanh nghip ln trong nc và nc ngoài là ht sc khó khn. Xu
hng hin nay ca các doanh nghip là tng cng liên doanh, liên kt, tp trung
vn đu t và m rng sn xut, trang b k thut hin đi đ tng sc cnh tranh.
Tuy nhiên, đ có mt lng vn đ ln đu t cho s phát trin trong khi vn t có
li hn hp, kh nng tích ly thp thì phi mt nhiu nm mi thc hin đc và
khi đó c hi đu t phát trin không còn na. Nh vy, đ có th đáp ng kp thi,

nghip ra đi có thc s hot đng hay không. Hin cha t chc nào  Vit Nam
xây dng h thng phân loi và xp hng DNNVV đ cung cp thông tin cho các
đn v cung ng vn.
Nhu cu vn nh nên có th đu t đc nhiu doanh nghip đ tng thêm
các khong dch v ngân hàng khác.
Các nhu cu vn trung, dài hn tng đi ln vì cn phi đu t nhà xng,
mua sm tài sn c đnh, đi mi công ngh nhng ngun vn trung, dài hn ca
các TCTD hn ch.
1.3. H THNG TIÊU CHÍ XÁC NH HIU QU CHO VAY DOANH
NGHIP NH VÀ VA:
1.3.1. H thng ch tiêu xác đnh hiu qu cho vay doanh nghip nh và va:
V mt đnh lng, mt s ch tiêu xác đnh hiu qu cho vay DNNVV th
hin thông qua mt s ch tiêu sau: s lng DNNVV có quan h vay vn vi ngân
hàng; T l d n trên tng ngun vn; Tng d n cho vay DNNVV trên tng d
n; D n cho vay DNNVV trên d n cho vay doanh nghip; đánh giá cht lng
tín dng và sau cùng xem xét đn yu t li nhun.
T sut li nhun trên tng tài sn ca ngân hàng.
S lng DNNVV có quan h vay vn vi Ngân hàng: th hin qua vic tng
trng s lng DNNVV có quan h vay vn vi ngân hàng qua các nm.